Σε λίγες ώρες από τη δημοσίευση αυτών των σκέψεων, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ και πολλά υποσχόμενος για το μέλλον των ρεπουμπλικανών, Μάρκο Ρούμπιο, θα πατά ελληνικό έδαφος. Είναι ο άνθρωπος που στην κυβέρνηση Τραμπ ελέγχει δυο κορυφαίους μηχανισμούς: την εξωτερική πολιτική και την Εθνική Ασφάλεια των ΗΠΑ. Μόνο ο Κίσινγκερ το είχε καταφέρει αυτό, με τη διπλή του ιδιότητα να ξεκινά επί Νίξον το 1973 και να συνεχίζεται επί Φορντ μέχρι το 1975.
Άρα, μιλάμε για μια κορυφαία προσωπικότητα της αμερικανικής πολιτικής, που φτάνει στη χώρα μας σε μια κρίσιμη περίοδο για την κυβέρνηση Τραμπ, που εν μέσω δυο πολέμων σε πλήρη εξέλιξη και στην έντονη ενεργειακή αβεβαιότητα έχει κι εκλογές σ’ ένα μήνα.
Διπλωματικοί κύκλοι ισχυρίζονται ότι ο Ρούμπιο είναι «μέγας» παίκτης και θα είναι πρωταγωνιστής στις ΗΠΑ για τα επόμενα πολλά χρόνια.
Προσέξτε: Ο Ρούμπιο γνωρίζει τα θέματα της Ελλάδας όσο κανένας άλλος πολιτικός στις ΗΠΑ. Είναι επιφυλακτικός για την Τουρκία και τον ρόλο της, ενώ έχει στενές σχέσεις με το Ισραήλ. Μάλιστα, είναι ο πολιτικός που έχει συγκρουστεί επανειλημμένως στο παρασκήνιο με τον Αμερικανό πρέσβη στην Άγκυρα, Τομ Μπάρακ, που εκπροσωπεί το πιο ισχυρό φιλοτουρκικό λόμπι στο περιβάλλον Τραμπ. Κι αποτελεί σημαντικό γεγονός για την Ελλάδα, ότι μετά την επίσκεψη του Ρούμπιο στην Αθήνα, δεν περιλαμβάνεται η …πάγια εξισορροπιστική επίσκεψη στην Τουρκία, όπως γινόταν στο παρελθόν.
Προσέξτε κι αυτό: Ο Ρούμπιο έρχεται στην Ελλάδα εν μέσω κλιμακούμενης έντασης από την Τουρκία στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο κι ενόψει των διαδικασιών πόντισης του καλωδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου και Ισραήλ, αλλά και της αναμενόμενης κατάθεσης του νομοσχεδίου για τη «Γαλάζια Πατρίδα» στην Τουρκική Εθνοσυνέλευση.
Είναι και κάτι ακόμη: Εντός των ΗΠΑ, αλλά και σε χώρες στην Ευρώπη (Γερμανία;;), υπάρχουν ακόμη αντιδράσεις για τον κάθετο άξονα, που κάποιοι θέλουν να ξεκινά από την Τουρκία. Όμως, όπως δείχνουν τα πράγματα, η ελληνική εξωτερική πολιτική σε συνδυασμό με τα αμερικανικά συμφέροντα, έχει «σταθεροποιήσει» το έργο. Μάλιστα, πριν λίγες ημέρες εντάχθηκαν στο εγχείρημα και η Σερβία με τα Σκόπια.
Επιπλέον, η είσοδος αμερικανικών ενεργειακών κολοσσών, όπως η Chevron και η ExxonMobil, στην έρευνα και εκμετάλλευση υδρογονανθράκων νοτίως της Κρήτης και στο Ιόνιο Πέλαγος αντιστοίχως, δείχνει ότι οι ΗΠΑ διατηρούν ισχυρό ενεργειακό ενδιαφέρον στην Ελλάδα (Ρούμπιο επιμένοντος) είναι σταθερές στην απόφαση για τον άξονα και την πρόοδο των ερευνών χωρίς προσκόμματα.
