Αρχική Blog Σελίδα 3313

Διεθνής επιστημονική συνεργασία: Πως η διαλειμματική δίαιτα ρυθμίζει τη γήρανση μέσω της αυτοφαγίας

Πρόσφατη έρευνα στο Ινστιτούτο Μοριακής Βιολογίας και Βιοτεχνολογίας (ΙΜΒΒ) του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ) και στα Πανεπιστήμια Paris Cité της Γαλλίας και Graz της Αυστρίας, τα αποτελέσματα της οποίας δημοσιεύονται σήμερα στο έγκριτο διεθνές επιστημονικό περιοδικό Nature Cell Biology, αποκαλύπτει τον μηχανισμό με τον οποίο η σπερμιδίνη ρυθμίζει την αυτοφαγία, δηλαδή τη διαδικασία που εξασφαλίζει την ανακύκλωση συστατικών μέσα στο κύτταρο, η οποία προάγει τις αντιγηραντικές επιδράσεις της διαλειμματικής δίαιτας.

Οι ερευνητές του ΙΜΒΒ-ΙΤΕ, Δρ. Ιωάννα Δασκαλάκη και Δρ. Ηλίας Γκίκας, με επικεφαλής τον Δρ. Νεκτάριο Ταβερναράκη καθηγητή στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Κρήτης και πρόεδρο του ΙΤΕ, σε συνεργασία με τις ερευνητικές ομάδες του Δρ. Guido Kroemer, καθηγητή στο Πανεπιστήμιο Paris Cité της Γαλλίας, και του Δρ. Frank Madeo, καθηγητή στο Πανεπιστήμιο Graz της Αυστρίας, απέδειξαν ότι η διαλειμματική νηστεία αυξάνει τα επίπεδα μιας χημικής ένωσης, της σπερμιδίνης (πολυαμίνη), η οποία αυξάνει την ανθεκτικότητα και την επιβίωση κυττάρων και οργανισμών ενεργοποιώντας την αυτοφαγία.

Η αυτοφαγία, όπως αναφέρεται από τους ερευνητές, είναι διαδικασία κυτταρικής ανακύκλωσης, δηλαδή καταστροφής μη λειτουργικών/περιττών συστατικών και οργανιδίων του κυττάρου. Διαταραχές στην αυτοφαγία έχουν συνδεθεί με τη γήρανση καθώς και την εμφάνιση συνοδών ασθενειών, όπως ο διαβήτης, τα καρδιαγγειακά νοσήματα, ο καρκίνος, και οι νευροεκφυλιστικές ασθένειες. Οι διατροφικές συνήθειες, όπως η δίαιτα χαμηλής ή υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά, o υπερσιτισμός ή η νηστεία, μπορούν να επηρεάσουν τις χρόνιες αυτές ασθένειες, η συχνότητα των οποίων αναμένεται να αυξηθεί στα επόμενα χρόνια.

Επιπλέον σημειώνεται ότι διατροφικές παρεμβάσεις, όπως ο θερμιδικός περιορισμός και η διαλειμματική νηστεία, μπορούν να επιβραδύνουν τη γήρανση και να επιμηκύνουν το προσδόκιμο ζωής, με βασική προϋπόθεση να είναι η διατήρηση της κυτταρικής ομοιόστασης μέσω της επαγωγής της αυτοφαγίας. Υπό αυτές τις συνθήκες όπως ξεκαθαρίζεται, η χορήγηση σπερμιδίνης αποτελεί μια εναλλακτική στρατηγική για την επαγωγή της αυτοφαγίας και την αύξηση της διάρκειας ζωής. Ωστόσο, ο ρόλος της σπερμιδίνης στη ρύθμιση της αυτοφαγίας και της γήρανσης, κατά τη διάρκεια της διαλειμματικής νηστείας, παραμένει ασαφής.

Χρησιμοποιώντας μια σειρά πειραματικών οργανισμών, όπως ο νηματώδης (Caenorhabditis elegans), η ζύμη (Saccharomyces cerevisiae), η μύγα των φρούτων (Drosophila melanogaster), το ποντίκι (Mus musculus) και οι ανθρώπινες κυτταρικές σειρές, οι ερευνητικές ομάδες των καθηγητών Νεκτάριου Ταβερναράκη, Guido Kroemer και Frank Madeo, έδειξαν ότι η διαλειμματική νηστεία αυξάνει τα κυτταρικά επίπεδα σπερμιδίνης, η οποία με τη σειρά της αυξάνει την αυτοφαγία με αποτέλεσμα την αύξηση της διάρκειας ζωής των οργανισμών αυτών. Αντίθετα, η αναστολή της σύνθεσης της σπερμιδίνης με τη χρήση κατάλληλων αναστολέων εξουδετερώνει τα οφέλη της αυτοφαγίας στην παράταση της διάρκειας ζωής μέσω της διαλειμματικής νηστείας.

Τα αποτελέσματα της έρευνας, που δημοσιεύονται σήμερα, αναδεικνύουν τον κρίσιμο ρόλο της σπερμιδίνης στη ρύθμιση της αυτοφαγίας υπό συνθήκες διαλειμματικής νηστείας, βελτιώνοντας έτσι το προσδόκιμο ζωής σε όλους τους οργανισμούς που μελετήθηκαν.

Το γεγονός ότι η ρύθμιση της αυτοφαγίας μέσω της σπερμιδίνης και της διαλειμματικής νηστείας είναι μια εξελικτικά συντηρημένη διαδικασία, υπογραμμίζει τον κεντρικό της ρόλο στην παρακολούθηση και τη διατήρηση της κυτταρικής ομοιόστασης σε διάφορους οργανισμούς. Η μελέτη των ερευνητών του ΙΜΒΒ και των συνεργατών τους ρίχνει φως στους μηχανισμούς με τους οποίους οι διατροφικές συνήθειες μπορούν να επηρεάσουν τη γήρανση στον άνθρωπο και προτείνει νέες στρατηγικές για την αντιμετώπιση των ασθενειών που σχετίζονται με τη γήρανση, με στόχο τη βελτίωση τόσο του προσδόκιμου όσο και της ποιότητας ζωής.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Στα περσινά επίπεδα (35-38 λεπτά/κιλό) η τιμή για το συμπύρηνο ροδάκινο- Ανησυχία για τα παραμορφωμένα πυρηνόκαρπα- Προσβλήθηκαν και βερίκοκα

Στα περσινά επίπεδα, ήτοι 35-38 λεπτά/κιλό στην πρώτη κλάση και 15 λεπτά/κιλό στη δεύτερη, αναμένεται να διαμορφωθεί η τιμή του συμπύρηνου ροδάκινου, που θα παραδώσουν οι παραγωγοί στις βιομηχανίες, όπως αναφέρει, μιλώντας στο Αθηναϊκό/Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, ο πρόεδρος της Ένωσης Κονσερβοποιών Ελλάδας (ΕΚΕ), Κώστας Αποστόλου. Εκτιμά, δε, πως η φετινή παραγωγή θα φτάσει τους 400.000 τόνους.

