Σύνοψη τοποθέτησης κ. Γ. Π. Ζανιά, Προέδρου Δ.Σ. Eurobank, στο Delphi Economic Forum: “Is There a Different Approach to Greece’s Economy?”

Τα τελευταία χρόνια η ελληνική οικονομία ακολουθεί μια πορεία γρήγορης ανάπτυξης και μείωσης της ανεργίας ενώ συγχρόνως διαθέτει δημοσιονομικά πλεονάσματα τα οποία, μαζί με τη γρήγορη ανάπτυξη και κάποιο πληθωρισμό, οδηγούν σε αποκλιμάκωση του δημόσιου χρέους.

Οι τράπεζες έχουν συμβάλλει σημαντικά σε αυτή τη θετική πορεία της ελληνικής οικονομίας, έχοντας αφήσει πίσω τους τις αρνητικές συνέπειες της κρίσης. Οι ελληνικές τράπεζες σήμερα διαθέτουν κεφάλαια στα ίδια επίπεδα με τις τράπεζες της Ευρωζώνης, σημαντική ρευστότητα και υψηλή κερδοφορία, η οποία δημιουργεί νέα κεφάλαια και για πιστωτική επέκταση, η οποία είναι σημαντική για την ανάπτυξη.

Πιο συγκεκριμένα, υπάρχει σημαντική πιστωτική επέκταση στη χώρα μας προς τις επιχειρήσεις. Η μέση μεταπανδημική επέκταση (2022-25) ήταν 10,9% ετησίως, που είναι η τρίτη μεγαλύτερη στην Ευρωζώνη και η πρώτη αναλογικά με τον κύκλο εργασιών των επιχειρήσεων. Η πιστωτική επέκταση την ίδια περίοδο στις χώρες της Νότιας Ευρώπης ήταν: 2,1% στην Ιταλία, 4,2% στην Ισπανία και 4,4% στην Πορτογαλία. Σημαντική ήταν επίσης η συμβολή των τραπεζών στην υλοποίηση του Ταμείου Ανάπτυξης και Ανθεκτικότητας μέσω του οποίου συμβασιοποιήθηκαν μέχρι σήμερα επενδύσεις σχεδόν 20 δισ. ευρώ.

Τελευταία μάλιστα έχει επιτευχθεί και σύγκλιση των επιτοκίων χρηματοδότησης με την Ευρωζώνη. Η αύξηση των στεγαστικών δανείων έχει πλέον αποκτήσει θετικό πρόσημο ενώ σημαντική είναι η αύξηση των καταναλωτικών δανείων.

Οι χρηματοδοτήσεις των τραπεζών ανταποκρίνονται στην υπάρχουσα ζήτηση για δάνεια. Σημασία όμως για τη δημιουργία ενός νέου βιώσιμου παραγωγικού προτύπου έχει το είδος της ζήτησης. Η ελληνική οικονομία αυτή τη στιγμή στηρίζεται υπέρμετρα στην κατανάλωση (69% του ΑΕΠ ενώ στην Ευρωζώνη είναι 52%) ενώ έχει έλλειμμα επενδύσεων. Συνεπώς προέχει η χρηματοδότηση των επιχειρήσεων σε σχέση με την κατανάλωση. Σημασία όμως έχει και το είδος των επενδύσεων προς τις οποίες κατευθύνονται οι χρηματοδοτήσεις. Μεγαλύτερη σημασία για ένα βιώσιμο παραγωγικό πρότυπο και μια πιο γρήγορη ανάπτυξη έχει το να γίνονται κυρίως επενδύσεις κεφαλαιακής έντασης και τεχνολογίας. Με αυτόν τον τρόπο βελτιώνεται η σχέση κεφαλαίου/εργασία και αυξάνεται η παραγωγικότητα η οποία με τη σειρά της είναι συνδεδεμένη με τους μισθούς.