Άλλωστε, η Αλεξανδρούπολη αποτελεί πλέον κορυφαίο κόμβο και τόπο διευκόλυνσης (facility), πέραν της βάσης της Σούδας στην Κρήτη. Κάτι που υπέγραψε η Αριστερά στην Ελλάδα, δια χειρός Τσίπρα. Τότε, στη συνάντησή του με τον Τραμπ στον Λευκό Οίκο (17 Οκτωβρίου 2017), που συμφωνήθηκε η αμερικανική στήριξη και η ελληνοαμερικανική συνεργασία για την κατασκευή του πλωτού σταθμού υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) στην Αλεξανδρούπολη. Η κίνηση αυτή έθεσε τις βάσεις για να μετατραπεί η πόλη και η Βόρειος Ελλάδα, σε ενεργειακό κόμβο των Βαλκανίων. Κι ακολούθησαν οι ουσιαστικές και «βαριές» συμφωνίες μετά το 2019 και την κυβέρνηση Μητσοτάκη.
Επιπλέον, από ελληνικής πλευράς κορυφώνεται η διπλωματική έμφαση που δίνεται για την ολοκλήρωση του εκσυγχρονισμού του στόλου των F-16 στην έκδοση Viper στις εγκαταστάσεις της ΕΑΒ και στην προμήθεια των 20 υπερσύγχρονων αεροσκαφών πέμπτης γενιάς F-35 —με το πρώτο ελληνικό F-35 να έχει πλέον επίσημο ορίζοντα παράδοσης το 2028.
Μάλιστα, την ίδια στιγμή έχει αποτραπεί οποιαδήποτε επιστροφή της Τουρκίας στην προμήθεια των F-35, παρά τη θέληση Τραμπ, εξαιτίας της σθεναρής αντίδρασης του Κογκρέσου λόγω των αμερικανικών νόμων. Ο ίδιος ο Ρούμπιο δήλωσε τον περασμένο Ιούνιο, ότι η κυβέρνηση δεν έχει τη νομική δυνατότητα να αλλάξει το καθεστώς της Τουρκίας όσο παραμένει το ζήτημα των S-400.
Ναι, μπορούμε να λέμε λοιπόν, ότι η επίσκεψη Ρούμπιο στην Ελλάδα είναι κομβική. Καθ’ υπερβολή θα μπορούσαμε να πούμε ότι έρχεται στη χώρα μας … ο πρόεδρος των ΗΠΑ και δη σε μια μη εθιμοτυπική επίσκεψη, στην οποία τέμνονται η αμερικανική εξωτερική πολιτική, η εθνική ασφάλεια, η ενέργεια και η στρατηγική της Ουάσιγκτον για την Ανατολική Μεσόγειο.
Η Ελλάδα έχει μπροστά της μια σειρά από κρίσιμες καμπές: την ηλεκτρική διασύνδεση με Κύπρο και Ισραήλ, τις έρευνες για υδρογονάνθρακες, τον ενεργειακό διάδρομο προς τα Βαλκάνια, την περαιτέρω ενίσχυση της αμυντικής συνεργασίας με τις ΗΠΑ και, βεβαίως, τη διαχείριση μιας δύσκολης και διαρκώς μεταβαλλόμενης σχέσης με την Τουρκία.
Γι’ αυτό και το ενδιαφέρον δεν βρίσκεται μόνο σε όσα θα πει ο Ρούμπιο στην Αθήνα. Βρίσκεται κυρίως σε όσα θα συμφωνηθούν, σε όσα θα αποφευχθούν και —κυρίως— σε όσα θα ακολουθήσουν μετά την αναχώρησή του.
Γιατί, σε μια περιοχή όπου η ενέργεια, η ασφάλεια και η γεωπολιτική έχουν πλέον γίνει ένα ενιαίο πεδίο, η επίσκεψη Ρούμπιο μπορεί να αποτελέσει κάτι περισσότερο από έναν ακόμη σταθμό της αμερικανικής διπλωματίας. Μπορεί να λειτουργήσει ως ένδειξη για το πώς αντιλαμβάνεται η Ουάσιγκτον τον ρόλο της Ελλάδας στη νέα αρχιτεκτονική της Ανατολικής Μεσογείου.