Αυτό στο οποίο, ωστόσο, δίνει έμφαση ο πρόεδρος της ΕΚΕ είναι το ζήτημα της παραμόρφωσης των πυρηνοκάρπων, υπογραμμίζοντας πως είναι επιτακτική ανάγκη να βρίσκεται στην κορυφή της ατζέντας όλων των εμπλεκομένων με τον κλάδο. «Η παραμόρφωση των ροδάκινων και νεκταρινιών, αλλά και των βερίκοκων, όπως διαπιστώνεται, πρέπει να είναι το μοναδικό ζήτημα που πραγματικά “καίει” όλους τους εμπλεκόμενους στον κλάδο», αναφέρει χαρακτηριστικά ο κ. Αποστόλου, εκφράζοντας την ανησυχία του για την έκταση που φαίνεται να λαμβάνει το θέμα. Μάλιστα, εκτίμησή του αποτελεί ότι στο τέλος της περιόδου θα ξεπεράσουν τα 10.000 στρέμματα αυτά που θα δηλωθούν με εντοπισμένα παραμορφωμένα πυρηνόκαρπα, τη στιγμή που ολοένα και πληθαίνουν οι «φωνές» στον κάμπο της Μακεδονίας -και όχι μόνο- ότι ενδεχομένως να φτάσουμε και τα 20.000 στρέμματα.

«Μέχρι στιγμής έχουν δηλωθεί περί τα 6.500 στρέμματα συνολικά, με κυρίως παραμορφωμένα συμπύρηνα ροδάκινα, όταν αρχικά μιλούσαμε για 5.000 στρέμματα», σημειώνει ο κ. Αποστόλου και προσθέτει ότι στο επίκεντρο της όλης κατάστασης βρίσκεται η Πέλλα, όπου έχουν εντοπιστεί και δηλωθεί 5.600 στρέμματα, εκ των οποίων τα 170 στρέμματα με βερίκοκα, και ακολουθούν η Ημαθία και το Κιλκίς. Κατά τον ίδιο, και από την περιοχή της Λάρισας φαίνεται ότι θα υπάρξουν δηλώσεις στρεμμάτων με παραμορφωμένα πυρηνόκαρπα, όπως προκύπτει από τους παραγωγούς της περιοχής.

Υπενθυμίζεται ότι εντός του Ιουνίου, η ΕΚΕ ανέθεσε σε επιστήμονες του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ) τη διερεύνηση του φαινομένου της παραμόρφωσης των πυρηνοκάρπων και όπως σημειώνει ο κ. Αποστόλου, «η προγραμματική σύμβαση που υπογράψαμε είναι εξάμηνης διάρκειας και εκτιμώ ότι εντός του Σεπτεμβρίου θα έχουμε μια πρώτη προσέγγιση των ερευνητών σχετικά με το θέμα».

Η καθηγήτρια Φυτικής Ιολογίας στο ΑΠΘ, Βαρβάρα Μαλιόγκα, είχε δηλώσει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ πως «εάν το φαινόμενο είναι ιολογικό, τότε θα το βρούμε», εξηγώντας ότι εφόσον προσδιοριστεί το αίτιο που προκαλεί αυτή την παραμόρφωση στα πυρηνόκαρπα, τότε «θα μπορέσουν να προγραμματιστούν και να τεθούν σε εφαρμογή όλες οι απαραίτητες ενέργειες που απαιτούνται για την αντιμετώπισή του, όπως και να ληφθούν εκείνα τα μέτρα, που θα επιτρέψουν και την καταπολέμησή του».

Κοντά στους 400.000 τόνους η φετινή παραγωγή συμπύρηνου ροδάκινου

Σε ό,τι αφορά την τιμή του συμπύρηνου ροδάκινου, ο κ. Αποστόλου διευκρινίζει, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ότι κάθε μία από τις 16 μονάδες της ΕΚΕ καθορίζει τη δική της τιμολογιακή πολιτική σε σχέση με το ποσό που πληρώνεται ο παραγωγός για το προϊόν που δίνει, ενώ επισημαίνει πως η ζήτηση από τη διεθνή αγορά για κομπόστα και χυμό καταγράφεται υποτονική σε σχέση με πέρυσι. Ενδεικτικά αναφέρει ότι τα συμβόλαια που έχουν υπογραφεί μέχρι σήμερα είναι μειωμένα σε ποσοστό τουλάχιστον 10% σε σχέση με την αντίστοιχη περσινή περίοδο.

Αναφορικά, δε, με τη φετινή παραγωγή συμπύρηνου ροδάκινου, η οποία πέρυσι διαμορφώθηκε σε 320.000 τόνους, ο κ. Αποστόλου εκτιμά πως, παρά τις αισιόδοξες αρχικές εκτιμήσεις, τελικά θα κινηθεί κοντά στους 400.000 τόνους.

Σχετικά με τα ποιοτικά χαρακτηριστικά των συμπύρηνων, ο πρόεδρος της ΕΚΕ αναφέρει ότι έχουν καλό χρώμα και κουκούτσι και δεν παρουσιάστηκαν φέτος ασθένειες σε τέτοιο βαθμό ώστε να δημιουργείται προβληματισμός ή ανησυχία. Ωστόσο, σπεύδει να σημειώσει πως «δυστυχώς όμως πάρα πολλά είναι μικρόκαρπα, λόγω των υψηλών θερμοκρασιών το προηγούμενο διάστημα και συνεπεία της μη σωστής αραίωσης εκ μέρους των παραγωγών, απόρροια και της έλλειψης εργατικών χεριών».

Ειδικότερα για το θέμα των εργατών, τονίζει ότι ναι μεν υπάρχουν ελλείψεις σταθερά και κάποιες βιομηχανίες ίσως να μην καταφέρουν να «τρέξουν» τρεις βάρδιες, αλλά δεν θεωρεί ότι θα παρουσιαστούν ζητήματα απορρόφησης διαθέσιμων ποσοτήτων. «Αυτό που με ανησυχεί έντονα και διαρκώς είναι το ζήτημα της παραμόρφωσης των πυρηνοκάρπων», επαναλαμβάνει, καλώντας όλους τους εμπλεκόμενους με τον κλάδο, να εστιάσουν με απόλυτη προσήλωση στο ζήτημα αυτό.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Μελίκη : “Θρακιώτικο γλέντι” από το Σύλλογο Θρακιωτών Μελίκης “Το Κωστί”

Στις 23 Αυγούστου ημέρα Παρασκευή ορίστηκε για φέτος το “Θρακιώτικο γλέντι” από το Σύλλογο Θρακιωτών Μελίκης “Το Κωστί”.

