Κοινή Ερώτηση και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων προς τον Υπουργό Υγείας για τις καθυστερήσεις στις ιστολογικές, ανοσοϊστοχημικές και μοριακές εξετάσεις ογκολογικών ασθενών στο ΕΣΥ.
Κοινή Ερώτηση και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων προς τον Υπουργό Υγείας κατέθεσαν ο Καθηγητής Μιχάλης Χουρδάκης και ο Ιωάννης Τσίμαρης, Βουλευτές του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής, για τις καθυστερήσεις στην ιστολογική και μοριακή τεκμηρίωση ογκολογικών περιστατικών στα δημόσια νοσοκομεία.
Οι δύο βουλευτές τονίζουν ότι η ιστολογική έκθεση, ο ανοσοϊστοχημικός έλεγχος, οι μοριακές εξετάσεις και οι βιοδείκτες αποτελούν αναγκαία προϋπόθεση για την οριστική διάγνωση και την έγκαιρη επιλογή θεραπείας. Όταν καθυστερεί η διαγνωστική απάντηση, καθυστερεί στην πράξη και η θεραπευτική απόφαση, με άμεση επιβάρυνση για τους ασθενείς, τις οικογένειές τους και τα ογκολογικά τμήματα του ΕΣΥ.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στη Θεσσαλονίκη και τη Βόρεια Ελλάδα, καθώς τα νοσοκομεία της πόλης λειτουργούν ως κέντρα αναφοράς για μεγάλο αριθμό ογκολογικών ασθενών από την 3η και 4η Υγειονομική Περιφέρεια.
Με την παρέμβασή τους, ο Καθηγητής Μιχάλης Χουρδάκης και ο Ιωάννης Τσίμαρης ζητούν από το Υπουργείο Υγείας ενιαία καταγραφή των χρόνων έκδοσης ιστολογικών, ανοσοϊστοχημικών και μοριακών εξετάσεων, αποτύπωση των εργαστηρίων με υψηλό φόρτο και εκκρεμότητες, άμεσο σχέδιο αποσυμφόρησης, ενίσχυση με προσωπικό, εξοπλισμό και αντιδραστήρια, καθώς και μεταβατική λύση για τους ογκολογικούς ασθενείς χωρίς οικονομική επιβάρυνση των ίδιων ή των οικογενειών τους.
Κοινή δήλωση Χουρδάκη – Τσίμαρη
«Στην ογκολογική φροντίδα, ο χρόνος δεν είναι διοικητική λεπτομέρεια. Είναι κρίσιμος παράγοντας για τη διάγνωση, την επιλογή θεραπείας και την πορεία του ασθενούς. Δεν μπορεί ένας ασθενής με ύποπτη ή επιβεβαιωμένη κακοήθεια να περιμένει επί εβδομάδες για μια ιστολογική ή μοριακή απάντηση, ούτε να αναγκάζεται να πληρώσει ιδιωτικά για να μη χαθεί πολύτιμος θεραπευτικός χρόνος.
Το Υπουργείο Υγείας οφείλει να γνωρίζει τους πραγματικούς χρόνους αναμονής, να ενισχύσει άμεσα τα Παθολογοανατομικά Εργαστήρια του ΕΣΥ και να διασφαλίσει ότι κανένας ογκολογικός ασθενής δεν θα στερείται έγκαιρη διάγνωση λόγω αδυναμιών του δημόσιου συστήματος.
Ζητούμε συγκεκριμένα στοιχεία, σαφές σχέδιο αποσυμφόρησης και χρονοδιάγραμμα. Στον καρκίνο, η καθυστέρηση στη βιοψία είναι καθυστέρηση στη θεραπεία.»
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της Ερώτησης
ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΗΜΑ ΑΛΛΑΓΗΣ
ΕΡΩΤΗΣΗ ΚΑΙ ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ
Αθήνα, 15 Οκτωβρίου 2026
Προς:
Τον Υπουργό Υγείας, κ. Σπυρίδωνα – Άδωνι Γεωργιάδη
Θέμα: «Καθυστερήσεις στην ιστολογική και μοριακή τεκμηρίωση ογκολογικών περιστατικών στο ΕΣΥ – ανάγκη εθνικής παρακολούθησης χρόνων, άμεσης αποσυμφόρησης των Παθολογοανατομικών Εργαστηρίων και προστασίας των ασθενών από ιδιωτική δαπάνη»
Κύριε Υπουργέ,
Η έγκαιρη ιστολογική διάγνωση αποτελεί κρίσιμο στάδιο της ογκολογικής φροντίδας. Η ιστολογική έκθεση, ο ανοσοϊστοχημικός έλεγχος και, όπου απαιτείται, ο μοριακός έλεγχος και ο προσδιορισμός βιοδεικτών αποτελούν τη βάση για την οριστική τεκμηρίωση της νόσου, την επιλογή θεραπευτικής στρατηγικής και την έγκαιρη έναρξη θεραπείας.
