Υπογράφηκε και αποστέλλεται στις Αποκεντρωμένες Διοικήσεις και στις Περιφέρειες της χώρας εγκύκλιος του Υπουργείου Εσωτερικών και Διοικητικής Ανασυγκρότησης με την οποία καθορίζονται οι όροι εφαρμογής του άρθρου 58 ν. 4384/2016, που αφορούν στην απασχόληση παράτυπα διαμενόντων πολιτών τρίτων χωρών για την εξυπηρέτηση επειγουσών αναγκών της αγροτικής οικονομίας.

Οι ενδιαφερόμενοι αγρότες μπορούν πλέον, με αίτηση που θα υποβάλουν στον Συντονιστή Αποκεντρωμένης Διοίκησης, να ζητούν την απασχόληση εργατών γης, βοσκών και μελισσοκόμων, μέχρι την συμπλήρωση του ανωτάτου αριθμού μετακλητών εργατών που προβλέπει ανά Περιφέρεια η σχετική κοινή υπουργική απόφαση.

Μαζί με την αίτηση, ο αγρότης υποχρεούται να υποβάλλει την Ενιαία Δήλωση Καλλιέργειας ή Εκτροφής του προηγούμενου έτους και τα προβλεπόμενα στο νόμο δικαιολογητικά. Οι αιτήσεις θα εξετάζονται με αυστηρή χρονική προτεραιότητα υποβολής.

Οι εργάτες γης που θα απασχολούνται μετά την έγκριση του σχετικού αιτήματος θα λαμβάνουν άδεια εργασίας εξάμηνης διάρκειας και θα ασφαλίζονται με τη διαδικασία του εργόσημου.

Σε δήλωσή του ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Βαγγέλης Αποστόλου ανέφερε τα εξής:

«Με την εγκύκλιο αυτή γίνεται ένα μεγάλο βήμα για να μπεί σε εφαρμογή μια σημαντική μεταρρύθμιση. Από τη διαδικασία αυτή είναι όλοι ωφελημένοι: Οι αγρότες – εργοδότες, το ασφαλιστικό σύστημα και οι ίδιοι οι αλλοδαποί που δουλεύουν στον αγροτικό τομέα. Καλώ λοιπόν τους αγρότες της χώρας μας να αξιοποιήσουν το νέο θεσμικό πλαίσιο και να σπεύσουν να υποβάλλουν σχετικές αιτήσεις στις κατά τόπους Αρχές».

Ενημερωτικά στοιχεία για το θέμα:

Στις αγροτικές εκμεταλλεύσεις σε όλη την επικράτεια απασχολούνται σήμερα χιλιάδες αλλοδαποί εργάτες γης που μένουν στη χώρα «χωρίς χαρτιά». Οι εργοδότες τους, κάτοχοι αγροτικών εκμεταλλεύσεων, δεν μπορούν να τους ασφαλίσουν, με αποτέλεσμα:

• Οι αγρότες – εργοδότες να μην μπορούν να περάσουν στα έξοδά τους τα μεροκάματα που πληρώνουν
• Ο ΟΓΑ να έχει μια τεράστια απώλεια εσόδων λόγω ανασφάλιστης εργασίας
• Οι ίδιοι οι μετανάστες να είναι ευάλωτοι σε ακραία εργασιακή εκμετάλλευση

Με βάση τη διαδικασία που θέσπισε η κυβέρνηση, εφόσον δεν έχουν εξαντληθεί τα αριθμητικά όρια μετακλητών εργατών γης (και άρα υπάρχει διαπιστωμένη ανάγκη για εργατικά χέρια), ο δε αγρότης επικαλείται αντικειμενική αδυναμία για απασχόληση εργατών γης με έγκυρες συμβάσεις, θα μπορεί (ο αγρότης) να ζητήσει από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση της περιοχής του την έγκριση κατ’ εξαίρεση απασχόλησης διαμενόντων μεταναστών, οι οποίοι θα ασφαλίζονται με εργόσημο.

Για την αποφυγή καταστρατηγήσεων, κάθε αγρότης θα μπορεί να δηλώνει την απασχόληση τόσων αλλοδαπών εργατών, όσων δικαιολογεί το είδος της καλλιέργειάς του και η καλλιεργούμενη έκταση.

Η διαδικασία αυτή διευκολύνει τους αγρότες να δίνουν νόμιμα αμοιβή και ασφάλιση στους αλλοδαπούς εργάτες γης που δουλεύουν ήδη με μαύρη εργασία, χωρίς αυτό να συνεπάγεται σε καμία περίπτωση, την εδώ νομιμοποίηση της παραμονής τους. Υπολογίζεται ότι εάν δηλωθούν κανονικά τα μεροκάματα που πληρώνονται σήμερα σε παράνομα διαμένοντες αλλοδαπούς, ο αγροτικός κόσμος, συνολικά, θα δικαιολογήσει ετήσια έξοδα κοντά στο 1 δις ευρώ, γεγονός που σημαίνει ότι θα μειώσει το δηλούμενο φορολογικό εισόδημα κατά αντίστοιχο ποσό.