Συμμετέχει το παραδοσιακό σχήμα “Οδρύσες”, ενώ χορευτικά θα πλαισιώσει τον Σύλλογο και η Θρακική Εστία Βέροιας. Το γλέντι θα γίνει στο αύλειο χώρο Κονάκι με ώρα έναρξης στις 20.30. Η τιμή εισόδου έχει οριστεί στα 2  ευρώ.

Τηλέφωνο κρατήσεων 6973881859.

ΘΡΓΛ1

Ξεκινούν αύριο, 9/8, οι αιτήσεις για τα voucher βιβλίων

Ξεκινάει αύριο Παρασκευή, 9 Αυγούστου 2024 και ώρα 11:00, η ηλεκτρονική υποβολή αιτήσεων δικαιούχων και παρόχων για το πρόγραμμα της Δημόσιας Υπηρεσίας Απασχόλησης (ΔΥΠΑ) χορήγησης επιταγών αγοράς βιβλίων έτους 2024.

Οι αιτήσεις των ενδιαφερόμενων δικαιούχων και παρόχων θα υποβάλλονται έως τις 16/08/2024 και ώρα 23:59.

Σκοπός του προγράμματος είναι η πνευματική ανάπτυξη του εργατικού δυναμικού και η στήριξη των επιχειρήσεων στον χώρο του βιβλίου.

Συνολικά θα εκδοθούν 150.000 επιταγές, αξίας 25 ευρώ η καθεμία, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ, με προϋπολογισμό 3.750.000 ευρώ.

Το πρόγραμμα θα υλοποιηθεί από την 01η/09/2024 έως την 31η/12/2024.

Με την επιταγή, που έχει τη μορφή ενός μοναδικού ηλεκτρονικού κωδικού αριθμού, οι δικαιούχοι και οι ωφελούμενοι μπορούν να αγοράσουν με έκπτωση 10% όποιο βιβλίο επιλέξουν από τα βιβλιοπωλεία και τους εκδοτικούς οίκους του μητρώου παρόχων.

Οι αιτήσεις των ενδιαφερόμενων δικαιούχων θα υποβάλλονται αποκλειστικά ηλεκτρονικά, μέσω gov.gr, στην ηλεκτρονική διεύθυνση: https://www.gov.gr/ipiresies/ergasia-kai-asphalise/apozemioseis-kai-parokhes/epitages-agoras-biblion.

Συγκεκριμένα, η διαδρομή είναι: Αρχική/Εργασία και Ασφάλιση/Αποζημιώσεις και Παροχές/Επιταγές αγοράς βιβλίων.

Δικαιούχοι είναι:

– εργαζόμενοι με εξαρτημένη σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου κατά τη λήξη της προθεσμίας υποβολής αιτήσεων ή

– εργαζόμενοι ασφαλισμένοι, λόγω εξαρτημένης σχέσης εργασίας ιδιωτικού δικαίου στον e-EΦΚΑ στην επαγγελματική τους κατηγορία με εισφορές υπέρ του κλάδου ανεργίας της ΔΥΠΑ, οποτεδήποτε στο χρονικό διάστημα από 01/01/2023 έως την προηγουμένη της λήξης της προθεσμίας υποβολής αιτήσεων ή

– άνεργοι εγγεγραμμένοι στο Ψηφιακό Μητρώο της ΔΥΠΑ με συνεχόμενο χρονικό διάστημα ανεργίας τουλάχιστον τριών μηνών κατά την ημερομηνία λήξης της προθεσμίας υποβολής αιτήσεων.

Το εισόδημα δεν πρέπει να ξεπερνά τις 30.000 ευρώ, εκτός αν πρόκειται για μακροχρόνια ανέργους, οι οποίοι, αν είναι άγαμοι, πρέπει να έχουν εισόδημα έως 16.000 ευρώ, αν είναι έγγαμοι, έως 24.000 ευρώ, προσαυξανόμενο κατά 5.000 ευρώ ανά τέκνο ή, αν είναι μονογονείς, έως 29.000 ευρώ, προσαυξανόμενο κατά 5.000 ευρώ ανά τέκνο, μετά το πρώτο.

Ωφελούμενοι του προγράμματος είναι οι σύζυγοι των δικαιούχων, όταν είναι έμμεσα ασφαλισμένα μέλη τους, καθώς και τα παιδιά των δικαιούχων, ηλικίας άνω των πέντε ετών, με την προϋπόθεση ότι είναι έμμεσα ασφαλισμένα μέλη των ιδίων ή του άλλου γονέα κατά την ημερομηνία λήξης υποβολής των αιτήσεων.

Η επιλογή των δικαιούχων βασίζεται στη μοριοδότηση συγκεκριμένων κριτηρίων (ΑμεΑ, μονογονέας, αριθμός παιδιών, εισόδημα, πρώτη φορά συμμετοχή στο πρόγραμμα), με αντικειμενικό και διαφανή τρόπο, μέσω του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος (ΟΠΣ) της ΔΥΠΑ.

Πάροχοι του προγράμματος είναι τα βιβλιοπωλεία και οι εκδοτικοί οίκοι οποιασδήποτε νομικής μορφής, που έχουν νόμιμη άδεια λειτουργίας.

Από εφέτος, στο μητρώο παρόχων θα εντάσσονται αυτόματα οι πάροχοι του προηγούμενου έτους, αρκεί να επικαιροποιήσουν τη συμμετοχή τους.

Οι αιτήσεις των ενδιαφερόμενων παρόχων θα υποβάλλονται αποκλειστικά ηλεκτρονικά, μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης του Ελληνικού Δημοσίου gov.gr, στην ηλεκτρονική διεύθυνση: https://www.gov.gr/ipiresies/ergasia-kai-asphalise/apozemioseis-kai-parokhes/parokhoi-epitagon-agoras-biblion.

Η διαδρομή είναι: Αρχική/Εργασία και Ασφάλιση/Αποζημιώσεις και Παροχές/Πάροχοι επιταγών αγοράς βιβλίων.

Όπως αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωση, οι πάροχοι που επιθυμούν να κάνουν αίτηση για πολλά υποκαταστήματα θα πρέπει να έχουν κωδικούς ΔΥΠΑ.

Για περισσότερες πληροφορίες, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επισκεφτούν την ηλεκτρονική διεύθυνση: https://www.dypa.gov.gr/deltia-bivlion.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

«Ολοένα πιο πιθανό» ότι το 2024 θα είναι η πιο θερμή χρονιά στα παγκόσμια χρονικά

Ο Ιούλιος του 2024 ήταν κατά τι λιγότερο θερμός από τον αντίστοιχο μήνα του 2023, μολαταύτα το δεδομένο αυτό δεν είναι διόλου καθησυχαστικό: σύμφωνα με το παρατηρητήριο της κλιματικής αλλαγής στο ευρωπαϊκό ινστιτούτο Κοπέρνικος, είναι πλέον «ολοένα πιο πιθανό» πως το 2024 θα γίνει η χρονιά με τις υψηλότερες θερμοκρασίες στα παγκόσμια χρονικά.

