Αρχική Blog Σελίδα 1450

Σημεία συνέντευξης του Υφυπουργού παρά τω Πρωθυπουργώ και Κυβερνητικού Εκπροσώπου Παύλου Μαρινάκη στον Alpha Radio 98,9

Σημεία συνέντευξης του Υφυπουργού παρά τω Πρωθυπουργώ και Κυβερνητικού Εκπροσώπου Παύλου Μαρινάκη στον Alpha Radio 98,9 στον δημοσιογράφο Γιώργο Ευγενίδη

 

Για την πρόταση της Κυβέρνησης για σύσταση Εξεταστικής Επιτροπής

Νομίζω ότι η επιχειρηματολογία η οποία συνόδευσε τη χθεσινή ανακοίνωση που κάναμε στην ενημέρωση πολιτικών συντακτών για την πρόθεσή μας και πρότασή μας, η οποία θα κατατεθεί και το πιθανότερο μέσα στην ημέρα για σύσταση εξεταστικής επιτροπής, απαντάει εκ προοιμίου και στη σημερινή πρόταση των δύο κομμάτων της αντιπολίτευσης, του ΣΥΡΙΖΑ και της Νέας Αριστεράς, και στην προδιαγεγραμμένη, αλλά καθυστερημένη χρονικά, πρόταση του ΠΑΣΟΚ, που φαίνεται ότι θα είναι κάτι αντίστοιχο. Νομίζω ότι η κυβέρνηση κινήθηκε θεσμικά, το κυβερνών κόμμα πρώτο από τα υπόλοιπα κόμματα, ενώ έδωσε κάποιες ημέρες στην αντιπολίτευση για να καταθέσουν τα κόμματα τις δικές τους προτάσεις, κινήθηκε θεσμικά και νομίζω αυτό το οποίο κάνει η κυβέρνηση, η κυβερνητική πλειοψηφία, είναι και απολύτως λογικό σε σχέση με μία πληγή, για την οποία η χώρα μας τα τελευταία 30 περίπου χρόνια έχει πληρώσει πάνω από 2,7 δισεκατομμύρια ευρώ. Είναι μία κίνηση η οποία το αντίθετο της συγκάλυψης είναι, γιατί δεν κρύβει καμία περίοδο, εμείς δεν κρύβουμε τη δική μας περίοδο, αλλά είναι και μία κίνηση η οποία θέλει να φωτίσει πολύ κρίσιμα ζητήματα, που αν δεν φωτιστούν απάντηση δεν θα πάρουμε για τίποτα, όπως είναι η τεχνική λύση, όπως είναι οι διασταυρωτικοί έλεγχοι και αν έγιναν και από ποιούς έγιναν. Ποιοι υπουργοί έστειλαν πόσους στη Δικαιοσύνη τα προηγούμενα χρόνια, τα τεχνικά σχέδια βόσκησης, το ρόλο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και βέβαια και όλα όσα διημείφθησαν τα τελευταία χρόνια επί των δικών μας ημερών. Εμείς δεν θεωρούμε ότι αυτή η επιλογή μας είναι μια συγκρουσιακή επιλογή, είναι μια συνειδητή επιλογή, η οποία έχει και έντονα στοιχεία αυτοκριτικής, και καλούμε όλα τα κόμματα -πραγματικά το λέω- και ειδικά όσα κυβέρνησαν, το ΠΑΣΟΚ και τον ΣΥΡΙΖΑ, να μην σκεφθούν μικροκομματικά και ν’ αγκαλιάσουν αυτήν την πρόταση και όταν τελειώσει αυτή η διαδικασία να έρθουμε ξανά με καθαρή εικόνα, να το συζητήσουμε.

Για την πρόταση των κομμάτων της Αντιπολίτευσης για σύσταση προανακριτική επιτροπής

Απαντώντας στις προτάσεις και επί της ουσίας, δεν βλέπουμε ότι υπάρχουν στοιχεία τα οποία να συνιστούν ποινικό αδίκημα και μάλιστα η ίδια η Δικαιοσύνη, σε αντίθεση με το τι μπορεί να ίσχυσε σε προηγούμενες δικογραφίες για το τραγικό δυστύχημα των Τεμπών, δεν έχει ασκήσει ποινικές διώξεις για τα μη πολιτικά πρόσωπα.

Για το αν η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία αναμένει τις εξελίξεις για τα πολιτικά πρόσωπα για να ασκήσει διώξεις και σε μη πολιτικά.

Όχι, αυτό δεν προκύπτει από πουθενά, γιατί σας θυμίζω ότι υπάρχουν περιπτώσεις, όπου η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία είχε προχωρήσει τις δικές της έρευνες και από κει και πέρα μπορεί να θεώρησε ότι ενδεχόμενες ευθύνες, χωρίς να μπορεί να διατυπώσει κρίση, εστάλησαν αμελλητί στη Βουλή. Σε πολλές άλλες περιπτώσεις αυτό μπορεί να έχει συμβεί και με την τακτική Δικαιοσύνη, γιατί το άρθρο 86 στη χώρα μας ισχύει, εμείς έχουμε εκφράσει ξεκάθαρη θέση αναθεώρησής του, αλλά όσο δεν αναθεωρείται, γιατί επίκειται η συνταγματική αναθεώρηση, είναι ένα άρθρο του Συντάγματος που δεν μπορούμε να προσπεράσουμε. Άρα, δεδομένου του γεγονότος ότι δεν μπορεί η Δικαιοσύνη να διατυπώσει κρίση, αλλά στέλνει αμελλητί στοιχεία, αυτή η διαδικασία είναι μια κοινοβουλευτική διαδικασία η οποία προχωράει αυτόνομα και ξεχωριστά από το σημείο που στέλνεται η δικογραφία με την υπόλοιπη διαδικασία.

Επίσης, δεν υπάρχει κάποιος λόγος η αντιπολίτευση να πει όχι στην Εξεταστική Επιτροπή, δεδομένου του γεγονότος ότι η Εξεταστική Επιτροπή δεν συζητάει μόνο για τα πρόσωπα, συζητάει για τα πάντα, συζητάει για το αντικείμενο, συζητάει για την ουσία του αντικειμένου, διευρύνει χρονικά αυτή τη συζήτηση, γιατί δεν μπορεί να συζητάμε για ένα 6όροφο κτίριο που μπορεί να κατέρρευσε ο πέμπτος και ο έκτος όροφος χωρίς να συζητάμε για τα θεμέλιά του. Πρέπει να δούμε και τελικά πόσοι όροφοι κατέρρευσαν από αυτό το οικοδόμημα, το οποίο φαίνεται ότι είναι μια ανοιχτή πληγή για, τουλάχιστον 30 χρόνια για τη χώρα.

Για την πρόταση ΣΥΡΙΖΑ – ΝΕΑΡ

Θα μου επιτρέψετε εδώ να κάνω ένα σχόλιο ότι είναι αρκετά ειρωνικό το να διατυπώνει κατηγορητήριο για διατελέσαντες υπουργούς ο ΣΥΡΙΖΑ μαζί με τη Νέα Αριστερά, -αλλά η Νέα Αριστερά και ο ΣΥΡΙΖΑ είναι δύο κόμματα που ουσιαστικά μαζί ήταν από κοινή μήτρα και κυβέρνησαν μαζί, δηλαδή ο κύριος Χαρίτσης ήταν υπουργός του ΣΥΡΙΖΑ και πολλά άλλα στελέχη της Νέας Αριστεράς, αλλά ένα πράγμα είναι στην πραγματικότητα- τα κόμματα, που ως ένα κόμμα, όταν κυβέρνησαν, εφάρμοσαν την τεχνική λύση και μάλιστα την επέκτειναν την τεχνική λύση με την επικαιροποίηση της Υπουργικής Απόφασης το 2017. Και έρχονται και στήνουν κατηγορητήριο για προανακριτική, καταθέτουν κατηγορητήριο για προανακριτική, κατά δύο μεταγενέστερων υπουργών, κατηγορώντας τους ότι εφάρμοσαν την τεχνική λύση. Για το πολιτικό σκέλος της τεχνικής λύσης, για το αν έπρεπε να υπάρχει, να εφαρμόζεται, το πώς εφαρμόστηκε, το ποιος ήταν ο ρόλος της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και ιδιαίτερα των Περιφερειών για την καθυστέρηση των Τοπικών Σχεδίων Βόσκησης, όλο αυτό είναι μια πολύ σοβαρή συζήτηση, δεν την υποτιμώ και ίσως είναι και μία από τις σοβαρότερες και σπουδαιότερες επιμέρους συζητήσεις της «αμαρτωλής» ιστορίας των ευρωπαϊκών επιδοτήσεων που ξεκινάει από τη δεκαετία του ΄80 και του ΟΠΕΚΕΠΕ, όπως σωστά είπατε, από το έτος ίδρυσής του το 1998. Όμως, ένα πράγμα είναι να εξαντλήσουμε αυτήν την πολύ σοβαρή συζήτηση και ένα άλλο πράγμα είναι να έρχεται ο ΣΥΡΙΖΑ και η Νέα Αριστερά να διατυπώνουν κατηγορητήριο, άρα να θεωρούν ότι υπάρχουν ποινικές ευθύνες για δύο υπουργούς, μετά από εκείνους, γιατί συνέχισαν να κάνουν, ως εφαρμογή, δηλαδή, αυτό που έκαναν κι εκείνοι, να εφαρμόζουν την τεχνική λύση.