Σημαντικό μέρος της ζήτησης χρηματοδότησης όμως προέρχεται από επιχειρήσεις σε τομείς σχετικά χαμηλής προστιθέμενης αξίας όπως ο τουρισμός και το real estate. Θεσμικά και οικονομικά αίτια καθιστούν το μακροπρόθεσμο ορίζοντα πιο αβέβαιο και προσανατολίζουν τις επενδύσεις σε τομείς φυσικού ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος και πιο άμεσης απόδοσης. Και όσον αφορά τις Άμεσες Ξένες Επενδύσεις, τα στοιχεία δείχνουν ότι υπερτερούν οι εξαγορές λιγότερο παραγωγικών assets ενώ οι επενδύσεις greenfield είναι σχεδόν μηδενικές.

Η υλοποίηση του ΤΑΑ μπορεί να βελτιώσει το ύψος των επενδύσεων στο ΑΕΠ (16,9% το 2025 έναντι 21% στην Ευρωζώνη) καθώς και τη σύνθεσή τους. Σε κάθε περίπτωση όμως για να επιτευχθεί και ισχύσει μακροχρόνια ένα βιώσιμο παραγωγικό μοντέλο χρειάζονται μεταρρυθμίσεις οι οποίες είναι ικανές να διορθώσουν ανταγωνιστικά μειονεκτήματα της χώρας (μικρή αγορά, μακριά από μεγάλες αγορές, μικρές επιχειρήσεις, κόστος ενέργειας, δημογραφικό) και να δημιουργήσουν ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα. Τεράστια σημασία προς αυτή την κατεύθυνση έχουν οι μεταρρυθμίσεις οι οποίες βελτιώνουν και καθιστούν πιο βέβαιο και πιο εύκολο το επιχειρηματικό περιβάλλον όπως: δικαιοσύνη, χρήσεις γης, κτηματολόγιο, πολεοδομικά σχέδια, ψηφιακός μετασχηματισμός, εφαρμογή νόμων κ.λπ. Ουσιαστικά κάποια στιγμή πρέπει να μην υπάρχουν σημαντικοί λόγοι ν’ αναφερόμαστε σε «παθογένειες».

Γιώργος Π. Ζανιάς

Πρόεδρος Δ.Σ. Eurobank

Με έκπληξη που γρήγορα μετατράπηκε σε απογοήτευση, αγανάκτηση και οργή έγινε γνωστή προχθές, 22 Απριλίου 2026, η «λύση», αν μπορεί να χαρακτηριστεί έτσι, που επέλεξαν το Υπουργείο Εργασίας και η Διοίκηση της Δ.ΥΠ.Α. για το ζήτημα της λήξης των Συμβάσεων των Εργασιακών Συμβούλων.

Μια «λύση» που μόνο κατ’ όνομα είναι λύση. Πρόκειται για το λεγόμενο «Ειδικό Πρόγραμμα απασχόλησης για 1.000 ανέργους πτυχιούχους ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων, ηλικίας 25-54 ετών στη Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης – Δ.ΥΠ.Α», το οποίο εγκρίθηκε εκτάκτως από το Δ.Σ. της Δ.ΥΠ.Α. στις 21 Απριλίου 2026 και το οποίο, αντί να διασφαλίζει την αδιάκοπη συνέχεια ενός κρίσιμου θεσμού, στην πράξη τον αποδομεί πλήρως.

Ο λόγος για ένα πρόγραμμα το οποίο:

• εξισώνει την εξειδικευμένη εμπειρία των Εργασιακών Συμβούλων με οποιαδήποτε άσχετη προϋπηρεσία, περιορίζοντάς την μάλιστα στο ένα (1) έτος, () !!!
• απαξιώνει το πιστοποιημένο πρόγραμμα κατάρτισης των ίδιων των Εργασιακών Συμβούλων, μοριοδοτώντας αδιακρίτως οποιαδήποτε κατάρτιση. Ας μην γίνει αναφορά στα κονδύλια που επενδύθηκαν σε αυτήν την επιμόρφωση και στην πραγματικότητα πλέον δεν αξιοποιούνται.
• εισάγει απαράδεκτη ηλικιακή διάκριση, αποκλείοντας εργαζόμενους άνω των 54 ετών, την ίδια στιγμή που η Πολιτεία δηλώνει ότι στηρίζει τις ευάλωτες ηλικιακές ομάδες. Και οι Σύμβουλοι άνω των 54 ετών, επί τέσσερα (4) συναπτά έτη με την εμπειρία τους στήριξαν καθοριστικά τα ΚΠΑ2 που υπηρέτησαν.
• πριμοδοτεί με τα περισσότερα μόρια (60) τη συνέντευξη, αφήνοντας εύλογα ερωτήματα για το ποιοί και από ποιούς τελικά θα επιλεγούν, κορυφώνοντας έτσι την αντίφαση.

