Ομιλία Νίκου Ανδρουλάκη, Προέδρου ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής στην Ολομέλεια της Βουλής
Κύριε Πρόεδρε, Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Έπειτα από επτά χρόνια αποτυχίας στον πρωτογενή τομέα, ο Πρωθυπουργός θυμήθηκε τώρα να ανοίξει τον διάλογο με τα υπόλοιπα κόμματα. Μας ζητά να ανοίξουμε τον διάλογο, αλλά ο ίδιος απουσιάζει. Αν είναι τόσο σοβαρό το θέμα που συζητάμε σήμερα, όπως εμείς νομίζουμε, – γιατί είναι κορυφαίο ζήτημα η ανθεκτικότητα του πρωτογενούς τομέα, κορυφαίο θέμα ότι τα χωριά μας ερημώνουν, κορυφαίο θέμα ότι το κόστος παραγωγής είναι στα ύψη-, δεν μπορούσε ο Πρωθυπουργός να αναβάλει τη συζήτηση σήμερα και να γίνει σε μια ημερομηνία με τον ίδιο παρόντα; Τόσο μεγάλη υποτίμηση και περιφρόνηση σε ένα θέμα με πολύ μεγάλη βαρύτητα;
Και έρχεστε, λοιπόν, να προτείνετε τη σύσταση μιας διακοσμητικής Διακομματικής Κοινοβουλευτικής Επιτροπής, με σημαδεμένη πλειοψηφία και χωρίς ουσιαστικές αρμοδιότητες. Με ποια αξιοπιστία το κάνετε αυτό;
– Έχοντας αλλάξει 5 υπουργούς Αγροτικής Ανάπτυξης και 7 διοικητές στον ΟΠΕΚΕΠE;
– Έχοντας αποκλείσει τον πρωτογενή τομέα από το Ταμείο Ανάκαμψης;
– Έχοντας αποτύχει να ελέγξετε το κόστος παραγωγής, που έχει αυξηθεί τα τελευταία χρόνια από 20 έως 40%;
– Έχοντας συρρικνώσει το πρόγραμμα για τους νέους αγρότες, από 17.000 αιτήσεις στις 6.000, σε μόλις τρία χρόνια;
Ποια λοιπόν είναι η αξιοπιστία με την οποία έρχεστε σήμερα να μας πείτε ελάτε να συζητήσουμε; Δεν σας εμπιστευόμαστε, όπως δεν σας εμπιστεύεται και η συντριπτική πλειοψηφία του ελληνικού λαού.
Σήμερα για εμάς, δεν συζητάμε ένα ακόμη ζήτημα. Είναι κεντρικό ζήτημα για την παραγωγή, την ανθεκτικότητα και την ανταγωνιστικότητα της χώρας, αλλά και για την βιωσιμότητα της ελληνικής υπαίθρου. Συζητάμε αν η Ελλάδα θα έχει βιώσιμη παραγωγή τα επόμενα χρόνια ή αν θα γίνει μια χώρα απολύτως εξαρτημένη από τις εισαγωγές, ακόμη και σε προϊόντα που είχε στρατηγικό πλεονέκτημα.
Ο πρωτογενής τομέας δεν περνά απλώς μια δύσκολη φάση.
Βρίσκεται σε οριακό σημείο. Και γι’ αυτό ευθύνονται οι πολιτικές σας επιλογές, που έχουν κοινό παρονομαστή: την έλλειψη σχεδίου, τη διαφθορά, την αλαζονεία, την παντελή απουσία διαλόγου με τον κόσμο της παραγωγής.
