Αρχική Blog Σελίδα 5

Το Επιμελητήριο Ημαθίας συμμετέχει στην 90η Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης

Δυναμική παρουσία των επιχειρήσεων της Ημαθίας στη μεγαλύτερη εκθεσιακή διοργάνωση της χώρας – Περίπτερο 2 / Stand 14

Το Επιμελητήριο Ημαθίας συμμετέχει και φέτος στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, στηρίζοντας έμπρακτα την εξωστρέφεια και την προβολή των επιχειρήσεων του τόπου μας.

Η 90η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης θα πραγματοποιηθεί από τις 5 έως τις 13 Σεπτεμβρίου 2026, σε μια ιδιαίτερα συμβολική χρονιά, καθώς συμπληρώνονται 100 χρόνια από την πρώτη διοργάνωση της ΔΕΘ, το 1926.

Στη φετινή διοργάνωση, με Τιμώμενη Χώρα την Ιαπωνία, η ΔΕΘ αναμένεται να αποτελέσει για ακόμη μία χρονιά σημαντικό σημείο συνάντησης της επιχειρηματικότητας, της καινοτομίας και της εξωστρέφειας, συγκεντρώνοντας επιχειρήσεις, θεσμικούς φορείς και επισκέπτες από την Ελλάδα και το εξωτερικό.

Το Επιμελητήριο Ημαθίας δίνει το «παρών» στο Περίπτερο 2 / Stand 14, με μια πολυσυλλεκτική επιχειρηματική αποστολή, η οποία αποτυπώνει ένα σημαντικό μέρος της σύγχρονης παραγωγικής και επιχειρηματικής ταυτότητας της Ημαθίας: από την τεχνολογία, την αγροτική καινοτομία και τα συστήματα ασφαλείας έως το εμπόριο, τις τεχνικές υπηρεσίες, τη γαστρονομία, τον καφέ, το κόσμημα και τα τουριστικά είδη.

Συγκεκριμένα, συμμετέχουν:

  • ΤΣΙΤΟΥΡΑΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ – ICONFACE VERIA – Τουριστικά, εκκλησιαστικά είδη και είδη δώρων
  • ΚΟΥΦΑ ΒΑΣΙΛΙΚΗ – Τεχνική εταιρεία
  • INDELTECH HELLAS – Συστήματα ασφαλείας & επικοινωνίας
  • TERRAMIND ΜΟΝ. ΙΚΕ – Terra MIND – Ελληνική εταιρεία AgriTech, με σύστημα AI Decision Engine για άρδευση ακριβείας
  • ΓΡ. ΜΙΣΙΡΛΗΣ ΚΑΙ ΥΙΟΙ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΕΣΙΤΩΝ – Μεσίτες ασφαλίσεων
  • ΚΑΤΡΑΝΑΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ – Διακοσμήσεις εξωτερικών χώρων
  • ΓΚΙΟΥΡΤΖΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ – Εμπόριο αυτοκινήτων
  • ΑΙΤΙΝΙΔΟΥ Ν. – ΑΙΤΙΝΙΔΗΣ Γ. Ε.Ε. – Υπηρεσίες μίσθωσης φωτοτυπικών, υπολογιστές, δίκτυα και συστήματα ασφαλείας
  • ADAMELON (ΑΝΤΩΝΙΑΔΗΣ ΑΝΕΣΤΗΣ) – Εργαστήριο χειροποίητων γεύσεων χωρίς ζάχαρη
  • ΓΙΑΝΝΑΚΙΔΗΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΠΟΛΥΚΑΤΑΣΤΗΜΑ Ε.Ε. – Ανακαινίσεις χώρων, πλακάκια, είδη υγιεινής, μηχανικός αερισμός με ανάκτηση ενέργειας και Passive House Solutions
  • COFFEETALES Ο.Ε. – Εμπόριο καφέ και εξοπλισμού
  • ΠΑΠΑΓΑΛΟΥ ΣΟΦΙΑ – Χειροποίητα κοσμήματα
  • ΣΟΥ ΒΕΡΟΙΑ – ΤΟΠΑΛΙΔΟΥ ΘΕΟΔΩΡΑ – Τουριστικά είδη και είδη λαϊκής τέχνης

Παράλληλα, στον χώρο θα υπάρχει διακριτή παρουσία του Επιμελητηρίου Ημαθίας, με στόχο την ενημέρωση των επισκεπτών, την προβολή της τοπικής επιχειρηματικότητας και την ανάδειξη των δυνατοτήτων και των συγκριτικών πλεονεκτημάτων της Ημαθίας.