Για την εφαρμογή της τεχνικής λύσης

Αυτό είναι μια πολιτική συζήτηση που, για να σας δώσω μία απάντηση, πρέπει να έχουμε όλα τα δεδομένα και όπως αντιλαμβάνεστε, όταν ξεκίνησε η τεχνική λύση, ξεκίνησε λόγω μιας αναγκαιότητας που προέκυψε από την Ευρώπη. Το να συζητήσουμε για το αν έπρεπε ή όχι να εφαρμόζεται η τεχνική λύση, το να συζητήσουμε αν εφαρμόστηκε σωστά η τεχνική λύση, το να συζητήσουμε αν ο ΣΥΡΙΖΑ ή πριν από αυτόν, γιατί ξεκινάει από το 2014 και επεκτείνεται μέχρι και σήμερα με διατελέσαντες υπουργούς από τρία διαφορετικά κόμματα στην πραγματικότητα, συγκυβέρνηση, ΣΥΡΙΖΑ και κυβέρνηση Νέας Δημοκρατίας, αυτή είναι μία, το ξανά λέω, κρίσιμη πολιτική συζήτηση που η Εξεταστική της δίνει τη δυνατότητα να γίνει σε όλη της την έκταση, χωρίς κανέναν περιορισμό. Το να μεταφράζουμε ενδεχόμενες πολιτικές ευθύνες, ή κακή πολιτική εφαρμογή μιας λύσης σε ποινικές ευθύνες, επειδή θέλουμε να κάνουμε αντιπολίτευση, θεωρώ ότι αυτό το πράγμα δεν έχει καμία ουσία και καμία βάση και το κυριότερο ένα πράγμα είναι αυτό που λέω εγώ. Ένα πιο σημαντικό πράγμα είναι τα στοιχεία: Από πού προκύπτει ότι πίεσε ο κύριος Βορίδης; Αν δει κανείς τη δικογραφία, προσεκτικά, θα καταλάβει ότι αυτό είναι μία ερμηνεία που κάνει η Αντιπολίτευση, την οποία ερμηνεία την κάνει βιαστικά -θεωρώ- και μάλιστα -το ξαναλέω- η Εξεταστική Επιτροπή θα μπορέσει να φωτίσει και αυτό, το οποίο ενδεχομένως να θεωρεί ότι συνέβη η Αντιπολίτευση, γιατί αυτό είναι εικασία της Αντιπολίτευσης. Είναι μία ερμηνεία μιας κατάστασης, υπό το φως της Αντιπολίτευσης. Η Εξεταστική -το ξαναλέω- δεν απαγορεύει, το αντίθετο, φαντάζομαι αυτονόητο, να κληθούν και να καταθέσουν και ο κύριος Βάρρας και ο κύριος Σημανδράκος και όλοι οι διατελέσαντες επικεφαλής, πρόεδροι, διευθύνοντες σύμβουλοι, μέλη διοικητικού συμβουλίου- ό,τι κρίνει η Επιτροπή- του ΟΠΕΚΕΠΕ.

 

Για τον αριθμό των ατόμων που θα κληθούν να καταθέσουν στην Εξεταστική Επιτροπή

Όπως είναι λογικό, γιατί είδα και κάποιους ειρωνικούς τίτλους, προφανώς είναι αποτέλεσμα της αμηχανίας της Αντιπολίτευσης και κάποιων Μέσων που στηρίζουν την αντιπολιτευτική ρητορική και αμηχανία είναι, γιατί ένα θέμα, το οποίο το «ψείριζε», αν μου επιτρέπετε την έκφραση, η Αντιπολίτευση για 20 μέρες, ήρθε η Κυβέρνηση με στοιχεία, με τεκμηρίωση, με επιχειρήματα, με επτά λόγους τους οποίους προσπάθησα και εγώ να παρουσιάσω χθες και έκανε μια πρόταση, την οποία θα καταθέσει σήμερα με αρχή, μέση και τέλος. Είδαμε, λοιπόν, μια αμήχανη αντίδραση, όπου είπαν «γιατί δεν πήγατε και στα χρόνια του Τρικούπη» και κάτι τέτοια. Λοιπόν ακούστε: Όταν συζητάμε για το ζήτημα των αγροτικών ενισχύσεων και θέλουμε να δούμε τί συνέβη με τον ΟΠΕΚΕΠΕ, πρέπει να ξεκινάμε από την ημέρα σύστασής του. Λένε κάποιοι, «ναι αλλά λειτούργησε το 2001» και λένε και «ότι άρχισε να μοιράζει ευρωπαϊκά λεφτά μετά». Ωραία, καμία αντίρρηση και στην πρόταση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της Νέας Δημοκρατίας όλα αυτά θα είναι στην αρχή, στο προοίμιο, όμως ένα ερώτημα είναι: Πρώτο ερώτημα. Γιατί κάτι που συστάθηκε το 1998 λειτούργησε το 2001; Δεύτερο ερώτημα: Με τί όρους συστάθηκε; Είχε για παράδειγμα πρόβλεψη για διαχειριστικούς ελέγχους όταν συστάθηκε; Όλα αυτά είναι μία πολιτική συζήτηση, γιατί δεν μπορεί να υπάρχει διερεύνηση ποινικών ευθυνών πέραν της δεκαπενταετίας για μη πολιτικά πρόσωπα και πριν το 2019 για πολιτικά πρόσωπα. Άρα η Εξεταστική έχει δύο σκοπούς. Ο ένας σκοπός είναι οι απαντήσεις σε όλα αυτά τα πολύ σημαντικά ερωτήματα. Μπορείς να δώσεις απάντηση για κάτι που συνέβη το 2008, 2009, 2010, εάν δεν ξέρεις τί συνέβη τα προηγούμενα χρόνια; Αυτό είναι καλό να το τονίσω και νομικά μιλώντας. Προφανώς, η παραγραφή για ένα κακούργημα είναι πίσω στη 15ετία και διακόπτεται για 5 χρόνια αν ασκηθεί ποινική δίωξη, άρα γίνεται 20, εκτός εάν επισύρει ισόβια κάθειρξη που είναι εικοσαετής η παραγραφή, εδώ δεν μιλάμε για ισόβια κάθειρξη. Άρα, ούτως ή άλλως, ποινική ευθύνη θα μπορεί να αναζητηθεί μέχρι και το 2010, όμως πολιτικά, γιατί να μην διερευνηθούν όλα, προφανώς όχι στην ίδια ένταση με αυτό που συνέβη τα προηγούμενα χρόνια; Και το δεύτερο που θέλω να πω είναι, ότι όποιος μιλάει για συγκάλυψη ξεχνάει, ότι θα καταλήξει αυτή η έρευνα στο τώρα και ίσα-ίσα, οι όποιες ενδεχόμενες ευθύνες θεωρεί ότι υπάρχουν η Αντιπολίτευση, θα είναι πολύ πιο ξεκάθαρα διατυπωμένες με το ναι ή με το όχι, αν ο άλλος έχει μία συνολική εικόνα για το τί κληρονόμησε, το τί υποχρεώσεις είχε, το τί προέβλεπε ο νόμος πριν από την ημέρα που ανέλαβε ο Βορίδης, ο Αυγενάκης, ο οποιοσδήποτε. Ποιος φοβάται την αλήθεια;