Ας τα πιάσουμε όμως ένα-ένα:
Ο ΟΠΕΚΕΠΕ είναι η κορυφή του παγόβουνου. Συντελέστηκε ένα ριφιφί –πρωτοφανές σε ευρωπαϊκό επίπεδο- εις βάρος των έντιμων παραγωγών από τη «γαλάζια» συμμορία. Μετά την ευρωπαϊκή εποπτεία στον ΟΠΕΚΕΠΕ και για να μαζέψετε τα ασυμμάζευτα, τον μεταφέρατε στην ΑΑΔΕ. Και σας ρωτώ κύριοι της Νέας Δημοκρατίας: Πού αλλού στην Ευρώπη των “27” ένας αναπτυξιακός Οργανισμός του πρωτογενούς τομέα υπάγεται σε έναν φοροεισπρακτικό μηχανισμό; Μπορεί η ΑΑΔΕ να αποφασίσει, να σχεδιάσει και να υλοποιήσει την Κοινή Αγροτική Πολιτική; Ας γινόταν για έναν χρόνο. Ποιόν διάλογο λοιπόν; Εδώ έχετε προαποφασίσει για το κεντρικό ζήτημα που δημιουργεί την τεράστια αυτή ένταση και την απαξίωση του πρωτογενούς τομέα.
Και έχετε το θράσος να δηλώνετε ότι «η μεταρρύθμιση του ΟΠΕΚΕΠΕ έφερε αποτελέσματα». Ότι οι φετινές ενισχύσεις ήταν αυξημένες. Κύριε Χατζηδάκη και κύριε Τσιάρα, ζείτε σε εικονική πραγματικότητα; Έχουν αυξηθεί ή έχουν μειωθεί; Έχετε καταπιεί την «Ομάδα Αλήθειας»; Τι θέλετε να κάνετε σήμερα εδώ; Τόσο πολύ περιφρονείτε τη νοημοσύνη των βουλευτών;
Εδώ τα στοιχεία είναι αποκαλυπτικά. Το 2025 καταγράφεται ως η χειρότερη χρονιά αγροτικών πληρωμών των τελευταίων ετών:
• Το 2024 καταβλήθηκε βασική ενίσχυση 722 εκατ. ευρώ, ενώ το 2025 572 εκατ. ευρώ. Πως αυξήθηκαν; Μειώθηκαν.
• Η αναδιανεμητική ενίσχυση μειώθηκε από 171 εκατ. ευρώ το 2024 σε 142,9 εκατ. ευρώ το 2025. Πως αυξήθηκαν; Μειώθηκαν.
• Η εισοδηματική ενίσχυση νέων γεωργών έπεσε από 22 εκατ. ευρώ σε 14,9 εκατ. ευρώ. Πως αυξήθηκαν; Μειώθηκαν.
Τι είδους λεξιλόγιο χρησιμοποιείται; Ή νομίζετε ότι ζούμε στη «Φάρμα των Ζώων» που θα μας βομβαρδίζετε συνεχώς με παραπληροφόρηση και προπαγάνδα και επειδή δεν σας εκθέτουν τα media, εμείς θα σωπάσουμε. Όχι, θα είμαστε εδώ να αποδεικνύουμε ότι είστε ψεύτες και επικίνδυνοι. Αυτό αποδυκνύουν τα στοιχεία.
ΕΛΓΑ: Εκτός από το γαλάζιο σκάνδαλο στον ΟΠΕΚΕΠΕ, έχουμε και την πονεμένη ιστορία του ΕΛΓΑ. «Μάλλιασε η γλώσσα μας» να λέμε αναθεωρήστε τον κανονισμό του ΕΓΛΑ, για να ξέρουν οι παραγωγοί πότε και τι αποζημιώνετε, να μπορούν να κάνουν ένα σχέδιο. Εδώ και επτά χρόνια, εσείς δεν κάνατε απολύτως τίποτα και σε αυτό το κρίσιμο θέμα.
Στο ζήτημα του ΟΠΕΚΕΠΕ τους αφήσατε να κλέβουν με την προστασία γενικών γραμματέων, υπουργών, στελεχών και διευθυντών υπουργικών γραφείων και στο θέμα του ΕΛΓΑ, η τελευταία αναθεώρηση έγινε το 2010 επί ΠΑΣΟΚ, κύριοι της Νέας Δημοκρατίας. Μετά το 2010 τίποτα και επτά χρόνια απραξίας που την πληρώνουν οι αγρότες και οι κτηνοτρόφοι.