Η συμμετοχή στη ΔΕΘ εντάσσεται στη σταθερή στρατηγική του Επιμελητηρίου Ημαθίας για τη στήριξη της εξωστρέφειας των μελών του, τη δημιουργία νέων επιχειρηματικών επαφών και την ενίσχυση της παρουσίας των επιχειρήσεων της Ημαθίας σε μεγάλες εκθεσιακές διοργανώσεις.

Σε μια επετειακή ΔΕΘ που συνδέει έναν αιώνα ιστορίας με τις προκλήσεις της επόμενης ημέρας, το Επιμελητήριο Ημαθίας επιδιώκει να αναδείξει μια Ημαθία παραγωγική, δημιουργική, καινοτόμα και εξωστρεφή, δίνοντας στις επιχειρήσεις της τη δυνατότητα να παρουσιάσουν τα προϊόντα, τις υπηρεσίες και τις ιδέες τους σε ένα από τα σημαντικότερα επιχειρηματικά και εκθεσιακά γεγονότα της χώρας.

Το Επιμελητήριο Ημαθίας προσκαλεί επαγγελματίες, επιχειρηματίες και επισκέπτες της 90ής ΔΕΘ να επισκεφθούν το Περίπτερο 2 / Stand 14 και να γνωρίσουν από κοντά τις επιχειρήσεις της Ημαθίας που συμμετέχουν στη φετινή διοργάνωση.

Καρδίτσα: Άγνωστες πτυχές της Ιστορίας των Αγράφων, όπου τα θύματα της Κατοχής περιθάλπουν τους Ιταλούς που έκαψαν τα χωριά τους

Σαν τούτες τις ημέρες πριν από 83 χρόνια στην Ιταλία υπήρξαν αλλαγές που οδήγησαν στην ανατροπή του Μουσολίνι και την συνθηκολόγηση της Ιταλίας με τους συμμάχους που υπογράφηκε στις 8-9-1943. Το μεγαλύτερο τμήμα των ιταλικών στρατευμάτων που δρούσαν στην Ελλάδα παραδόθηκε στους Γερμανούς. Εξαίρεση αποτέλεσε η Μεραρχία Πινερόλο στη Θεσσαλία και η αντίσταση των Ιταλών στην Κεφαλονιά με αποτέλεσμα την αποτρόπαιη σφαγή 9600 αιχμαλώτων από τους Γερμανούς.

Η μεραρχία Πινερόλο με διοικητή τον στρατηγό Ινφάντε, ήταν η μόνη που δέχτηκε να παραδοθεί στον ΕΛΑΣ και έτσι οι Ιταλοί βρέθηκαν στα  χωριά της Νευρόπολης Αγράφων, όπου τον Ιούνιο του 1943 είχαν κάψει ολοκληρωτικά οι ίδιοι τα κεφαλοχώρια Μορφοβούνι και Μεσενικόλα, λιγότερα σπίτια στο Μοσχάτο. Το διάστημα τέλος Νοέμβρη – 3/12/1943, οι Γερμανοί έκαψαν τα περισσότερα χωριά της Νευρόπολης, μεταξύ των άλλων ολοκληρωτικά και τον οικισμό της Νεράϊδας όπου φιλοξενούνταν περίπου 6.000 Ιταλοί της Μεραρχίας Πινερόλο. Κάποιοι Ιταλοί παραδόθηκαν στους Γερμανούς, οι περισσότεροι σκόρπισαν στην γύρω περιοχή, πολλοί έχασαν την ζωή τους χωρίς τροφή, στέγη, κάτω από δύσκολες χειμωνιάτικες συνθήκες.