Σύμφωνα με αναφορές ασθενών, υγειονομικών και επαγγελματιών του χώρου, σε Παθολογοανατομικά Εργαστήρια δημόσιων νοσοκομείων παρατηρούνται σημαντικές καθυστερήσεις στην επεξεργασία και έκδοση αποτελεσμάτων ιστολογικών εξετάσεων, ιδίως σε περιστατικά ύποπτης ή επιβεβαιωμένης κακοήθειας. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι καθυστερήσεις φέρονται να εκτείνονται σε εβδομάδες ή και περισσότερο, με συνέπεια την αναβολή θεραπευτικών αποφάσεων, την παράταση της αγωνίας των ασθενών και την πρόσθετη πίεση στα ογκολογικά τμήματα και τα ογκολογικά συμβούλια.
Το πρόβλημα δεν αφορά μόνο τη στενή έννοια της «βιοψίας». Αφορά ολόκληρη τη διαγνωστική αλυσίδα: τη λήψη και παραλαβή του υλικού, την τεχνική επεξεργασία, τη μικροσκοπική αξιολόγηση, τον ανοσοϊστοχημικό έλεγχο, τη μοριακή διερεύνηση, την έκδοση της τελικής διαγνωστικής έκθεσης και την αξιοποίησή της από τον θεράποντα ιατρό ή το ογκολογικό συμβούλιο. Καθυστέρηση σε οποιοδήποτε από αυτά τα στάδια μπορεί να μετατραπεί σε καθυστέρηση της θεραπείας.
Η λειτουργική επάρκεια των Παθολογοανατομικών Εργαστηρίων συνδέεται άμεσα με την ποιότητα της ογκολογικής φροντίδας, την αξιοποίηση των προγραμμάτων προσυμπτωματικού ελέγχου και την αποτελεσματικότητα του Εθνικού Σχεδίου Δράσης για τον Καρκίνο. Η πρόληψη και η έγκαιρη ανίχνευση αποδυναμώνονται όταν το ύποπτο εύρημα δεν οδηγεί εγκαίρως σε ιστολογική και μοριακή τεκμηρίωση και, στη συνέχεια, σε θεραπευτική απόφαση.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η διάσταση της Θεσσαλονίκης και της Βόρειας Ελλάδας. Τα νοσοκομεία της Θεσσαλονίκης λειτουργούν ως κέντρα αναφοράς για μεγάλο αριθμό ασθενών από τη Βόρεια Ελλάδα, με υψηλό φόρτο ογκολογικών περιστατικών. Για τον λόγο αυτό απαιτείται ειδική αποτύπωση των χρόνων αναμονής, των εκκρεμών δειγμάτων, των κενών θέσεων και των αναγκών εξοπλισμού στην 3η και 4η Υγειονομική Περιφέρεια.
Η απουσία ενιαίων, συγκρίσιμων και δημόσια ελέγξιμων δεικτών για τους χρόνους έκδοσης ιστολογικών, ανοσοϊστοχημικών και μοριακών εξετάσεων δυσχεραίνει τον ουσιαστικό κοινοβουλευτικό έλεγχο. Δεν αρκεί να εξετάζεται πόσα δείγματα διακινούνται. Πρέπει να αποτυπώνεται πόσος χρόνος μεσολαβεί από την παραλαβή του δείγματος έως την τελική διαγνωστική έκθεση, πόσα δείγματα παραμένουν σε εκκρεμότητα και ποια νοσοκομεία χρειάζονται άμεση ενίσχυση.
Το ζήτημα έχει και σαφή κοινωνική διάσταση. Όταν ένας ογκολογικός ασθενής δεν λαμβάνει εγκαίρως αποτέλεσμα από δημόσια δομή, συχνά αναζητά λύση στον ιδιωτικό τομέα, επιβαρυνόμενος ο ίδιος ή η οικογένειά του. Η Πολιτεία οφείλει να διασφαλίζει ότι η πρόσβαση στη διαγνωστική τεκμηρίωση, και κατ’ επέκταση στη θεραπευτική απόφαση, δεν θα εξαρτάται από την οικονομική δυνατότητα του ασθενούς.