Προτείνουμε τον ευρωπαϊκό δρόμο της αξιοκρατίας, της διαφάνειας και της πολιτικής του σχεδίου και του συγκεκριμένου. Αντικειμενική επιλογή στελεχών και στον ΟΠΕΚΕΠΕ και στον ΕΛΓΑ, με ανοιχτό αξιοκρατικό διαγωνισμό και έγκριση της Βουλής, με πενταετή θητεία. Αλλάζουν κυβερνήσεις, η διοίκηση παραμένει σταθερή. Για να σταματήσει να είναι το κράτος λάφυρο, όπως χειριστήκατε τον ΟΠΕΚΕΠΕ εσείς και τα γαλάζια παιδιά. Αυτό είναι μεταρρύθμιση.
● Με διασύνδεση πληροφοριακών συστημάτων για αποτελεσματικούς ελέγχους και έγκαιρη καταβολή ενισχύσεων.
● Και με αναθεώρηση του κανονισμού του ΕΛΓΑ, ώστε να γνωρίζουν οι παραγωγοί από ποιους κίνδυνους καλύπτονται και πότε.
Αυτό σημαίνει ασφάλεια και σιγουριά.
Ενέργεια: Εδώ είναι το μεγάλο σκάνδαλο. Το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ μπροστά στο σκάνδαλο της δήθεν ενεργειακής πράσινης μετάβασης είναι κάτι πολύ μικρό. Εδώ μιλάμε για ένα από τα μεγαλύτερα σκάνδαλα της μεταπολίτευσης.
Σε όλη την Ευρώπη η ενεργειακή πράσινη μετάβαση είναι για να στηρίξει την κοινωνία και την παραγωγή, να πετύχει χαμηλό κόστος παραγωγής, χαμηλό κόστος ζωής, μείωση των ανισοτήτων και καταπολέμηση της ενεργειακής φτώχειας. Η Νέα Δημοκρατία παρέδωσε τον ενεργειακό χώρο όχι στον λαό και τους παραγωγούς, αλλά στους ολιγάρχες για να έχουν σε ομηρία την ελληνική κοινωνία και την ελληνική παραγωγή. Η κατανομή του ενεργειακού χώρου είναι σκάνδαλο. Πού είναι οι κατά προτεραιότητα όροι σύνδεσης συνεταιρισμών και παραγωγών;
Σας ρωτώ κ. Χατζηδάκη: πόσες ενεργειακές κοινότητες παραγωγών, αγροτών και κτηνοτρόφων έχει η Ελλάδα και πόσες τα υπόλοιπα ευρωπαϊκά κράτη; Για να καταλάβει ο ελληνικός λαός ότι αυτή η πολιτική, που είναι στον πυρήνα μιας σύγχρονης Ευρώπης με το βλέμμα στον σεβασμό των συνθηκών ζωής απέναντι στην κλιματική αλλαγή, την κάνατε μπίζνα με ισχυρούς οικονομικούς παράγοντες. Θύμα λοιπόν της ενεργειακής μετάβασης είναι ο ίδιος ο λαός ενώ θα έπρεπε να συμβαίνει το ακριβώς αντίθετο, να είναι το μεγάλο του όπλο για κοινωνική δικαιοσύνη και βιώσιμη ανάπτυξη.
Εμείς καταθέσαμε και πρόταση, με συγκεκριμένα στοιχεία:
● Ανώτατη τιμή: 7 λεπτά ανά κιλοβατώρα
● Πάγιο: 5 ευρώ τον μήνα και
● 120 δόσεις για τις οφειλές, με έκπτωση 20% στους συνεπείς.
Και μας λέτε: «Μα εμείς δίνουμε ήδη πολύ φθηνά, από την πιο φθηνή κιλοβατώρα στην Ευρώπη». Τι αποκρύπτετε; Ότι στα υπόλοιπα κράτη συγκρατούν το κόστος παραγωγής οι ενεργειακές κοινότητες που εδώ δεν υπάρχουν.