Οι νεκροί Ιταλοί θα ήταν χιλιάδες, αν δεν άνοιγαν τα καμένα σπίτια τους οι Αγραφιώτες να στεγάσουν και να περιθάλψουν τους πρώην θύτες που κατέστρεψαν τα χωριά και εκτέλεσαν όσους βρήκαν μπροστά τους. Οι θύτες που έκαψαν τα σπίτα έγιναν θύματα, τα οποία με γενναιότητας ψυχής και υπέρβασης των αρνητικών αισθημάτων, έσωσαν 5.500 Ιταλούς στρατιώτες από βέβαιο θάνατο, ενώ εκτιμάται ότι περί τους 1.000 χάθηκαν στις εκκαθαριστικές επιχειρήσεις των Γερμανών αλλά και από κακουχίες και ασθένειες.

Είναι ίσως από τα μοναδικά παραδείγματα στον κόσμο, θύματα να περιθάλπουν τους πρώην θύτες, να φιλοξενούν πρώην κατακτητές, εκείνους που λίγους μήνες πριν έκαψαν τα ίδια σπίτια, εκείνους που σκότωσαν δεκάδες Δυτικοθεσσαλούς στις μάχες του υψώματος 731 στη Βόρεια Ήπειρο, στην εαρινή επίθεση των Ιταλών (1941). Ανάμεσά τους ήταν πολλοί Αγραφιώτες που έπεσαν στο καθήκον, νικώντας την Μεραρχία Πινερόλο την οποία συντόνιζε ο ίδιος ο Μουσολίνι.

‘Αλλη μια άγνωστη σχεδόν ιστορία είναι  η διάσωση της Εβραϊκής Κοινότητας της Καρδίτσας, οι οποίοι κατέφυγαν στα ‘Αγραφα, οι περισσότεροι στο χωριό Μαστρογιάννη (σήμερα Αμάραντος), αλλά και σε χωριά της Λίμνης Πλαστήρα, όπως η Καστανιά, η Φυλακτή, το Μοσχάτο, η Καρίτσα, το Νεοχώρι κ.α., όπου οι ντόπιοι περιέθαλψαν και προστάτεψαν τους Εβραίους της Καρδίτσας και όχι μόνο. Αποτέλεσμα να μην χαθεί ούτε ένα μέλος από τον κοινότητα των Εβραίων της Καρδίτσας, πλην ενός φοιτητή μόνο που επέλεξε την Αθήνα θεωρώντας ότι εκεί θα έχει μεγαλύτερη ασφάλεια, αλλά κατέληξε στα κρεματόρια της Γερμανίας.

Αναλυτικά ιστορικά στοιχεία και σπάνιο φωτογραφικό υλικό περιλαμβάνονται στο 4ο τεύχος της “Ιστόρησης” 2023, εξαμηνιαίας επιθεώρησης Τοπικής Ιστορίας που εκδίδει ο Δήμος Λίμνης Πλαστήρα, όπου έρχονται στο φως της δημοσιότητας ενδιαφέροντα τεκμήρια που φανερώνουν την μεγαλοψυχία του Ελληνικού Λαού. Ο τόμος κυκλοφορεί σε ηλεκτρονική μορφή (άμεσα διαθέσιμη), και έντυπη την οποία διακινεί εκδοτικός οίκος της Καρδίτσας.

Εκδότης είναι ο συγγραφέας και δήμαρχος Λίμνης Πλαστήρα Παναγιώτης Νάνος, απαντώντας σε σχετική ερώτηση στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων τονίζει ότι «η Γνώση της Ιστορίας είναι απαραίτητη αν θέλουμε να μην ξαναζήσουμε την φρίκη των πολέμων που δυστυχώς παραμένουν ίδιοι παντού σε κάθε εποχή. Ο τόπος μας έζησε αδιανόητα πράγματα, οι γονείς μας είδαν εκτελέσεις, βασανιστήρια, ωμή βία και βαρβαρότητα σε βάρος του ντόπιου πληθυσμού. Ένοιωσαν προσβολή αξιών, κάψιμο χωριών, καταστροφή σε όλα τα επίπεδα, είδαν εγκλήματα πολέμου, τα οποία δεν παραγράφονται ούτε ξεχνιούνται. Όμως οι πρόγονοί μας δίδαξαν κάτι που μόνο στην μεγαλοψυχία της Ελληνικής Ψυχής υπάρχει: η αναγνώριση στα πρόσωπα των νέων Ιταλών στρατιωτών των δικών τους παιδιών που χάθηκαν στο έπος του 1940. Μας παρέδωσαν ένα μεγαλείο ψυχικής υπέρβασης που ξεπερνά κάθε προηγούμενο, δημιουργεί ένα φωτεινό παράδειγμα αξιών όπου η ειρηνική συνύπαρξη των λαών οφείλει να είναι κεντρική πολιτική και κοινωνική επιλογή».