Κατόπιν των ανωτέρω, ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός:
- Υφίσταται σήμερα ενιαίος εθνικός μηχανισμός καταγραφής και αξιολόγησης των χρόνων από την παραλαβή του δείγματος έως την έκδοση της τελικής ιστολογικής, ανοσοϊστοχημικής ή μοριακής έκθεσης για ογκολογικά περιστατικά; Εάν όχι, πότε και με ποια ευθύνη θα θεσπιστεί;
- Ποια είναι η επίσημη αξιολόγηση του Υπουργείου για τα Παθολογοανατομικά Εργαστήρια του ΕΣΥ που εμφανίζουν υψηλό φόρτο, εκκρεμότητες ή συστηματικές καθυστερήσεις, ιδίως στην 3η και 4η Υγειονομική Περιφέρεια;
- Ποιο συγκεκριμένο σχέδιο άμεσης αποσυμφόρησης προτίθεται να εφαρμόσει το Υπουργείο για τα εργαστήρια με συσσωρευμένες εκκρεμότητες; Ποιος φορέας θα έχει την ευθύνη εφαρμογής, ποιο είναι το χρονοδιάγραμμα και ποιοι μετρήσιμοι στόχοι τίθενται;
- Ποιος είναι ο σχεδιασμός για τη στελέχωση των Παθολογοανατομικών Εργαστηρίων με παθολογοανατόμους, ειδικευόμενους, τεχνολόγους, παρασκευαστές και λοιπό αναγκαίο προσωπικό; Περιλαμβάνει ο σχεδιασμός ειδικά κίνητρα για την επιλογή της Παθολογικής Ανατομικής ως ειδικότητας και για την παραμονή ιατρών στο ΕΣΥ;
- Ποια μέτρα λαμβάνονται για την επάρκεια αντιδραστηρίων, τη συντήρηση και ανανέωση εξοπλισμού, την πρόσβαση σε μοριακές εξετάσεις και βιοδείκτες, καθώς και την ψηφιακή διασύνδεση των Παθολογοανατομικών Εργαστηρίων με τις κλινικές και τα ογκολογικά συμβούλια;
- Μέχρι την αποκατάσταση της λειτουργικής επάρκειας των δημόσιων εργαστηρίων, προτίθεται το Υπουργείο να ενεργοποιήσει μεταβατικό μηχανισμό ταχείας εξυπηρέτησης ογκολογικών περιστατικών, όπως διαπεριφερειακή ανακατανομή δειγμάτων ή συνεργασία με πιστοποιημένα/διαπιστευμένα δημόσια, πανεπιστημιακά ή ιδιωτικά εργαστήρια, χωρίς οικονομική επιβάρυνση των ασθενών; Θα προβλεφθεί κάλυψη ή αποζημίωση από τον ΕΟΠΥΥ στις περιπτώσεις τεκμηριωμένης αδυναμίας έγκαιρης εξυπηρέτησης από δημόσια δομή;
ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ
Παρακαλείται ο αρμόδιος Υπουργός να καταθέσει στη Βουλή:
- Κάθε διαθέσιμο συγκεντρωτικό πίνακα ή αναφορά, από 1.1.2024 έως σήμερα, με τους χρόνους έκδοσης ιστολογικών, ανοσοϊστοχημικών και μοριακών εξετάσεων για ογκολογικά περιστατικά στα δημόσια νοσοκομεία, ανά νοσοκομείο και Υγειονομική Περιφέρεια.
- Κάθε διαθέσιμο στοιχείο, πίνακα ή αναφορά για τις εκκρεμείς ιστολογικές, ανοσοϊστοχημικές και μοριακές εξετάσεις ανά Παθολογοανατομικό Εργαστήριο του ΕΣΥ, με χρονική κατηγοριοποίηση των εκκρεμοτήτων, εφόσον αυτή τηρείται.
- Αναλυτική κατάσταση, ανά Παθολογοανατομικό Εργαστήριο του ΕΣΥ, των οργανικών θέσεων, των υπηρετούντων, των κενών θέσεων, των επικουρικών, των μετακινήσεων και των υπό εξέλιξη προκηρύξεων για παθολογοανατόμους, ειδικευόμενους, τεχνολόγους, παρασκευαστές και λοιπό αναγκαίο προσωπικό.
- Κάθε έγγραφο, υπηρεσιακή αναφορά, υπόμνημα ή εισήγηση που έχει υποβληθεί στο Υπουργείο Υγείας, στις Υγειονομικές Περιφέρειες ή στις διοικήσεις νοσοκομείων σχετικά με καθυστερήσεις, ελλείψεις προσωπικού, ελλείψεις αντιδραστηρίων, προβλήματα εξοπλισμού ή ανάγκη αποσυμφόρησης Παθολογοανατομικών Εργαστηρίων.
- Κάθε απόφαση, εγκύκλιο, οδηγία, υπηρεσιακό σημείωμα, εσωτερικό πρωτόκολλο ή σχέδιο δράσης που αφορά την προτεραιοποίηση ογκολογικών δειγμάτων, την αποσυμφόρηση εργαστηρίων, τη διαπεριφερειακή ανακατανομή δειγμάτων ή τη συνεργασία με άλλα δημόσια, πανεπιστημιακά ή ιδιωτικά εργαστήρια.
- Κάθε σύμβαση, συμφωνία, απόφαση, έγγραφο χρηματοδότησης ή έγγραφο προμηθειών, από 1.1.2024 έως σήμερα, που αφορά ιστολογικές, ανοσοϊστοχημικές, μοριακές εξετάσεις, βιοδείκτες, αντιδραστήρια, αναλώσιμα, εξοπλισμό, συντήρηση ή ψηφιακή υποδομή Παθολογοανατομικών Εργαστηρίων του ΕΣΥ.
Εφόσον ορισμένα από τα ανωτέρω στοιχεία δεν τηρούνται ή δεν συλλέγονται, να κατατεθεί σχετική έγγραφη βεβαίωση της αρμόδιας υπηρεσίας, με αναφορά στο ποια στοιχεία δεν τηρούνται και για ποιον λόγο.