Άρα εξαπατάτε τον ελληνικό λαό. Και για όλα αυτά που λέμε, η ΔΕΗ έχει δυνατότητες και το γνωρίζετε πάρα πολύ καλά. Ας αφήσει τα δήθεν επενδυτικά σχέδια που δεν έχουν καμία σχέση με την ανθεκτικότητα της οικονομίας και να βάλει το χέρι στην τσέπη, διότι είναι ο μεγάλος κερδισμένος της ενεργειακής κρίσης. Και το γνωρίζετε κι αυτό πάρα πολύ καλά. Δεν υπάρχει, λοιπόν, όραμα για μεγάλες μεταρρυθμίσεις που κάνουν ισχυρή τη χώρα και στο ενεργειακό ζήτημα.
Και πάμε στην ευλογιά. Τα καταφέρατε; Επτά χρόνια διακυβέρνησης και κατέρρευσαν:
● οι κτηνιατρικές υπηρεσίες,
● οι ελεγκτικοί μηχανισμοί,
● η δυνατότητα πρόληψης.
Μισό εκατομμύριο ζώα σφαγιάστηκαν μέσα σε 18 μήνες. Χαμένα εισοδήματα, κατεστραμμένες τοπικές οικονομίες, υπονόμευση της εξαγωγικής αξίας των ελληνικών προϊόντων. Επιλέξατε την τυφλή γενικευμένη εκρίζωση χωρίς στρατηγική και παρακάμπτοντας τις συστάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Κάτι που μας αποκρύψατε εντέχνως. Αλλά κατά τα άλλα, θέλετε διάλογο με ειλικρίνεια.
Τι έλεγαν οι ευρωπαϊκές οδηγίες;
Γιατί τις αγνοήσατε;
Γιατί δεν δηλώνατε συστηματικά τα κρούσματα;
Γιατί δεν πληρώθηκαν έγκαιρα οι αποζημιώσεις;
Γιατί οι Περιφέρειες έμειναν χωρίς πόρους;
Η αλληλογραφία μεταξύ της Κομισιόν και του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, που ήρθε στο φως της δημοσιότητας, δεν αναφέρει, κ. Χατζηδάκη, ότι σας προτείνει επισήμως η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τοπικούς εμβολιασμούς ως μέτρο ανάσχεσης της ευλογιάς; Γιατί δεν το κάνετε; Και γιατί – πάνω από όλα – δεν λέτε ότι σας προτείνεται το μέτρο; Και αφήνετε να αιωρείται ότι δήθεν μας το απαγορεύουν; Εσείς «ψεκάζετε» με συνωμοσίες τον ελληνικό λαό. Τα στοιχεία -και εδώ- είναι αποκαλυπτικά.
Ξέρατε την ύπαρξη αυτής της αλληλογραφίας, κυρίως ο κ. Τσιάρας. Δεν προχωρήσατε στους τοπικούς εμβολιασμούς, αφήσατε να καταρρεύσουν οι ελεγκτικοί μηχανισμοί και είστε απολύτως υπεύθυνοι που ξέφυγε η ευλογιά, η οποία δεν εμφανίζεται για πρώτη φορά στην Ελλάδα. Φοιτητής ήμουν το 1998 στην Ξάνθη, όταν ήρθε ξανά η ευλογιά από γειτονικά κράτη, αλλά έμεινε εκεί, όπως έγινε και τα επόμενα χρόνια. Πρώτη φορά ξέφυγε με εσάς, με τέτοια διασπορά σε όλη την Ελλάδα.
Κι έρχομαι στη MERCOSUR, που είναι ένα πολύ μεγάλο ζήτημα.
Ενισχύει τη βαριά βιομηχανία της Ευρώπης, ενισχύει χώρες με παραδοσιακές σχέσεις με τη Λατινική Αμερική. Το ερώτημα είναι γιατί δεν διαπραγματευτήκατε ισχυρά αντισταθμιστικά κίνητρα για τη χώρα μας, αντίβαρο για τους αγρότες. Υπογράψατε χωρίς ουσιαστικά ανταλλάγματα. Τι θα γίνει; Έρχονται κι άλλες συμφωνίες με την Ινδία, την Ινδονησία… Έχετε στρατηγική και σχέδιο ή θα πηγαίνουμε έτσι; Ραντεβού στα τυφλά;
Κλείνω με την πρότασή μας για τον διάλογο. Τον πραγματικό διάλογο, όχι τον προσχηματικό διάλογο. Όπως εργαλειοποιήσατε τις Εξεταστικές Επιτροπές, είμαι σίγουρος ότι θα κάνετε και με τη διακομματική επιτροπή που προτείνετε.