Σχετικά με το αν η κυβερνητική πλειοψηφία έχει προεξοφλήσει της στάση της στην εξεταστική και σχετικά με παλαιότερες δηλώσεις του Πρωθυπουργού για τον ρόλο των Εξεταστικών Επιτροπών

Στο πρώτο ερώτημα, ως προς τα στοιχεία, η Εξεταστική θα έχει μια διαδικασία δεκάδων μαρτύρων που θα καταθέσουν. Οι μάρτυρες αυτοί, επί τη βάσει κάποιων καταθέσεων που υπάρχουν στη δικογραφία, αν είναι μάρτυρες στη δικογραφία, αν δεν είναι στη δικογραφία, θα είναι έξτρα, καινούργιοι μάρτυρες, θα ρωτηθούν και προφανώς με πιεστικό τρόπο από τα κόμματα, για να αποσαφηνίσουν κάποια πράγματα που λένε στις καταθέσεις τους. Για παράδειγμα, η Αντιπολίτευση θα τους πιέσει φαντάζομαι, για το αν αυτό το οποίο λένε στην κατάθεση τους και το ερμηνεύει η Αντιπολίτευση ως κάτι ποινικά κολάσιμο από τους πρώην Υπουργούς, είναι έτσι. Εκεί, θα υπάρχει ένα ναι ή ένα όχι και η επεξήγηση. Άρα, σίγουρα εκεί θα φωτιστεί μια πτυχή πολύ κρίσιμη, όπου μέχρι τώρα είναι η ερμηνεία της Αντιπολίτευσης ότι συνιστά ποινικό αδίκημα, αυθαίρετη κατά τη γνώμη μας. Εκεί λοιπόν, το πρώτο και κυριότερο που σας λέω, είναι ότι θα φωτιστούν πέντε – έξι κρίσιμα σημεία της δικογραφίας, που η Αντιπολίτευση τα ερμηνεύει κατά το δοκούν ως ποινικά κολάσιμες πράξεις, ενώ η Δικαιοσύνη δεν περιγράφει κάτι τέτοιο. Ένα λοιπόν είναι αυτό. Εμείς θα περιμένουμε να δούμε αυτές τις απαντήσεις. Εάν οι απαντήσεις αυτές δώσουν νέα δεδομένα, τότε θα δούμε και εμάς ποια θα είναι η στάση μας. Αν επιβεβαιώσουν τα μέχρι τώρα δεδομένα που υπάρχουν στη δικογραφία, τότε θα παραμείνει ίδια η στάση μας.

Δεύτερο το οποίο με ρωτήσατε. Τί έχει πει ο Πρωθυπουργός; Ότι μέχρι σήμερα δυστυχώς, οι Εξεταστικές Επιτροπές δεν έχουν επιτελέσει το ρόλο για τον οποίον είναι ορισμένες και έχουν προβλεφθεί. Σας υπενθυμίζω, ότι μιλάμε για τον Πρωθυπουργό, που τιμώντας τη διαδικασία και το θεσμό της Εξεταστικής Επιτροπής, έδωσε αυτή τη δυνατότητα και στην μειοψηφία, κάτι που δεν είχε κάνει κανένας άλλος Πρωθυπουργός, να μπορεί να ζητήσει Εξεταστική Επιτροπή. Γιατί δεν έχουν λειτουργήσει μέχρι σήμερα; Γιατί δυστυχώς το πολιτικό σύστημα και το δυστυχώς το λέω, με ευθύνη κυρίως των αντιπολιτεύσεων, χρησιμοποιούσαν ή εργαλειοποιούσαν, για να το πούμε πιο καλά, τις Εξεταστικές Επιτροπές, για κομματικούς σκοπούς. Η πιο χαρακτηριστική περίπτωση αυτού που λέω είναι η Εξεταστική των Τεμπών. Η Αντιπολίτευση, η οποία φωνάζει για την Εξεταστική Επιτροπή, τα κόμματα της Αντιπολίτευσης έβγαλαν όσα πορίσματα ήταν και ο αριθμός των κομμάτων. Αν πραγματικά ήταν όπως έλεγε η Αντιπολίτευση, η «κακιά κυβέρνηση», η οποία προφανώς έχει πει για την Εξεταστική κάποια πράγματα που θα μπορούσε να έχουν γίνει διαφορετικά, εμείς δεν έχουμε πρόβλημα να κάνουμε αυτή την κουβέντα νηφάλια.

Ο Πρωθυπουργός μίλησε εν συνόλω για τη λογική των Εξεταστικών που έχουν ακολουθήσει τα τελευταία χρόνια τα κόμματα και το ξαναλέω αν η Αντιπολίτευση στα Τέμπη για παράδειγμα, στο τραγικό δυστύχημα των Τεμπών, είχε οδηγηθεί σε ένα ενιαίο πόρισμα απέναντι στην υποτιθέμενη «κακιά κυβέρνηση», τότε θα μπορούσε κανείς να διατυπώσει ισχυρισμό ότι είναι μία «κακιά κυβέρνηση», που έκανε κατάχρηση της Εξεταστικής και την χρησιμοποίησε για «κολυμβήθρα του Σιλωάμ», όπως είπατε και μία «καλή Αντιπολίτευση», η οποία σεβάστηκε την Εξεταστική. Όταν έχεις 8 κόμματα, 8 πορίσματα, σημαίνει ότι το μόνο που τους νοιάζει είναι ένα να κομματικοποιήσουν μία πολύ σοβαρή διαδικασία. Ας δώσουν λοιπόν μία άλλη εικόνα και εκείνοι. Εμείς θα κάνουμε ό,τι καλύτερο μπορούμε ως πλειοψηφία για να σεβαστούμε το θεσμό αυτόν τον κοινοβουλευτικό και αυτή την κορυφαία διαδικασία και εδώ είμαστε όταν τελειώσει να βγάλουμε τα συμπεράσματά μας.

Για το χρονοδιάγραμμα της Εξεταστικής Επιτροπής

Θα κατατεθεί, άμεσα, το αίτημα από την Κοινοβουλευτική Ομάδα, θα οριστεί εντός των ημερών που προβλέπεται η συζήτηση στο Κοινοβούλιο, φαντάζομαι εντός των επόμενων εβδομάδων. Στη συνέχεια θα πρέπει να ψηφίσει η Ολομέλεια της Βουλής και εφόσον ψηφιστεί η Εξεταστική Επιτροπή θα οριστεί, το λογικό είναι να ξεκινήσει τις εργασίες της αμέσως μετά τις ολιγοήμερες διακοπές. Όλα αυτά, όμως, είναι αποτέλεσμα αποφάσεων των οργάνων του ελληνικού Κοινοβουλίου, δεν είναι της Κυβέρνησης, άρα η χρόνοι θα οριστούν από τη Διάσκεψη των Προέδρων και το ελληνικό Κοινοβούλιο.

Ν. Ανδρουλάκης: «Δέσμευση ΠΑΣΟΚ για κατάργηση προσωπικής διαφοράς, νέο ΕΚΑΣ, σταδιακή μείωση εισφοράς αλληλεγγύης και παρεμβάσεις σε συντάξεις χηρείας και αναπηρίας»

Ο Πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής, Νίκος Ανδρουλάκης, συνάντησε το πρωί της Τρίτης την Πανελλήνια Ομοσπονδία Πολιτικών Συνταξιούχων.

«Γνωρίζουμε πάρα πολύ καλά ότι η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας -και προσωπικά ο Πρωθυπουργός- σας εξαπάτησε τόσο για τα αναδρομικά όσο και για τον νόμο Κατρούγκαλου, που υποσχόταν ότι θα τον καταργήσει αλλά τελικά τον εφάρμοσε μέχρι κεραίας», ανέφερε προλογικά ο κ. Ανδρουλάκης και επανέλαβε τις δεσμεύσεις του ΠΑΣΟΚ για τη στήριξη των συνταξιούχων.