Η σειρά 13 συναπτών μηνιαίων ρεκόρ ζέστης στην επιφάνεια της Γης «έλαβε τέλος, αλλά παρά τρίχα», τόνισε η Σαμάνθα Μπέρτζες, υποδιευθύντρια της υπηρεσίας κλιματικής αλλαγής (C3S) στο ινστιτούτο Κοπέρνικος.

Κατά τη διάρκεια του περασμένου μήνα, που σημαδεύτηκε από ρεκόρ ζέστης στην Ελλάδα και στην Ιαπωνία, ενώ στο Μαρόκο ο υδράργυρος ξεπέρασε τους 48° Κελσίου προκαλώντας 21 θανάτους σε 24 ώρες, η μέση θερμοκρασία στην επιφάνεια του πλανήτη ήταν 16,91° Κελσίου, με άλλα λόγια 0,04° Κελσίου από το προηγούμενο ρεκόρ, τον Ιούλιο του 2023, σύμφωνα με το μηνιαίο ενημερωτικό δελτίο του C3S του Κοπέρνικου.

Η ζέστη έγινε ιδιαίτερα αισθητή στις δυτικές ΗΠΑ και στον Καναδά, στο μεγαλύτερο μέρος της Αφρικής, της Μέσης Ανατολής και της Ασίας, καθώς και στην ανατολική Ανταρκτική, ενώ η Ευρώπη έζησε τον δεύτερο πιο θερμό Ιούλιο μετά το 2010.

Σε παγκόσμια κλίμακα, τον περασμένο μήνα η θερμοκρασία ήταν 1,48° Κελσίου πάνω από το φυσιολογικό επίπεδο της περιόδου 1850-1900 — της προβιομηχανικής εποχής, δηλαδή προτού η ανθρωπότητα αρχίσει μαζικές εκπομπές αερίων που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου.

Έμεινε ελάχιστα κάτω από το συμβολικό όριο του 1,5° Κελσίου, που ξεπερνιόταν κάθε μήνα επί έναν χρόνο.

Ωστόσο ο Ιούλιος της τρέχουσας χρονιάς είναι ο δεύτερος θερμότερος που έχει καταγραφτεί ποτέ, υπογραμμίζει η υπηρεσία.

Η συνολική εικόνα «δεν έχει αλλάξει: το κλίμα μας συνεχίζει να θερμαίνεται», τόνισε η κυρία Μπέρτζες. «Οι καταστροφικές συνέπειες της κλιματικής αλλαγής άρχισαν πολύ πριν από το 2023 και θα συνεχιστούν ώσπου οι παγκόσμιες εκπομπές που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου φθάσουν στο μηδέν», στην κλιματική ουδετερότητα.

«Ο κόσμος οδεύει να γίνει υπερβολικά καυτός», είπε με ανησυχία χθες η Σελέστε Σάουλο, η αντιπρόεδρος του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού (ΠΜΟ).

Ο περασμένος μήνας κάθε άλλο παρά ήταν απαλλαγμένος από φαινόμενα που θεωρείται ότι οφείλονται στις καταστροφικές συνέπειες της κλιματικής αλλαγής.

Κύματα καύσωνα έπληξαν την κεντρική Ευρώπη και τη Μεσόγειο. Πλημμύρες άνευ προηγουμένου σάρωσαν το Πακιστάν και την Κίνα. Κυκλώνες όπως ο Μπέριλ έπληξαν την Καραϊβική και τις ΗΠΑ. Φονικές κατολισθήσεις έπληξαν την πολιτεία Κεράλα της Ινδίας. Γιγαντιαίες πυρκαγιές ρήμαξαν δασικές εκτάσεις στην Καλιφόρνια.

Εξάλλου ο κόσμος έσπασε δυο συνεχόμενες ημέρες τον Ιούλιο το ρεκόρ της υψηλότερης μέσης παγκόσμιας θερμοκρασίας που έχει καταγραφεί ποτέ (22η, 23η).

Και οι ωκεανοί, που απορροφούν το 90% της πλεονάζουσας θερμότητας η οποία οφείλεται στις ανθρώπινες δραστηριότητες, συνεχίζουν να υπερθερμαίνονται και αυτοί. Η μέση θερμοκρασία στην επιφάνεια των θαλασσών τον Ιούλιο ήταν 20,88° Κελσίου, η δεύτερη υψηλότερη τιμή οποιουδήποτε Ιουλίου στα χρονικά, μόλις 0,01° Κελσίου από το απόλυτο ρεκόρ, που καταγράφηκε τον Ιούλιο του 2023, έπειτα από 15 συναπτούς μήνες που έσπασαν ρεκόρ.

Αυτό παραμένει ανησυχητικό, παρότι μπορεί να αναμένεται μεγαλύτερη πτώση καθώς το κλιματικό φαινόμενο Ελ Νίνιο, που αυξάνει τη θερμοκρασία των ωκεανών, φθάνει στο τέλος του.

Οι θερμοκρασίες στις περιοχές του ισημερινού στον Ειρηνικό, όπου το φαινόμενο Ελ Νίνιο γίνεται ιδιαίτερα αισθητό, έχουν αρχίσει να μειώνονται, κάτι που «υποδεικνύει ότι αναπτύσσεται (φαινόμενο) Λα Νίνια», αντίστροφο από το Ελ Νίνιο, που γενικά ρίχνει τη θερμοκρασία του πλανήτη.

Παρά την εξέλιξη αυτή, ειδικοί προεξοφλούν πως το 2024 θα σπάσει το ρεκόρ του 2023 και θα γίνει η πιο θερμή χρονιά στα χρονικά.

Από τον Ιανουάριο η μέση παγκόσμια θερμοκρασία είναι ήδη 0,27° Κελσίου από ό,τι το αντίστοιχο  διάστημα του 2023, τονίζει το C3S. Θα απαιτείτο μεγάλη μείωση ως το τέλος της χρονιάς ώστε το 2024 να ολοκληρωθεί με μέση θερμοκρασία χαμηλότερη από αυτή του 2023.