Κι όλα αυτά, παρά τις συνεχείς διαβεβαιώσεις τόσο του Υπουργείου Εργασίας όσο και της Διοίκησης της Δ.ΥΠ.Α. για προσπάθεια εξεύρεσης κονδυλίων για τη διατήρηση των θέσεων και την τάχα αναγνώριση της προσφοράς των Συμβασιούχων Εργασιακών Συμβούλων, την οποία διατείνονταν ότι αναγνωρίζουν.

Ο εμπαιγμός έφτασε στο απόλυτό του κατά τη συνέντευξη της Υπουργού Εργασίας κ. Κεραμέως σε γνωστή εκπομπή τηλεοπτικού καναλιού πανελλαδικής εμβέλειας στις 20 Απριλίου 2026, όταν ρωτήθηκε για το θέμα των Συμβασιούχων με την απάντηση: «οι Εργασιακοί Σύμβουλοι είναι πολύτιμα στελέχη της Δημόσιας Υπηρεσίας Απασχόλησης και πάντως έχουν δρομολογηθεί ενέργειες προκειμένου να μπορέσει να συνεχιστεί αυτή η πολύ σημαντική συμβολή των Συμβούλων και σας εξήγησα ακριβώς γιατί είναι καταλυτικής σημασίας για τη λειτουργία της αγοράς εργασίας». Η αντίφαση δεν είναι απλώς εμφανής – είναι κραυγαλέα.

Τρεις (3) ημέρες μετά παρουσιάζεται αυτή η «λύση», που αντί να δρομολογήσει τη μονιμοποίησή τους, θα οδηγήσει στην ανεργία αυτούς που επί τέσσερα (4) συναπτά έτη πασχίζουν και αγωνιούν καθημερινά για τη μείωση της. Δυστυχώς, για άλλη μια φορά, αποδεικνύεται ότι η Ελλάδα τρώει τα παιδιά της. Η Δ.ΥΠ.Α. μόλις καρατόμησε τα δικά της.

• Αντί για συνέχιση ενός επιτυχημένου θεσμού, επιλέγεται η αποδόμησή του.
• Αντί για αξιοποίηση έμπειρου προσωπικού, προκρίνεται η αντικατάστασή του.
• Αντί για συνέπεια, επιλέγεται η ανατροπή.

Η αντίφαση είναι πλέον εκκωφαντική. Ό,τι μέχρι χθες παρουσιαζόταν ως επιτυχία, σήμερα αποδομείται. Η Δ.ΥΠ.Α. δεν «ανανεώνει» το ανθρώπινο δυναμικό της. Ακυρώνει την επί τέσσερα έτη επένδυσή της.Οι επτακόσιοι εικοσιεπτά (727) και πλέον Εργασιακοί Σύμβουλοι, προσωπικό υψηλών προσόντων και εξειδίκευσης, που εντάχθηκαν στο ανθρώπινο δυναμικό της Δ.ΥΠ.Α. μέσω Α.Σ.Ε.Π., ενώ αποδεδειγμένα αποτελούν βασικό πυλώνα υλοποίησης των Ενεργητικών Πολιτικών Απασχόλησης, συμβάλλοντας καθοριστικά στη μείωση της ανεργίας, οδηγούνται στην ανεργία, από την ίδια Υπηρεσία που υπηρέτησαν. Τι πιο οξύμωρο; Η αποχώρηση τους, η οποία ήδη έχει ξεκινήσει και αναμένεται να ολοκληρωθεί έως τον Ιούνιο, δημιουργεί άμεσα και σοβαρά προβλήματα στη λειτουργία της Δ.ΥΠ.Α. με τους ανέργους, τις ευάλωτες ομάδες και τις περιοχές με υψηλή ανεργία να πλήττονται περισσότερο.