«Έχουμε δεσμευτεί για την κατάργηση της προσωπικής διαφοράς και για θετικές παρεμβάσεις σε συντάξεις χηρείας και αναπηρίας. Έχουμε δεσμευτεί επιπλέον για ένα νέο ΕΚΑΣ που αφορά 350.000 χαμηλοσυνταξιούχους, τους πιο αδύναμους συνανθρώπους μας. Και βέβαια, τη σταδιακή μείωση της εισφοράς αλληλεγγύης -ξεκινάμε με 20%- διότι έχει καταστεί ένας μηχανισμός που δεν επιτρέπει τις αυξήσεις στους συνταξιούχους» συμπλήρωσε.

«Εμείς θα κάνουμε αυτά που λέει το πρόγραμμά μας και δεν θα μιμηθούμε την αντιμετώπιση και την περιφρόνηση, που επέδειξε ο Πρωθυπουργός απέναντι σας, κοροϊδεύοντάς σας και το 2019 και το 2023» κατέληξε ο κ. Ανδρουλάκης.

Στη συνάντηση συμμετείχαν ο υπεύθυνος Κ.Τ.Ε. Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων Παύλος Χρηστίδης, ο Γραμματέας Κοινωνικών Ασφαλίσεων Γιώργος Κουτρουμάνης, ο Γραμματέας του Δικτύου ατόμων με αναπηρία & χρόνιες σπάνιες παθήσεις Βασίλης Κουλούρης, ο Συντονιστής Δικτύου Συνδικαλιστικού Γιώργος Μότσιος, ο Γραμματέας του Δικτύου Συνταξιούχων Γιώργος Βασιλόπουλος, ο δ/ντης της Κ.Ο. Γιάννης Κουτσούκος και ο Εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής Κώστας Τσουκαλάς.

Συγχαρητήρια επιστολή του Δημάρχου Παναγιώτη Γκυρίνη προς την νέα Διοικήτρια της Δομής Μεταναστών στην Αλεξάνδρεια, κα Γεωργία Μπατσαρά

Συγχαρητήρια επιστολή του Δημάρχου Παναγιώτη Γκυρίνη προς την νέα Διοικήτρια της Δομής Μεταναστών στην Αλεξάνδρεια, κα Γεωργία Μπατσαρά

Αξιότιμη κ. Μπατσαρά,

Ως Δήμαρχος Αλεξάνδρειας, σας συγχαίρω για την ανάληψη των καθηκόντων σας στη θέση της διοικήτριας στη δομή μεταναστών Αλεξάνδρειας έχοντας δύναμη, υγεία και κουράγιο να αντεπεξέλθετε στα δύσκολα καθήκοντά σας.

Ο
ΔΗΜΑΡΧΟΣ

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΓΚΥΡΙΝΗΣ

Κοινή ανακοίνωση του Τομέα Απόδημου Ελληνισμού και του Τομέα Παιδείας ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής για την ελληνόγλωσση εκπαίδευση στο εξωτερικό

Το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής παρακολουθεί με βαθύ προβληματισμό την οριακή κατάσταση που διαμορφώνεται στα ελληνικά σχολεία του εξωτερικού, και ειδικότερα στα σχολεία της Νυρεμβέργης και στα ΤΕΓ της Βάδης Βυρτεμβέργης, εξαιτίας της δραματικής υποστελέχωσης και της ολιγωρίας του Υπουργείου Παιδείας στην κάλυψη βασικών διδακτικών αναγκών.

Η δεύτερη μεγαλύτερη εστία ελληνικής εκπαίδευσης στη Γερμανία, που συγκεντρώνει εκατοντάδες μαθητές της ελληνικής παροικίας και αποτελεί ζωντανό κύτταρο πολιτισμού και ταυτότητας, βρίσκεται αντιμέτωπη με την προοπτική έναρξης της σχολικής χρονιάς με λειτουργία μισού διδακτικού προσωπικού και δεκάδες κενά σε όλες τις ειδικότητες. Η εικόνα είναι αποκαρδιωτική: έλλειψη δασκάλων, φιλολόγων, καθηγητών γερμανικών και προσωπικού για παράλληλη στήριξη, καθώς και καμία έκδοση νέας προκήρυξης για μετάκληση εκπαιδευτικών.

Οι ομογενείς γονείς εκπέμπουν σήμα αγωνίας. Η Πολιτεία οφείλει να τους ακούσει. Δεν είναι δυνατόν, το 2025, ελληνόπουλα του εξωτερικού να στερούνται το δικαίωμα στην ισότιμη και ποιοτική εκπαίδευση, και να μετατρέπεται η ελληνόγλωσση εκπαίδευση σε προνόμιο των λίγων. Η εγκατάλειψη των σχολείων αυτών ισοδυναμεί με απώλεια μιας ολόκληρης γενιάς, όχι μόνο μαθησιακά αλλά και πολιτισμικά.

Η σκόπιμη υπονόμευση των ελληνικών σχολείων του εξωτερικού δεν αποτελεί Brain Gain. Αντιθέτως, ενισχύει το Brain Drain και συνιστά κατάφωρη διάψευση του οράματος επανασύνδεσης της Ομογένειας με την Ελλάδα. Αν η ελληνική Πολιτεία αδυνατεί να προσφέρει σταθερότητα και ποιότητα στα ελληνικά σχολεία της Γερμανίας και του εξωτερικού εν γένει, πώς θα πείσει νέους επιστήμονες να επιστρέψουν ή να στείλουν τα παιδιά τους σε αυτά;

Παράλληλα, το Υπουργείο Παιδείας, προχώρησε πρόσφατα στην έκτη – από το 2019 μέχρι σήμερα – διαδοχική παράταση της θητείας των Συντονιστών Εκπαίδευσης Εξωτερικού μέχρι τις 30 Ιουνίου 2026, παρατείνοντας μια απαράδεκτη πρακτική ανανέωσης θητειών, χωρίς προκήρυξη, αξιολόγηση και κρίση. Η απόφαση της 6ης παράτασης, επιβεβαιώνει την πλήρη εγκατάλειψη από το Υπουργείο Παιδείας κάθε έννοιας αξιοκρατίας, και θεσμικής κανονικότητας στον κρίσιμο αυτό τομέα της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης στο εξωτερικό.

Το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής έχει τονίσει επανειλημμένα την ανάγκη για στρατηγική ανασυγκρότηση της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης στο εξωτερικό και ο Στέφανος Παραστατίδης, Βουλευτής Κιλκίς και υπεύθυνος Κ.Τ.Ε. Παιδείας ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής έχει καταθέσει -ήδη από τον Ιανουάριο 2025- κοινοβουλευτική ερώτηση και πρόταση σύγκλησης κοινής συνεδρίασης της Διαρκούς Επιτροπής Μορφωτικών Υποθέσεων και της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Ελληνισμού της Διασποράς της Βουλής των Ελλήνων προκειμένου να αναζητηθούν βιώσιμες λύσεις και να συζητηθεί η χάραξη μιας αποτελεσματικής πολιτικής στήριξης της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης στο εξωτερικό, πάντα στο πλαίσιο των δημοσιονομικών δυνατοτήτων της χώρας. Κύριοι άξονες μιας τέτοιας πολιτικής για το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής αποτελούν:

  • η αύξηση και έγκαιρη προκήρυξη οργανικών και αποσπασμένων θέσεων,
  • η ενίσχυση του ειδικού επιμισθίου για τις ακριβές περιοχές όπως η Βαυαρία,
  • η ενίσχυση των τμημάτων ένταξης και παράλληλης στήριξης διαφόρων μορφών, σε όλα τα μεγάλα εκπαιδευτικά κέντρα του εξωτερικού,
  • η αναβάθμιση των όρων υπηρεσίας και διαβίωσης των αποσπασμένων εκπαιδευτικών,
  • η θεσμοθέτηση του ολοήμερου σχολείου για μεγάλες μονάδες, ώστε να διευκολυνθεί η μετακίνηση των ομογενών ελληνόπουλων σε ελληνικές σχολικές δομές.