Κάτι που «σπάνια συμβαίνει» αφότου άρχισαν οι μετρήσεις, άρα γίνεται «ολοένα πιο πιθανό ότι το 2024 θα γίνει η πιο θερμή χρονιά που έχει καταγραφτεί ποτέ», καταλήγει η υπηρεσία.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Το Ισραήλ διαμηνύει πως θα εξαλείψει τον νέο ηγέτη της Χαμάς Σινουάρ

Το Ισραήλ προειδοποίησε χθες Τετάρτη πως θα εξαλείψει τον νέο ηγέτη της Χαμάς, τον Γιαχία Σινουάρ, την ώρα που ο πόλεμος στη Λωρίδα της Γάζας με το παλαιστινιακό ισλαμιστικό κίνημα, που πλέον έχει εισέλθει στον ενδέκατο μήνα του, απειλεί να εξαπλωθεί σε όλη τη Μέση Ανατολή.

Ο Γιαχία Σινουάρ ονομάστηκε προχθές Τρίτη το βράδυ νέος πολιτικός ηγέτης της Χαμάς, διάδοχος του Ισμαήλ Χανίγια, η δολοφονία του οποίου την 31η Ιουλίου στην Τεχεράνη αποδόθηκε στο Ισραήλ από το Ιράν, που ορκίστηκε να εκδικηθεί.

Οι ισραηλινές αρχές κατηγορούν το κορυφαίο στέλεχος του παλαιστινιακού ισλαμιστικού κινήματος στη Λωρίδα της Γάζας ότι ήταν ανάμεσα στους εγκεφάλους της άνευ προηγουμένου εφόδου τον Οκτώβριο στο νότιο Ισραήλ, το έναυσμα αυτού του πολέμου.

Στο ισραηλινό στόχαστρο για χρόνια, ο Γιαχία Σινουάρ, το κίνημα του οποίου χαρακτηρίζεται τρομοκρατική οργάνωση από το Ισραήλ, τις ΗΠΑ και την ΕΕ, δεν έχει εμφανιστεί δημόσια από την 7η Οκτωβρίου.

«Θα πολλαπλασιάσουμε τις προσπάθειες για να τον βρούμε», διεμήνυσε χθες ο αρχηγός του γενικού επιτελείου εθνικής άμυνας του Ισραήλ, ο στρατηγός Χερτσί Χαλεβί.

Ενώ όλες οι μεσολαβητικές προσπάθειες έχουν αποτύχει μέχρι τώρα, ο πόλεμος, στον οποίο σύμφωνα με το υπουργείο Χαμάς έχουν χαθεί τουλάχιστον 40.000 ζωές στον μικρό πολιορκημένο παλαιστινιακό θύλακο, απειλείται να εξαπλωθεί στη Μέση Ανατολή, ανάμεσα από τη μια στο Ιράν και τους συμμάχους του και από την άλλη το Ισραήλ και τους δικούς του συμμάχους, ιδίως τις ΗΠΑ.

Η ένταση ανέβηκε κατακόρυφα μετά τους θανάτους του Ισμαήλ Χανίγια και του Φουάντ Σουκρ, ηγετικού στελέχους του στρατιωτική βραχίονα της Χεζμπολά, την 30ή Ιουλίου σε ισραηλινό βομβαρδισμό σε νότιο προάστιο της Βηρυτού.

Η Χεζμπολά και το Ιράν έχουν «υποχρέωση να ανταποδώσουν» μετά τις δυο δολοφονίες, είπε προχθές Τρίτη ο ηγέτης του ένοπλου λιβανικού κινήματος Χασάν Νασράλα, διαμηνύοντας πως θα υπάρξουν αντίποινα «όποιες κι αν είναι οι συνέπειες».

Κατά τη διάρκεια συνεδρίασής του χθες στη Σαουδική Αραβία, ο Οργανισμός Ισλαμικής Συνεργασίας (ΟΙΣ) έκρινε πως το Ισραήλ διέπραξε τη δολοφονία του Ισμαήλ Χανίγια, είναι «απόλυτα υπεύθυνο».

Ο ασκών την προεδρία του, ο Μαμαντού Τανγκαρά (Γκάμπια), καταδίκασε την δολοφονία, που εγείρει κίνδυνο να ξεσπάσει «πιο ευρεία σύρραξη» στη Μέση Ανατολή.

Μπροστά στον κίνδυνο εξάπλωσης του πολέμου, η διεθνής κοινότητα αναζητεί οδούς κατευνασμού και επανέναρξης των έμμεσων διαπραγματεύσεων του Ισραήλ και της Χαμάς προκειμένου να κλειστεί συμφωνία κατάπαυσης του πυρός στη Λωρίδα της Γάζας, που θα συνοδευτεί από την απελευθέρωση ισραηλινών ομήρων στον παλαιστινιακό θύλακο με αντάλλαγμα την αποφυλάκιση παλαιστινίων κρατουμένων σε ισραηλινές φυλακές.

Οι διπλωματικές επαφές έχουν πολλαπλασιαστεί, ιδίως ανάμεσα στις χώρες που μεσολαβούν στις έμμεσες διαπραγματεύσεις (Κατάρ, Αίγυπτος, ΗΠΑ).

«Θεωρούμε πως ποτέ δεν είχαμε φθάσει τόσο κοντά» στη σύναψη συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός, είπε χθες ο εκπρόσωπος του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας της αμερικανικής προεδρίας, ο Τζον Κέρμπι.

Ο επικεφαλής της διπλωματίας των ΗΠΑ, ο Άντονι Μπλίνκεν, η κυβέρνηση του οποίου είναι ο βασικός σύμμαχος του Ισραήλ σε διεθνές επίπεδο, αξίωσε προχθές το Ιράν και το Ισραήλ να αποφύγουν στρατιωτική «κλιμάκωση».

Ο γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν κάλεσε επίσης την Τεχεράνη να εγκαταλείψει «τη λογική των αντιποίνων», τονίζοντας πως περαιτέρω κλιμάκωση «δεν είναι προς το συμφέρον κανενός», ενώ κάλεσε επίσης τον ισραηλινό πρωθυπουργό να «αποφύγει κύκλο αντιποίνων».

Ο ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν από την πλευρά του αξίωσε οι δυτικές χώρες να πάψουν να υποστηρίζουν το Ισραήλ για να «αποφευχθεί» περιφερειακή ένοπλη σύρραξη.

Έπειτα από δέκα μήνες πολέμου, οι ένοπλες δυνάμεις του Ισραήλ συνεχίζουν τη χερσαία και αεροπορική επίθεσή τους εναντίον της Χαμάς, στην εξουσία στη Γάζα από το 2007, ιδίως σε ζώνες όπου διαβεβαίωναν πως είχαν τον πλήρη έλεγχο προτού ξεσπάσουν νέες μάχες.

Ο ισραηλινός στρατός ανέφερε χθες πως συνεχίζει τις επιχειρήσεις του στο κεντρικό τμήμα του θυλάκου όπου «εξάλειψε πολλούς τρομοκράτες».