Η αποκατάσταση της ορθότητας και της δικαιοσύνης στο πρόγραμμα προϋποθέτει την άμεση τροποποίηση του με:

• άρση των άδικων ηλικιακών περιορισμών
• ουσιαστική αναγνώριση της ειδικής εμπειρίας με αυξημένη μοριοδότηση στη Συμβουλευτική Ανέργων και Επιχειρήσεων
• αναγνώριση του πιστοποιημένου Προγράμματος Κατάρτισης Εργασιακών Συμβούλων με ειδική μοριοδότηση και
• κατάργηση της συνέντευξης ως κυρίαρχου κριτηρίου επιλογής.

Οι ανάγκες της Υπηρεσίας απαιτούν εμπειρία και συνέπεια.

Δεν είμαστε αριθμοί σε έναν σχεδιασμό.

Η εμπειρία δεν υποκαθίσταται με πρόχειρες λύσεις, ούτε καλύπτονται πραγματικές ανάγκες με πρόσκαιρες επιλογές.

Όχι αποσπασματικές λύσεις και ασυνέχεια.

Σύλλογος Συμβασιούχων Εργασιακών Συμβούλων Δ.ΥΠ.Α.

Την επέκταση των μέτρων αναστολής φορολογικών και ασφαλιστικών υποχρεώσεων αλλά και της απαλλαγής από τα δημοτικά τέλη και για τις περιπτώσεις εκτροφών που επλήγησαν από τον αφθώδη πυρετό προωθεί το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων σε συνεργασία με το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, στο πλαίσιο διεύρυνσης των παρεμβάσεων στήριξης του πρωτογενούς τομέα, μετά τα κρούσματα στη Λέσβο. 

Παράλληλα, στο ίδιο πλαίσιο στήριξης εντάσσονται και οι τυροκόμοι, οι οποίοι επηρεάζονται άμεσα από τα μέτρα περιορισμού που επιβάλλονται στο νησί.

Υπενθυμίζεται ότι ήδη βρίσκεται σε εφαρμογή ένα ευρύ πλέγμα παρεμβάσεων για την αντιμετώπιση των συνεπειών της κρίσης στη Λέσβο, με αιχμή την οικονομική στήριξη τόσο των κτηνοτρόφων όσο και της μεταποίησης. Ειδικότερα, έχει ενεργοποιηθεί πρόγραμμα αποζημιώσεων ύψους έως 8 εκατ. ευρώ για τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στην παραγωγή τυριού, ως αποζημίωση για το γάλα που παρέλαβαν κατά τη διάρκεια των μέτρων απαγόρευσης διάθεσης γαλακτοκομικών προϊόντων, για το διάστημα από 15 Μαρτίου έως 5 Απριλίου.

Παράλληλα, έχουν τεθεί σε εφαρμογή διαδικασίες άμεσης αποζημίωσης για τα θανατωμένα ζώα, καθώς και ενίσχυσης για την απώλεια εισοδήματος των κτηνοτρόφων, κατά το πρότυπο που εφαρμόστηκε για την ευλογιά των αιγοπροβάτων. Στο ίδιο πλαίσιο, προβλέπεται στήριξη για το αυξημένο κόστος ζωοτροφών για το σύνολο των εκτροφών που βρίσκονται εντός ζωνών περιορισμού, καθώς και η προώθηση ειδικής αποζημίωσης για το γάλα που καταστρέφεται ή δεν διατίθεται εξαιτίας των υγειονομικών μέτρων.

Επιπλέον, έχει ήδη ενισχυθεί η επιχειρησιακή δυνατότητα των ελεγκτικών μηχανισμών, με την αποστολή κτηνιάτρων στο νησί, ενώ παράλληλα προωθείται, υπό αυστηρές προϋποθέσεις βιοασφάλειας, σχέδιο για τη μερική άρση της απαγόρευσης διακίνησης ώριμων τυριών, με στόχο τη σταδιακή επανεκκίνηση της αγοράς.