Καλούμε το Υπουργείο Παιδείας:

  • να εκδώσει αμέσως νέα προκήρυξη για την κάλυψη των υπαρχόντων εκπαιδευτικών κενών,
  • να επισπεύσει όλες τις απαραίτητες διοικητικές πράξεις για την τοποθέτηση των εκπαιδευτικών στις σχολικές μονάδες της Γερμανίας,
  • να προβεί σε θεσμικές και οικονομικές ρυθμίσεις ώστε να καταστεί ελκυστική η μετάθεση ή η απόσπαση εκπαιδευτικών στο εξωτερικό,
  • να εκδώσει αμέσως νέα, διαφανή προκήρυξη, με σαφή κριτήρια και χρονοδιάγραμμα για την κάλυψη των θέσεων Συντονιστών Εκπαίδευσης Εξωτερικού και την κατοχύρωση της διάρκειας της θητείας τους.

Το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής δεσμεύεται να συνεχίσει τον αγώνα για μια ισχυρή, δημοκρατική και δημόσια ελληνόγλωσση εκπαίδευση, όπου κάθε παιδί της διασποράς θα έχει ισότιμη πρόσβαση στη γνώση, στη γλώσσα και στην πολιτισμική του ταυτότητα.

Ευχαριστήριο της Αντιδημάρχου Κοινωνικής Προστασίας του Δήμου Αλεξάνδρειας, Ελένης Λαφαζάνη στους συντελεστές του εμβολιασμού των παιδιών του Οικισμού Παλαιόχωρας

ΕΥΧΑΡΙΣΤΗΡΙΟ

Το Τμήμα Κοινωνικής Πολιτικής και Προστασίας της Υγείας της Διεύθυνσης Κοινωνικής Προστασίας Παιδείας και Πολιτισμού του Δήμου Αλεξάνδρειας, εκφράζει τις θερμές ευχαριστίες για την υλοποίηση του ελέγχου της εμβολιαστικής κάλυψης και του εμβολιασμό των παιδιών του Οικισμού Παλαιόχωρας του Δήμου Αλεξάνδρειας που πραγματοποιήθηκε την Τρίτη 8 Ιουλίου σε όλες και όλους τους εμπλεκόμενους των υγειονομικών μονάδων.

Συγκεκριμένα, ευχαριστούμε θερμά το προσωπικό της Κινητής Μονάδας του ΕΟΔΥ του Τμήματος Επιδημιολογικής Επιτήρησης Μετακινούμενων Πληθυσμών, το Κέντρου Υγείας Αλεξάνδρειας με τη πολύτιμη συμμετοχή του παιδιάτρου και το προσωπικό της Κινητής Μονάδας Υγείας (ΚΟΜΥ) του ΕΟΔΥ Ημαθίας.

Η συνεργασία των υγειονομικών μονάδων με τις κοινωνικές υπηρεσίες του Δήμου Αλεξάνδρειας ήταν άψογη. Η ανάγκη για εμβόλια στις κοινότητες Ρομά παραμένει ενεργή και το προσωπικό του Παραρτήματος Ρομά του Κέντρου Κοινότητας διαθέσιμο για μελλοντικές συνεργασίες και συμπράξεις που θα εξασφαλίσουν την πρόσβαση στη πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας του παιδικού πληθυσμού ευάλωτων κοινοτήτων.

Με εκτίμηση,

Η
ΑΝΤΙΔΗΜΑΡΧΟΣ

ΛΑΦΑΖΑΝΗ ΕΛΕΝΗ

16 Ιουλίου: Πρόγραμμα εναέριων δράσεων προνυμφοκτονίας της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΕΡΟΨΕΚΑΣΜΩΝ – ΑΚΜΑΙΟΚΤΟΝΙΕΣ

Στα πλαίσια των ενεργειών εναέριας ακμαιοκτονίας κουνουπιών της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας και στα πλαίσια του έργου “Καταπολέμηση κουνουπιών στην Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας για τα έτη 2023-2025: Διενέργεια αεροψεκασμών σε ορυζώνες και υγροτοπικά συστήματα”, έχει προγραμματιστεί αεροψεκασμός με σκοπό την περαιτέρω άμεση μείωση των πληθυσμών των κουνουπιών. Το πρόγραμμα, μεταξύ άλλων, έχει και ως εξής:

  • 16/07/2025: Αρδευτικό Μαλγάρων / Π.Ε. Θεσσαλονίκης & Αρδευτικό Κλειδίου / Π.Ε. Ημαθίας

Προβλεπόμενη ημερήσια έκταση αεροψεκασμού: 10.000 με 15.000 στρέμματα.

Ώρα έναρξης αεροψεκασμών στις 05:30.

Ο αεροψεκασμός θα πραγματοποιηθεί ανάλογα με τις επικρατούσες κλιματολογικές συνθήκες, πάντα σε ακατοίκητες περιοχές. Για προληπτικούς λόγους, καθ’ όλη τη διάρκεια του ψεκασμού, κρίνεται σκόπιμο να μη κυκλοφορούν άνθρωποι και ζώα στις περιοχές αυτές.

15-7-2025 Εξιχνιάστηκαν 2 κλοπές από οικίες που έγιναν τον περασμένο Ιανουάριο στην Κατερίνη

Εξιχνιάστηκαν 2 κλοπές από οικίες που έγιναν τον περασμένο Ιανουάριο στην Κατερίνη

 

Σχηματίστηκε δικογραφία σε βάρος δύο ατόμων, τα στοιχεία των οποίων έχουν ταυτοποιηθεί

 Αφαίρεσαν κοσμήματα αξίας 15.000 ευρώ και το χρηματικό ποσό των 7.550 ευρώ

 Εξιχνιάστηκαν, μετά από μεθοδική έρευνα των αστυνομικών της Υποδιεύθυνσης Δίωξης και Εξιχνίασης Εγκλημάτων Κατερίνης, δύο κλοπές από κατοικίες στην Κατερίνη, που έγιναν τον Ιανουάριο του 2025.

Για την υπόθεση σχηματίστηκε δικογραφία σε βάρος 2 ημεδαπών ανδρών, τα στοιχεία των οποίων έχουν ταυτοποιηθεί, για το αδίκημα της κλοπής.

Ειδικότερα, στις 8 Ιανουαρίου 2025 διέρρηξαν παράθυρο διαμερίσματος και αφαίρεσαν κοσμήματα αξίας 7.000 ευρώ και το χρηματικό ποσό των 7.000 ευρώ, σύμφωνα με δήλωση της παθούσας.

Από την περαιτέρω έρευνα προέκυψε ότι, το μεσημέρι της ίδιας ημέρας, παραβίασαν παράθυρο μονοκατοικίας στην Κατερίνη και αφαίρεσαν κοσμήματα αξίας 8.000 ευρώ και το χρηματικό ποσό των 550 ευρώ, σύμφωνα με δήλωση του παθόντα.

Οι έρευνες των αστυνομικών συνεχίζονται για να εξακριβωθεί η τυχόν συμμετοχή τους και σε άλλες παρόμοιες αξιόποινες πράξεις.

Η δικογραφία που σχηματίστηκε θα υποβληθεί στον Εισαγγελέα Πρωτοδικών Κατερίνης.

Ντ. Τραμπ στο BBC: Είμαι απογοητευμένος με τον Βλ.Πούτιν, αλλά δεν έχω τελειώσει ακόμα μαζί του

Ο Αμερικανός Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε πως είναι απογοητευμένος, αλλά δεν έχει ακόμα τελειώσει με τον Ρώσο Πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν, σύμφωνα με συνέντευξή του στο BBC που δημοσιοποιήθηκε σήμερα, μερικές ώρες αφότου ο Τραμπ ανακοίνωσε νέα όπλα για την Ουκρανία και απείλησε τη Ρωσία με κυρώσεις. «Είμαι απογοητευμένος μαζί του (με τον Πούτιν), αλλά δεν έχω τελειώσει μαζί του», δήλωσε ο Τραμπ στο BBC.

«Θα έχουμε μια σπουδαία συζήτηση. Θα πω: ‘Αυτό είναι καλό, πιστεύω πως πλησιάζουμε να τα καταφέρουμε’ και μετά αυτός θα ισοπεδώσει ένα κτίριο στο Κίεβο», πρόσθεσε ο πρόεδρος.