Απαντώντας για την “Ιστόρηση” ως προτεραιότητα, η οποία ήδη μετρά δέκα τόμους, ο δήμαρχος απάντησε: «Οι πρόγονοί μας μας δίδαξαν με την στάση τους ότι η Ιστορία οφείλει να είναι θεμέλιο ειρήνης και προόδου, σεβασμού και αναγνώρισης, όχι αφετηρία νέων αντιπαραθέσεων και άδικων πολέμων. Συνεπώς η Γνώση της Ιστορίας και ειδικά της Τοπικής, οφείλει να είναι προτεραιότητα για την Αυτοδιοίκηση του Μέλλοντος. Έχουμε χρέος στον Τόπο και τις επόμενες γενιές να διασώζουμε άγνωστα στοιχεία τοπικής ιστορίας. Θεωρούμε ότι η διατήρηση της μνήμης και η βαθύτερη γνώση της, αποτελεί σημαντικό ποιοτικό πόρο για την οικονομική και κοινωνική Ανάπτυξη».

Αποστόλης Ζώης
* Στη φωτογραφία μνημείο στον οικισμό “Νεράϊδα” του Δήμου Λίμνης Πλαστήρα, στη μνήμη των υπερχιλίων νεκρών της Μεραρχίας Πινερόλο. Η φωτογραφία παραχωρήθηκε από τον κ. Νάνο 
ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ισραήλ: Ο πρωθυπουργός Νετανιάχου δήλωσε πως το Ιράν «προσπάθησε να δολοφονήσει» έναν από τους γιους του

Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε σήμερα πως το Ιράν προσπάθησε να δολοφονήσει έναν από τους δύο γιους του, χωρίς όμως να υπεισέλθει σε λεπτομέρειες.

«Το Ιράν προσπάθησε να δολοφονήσει έναν από τους γιους μου», είπε ο Νετανιάχου στο ισραηλινό Κανάλι 14, εξηγώντας πως «η ασφάλεια που τους παρέχεται δεν είναι πολυτέλεια».

Οι Times of Israel σχολιάζουν πως ο Νετανιάχου υπερασπίστηκε τη συμφωνία με τη Σιν Μπετ σχετικά με την παροχή υπηρεσιών ασφαλείας στους δύο γιους του, καθώς και στη σύζυγό του Σάρα, για τουλάχιστον πέντε χρόνια, ακόμη και σε περίπτωση που ηττηθεί στις προσεχείς εκλογές.

Ο Νετανιάχου δεν διευκρίνισε ποιος από τους γιους του στοχοποιήθηκε – ο Γιαΐρ ή ο Άβνερ – ούτε άλλες πληροφορίες σχετικά με την αναφερθείσα απόπειρα δολοφονίας.

Ο 31χρονος Άβνερ ζει στο Ισραήλ, ενώ ο 35χρονος Γιαΐρ έχει εγκατασταθεί τα τελευταία χρόνια στο Μαϊάμι των ΗΠΑ.

(Με πληροφορίες από Times of Israel)
ΑΠΕ-ΜΠΕ

ΗΠΑ: Η Ουάσινγκτον αφαίρεσε τη Συρία από τον κατάλογο των χωρών που υποστηρίζουν την τρομοκρατία

Οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν χθες Δευτέρα ότι αφαίρεσαν τη Συρία από τον κατάλογο με τις χώρες που υποστηρίζουν την τρομοκρατία, στον οποίο περιλαμβανόταν η χώρα εδώ και 47 χρόνια, αίροντας «τα τελευταία μεγάλα εμπόδια» για ιδιωτικές επενδύσεις στη χώρα και την επανένταξή της στην παγκόσμια οικονομία.

