Το τραγικό σιδηροδρομικό δυστύχημα στην Ισπανία, με 68 νεκρούς και άγνωστο αριθμό τραυματιών που υπερβαίνουν τον τριψήφιο αριθμό, καταδεικνύει ότι τα συστήματα ασφαλείας προϋποθέτουν ισχυρή και υπεύθυνη ανθρώπινη παρουσία, όσο αυτοματοποιημένα κι αν είναι. Τα μηχανήματα χαλάνε και ξεσυντονίζονται κι ο άνθρωπος οφείλει να είναι παρών για να τα διορθώνει. Γιατί πίσω από κάθε σήμα που δεν λειτουργεί, πίσω από κάθε απόφαση που δεν λαμβάνεται σωστά, δεν βρίσκονται απλώς αριθμοί και τεχνικές αστοχίες. Βρίσκονται ανθρώπινες ζωές, οικογένειες, όνειρα και άνθρωποι που περιμένουν κάποιον να τους επιστρέψει στο σπίτι.
Συνεπώς, ο άνθρωπος και το ανθρώπινο λάθος είναι και πάλι μπροστά μας. Κι άλλη μια σιδηροδρομική γραμμή, στην άλλη άκρη της Ευρώπης, έγινε βωμός αίματος. Όπως στα Τέμπη, όπου ένας σταθμάρχης έκανε κάτι άλλο από τη δουλειά του, έτσι και στο Τολέδο, ένας άλλος συνάδελφός του έδωσε άδεια σε αμαξοστοιχία να συνεχίσει την πορεία της και τελικά να συγκρουστεί με συρμό που είχε ακινητοποιηθεί προσωρινά για την επιδιόρθωση βλάβης στην ίδια γραμμή.
Μέσα στην τραγικότητα των στιγμών, λοιπόν, δεν μπορούμε να μη διακρίνουμε τη διαφορά επιπέδου των εκεί πολιτικών με τους δικούς μας.
Προσέξτε:
Α. Η Αριστερά (Movimiento Sumar) στην Ισπανία ζήτησε σεβασμό, σιωπή και περισυλλογή. Υπάρχουν στιγμές που η σιωπή δεν είναι αδυναμία ούτε υπεκφυγή. Είναι ο ελάχιστος φόρος τιμής σε εκείνους που δεν μπορούν πια να μιλήσουν.
Β. Οι λαϊκιστές και ανερμάτιστοι Podemos ζήτησαν να ολοκληρωθούν σύντομα οι έρευνες και, ταυτοχρόνως, να επανεξεταστεί η υπεργολαβία.
Γ. Το κεντροδεξιό Λαϊκό Κόμμα (Partido Popular) του Αλμπέρτο Νούνιεθ Φεϊχό ανέφερε ότι το δυστύχημα και η κατάσταση των σιδηροδρομικών γραμμών αντανακλούν την κατάσταση της χώρας.
Δ. Το ακραίο εθνικιστικό, εθνικολαϊκιστικό και ακροδεξιό VOX του Σαντιάγκο Αμπασκάλ αναφέρθηκε στην ανικανότητα της κυβέρνησης Σάντσεθ, ενώ συνέδεσε το δυστύχημα με τη διαφθορά και τα ψέματα της κυβέρνησης.
Τις ίδιες τραγικές στιγμές, κανένα κόμμα δεν έκρυψε ή αποσιώπησε το ανθρώπινο λάθος, ούτε μετέτρεψε κάποια μάνα σε αιχμή αντικυβερνητικής πολιτικής.
Προσέξτε κι αυτό: Όπως στα Τέμπη, έτσι και στην Ισπανία, οι διασώστες και όσοι ήταν υπεύθυνοι για τον απεγκλωβισμό ανθρώπων προέβησαν, στο γνωστό από τα καθ’ ημάς «μπάζωμα». Μα ουδείς αναφέρθηκε σε προσπάθεια του Σάντσεθ να αποκρύψει στοιχεία. Ούτε τον χαρακτήρισε δολοφόνο! Ούτε βρέθηκαν κάποιοι να εκφράζουν μέσα στην ισπανική Βουλή θεωρίες συνωμοσίας για ξυλόλια και χαμένα βαγόνια… Ούτε για όπλα που δήθεν υπήρχαν στα τρένα με προορισμό πολεμικά πεδία, όπως η Ουκρανία!
Τέλος, πρέπει να αναφέρουμε κι αυτό: Στις διαδηλώσεις που γίνονται καθημερινά στις πόλεις της Ισπανίας, ουδείς φωνάζει για δολοφόνους ούτε απαιτεί κρεμάλες. Οι διαδηλωτές ζητούν Δικαιοσύνη, φωνάζουν ότι δεν τους αξίζουν τέτοιοι πολιτικοί και τονίζουν με αμέτρητα πανό: «Σάντσεθ, πάντα απών».
Κι εδώ βρίσκεται ίσως η πιο ουσιαστική διάσταση της διαμαρτυρίας: μπορείς να απαιτείς απαντήσεις χωρίς να εγκαταλείπεις τη λογική, να διεκδικείς δικαιοσύνη χωρίς να παραδίδεσαι στη μανία της εκδίκησης, να καταγγέλλεις την πολιτική ανεπάρκεια χωρίς να κατασκευάζεις ενόχους πριν μιλήσουν τα στοιχεία.
Στην Ισπανία, μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα, συνέβησαν δυο θλιβερά σιδηροδρομικά δυστυχήματα. Στο πρώτο, στην Κόρδοβα, έχασαν τη ζωή τους 46 άνθρωποι, στο δεύτερο πριν λίγες ημέρες, χάθηκαν -μέχρι ώρας- 68! Τόσο στην πρώτη, όσο και στη δεύτερη περίπτωση απεδόθη στο ανθρώπινο λάθος, παρά τα υπερσύγχρονα ηλεκτρονικά συστήματα.
Στη χώρα μας, όλοι έχουν λησμονήσει τον περιβόητο σταθμάρχη, για να βγάλουν … δολοφόνο τον Μητσοτάκη! Είναι προφανής η διαφορά σοβαρότητας.
Ξέρετε κάτι; Το τραγικό δυστύχημα στην Ισπανία, θυμίζει με τον πιο σκληρό τρόπο, ότι η ασφάλεια δεν είναι πολυτέλεια, η ευθύνη δεν είναι επικοινωνιακή επιλογή και η αλήθεια δεν μπορεί να είναι επιλεκτική.
Η πολιτική σοβαρότητα δεν μετριέται στις εύκολες καταγγελίες ούτε στην ένταση των συνθημάτων. Μετριέται στην ικανότητα να αναζητάς την αλήθεια, να σέβεσαι τον πόνο και να λογοδοτείς χωρίς υπεκφυγές. Άλλωστε, οι νεκροί δεν επιστρέφουν με κραυγές, ούτε δικαιώνονται με θεωρίες συνωμοσίας. Δικαιώνονται μόνο όταν η μνήμη τους γίνεται ευθύνη και η ευθύνη γίνεται πράξη.
Αυτό είναι το πραγματικό μέτρο κι αυτό επιτάσσει η λογική. Κι αυτή είναι η σοβαρότητα που κάνει τη διαφορά.