Ο Τραμπ ανακοίνωσε χθες, Δευτέρα, νέα όπλα για την Ουκρανία και απείλησε με κυρώσεις αυτούς που αγοράζουν ρωσικές εξαγωγές, αν η Ρωσία δεν δεχθεί μια ειρηνευτική συμφωνία, σε μια μείζονα αλλαγή πολιτικής που προκλήθηκε από την απογοήτευση εξαιτίας των συνεχιζόμενων επιθέσεων της Μόσχας στη γείτονά της.

Ο Λευκός Οίκος δεν απάντησε αμέσως σε αίτημα του Ρόιτερς για σχόλιο.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ένοχος χωρίς κανένα ελαφρυντικό ο Πέτρος Φιλιππίδης – Τρία χρόνια με αναστολή η ποινή

Ομόφωνα ένοχο έκρινε το ΜΟΕ τον Πέτρο Φιλιππίδη, αποδεχόμενο πλήρως ότι έχει διαπράξει όσα του καταμαρτυρούν οι δύο γυναίκες συνάδελφοί του.

Όπως ανακοίνωσε η πρόεδρος, ο ηθοποιός κρίθηκε «ομόφωνα ένοχος για τις δύο πράξεις όπως και πρωτοδίκως. Απορρίπτουμε των ισχυρισμών περί υπαναχώρησης και μετατροπής της κατηγορίας επί το ευνοϊκότερο».

Την απόφαση άκουσε ψύχραιμος ο κατηγορούμενος, την ίδια στιγμή που ακούγονταν στην αίθουσα τα κλάματα των δύο συναδέλφων του, οι οποίες τον κατήγγειλαν.

Κανένα ελαφρυντικό δεν αναγνώρισε το δικαστήριο στον Πέτρο Φιλιππίδη. Όπως ανακοίνωσε η πρόεδρος η απόφαση για την μη αναγνώριση ελαφρυντικών περιστάσεων ελήφθη ομόφωνα.

Νωρίτερα η υπεράσπιση ζήτησε να αναγνωριστούν δύο ελαφρυντικά στον Πέτρο Φιλιππίδη μετά την απόφαση ενοχής του, που έλαβαν ομόφωνα οι δικαστές του ΜΟΕ.

Κατά την υπεράσπιση πρέπει να αναγνωριστεί στον καλλιτέχνη, το ελαφρυντικό του σύννομου βίου και της μετέπειτα καλής συμπεριφοράς.

Ο εισαγγελέας ζήτησε να δεχθεί το δικαστήριο και τα δύο, αναφέροντας για τον σύννομο βίο, ότι εφόσον δεν είχε καταδικαστική απόφαση πριν το 2010 και πριν το 2014, το δικαστήριο πρέπει να δεχθεί ότι έχει λευκό ποινικό μητρώο. Όσο για την μετέπειτα καλή συμπεριφορά ο κ. Καραφλός είπε πως ο καταδικασθείς ηθοποιός «έχει ηθικά μεταστραφεί, παρότι δεν ομολόγησε» και συμπλήρωσε: «Να δοθεί και αυτό».

Η διαδικασία συνεχίζεται για την απόφαση του δικαστηρίου επί της ποινής.

Τρία χρόνια με αναστολή η ποινή που επιβλήθηκε στον Πέτρο Φιλιππίδη

Ποινή φυλάκισης τριών ετών με τριετή αναστολή επέβαλε το ΜΟΕ στον Πέτρο Φιλιππίδη.

Η απόφαση ελήφθη με πλειοψηφία 4 προς 3. Η μειοψηφία, δύο ένορκοι και ένας δικαστής, είχε την άποψη ότι πρέπει να επιβληθεί ποινή φυλάκισης τεσσάρων ετών για τη μία πράξη και δύο για την άλλη.

 

ΑΠΕ-ΜΠΕ

ΕΙΔΙΚΟ ΘΕΜΑ: Ο μυστηριώδης «λάκκος» στον νεολιθικό οικισμό του Μακρυγιάλου και η διατροφή στην αρχαία Πιερία

Είναι αρχές της δεκαετίας του ΄90, όταν οι σωστικές ανασκαφές για τις εργασίες διάνοιξης του σιδηροδρόμου στην Πιερία φέρνουν στο φως ένα μυστήριο χιλιάδων ετών, στην καρδιά του νεολιθικού οικισμού του Μακρυγιάλου. Πρόκειται για έναν τεράστιο «λάκκο», με διάμετρο περίπου 30 μέτρων και βάθος ενός έως ενάμιση, που περιέχει ένα «χαλί» ευρημάτων, αποτελούμενο από όστρακα τουλάχιστον 130.000 οστρακοειδών, κόκκαλα από περισσότερα από 600 ζώα, εργαλεία προετοιμασίας τροφής (μυλόπετρες και πήλινα φουρνάκια), σκεύη σερβιρίσματος περίτεχνα διακοσμημένα με ανθρωπόμορφες και ζωόμορφες φιγούρες, αλλά και προσωπικά αντικείμενα και κοσμήματα, κατασκευασμένα από συγκεκριμένο είδος κοχυλιού («γαϊδουροπόδαρο»), πολύτιμο για τα δεδομένα της εποχής, αφού οι κάτοικοι του Μακρυγιάλου το αντάλλασσαν με άλλες κοινότητες της Ευρώπης.

Ο ιδιαίτερος αυτός λάκκος χρονολογείται μεταξύ 5450 και 5250 π.Χ και η χρήση του παραμένει μυστήριο, αν και θα μπορούσαμε να φανταστούμε ένα μεγάλο τσιμπούσι, με δεκάδες ή και εκατοντάδες συμμετέχοντες να λαμβάνει χώρα και τα υπολείμματά του να καταλήγουν σε αυτόν, όπως λέει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η δρ Ρένα Βεροπουλίδου, αρχαιολόγος-αρχαιοζωολόγος στην Εφορεία Αρχαιοτήτων Πόλης Θεσσαλονίκης, η οποία πρόσφατα παρουσίασε σε εκδήλωση του Φεστιβάλ Ολύμπου εργασία της ίδιας και των Νάνσυ Κραχτοπούλου (δρος αρχαιολόγου-γεωαρχαιολόγου της Εφορείας Αρχαιοτήτων Καρδίτσας) και Αλεξάνδρας Λιβάρδα (δρος αρχαιολόγου- αρχαιοβοτανολόγου στο Καταλανικό Ινστιτούτο για την Κλασική Αρχαιολογία στην Ισπανία), με θέμα «Τι έτρωγαν στην αρχαία Πιερία; Μακροχρόνιες παραδόσεις και νεωτερισμοί».

ΠαραδείγματαιχνώνκοπήςσεπλευράζώωνφωτογραφίατηςΑναστασίαςΒασιλειάδου
Παραδείγματα ιχνών κοπής σε πλευρά ζώων – φωτογραφία της Αναστασίας Βασιλειάδου

 Διαδοχικές ανασκαφές στον «λάκκο», στον οποίο εντοπίστηκε πρωτοφανής -για τ’ αρχαιολογικά δεδομένα της νεολιθικής Ελλάδας- αριθμός ευρημάτων που σχετίζονται με την κατανάλωση του φαγητού, έκαναν οι αρχαιολόγοι Μάνθος Μπέσιος και Μαρία Παππά. Πώς και γιατί κατέληξαν εκεί όλα αυτά τα αντικείμενα; Μήπως ο λάκκος ήταν  μια χωματερή της νεώτερης νεολιθικής εποχής; ρωτήσαμε την δρα Βεροπουλίδου. «Ο νεολιθικός οικισμός του Μακρυγιάλου περιβάλλεται από δύο πολύ μεγάλες τάφρους, με μήκος εκατοντάδων μέτρων και βάθος δύο έως τεσσάρων, οι οποίες χρησιμοποιούνταν πράγματι ως χωματερές. Παρότι θα μπορούσαμε να εικάσουμε ότι ο λάκκος αυτός ήταν επίσης χωματερή, υπάρχουν στοιχεία που πιθανώς τον διαφοροποιούν. Για παράδειγμα, ανάμεσα στα ευρήματα, που αποτέθηκαν εκεί μάλλον σε διάστημα λίγων μηνών, υπάρχει ελάχιστο χώμα, σε αντίθεση με ό,τι συνήθως συμβαίνει σε μια χωματερή. Επιπλέον, τα όστρακα, τα οστά των ζώων, ήταν σαν να πετάχτηκαν χθες, με τις αρθρώσεις στα κόκκαλα ανέπαφες σε πολλές περιπτώσεις. Δεν έμοιαζαν με τα κλασικά σκουπίδια, που πετάς σε μια χωματερή και φθείρονται εκτεθειμένα στις καιρικές συνθήκες» λέει.