Η κυβέρνηση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ είχε ανακοινώσει στις αρχές Ιουλίου την πρόθεσή της να αφαιρέσει τη Συρία από τον κατάλογο αυτόν λιγότερα από δύο χρόνια μετά την ανατροπή του προέδρου Μπασάρ αλ Άσαντ από μια συμμαχία τζιχαντιστών τον Δεκέμβριο του 2024.

Εξάλλου οι ΗΠΑ έχουν αφαιρέσει την οργάνωση Χαγιάτ Ταχρίρ αλ Σαμ, πρώην Μέτωπο αλ Νούσρα, αλλά και τον επικεφαλής της, τον νυν πρόεδρο της Συρίας Άχμαντ αλ Σάρα, από τον κατάλογο με τις βασικές οργανώσεις και οντότητες που χαρακτηρίζονται τρομοκρατικές (Specially Designated Global Terrorist).

Άλλοτε παρακλάδι της αλ Κάιντα στη Συρία, το Μέτωπο αλ Νούσρα είχε ανακοινώσει το 2016 ότι διακόπτει τους δεσμούς του με την οργάνωση αυτή και μετονομάστηκε Χαγιάτ Ταχρίρ αλ Σαμ.

Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο δήλωσε χθες ότι η απόφαση των ΗΠΑ προσφέρει στους Σύρους «έναν δρόμο προς την ευημερία».

Το μέτρο «αίρει τα τελευταία μεγάλα εμπόδια για επενδύσεις του ιδιωτικού τομέα στη Συρία και ευνοεί την οικονομική ανάκαμψη της χώρας όπως και την επανένταξή της στην παγκόσμια οικονομία», επεσήμανε σε ανακοίνωσή του.

«Οι αποφάσεις που ελήφθησαν σήμερα θα ευνοήσουν επιπλέον επενδύσεις στη Συρία ώστε να προωθηθεί η πολιτική και οικονομική σταθερότητα», σχολίασε ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ Σκοτ Μπέσεντ.

Ο Τομ Μπάρακ, ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ για τη Συρία, χαιρέτισε στο Χ «ένα νέο αποφασιστικό βήμα στην εντυπωσιακή πορεία της Συρίας από την απομόνωση στη συνεργασία και από πηγή τρομοκρατίας σε έναν εταίρο δεσμευμένο στην παγκόσμια μάχη εναντίον της».

Από την πλευρά του ο Σύρος υπουργός Εξωτερικών Ασάαντ αλ Σαϊμπάνι χαρακτήρισε την απόφαση των ΗΠΑ «ιστορικό βήμα», εκτιμώντας ότι αποτυπώνει «τη δέσμευση του νέου συριακού κράτους υπέρ της ειρήνης και της διεθνούς ασφάλειας».

Ο Σύρος υπουργός Οικονομικών Μοχάμεντ Μπαρνίε έκανε λόγο για «μεγάλη και ιστορική επιτυχία της συριακής διπλωματίας», σε σχόλιά του που μεταδόθηκαν από το επίσημο πρακτορείο SANA. Παράλληλα εκτίμησε ότι η απόφαση των ΗΠΑ ανοίγει «έναν σημαντικό και πολυαναμενόμενο δρόμο για την ενίσχυση της ενσωμάτωσης της Συρίας στο παγκόσμιο οικονομικό και χρηματοπιστωτικό σύστημα, την προσέλκυση επενδύσεων και σύγχρονων τεχνολογιών και την υποστήριξη των προοπτικών ανάπτυξης».

Επίσης χθες το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών αφαίρεσε τη Χαγιάτ Ταχρίρ αλ Σαμ από τον κατάλογο με τα πρόσωπα και τις οντότητες στα οποία οι ΗΠΑ επιβάλλουν κυρώσεις.

Από το 2025 πολλές δυτικές χώρες έχουν άρει σταδιακά τις κυρώσεις που είχαν επιβάλει στη Συρία, ανάμεσά τους ο Καναδάς και η Βρετανία. Η ΕΕ τις ήρε ήδη από τον Μάιο του 2025.