Εμείς στο ΠΑΣΟΚ με αίσθημα εθνικής ευθύνης προτείνουμε τη συγκρότηση Εθνικής Επιτροπής Αγροτικής Παραγωγής και Διατροφικής Ανθεκτικότητας, με σαφή δομή, αποστολή και χρονοδιάγραμμα σε τρία στάδια.
Στους πρώτους τέσσερις μήνες μία ανεξάρτητη επιτροπή κορυφαίων ειδικών για τον αγροτικό τομέα, θα καταρτίσει ένα τεκμηριωμένο σχέδιο για την αναγέννηση της αγροτικής παραγωγής.
Στη συνέχεια με βάση το επιστημονικό αυτό σχέδιο, θα κάνουμε αυτό που δεν τολμήσατε εσείς.
Θα ανοίξουμε έναν πραγματικά ουσιαστικό Εθνικό Διάλογο, με τη συμμετοχή των κοινοβουλευτικών κομμάτων και των φορέων που εμπλέκονται σε όλα τα στάδια της αγροτικής και κτηνοτροφικής παραγωγής, ώστε να χαράξουμε όλοι μαζί, με βαθύ και ουσιαστικό διάλογο, την αναγκαία εθνική στρατηγική.
Και μετά από αυτό το στάδιο, θα έρθει η ώρα και της δημοκρατικής νομιμοποίησης. Θα προχωρήσουμε στη θεσμική κατοχύρωσή της στη Βουλή, με όρους ευρείας συναίνεσης, δεσμευτικής για την επόμενη δεκαετία, ώστε η αγροτική πολιτική να αποκτήσει συνέχεια, σταθερότητα και προβλεψιμότητα πέρα από τους κυβερνητικούς κύκλους.
Στρατηγική στην αγροτική πολιτική δεν σημαίνει να αλλάζεις τέσσερις και πέντε υπουργούς σε μία τετραετία, ούτε έξι και επτά διοικητές του ΟΠΕΚΕΠΕ. Και μόνο αυτό, -πέρα από τα σκάνδαλα, τη διαφθορά, την ατιμωρησία, την ανεπάρκεια, το κόστος παραγωγής-, δείχνει ότι δεν είχατε καμία προγραμματική προετοιμασία. Η μόνη προετοιμασία ήταν να αξιοποιήσετε τις θεσμικές χαραμάδες που άφησε πίσω του ο ΣΥΡΙΖΑ με τους ΑΝΕΛ για να στηθεί το πάρτι της διαφθοράς. Με την πρότασή μας, όλα αυτά κλείνουν.
Για εμάς το ζήτημα δεν είναι επικοινωνιακό, ούτε διαχειριστικό. Είναι εθνικό. Αφορά την παραγωγική βάση της χώρας, τη διατροφική ασφάλεια, το εμπορικό ισοζύγιο και την ανθεκτικότητα της ελληνικής οικονομίας, ιδιαίτερα υπό συνθήκες παγκόσμιας κρίσης και αναταραχής, όπως σήμερα. Αφορά κυρίως την επιβίωση και το ξαναζωντάνεμα της υπαίθρου. Χωρίς εθνική στρατηγική, η νέα ΚΑΠ θα επιταχύνει τη συρρίκνωση, διότι δεν υπάρχει ολοκληρωμένη προσέγγιση.
Μόνο με εθνικό σχέδιο, μπορούμε να ανασυγκροτήσουμε την παραγωγική βάση της χώρας και να ενισχύσουμε την ανθεκτικότητα της ελληνικής οικονομίας και κοινωνίας κάτω από τις δύσκολες προκλήσεις που έχουμε μπροστά μας.
Για αυτό, λοιπόν, το ΠΑΣΟΚ απορρίπτει σήμερα τον προσχηματικό και επικοινωνιακό διάλογο και προτείνει διάλογο ουσίας και αποτελέσματος με μόνο στόχο την ενίσχυση όλων των παραγωγών της πατρίδας μας.