Τι μπορεί να συνέβη λοιπόν; «Μπορούμε να φανταστούμε μια μάζωξη δεκάδων ή και εκατοντάδων ανθρώπων, που μαγείρεψαν, έφαγαν, πιθανώς ήπιαν και στη συνέχεια ό,τι περίσσεψε το μάζεψαν και το πέταξαν εκεί. Μπορούμε να φανταστούμε ένα μεγάλο τσιμπούσι, πιθανώς μια γιορτή για μια πολύ καλή σοδειά ή έναν γάμο, άλλωστε τα σκεύη σερβιρίσματος δεν ήταν μόνο τα “καθημερινά”, αλλά πολλά ήταν περίτεχνα διακοσμημένα» συμπληρώνει η αρχαιολόγος-αρχαιοζωολόγος και προσθέτει ότι στη Βόρεια Αμερική υπάρχουν αντίστοιχα ευρήματα, που σχετίζονται με «πρόσληψη» εργατών για κάποιο μεγάλο έργο από έναν αρχηγό ή μια οικογένεια, που παραθέτει γεύματα στους εργαζόμενους. Ως προς τη ρίψη στον λάκκο των κοσμημάτων που ήταν φτιαγμένα από τα «πολύτιμα» κοχύλια και άλλων προσωπικών αντικειμένων, αυτή δεν αποκλείεται να είχε χαρακτήρα τελετουργικό -οπότε το όλο θέμα της χρήσης του παραμένει ένα δυσεπίλυτο μυστήριο.

Η μεγάλη σημασία της φθαρτής τροφής και η πρωτοπορία της Πιερίας

Αν ο λάκκος αυτός αποτελεί μυστήριο, πολλές πτυχές της διατροφής στην αρχαία Πιερία, από το 6500 πΧ περίπου έως και το 354 πΧ, παραμένουν επίσης άγνωστες. Παραμένουν άγνωστες, διότι η τροφή είναι φθαρτή. «Αντίθετα με τα τυπικά αρχαιολογικά ευρήματα, όπως τα πήλινα σκεύη ή τα πέτρινα εργαλεία, οι τροφές δεν διατηρούνται μέσα στο χώμα, παρά μόνο σε ειδικές συνθήκες. Τροφές που δεν αφήνουν σκουπίδια, όπως χόρτα, λαχανικά, ρίζες ή βολβοί, δεν διατηρούνται, εκτός από σπάνιες περιπτώσεις σε υδρόβια ή πολύ ξηρά περιβάλλοντα. Τις περισσότερες φορές αυτό που σώζεται είναι ό,τι δεν τρώμε, όπως τα κόκκαλα ζώων και ψαριών και τα κελύφη των οστρακοειδών. Μαγειρικά ατυχήματα και πυρκαγιές που έκαψαν αποθήκες με την σοδειά αφήνουν πίσω τους καμένα φυτικά κατάλοιπα, όπως σπόρους δημητριακών και οσπρίων ή κουκούτσια καρπών, που διατηρούνται ακριβώς επειδή έχουν καεί» εξηγεί η δρ Βεροπουλίδου.

Προσθέτει ότι ακριβώς επειδή η διαδικασία για να εντοπιστούν τυχόν μικρότερα υπολείμματα τροφών (πχ, καμένοι σπόροι ή κόκκαλα ψαριών) απαιτεί μεγάλη εξειδίκευση, πολύ χρόνο και μεγαλύτερο κόστος, δεν πραγματοποιείται συστηματικά στις ανασκαφές, με αποτέλεσμα να χάνεται «τρομερά μεγάλος και σημαντικός όγκος πληροφοριών για το παρελθόν. Γιατί ένα άγαλμα δίνει πληροφορία για την τέχνη της εποχής, ενώ η τροφή για τους ίδιους τους ανθρώπους. Στην Πιερία ωστόσο, η Εφορεία Αρχαιοτήτων έδωσε από νωρίς έμφαση στη μελέτη όλων των όψεων της ζωής των ανθρώπων, συμπεριλαμβανομένων και των διατροφικών πρακτικών. Η συλλογή όλων των ευρημάτων που σχετίζονται με τη διατροφή ήταν πάντα οργανωμένη. Ήδη από τη δεκαετία του 1990, η Πιερία πρωτοπόρησε διαμορφώνοντας ένα μεγάλο δίκτυο συνεργασιών μεταξύ των αρχαιολόγων της Εφορείας, ελληνικών και ξένων πανεπιστημίων και ερευνητικών κέντρων, που έδωσε και συνεχίζει να δίνει πληθώρα στοιχείων για τη διατροφή κατά την αρχαιότητα».

Τι έτρωγαν λοιπόν οι Πιέριοι στη νεολιθική εποχή;

Ήδη από τo 6500 π.Χ., επισημαίνει η δρ Βεροπουλίδου, τα στοιχεία δείχνουν ότι η καλλιεργήσιμη γη και τα βοσκοτόπια χρησιμοποιούνται σε μικρή κλίμακα και εντατικά. Οι κάτοικοι εκμεταλλεύονται κυρίως το μονόκοκκο σιτάρι, το γυμνό και ντυμένο κριθάρι και το δίκοκκο σιτάρι, όπως έχουν δείξει οι μελέτες της καθηγήτριας του ΑΠΘ, Τάνιας Βαλαμώτη, της Γεωργίας Κοτζαμάνη και της Αλεξάνδρας Λιβάρδα μεταξύ άλλων. Στα Ρεβένια και τα Παλιάμπελα, που θεωρούνται από τα παλαιότερα χωριά σε όλη την Ελλάδα, οι κάτοικοι δείχνουν προτίμηση στο μονόκοκκο σιτάρι, το οποίο αν και δίνει μικρότερη σοδειά, έχει αντοχή σε ξηρά κλίματα και άγονα χώματα. Πιθανώς αυτός να ήταν ο λόγος που το προτιμούσαν. Άλλοι ερευνητές υποστηρίζουν ότι η προτίμηση αυτή σχετίζεται με τους τόπους καταγωγής των πρώτων γεωργών (την Ανατολία και την Εύφορη Ημισέληνο) ή ίσως ν’ αποτελεί έναν τρόπο να δηλώσουν τη διαφορετική τους ταυτότητα.

ΚαμμένοςσπόροςμονόκοκκουσιταριούφωτογραφίατωνDiegoSabatoΑλεξάνδραΛιβάρδα
Καμμένος σπόρος μονόκοκκου σιταριού, – φωτογραφία των Diego Sabato, – Αλεξάνδρα Λιβάρδα

Επιπρόσθετα, υπάρχουν στοιχεία για καλλιέργεια διαφόρων οσπρίων, όπως φακές, ρόβη (πικρό βίκο) και λαθούρι, ενώ έχουν εντοπιστεί υπολείμματα από άγρια φρούτα, όπως σαμπούκο, σύκα, μήλα και αχλάδια, βατόμουρα, κράνα, αγριοφυστίκια (terebinth), σταφύλια, δαμάσκηνα, κεράσια και άλλα. Αν και η βάση της διατροφής ήταν τα φυτά, η συνεισφορά των ζώων ήταν αρκετά σημαντική, όπως έχουν δείξει μελέτες των Paul Halstead, Βαλασίας Ισαακίδου και Αναστασίας Βασιλειάδου μεταξύ άλλων. Το βασικό «πακέτο» οικόσιτων ζώων περιλάμβανε αιγοπρόβατα, χοίρους και βοοειδή, ενώ η συμβολή του κυνηγιού στη διατροφή ήταν μηδαμινή. Συχνότερα κυνηγούσαν ζαρκάδια, πλατώνια, κόκκινα ελάφια, αλεπούδες, λαγούς, αγριογούρουνα, και άγρια βοοειδή, και σπανιότερα χελώνες, σκαντζόχοιρους, ασβούς και αρκούδες.