Ταυτόχρονα ο ΟΓΑ ως ασφαλιστικός φορέας των αγροτών θα προσθέσει εισφορές λόγω εργοσήμου που αθροίζονται σε δεκάδες εκ ευρώ το χρόνο.

Στην Υπουργική Απόφαση (ΥΑ) με αρ. 1406/52601/4-5-2016 (ΦΕΚ 1291Β΄) ρυθμίζονται οι λεπτομέρειες σχετικά με την διαδικασία μεταβίβασης των δικαιωμάτων βασικής ενίσχυσης και όχι εκμεταλλεύσεων.

Η εν λόγω ΥΑ δεν απαγορεύει ούτε περιορίζει την μεταβίβαση των δικαιωμάτων βασικής ενίσχυσης σε παραπάνω από έναν αποδέκτες. Επιπρόσθετα, για τις οριστικές μεταβιβάσεις δικαιωμάτων μεταξύ πατέρα και τέκνων, αλλά και μεταξύ συζύγων  δεν επιβάλλεται η παρακράτηση 20% επί της αξίας αυτών, αφού εξαιρούνται οι σύζυγοι και οι συγγενείς α’ βαθμού.

Η μεταβίβαση του ζωικού κεφαλαίου ενός παραγωγού δεν ρυθμίζεται από τη συγκεκριμένη ΥΑ και επομένως μπορεί να γίνει σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις όπως επιθυμούν οι αντισυμβαλλόμενοι .

Στην περίπτωση που κάποιος κτηνοτρόφος επιθυμεί να μεταβιβάσει μέρος των δικαιωμάτων του περιφέρειας ΠΕ1 (βοσκοτόπων) μπορεί να το κάνει ανεξάρτητα από τη μεταβίβαση ζωικού κεφαλαίου και σε όσους αποδέκτες επιθυμεί.

Οι αποδέκτες της μεταβίβασης όμως πρέπει να γνωρίζουν ότι αν δεν εξασφαλιστεί ο ανάλογος ιδιωτικός ή κοινόχρηστος βοσκότοπος δεν μπορεί να γίνει η ενεργοποίηση των δικαιωμάτων οπότε ούτε και η πληρωμή τους. Μόνο στις περιπτώσεις ολικών μεταβιβάσεων ζωικού κεφαλαίου και δικαιωμάτων ενίσχυσης, σε ένα δικαιούχο είναι δυνατή και η παραχώρηση της νομής του κοινόχρηστου βοσκότοπου. Επιπλέον, είναι δυνατή η παραχώρηση της νομής του κοινόχρηστου βοσκότοπου σε περισσότερους από έναν αποδέκτη, μόνο σε περιπτώσεις κληρονομιάς. Μόνο τότε ο κοινόχρηστος βοσκότοπος μπορεί να ακολουθήσει αναλογικά την κληρονομηθείσα εκμετάλλευση σε περισσότερους από έναν κληρονόμους.

Τέλος, επισημαίνεται ότι οι νέοι γεωργοί που δεν κατέχουν  δικαιώματα βασικής ενίσχυσης μπορούν να λάβουν δικαιώματα εθνικού αποθέματος το 2016 ή το 2017 όταν θα υπάρξει ικανό ποσό προς διάθεση. Σε περίπτωση όμως που λάβουν τα δικαιώματα από μεταβίβαση, τότε δεν θα πάρουν νέα δικαιώματα για την έκταση που έχει ήδη καλυφθεί από δικαιώματα.

Για τις περιπτώσεις που μεταβιβάζεται μερικώς ζωικό κεφάλαιο επισημαίνουμε ότι εάν η μείωση του ζωικού κεφαλαίου για δύο συνεχή έτη υπερβαίνει το 30% τότε θα μειωθούν αναλογικά οι εκτάσεις κοινόχρηστου βοσκότοπου που παραχωρούνται προς νομή στον κτηνοτρόφο, σύμφωνα με την υπ’ αριθμ. 873/55993/20-05-2015 ΚΥΑ (ΦΕΚ 942Β΄), οπότε δε θα μπορεί να ενεργοποιήσει αντίστοιχο αριθμό δικαιωμάτων, εφόσον δεν βρει αντίστοιχη έκταση ΠΕ1. Στην περίπτωση αυτή υπενθυμίζεται ότι από τον Ευρωπαϊκό Κανονισμό 1307/2013 και συγκεκριμένα στο άρθρο 31 προβλέπεται ότι δικαιώματα που δεν ενεργοποιούνται για 2 συνεχόμενα έτη περνούν αυτόματα στο εθνικό απόθεμα.