Στην επίθεση της Χαμάς στο νότιο Ισραήλ την 7η Οκτωβρίου έχασαν τη ζωή τους 1.198 άνθρωποι, στην πλειονότητά τους άμαχοι, σύμφωνα με καταμέτρηση του Γαλλικού Πρακτορείου βασισμένη σε επίσημα ισραηλινά δεδομένα. Από τους 251 ανθρώπους που απήχθησαν εκείνη την ημέρα, 111 συνεχίζουν να κρατούνται όμηροι στη Γάζα, πλην όμως 39 πιστεύεται πως είναι νεκροί, κατά τον ισραηλινό στρατό.

Σε αντίποινα, το Ισραήλ ορκίστηκε να αφανίσει τη Χαμάς, στην εξουσία στη Λωρίδα της Γάζας από το 2007, και στις ευρείας κλίμακας επιχειρήσεις που διεξάγει έκτοτε έχουν χάσει τη ζωή τους τουλάχιστον 39.677 άνθρωποι, σύμφωνα με τους πιο πρόσφατους αριθμούς του υπουργείου Υγείας του θυλάκου.

Οι επιχειρήσεις αυτές έχουν βυθίσει τον παλαιστινιακό θύλακο σε ανθρωπιστική καταστροφή, με τη μεγάλη πλειονότητα των 2,4 εκατ. κατοίκων να έχουν εκτοπιστεί.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) ανακοίνωσε χθες πως στέλνει πάνω από ένα εκατομμύριο εμβόλια κατά της πολιομυελίτιδας, καθώς ο ιός που προκαλεί την ασθένεια εντοπίστηκε σε δείγματα λυμάτων.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση, η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο καταδίκασαν χθες δηλώσεις του ισραηλινού υπουργού Οικονομικών Μπεζαλέλ Σμότριτς (άκρα δεξιά), ο οποίος έκρινε πως το να «αφεθούν να πεθάνουν από πείνα» οι κάτοικοι της Λωρίδας της Γάζας θα ήταν «δικαιολογημένο» και «ηθικό» προκειμένου «να απελευθερωθούν οι όμηροι».

Εν αναμονή των αντιποίνων που ανήγγειλαν το Ιράν και οι σύμμαχοί του, στο Ισραήλ η ένταση παραμένει υψηλή την τελευταία εβδομάδα.

«Είμαστε αποφασισμένοι να αμυνθούμε», είπε χθες ο ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στη στρατιωτική βάση Τελ Χασομέρ, κοντά στο Τελ Αβίβ.

Η Αίγυπτος ανακοίνωσε χθες πως ζήτησε από τις αιγυπτιακές εταιρείες αερομεταφορών να μην χρησιμοποιήσουν τον ιρανικό εναέριο χώρο σήμερα το πρωί, εξαιτίας «στρατιωτικών γυμνασίων» που προγραμματίζονται στην Ισλαμική Δημοκρατία.

Η ανησυχία για τον κίνδυνο ανάφλεξης παραμένει μεγάλη ιδίως στον Λίβανο, όπου χθες ισραηλινά στρατιωτικά αεροσκάφη —για ακόμη μια φορά τις τελευταίες ημέρες— έσπασαν το φράγμα του ήχου πάνω από τη Βηρυτό.

Από την 8η Οκτωβρίου, την επομένη της άνευ προηγουμένου εφόδου του στρατιωτικού βραχίονα του παλαιστινιακού ισλαμιστικού κινήματος στο νότιο τμήμα της ισραηλινής επικράτειας, η Χεζμπολά, βασική συνιστώσα του προσκείμενου στο Ιράν «άξονα της αντίστασης», άνοιξε μέτωπο εναντίον του Ισραήλ στον νότιο Λίβανο, για να «υποστηρίξει» τη Χαμάς, σύμμαχό της. Οι ανταλλαγές πυρών στα σύνορα είναι πρακτικά καθημερινές.

Πηγή του Γαλλικού Πρακτορείου στα λιβανικά σώματα ασφαλείας έκανε λόγο για δυο νεκρούς, άμαχο και μέλος της Χεζμπολά, σε ισραηλινό βομβαρδισμό χθες στην Τζουαΐγια, στον νότιο Λίβανο. Με δελτίο Τύπου που δημοσιοποίησε, ο ισραηλινός στρατός γνωστοποίησε ότι εξάλειψε «τρομοκράτη» στον τομέα αυτόν.

Η Χεζμπολά ανέφερε πως εκτόξευσε σε ανταπόδοση ρουκέτες εναντίον του Ισραήλ. Ο ισραηλινός στρατός ανακοίνωσε από την πλευρά του πως «κατέστρεψε» εγκατάσταση από όπου το λιβανικό κίνημα εξαπέλυσε drone προς την κατεύθυνση του κατεχόμενου τμήματος του υψιπέδου του Γκολάν, που έχει προσαρτήσει το Ισραήλ.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Περιβάλλον και Υγεία: Τα πυροτεχνήματα προκαλούν αύξηση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης

Το 2023 στο πλαίσιο του σόου που πραγματοποιήθηκε στη Νέα Υόρκη για τον εορτασμό της Ημέρας της Ανεξαρτησίας των ΗΠΑ χρησιμοποιήθηκαν περίπου 60.000 πυροτεχνήματα, τα οποία προσέφεραν ένα εντυπωσιακό θέαμα πάνω από τον ποταμό East River του Μανχάταν. Ωστόσο, ερευνητές διαπίστωσαν ότι τα επίπεδα των ατμοσφαιρικών ρύπων στην πόλη ήταν πολλαπλάσια τις ώρες μετά το σόου από τα επίπεδα που παρατηρήθηκαν όταν ο καπνός από πυρκαγιά στον Καναδά είχε καλύψει την περιοχή έναν μήνα πριν.

Μια ερευνητική ομάδα, με επικεφαλής επιστήμονες του ιατρικού κέντρου NYU Langone Health, μέτρησε την ποιότητα του αέρα λίγο πριν και μετά την εκδήλωση της 4ης Ιουλίου. Όπως εντόπισαν στη μελέτη τους, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Journal of Exposure Science & Environmental Epidemiology», τα μικροσκοπικά σωματίδια επικίνδυνων μετάλλων και οργανικών ενώσεων έφτασαν στο μέγιστο τα 3.000 μικρογραμμάρια ανά κυβικό μέτρο σε ένα σημείο δειγματοληψίας αέρα κοντά στο σόου  και ξεπέρασαν τα 1.000 μικρογραμμάρια ανά κυβικό μέτρο σε δύο άλλες κοντινές τοποθεσίες. Συγκριτικά, η μέση ημερήσια συγκέντρωση μικροσωματιδίων στη Νέα Υόρκη είναι 15 μικρογραμμάρια ανά κυβικό μέτρο και έφτασε τα 460 μικρογραμμάρια ανά κυβικό μέτρο από τον καπνό της πυρκαγιάς στον Καναδά τον Ιούνιο του 2023.