Οι αρχαίες μπουρλήθρες, που καταναλώνονταν μέχρι τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και πιθανότατα συλλέγονταν με πρακτικές αειφορίας

Σε σχέση με τους θαλάσσιους πόρους, στα πρώιμα χρόνια της Νεολιθικής Εποχής καταγράφεται συστηματική εκμετάλλευση των παράκτιων περιοχών και των λιμνοθαλασσών για τη συλλογή οστρακοειδών. Παρότι υπήρχε μεγάλη ποικιλία θαλασσινών, οι κάτοικοι της Πιερίας προτιμούσαν, σχεδόν αποκλειστικά, ένα συγκεκριμένο είδος, που σήμερα ονομάζεται «μπουρλήθρα», το οποίο πιθανώς ήταν άφθονο στις λιμνοθάλασσες και εύκολο στη συγκομιδή. «Η βόρεια Πιερία και ο Μακρύγιαλος είναι μέχρι σήμερα περιοχές διάσημες για τα μύδια τους, αλλά στη νεολιθική εποχή οι άνθρωποι κατανάλωναν μπουρλήθρες. Μάλιστα, από 10-15 συνεντεύξεις που πήρε η Δανάη Θεοδωράκη στο πλαίσιο μεταπτυχιακού από κατοίκους της περιοχής, προέκυψε ότι οι μπουρλήθρες καταναλώνονταν μέχρι και τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο κι ότι για κάποιους ήταν πολύτιμο συμπλήρωμα διατροφής την περίοδο της Κατοχής. Οι άνθρωποι τις έβρισκαν κάποτε σε αφθονία στις εκβολές των ποταμών. Σήμερα αφενός έχουν λιγοστέψει λόγω της ρύπανσης των νερών και αφετέρου δεν προτιμώνται γιατί ανευρίσκονται σε λασπώδη νερά και για αυτό θεωρούνται “βρώμικα” θαλασσινά» σημειώνει.

Στη Μεθώνη, όπου βρέθηκε μεγάλη ποσότητα οστράκων μπουρλήθρας, «το μεγάλο κατά μέσο όρο μέγεθος των οστράκων δείχνει ότι οι άνθρωποι τα συνέλεγαν με τσουγκράνες ή με τα χέρια, με στόχο να μη διαταράξουν την ισορροπία των φυσικών πληθυσμών. Εάν σκεφτεί κάποιος ότι η συστηματική εκμετάλλευση των οστρακοειδών έχει ιστορία περίπου 5500 ετών στην περιοχή, δεν θα ήταν απίθανο οι συλλέκτες να είχαν διαμορφώσει κάποιους τρόπους “ημι-καλλιέργειας” των μπουρλήθρων, όπως για παράδειγμα την εποχιακή συλλογή οστράκων μόνο μεγάλου μεγέθους ή τη συλλογή από διαφορετικές περιοχές της ακτογραμμής κάθε φορά, ώστε να προστατευτούν οι πληθυσμοί τους» γνωστοποιεί η αρχαιολόγος-ζωοαρχαιολόγος.

Κατανάλωναν ψάρια; «Τα στοιχεία για την κατανάλωση ψαριών αυτές τις περιόδους είναι μηδαμινά, σύμφωνα με τη Δήμητρα Μυλωνά. Στον Μακρύγιαλο ωστόσο, γνωρίζουμε πως οι κάτοικοι ψάρευαν μικρά και μεσαίου μεγέθους ψάρια από τα ρηχά, όπως μουρμούρες, σκαθάρια, μελανούρια, λιθρίνια, αλλά και μαρίδες/σαρδέλες και λαβράκια. Έχει προταθεί ότι τα σιτηρά και τα όσπρια αποτελούσαν τη βάση της διατροφής, ενώ το κρέας των -οικόσιτων κυρίως- ζώων καταναλώνονταν πιο περιστασιακά, πρόταση που επιβεβαιώνεται και από τη μελέτη και από τις αναλύσεις της χημικής σύστασης των ανθρώπινων οστών που βρέθηκαν στον Μακρύγιαλο από την καθηγήτρια του ΑΠΘ, Σέβη Τριανταφύλλου. Τα ζώα σφαγιάζονταν και έπειτα τεμαχίζονταν σε μεγάλες μερίδες για να ψηθούν σε φούρνους και λάκκους. Αυτό φαίνεται από τα ίχνη/σημάδια από τα πέτρινα εργαλεία (π.χ.μαχαίρια, πελέκεις) πάνω στα οστά των ζώων. Οι μεγάλες μερίδες κρέατος υποδηλώνουν κατανάλωση από μεγάλες ομάδες ατόμων, και όχι μόνο από ένα νοικοκυριό. Δηλαδή φαίνεται πως η κατανάλωση του κρέατος θα πρέπει να γινόταν σε ειδικές περιστάσεις, ίσως κάποιες γιορτές, όπου συγκεντρώνονταν διάφορες ομάδες μιας κοινότητας ή τα μέλη περισσότερων κοινοτήτων» λέει η δρ Βεροπουλίδου.

ΣυγκέντρωσηοστράκωνμπουρλίθραςΦωτογραφίαΡέναΒεροπουλίδου
Συγκέντρωση οστράκων μπουρλίθρας – Φωτογραφία Ρένα Βεροπουλίδου

Βιωσιμότητα στη νεολιθική εποχή και έμπνευση για το σήμερα

Γενικά, σημειώνει η δρ Βεροπουλίδου, οι άνθρωποι της εποχής είχαν πολύ στενή σχέση με τη φύση και το περιβάλλον. Είχαν γνώση που μεταφερόταν «από πάππο προς πάππο». Φαίνεται να γνώριζαν ότι αν συλλέξουν υπερβολικές ποσότητες φρούτων ή οστρακοειδών, τον επόμενο χρόνο δεν θα μπορούσαν να πάρουν την ίδια σοδειά. Συνδύαζαν τη γεωργία με την κτηνοτροφία, μεταφέροντας την κοπριά των ζώων στα χωράφια τους για να τα λιπάνουν. Έκαναν εποχιακές καλλιέργειες και πιθανώς άφηναν εκτάσεις σε αγρανάπαυση. Ήδη από τη νεολιθική εποχή, σέβονταν τη φύση και την προσφορά της. Σε αντίθεση με τη σύγχρονη εποχή, οι άνθρωποι ακολουθούσαν βιώσιμες πρακτικές καλλιέργειας των χωραφιών, εκτροφής των ζώων και εκμετάλλευσης των θαλάσσιων πόρων, που επέτρεψαν τη συνεχόμενη κατοίκηση και ανάπτυξη της βόρειας Πιερίας για κοντά 8000 χρόνια» προσθέτει.

Πώς θα μπορούσε να αξιοποιηθεί όλη αυτή η παρακαταθήκη για τη γαστρονομική και τουριστική προβολή της Πιερίας σήμερα; «Τα οστρακοειδή είναι κάτι που συνοδεύει την παράδοση της Πιερίας για αιώνες, η καλλιέργεια των μυδιών χαρακτηρίζει την περιοχή και σήμερα διοργανώνονται γιορτές όπως η “Μυδοχαρά”. Όσο πιο νότια κατεβαίνεις δεν βρίσκεις μύδια. Τα οστρακοειδή αποτελούν κομμάτι του προφίλ του Θερμαϊκού Κόλπου γενικά και της Πιερίας ειδικότερα κι αυτό η περιοχή θα μπορούσε να το αξιοποιήσει. Επίσης, να αξιοποιήσει τη συνέχεια που υπάρχει. Αν εξαιρέσουμε είδη όπως οι ντομάτες και οι πατάτες, που μας ήρθαν πριν από 200-300 χρόνια και τα νέα μαγειρικά σκεύη και τα μπαχαρικά, που φέρνουν νέες συνταγές, η διατροφή και η καλλιέργεια στην περιοχή ελάχιστα έχουν αλλάξει σε σχέση με 6000 χρόνια πριν» καταλήγει.

 

*Τις φωτογραφίες παραχώρησε η δρ Βεροπουλίδου
ΑΠΕ-ΜΠΕ