Επίσης, διαπίστωσαν ότι η ποιότητα του αέρα χρειάστηκε αρκετές ώρες για να επανέλθει στα βασικά επίπεδα στις περισσότερες τοποθεσίες δειγματοληψίας, με εκείνες που βρίσκονταν πιο κοντά στο σόου να χρειάζονται έως και δώδεκα ώρες. Εκτός από την αύξηση των ατμοσφαιρικών ρύπων, εντοπίστηκε ότι και τα δείγματα νερού που συλλέχθηκαν από τον ποταμό East River είχαν υπερδιπλάσια επίπεδα μετάλλων, όπως ο μόλυβδος, το νικέλιο και το αντιμόνιο, που χρησιμοποιούνται μερικές φορές για να δώσουν στα πυροτεχνήματα τα ζωντανά τους χρώματα. Σε προηγούμενη μελέτη, οι ερευνητές είχαν δείξει ότι η έκθεση των πνευμόνων σε τέτοιες εκπομπές μπορεί να οδηγήσει σε οξείδωση, μια χημική διαδικασία στο σώμα που μπορεί να βλάψει ή ακόμα και να σκοτώσει τα κύτταρα.

«Τα ευρήματά μας υποδηλώνουν ότι οι μεγάλες επιδείξεις πυροτεχνημάτων μπορούν να δημιουργήσουν μια προσωρινή αύξηση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, η οποία μπορεί να αποτελέσει κίνδυνο για την υγεία τόσο των ανθρώπων όσο και του περιβάλλοντος», σημειώνει ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, καθηγητής στο Τμήμα Ιατρικής της Ιατρικής Σχολής Grossman του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Τιμολόγια ηλεκτρισμού Αυγούστου: πώς και γιατί ακρίβυναν! – Γράφει ο Δρ. Χρήστος Ι. Κολοβός

Χ Κολοβός 1 small 233Χ341
Γράφει ο Δρ. Χρήστος Ι. Κολοβός

Όταν ακριβαίνει συνεχώς ο ηλεκτρισμός, δεν είναι στραβός ο γιαλός, η ενεργειακή πολιτική αρμενίζει στραβά! Κι αυτή η πολιτική πρέπει ν’ αλλάξει το συντομότερο, καθώς υπονομεύει ευθέως την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας της χώρας. Λύσεις υπάρχουν, θέληση υπάρχει;

1 Σύγκριση τιμολογίων Απρ Αυγ 2024

Στο πιο πάνω σχήμα/πίνακα βλέπουμε την εξέλιξη των τιμών ηλεκτρισμού στο «πράσινο» οικιακό τιμολόγιο, από τον Απρίλιο μέχρι τον Αύγουστο. Τα στοιχεία προέρχονται απ’ τη σχετική ιστοσελίδα της (μόνο κατ’ όνομα) «Ρυθμιστικής» Αρχής Ενέργειας. Εμφανίζονται οι έξι μεγαλύτεροι πάροχοι, με τη σειρά μεριδίου στη χαμηλή τάση τον Ιούνιο. Από τον Απρίλιο η τιμή έχει αυξηθεί συνολικά από 37,42% μέχρι και στο εντελώς απίστευτο 144,08%!

2 Τιμές ηλεκτρισμού Φυσικού Αερίου Φόρου CO2

Με βάση τα στοιχεία κόστους οι αυξήσεις αυτές είναι εντελώς αδικαιολόγητες, για όλους τους παρόχους, όπως φαίνεται στο σχήμα σύγκρισης τιμών ηλεκτρισμού, φυσικού αερίου και φόρου διοξειδίου του άνθρακα (CO2). Ενώ οι τιμές στα Χρηματιστήρια Φυσικού Αερίου και Εκπομπών Αερίων Θερμοκηπίου, (έτσι βάφτισαν το φόρο CO2), βρίσκονται το 2024 σε πολύ πιο χαμηλά επίπεδα απ’ το αντίστοιχο διάστημα του 2023, η τιμή στο Χρηματιστήριο Ηλεκτρισμού τράβηξε την ανηφόρα.

Όταν η κυβέρνηση δεν μπορεί ή δεν θέλει να προστατεύσει τους καταναλωτές και την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας, οι πάροχοι εμφανίζουν «απρόσμενα» κέρδη». Κέρδη που είναι κλεμμένα απ’ τις τσέπες των καταναλωτών. Και καμιά «φορολογία κερδών» δεν μπορεί ποτέ να επιστρέψει τα κλεμμένα.

Εκτός απ’ τη «Ρυθμιστική» Αρχή Ενέργειας, στην αγορά υπάρχει κι ακόμα μια «Ανεξάρτητη Αρχή», η Επιτροπή Ανταγωνισμού. Μένει να δούμε αν και με ποιο τρόπο διαβάζει τα πιο πάνω στοιχεία.

Χρήστος Ι. Κολοβός
Δρ Μηχανικός Μεταλλείων – Μεταλλουργός Μηχανικός ΕΜΠ
τ. Διευθυντής Μεταλλευτικών Μελετών & Έργων ΔΕΗ ΑΕ/Λιγνιτικό Κέντρο Δυτικής Μακεδονίας
Ανεξάρτητος Ενεργειακός Σύμβουλος
ck-energy.blogspot.com

ΑΑΔΕ – myPROPERTY: Επεκτείνεται η αυτόματη ψηφιακή δήλωση Ε9 στις δωρεές και γονικές παροχές ακινήτων

Επεκτείνεται από σήμερα, 8/8/2024, η δυνατότητα αυτόματης δημιουργίας και υποβολής δηλώσεων στοιχείων ακινήτων (Ε9) σε περισσότερες περιπτώσεις δηλώσεων φόρου δωρεάς και γονικής παροχής ακινήτων, που υποβάλλονται μέσω της εφαρμογής myPROPERTY, σύμφωνα με απόφαση του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, Γιώργου Πιτσιλή (Α.1130/2024).

Ειδικότερα, μέχρι σήμερα, η λειτουργικότητα αυτή αφορούσε μόνο τις περιπτώσεις δωρεάς/γονικής παροχής του 100% πλήρους κυριότητας επί ακινήτου, από έναν δωρητή/γονέα σε έναν δωρεοδόχο/τέκνο. Πλέον, επεκτείνεται και στις περιπτώσεις δωρεάς και γονικής παροχής:

  • πλήρους ή ψιλής κυριότητας ή επικαρπίας ακινήτου
  • σε ποσοστό 100% ή και μικρότερο
  • από ένα δωρητή/γονέα σε έναν ή περισσότερους δωρεοδόχους/τέκνα

Η δήλωση στοιχείων ακινήτων (Ε9) δημιουργείται και υποβάλλεται αυτόματα για τα συμβολαιογραφικά έγγραφα που αναρτώνται στην ψηφιακή εφαρμογή myPROPERTY της ψηφιακής πύλης myAADE (myaade.gov.gr), στη διαδρομή Εφαρμογές> Δημοφιλείς εφαρμογές > myPROPERTY και αφορούν δηλώσεις φόρου δωρεάς και γονικής παροχής ακινήτων που έχουν υποβληθεί από τις 2/1/2024.

Ο πολίτης λαμβάνει σχετική ειδοποίηση μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και μπορεί να αναζητήσει τη δήλωση Ε9 στην ψηφιακή πύλη myAADE (myaade.gov.gr), στη διαδρομή Εφαρμογές > Δημοφιλείς Εφαρμογές > Δήλωση Ε9/ΕΝΦΙΑ > Είσοδος στην Εφαρμογή > έτος 2025.

Με τη διεύρυνση της ψηφιακής εφαρμογής διευκολύνονται οι φορολογούμενοι, καθώς δεν χρειάζεται πλέον να συμπληρώνουν και να υποβάλλουν οι ίδιοι τις συγκεκριμένες δηλώσεις, και διασφαλίζεται η έγκαιρη εκπλήρωση των φορολογικών τους υποχρεώσεων.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Καλημέρα, Ρίκα… – Γράφει η Σοφία Παπαηλιάδου

Σήμερα ξύπνησα με το «Μινόρε της Αυγής» στ’ αυτιά μου. Κοίταξα ασυναίσθητα το ημερολόγιο: 7 Αυγούστου. Χαμογέλασα λοξά… «Καλημέρα, Ρίκα».

Σοφία Παπαηλιάδου
Γράφει η Σοφία Παπαηλιάδου

Πόσο παράξενο είναι να λες «καλημέρα» σε έναν άνθρωπο που έφυγε από αυτόν τον κόσμο πριν έξι χρόνια, κι όμως είναι σαν να μην έφυγε ποτέ. Ίσως γιατί αερικό ήταν και σαν αερικό πλανήθηκε όλα αυτά τα χρόνια.

Η Ρίκα Βαγιάννη, γεννήθηκε το 1962 στο Παγκράτι και έφυγε την Τρίτη, 7 Αυγούστου του 2018, στην Αθήνα, σε ηλικία 56 ετών. Για πέντε χρόνια πάλευε με τον καρκίνο. Το πραγματικό της όνομα ήταν Μαρίκα Ζούλα. Είχε σπουδάσει υποκριτική στο Εθνικό Θέατρο και δούλεψε στο θέατρο, τον κινηματογράφο και την τηλεόραση. Τη δεκαετία του ’90 έγινε διευθύντρια των περιοδικών Cosmopolitan και Colt. Από το 1994 έγραφε καθημερινά στην «Απογευματινή» και από το 2005 στο «Έθνος». Ήταν, επίσης, ιδρυτικό μέλος του Protagon.

Η Ρίκα ήταν μία από τις πιο ξεχωριστές παρουσίες της ελληνικής τηλεόρασης. Δούλεψε στο Mega, το Star, το Seven X, και από το 1997 μέχρι το 2012 συνεργαζόταν με την ΕΡΤ. Ήταν παντρεμένη με τον καθηγητή Νίκο Στεφανή και έχει έναν γιο, τον 13χρονο Οδυσσέα.

Μια γυναίκα ξεχωριστή, συναρπαστική και ατρόμητη. Έζησε πολλές ζωές σε αυτό το πέρασμά της. Τη ζωή της ηθοποιού, της δημοσιογράφου, της ξενιτεμένης στην μακρινή Αυστραλία, της φίλης, της μάνας, της συζύγου. Έζησε πολλές ζωές και δεν υποδύθηκε κανέναν ρόλο σε αυτές. Κι αν μια λέξη μπορεί να τη χαρακτηρίσει, αυτή είναι «αυθεντική». Οξυδερκές μυαλό, βιτριολικό χιούμορ, ζεστή ματιά – όλα αυτά ήταν η Ρίκα.

Η Ρίκα που είναι σαν να μην έφυγε ποτέ, κι έρχεται στις κουβέντες μας ξανά και ξανά, με μια ατάκα, με μια ανάμνηση. Η Νατάσσα Ράγιου, η φίλη καρδιάς της, λέει πως οι λέξεις «θάνατος» και «Ρίκα» δεν μπορούν να ταιριάξουν στην ίδια πρόταση. Κι είναι ακριβώς έτσι.

αρσοφ παπ 2

Η Ρίκα αγάπησε και αγαπήθηκε και μια μέρα ζεστή σαν σήμερα, είπε να πάει να ταράξει τα νερά σε άλλους κόσμους, αφήνοντας πίσω ένα κενό κι ένα χαμόγελο στη θύμησή της. Το ότι το πραγματικό της όνομα ήταν Μαρίκα Ζούλα, το ξέρουμε όλοι. Το πόσο υποκλινόταν στον έρωτα, το έκρυψε πίσω από το επίθετο που τη μάθαμε όλοι.  Όταν η μητέρα της, Βαρβάρα, ερωτεύτηκε κεραυνοβόλα τον σπουδαίο δημοσιογράφο, Γιάννη Διακογιάννη, εκείνη για να τιμήσει τον έρωτά τους, άλλαξε το επίθετό της σε Βαγιάννη! Από τα αρχικά γράμματα των μικρών ονομάτων τους, Βαρβάρα και Γιάννη.

Κάποτε, σε μια συνέντευξη, ανέφερε:

«Όταν είσαι μέσα στην καψούρα και νιώθεις όλα σου τα κόκαλα να αλέθονται γλυκά στη μηχανή του κιμά, κάνεις τάματα να ξεφύγεις και δεν σ’ ακούει κανείς να σε λυπηθεί, να σου δείξει τον δρόμο για την έξοδο. Κι όταν συνέρχεσαι, φαντάζει σαν μια χώρα μακρινή και μυστήρια, που τη γνώρισες παλιά, και πάντα θέλεις να ξαναπάς για να δεις πώς είναι. Αλλά κανείς δεν σου δείχνει πώς να γυρίσεις»… Μυθική, λατρεμένη Ρικα!

Εδώ θα είναι, δίπλα μου, δίπλα μας. Με το πνεύμα της, την οξυδέρκειά της, τα εξαιρετικά γραπτά της, τις ατάκες της και πρωτίστως με το ανεξίτηλο σημάδι που άφησε στην ψυχή και στο μυαλό μας.

Καλημέρα ρε Ρίκα… Α, να σου πω ότι έχουμε Ολυμπιακούς αγώνες… Σου αρέσουν, το θυμάμαι… Και μη ξεχάσεις να γράψεις και κάτι για το Loveletters… Καιρό έχω να πάρω κείμενό σου…