Πλέον στον κατάλογο των ΗΠΑ με τις χώρες που υποστηρίζουν την τρομοκρατία παραμένουν τρεις: η Κούβα, η Βόρεια Κορέα και το Ιράν.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

73ο Jamboretto Προσκόπων Θεσσαλονίκης: «Better Together – Μαζί μπορούμε καλύτερα»

Για 73η χρονιά, οι Πρόσκοποι της Θεσσαλονίκης δίνουν ραντεβού στον Χορτιάτη. Από τις 27 έως τις 30 Αυγούστου 2026, περίπου 200 παιδιά, ηλικίας 11 έως 15 ετών, μαζί με τα ενήλικα στελέχη των προσκοπικών ομάδων, θα συμμετάσχουν στο φετινό Jamboretto, μια μεγάλη γιορτή μάθησης, δράσης και ψυχαγωγίας στη φύση.

Πρόκειται για έναν θεσμό που τα στελέχη των Ομάδων Προσκόπων της Θεσσαλονίκης περιμένουν κάθε χρόνο με ανυπομονησία. Για τέσσερις ημέρες, το Προσκοπικό Κέντρο Χορτιάτη θα αποτελέσει σημείο συνάντησης για νέους ανθρώπους που θα αφήσουν πίσω την καθημερινότητα και θα συμμετάσχουν σε ένα πρόγραμμα γεμάτο δραστηριότητες, παιχνίδι και δημιουργικές εμπειρίες.

Το φετινό Jamboretto έχει ως σύνθημα το «BETTER TOGETHER – ΜΑΖΙ ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΚΑΛΥΤΕΡΑ», αναδεικνύοντας τη σημασία της συλλογικότητας και της κοινής προσπάθειας. Μέσα από τις δράσεις του προγράμματος, τα παιδιά καλούνται να αναλάβουν πρωτοβουλίες, να δοκιμάσουν τις δυνατότητές τους και να ανακαλύψουν στην πράξη την αξία της συμμετοχής.

Αγόρια και κορίτσια θα εκπαιδευτούν, θα ανταλλάξουν απόψεις και θα μοιραστούν εμπειρίες και προβληματισμούς. Παράλληλα η ζωή στο βουνό και η επαφή με τη φύση δημιουργούν ένα διαφορετικό πλαίσιο επικοινωνίας, δίνοντας στους συμμετέχοντες την ευκαιρία να γνωριστούν καλύτερα και να δημιουργήσουν νέες φιλίες.

Αρχηγός της φετινής διοργάνωσης είναι ο Γιώργος Μπάμπουρας, μαζί με τα ενήλικα στελέχη των προσκοπικών ομάδων που συμμετέχουν στην προετοιμασία και την υλοποίηση της δράσης.

Το Jamboretto αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους ετήσιους θεσμούς των Προσκόπων της Θεσσαλονίκης και έχει πίσω του μεγάλη ιστορία. Η ονομασία του συνδέεται με το παγκόσμιο Jamboree, τη διεθνή συνάντηση Προσκόπων που πραγματοποιείται κάθε τέσσερα χρόνια σε διαφορετική χώρα του κόσμου.

Το τετραήμερο στον Χορτιάτη αναμένεται να προσφέρει στους συμμετέχοντες νέες γνώσεις, εμπειρίες και αναμνήσεις. Ένας θεσμός που συνεχίζεται από γενιά σε γενιά επιστρέφει και φέτος, με το μήνυμα «Better Together – Μαζί μπορούμε καλύτερα» να δίνει τον τόνο στη διοργάνωση.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ορμούζ: Ο Γεν. Γρ. Γκουτέρες προτείνει τη βοήθεια του ΟΗΕ για να διευκολυνθούν οι μεταφορές λιπασμάτων

Ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες πρότεινε χθες Δευτέρα ο διεθνής οργανισμός να αναλάβει ρόλο στη «διευκόλυνση» των θαλάσσιων μεταφορών λιπασμάτων, που πλήττονται το τρέχον διάστημα από την παράλυση της κίνησης στο στενό του Ορμούζ.

«Ο σκοπός είναι απλός: να μειωθούν οι άμεσοι κίνδυνοι, να υποστηριχτεί πιο συντεταγμένη και προβλέψιμη μεταφορά, και να (υπάρξει) συμβολή στην ανοικοδόμηση της εμπιστοσύνης που απαιτείται για τη διπλωματία και την αποκλιμάκωση», τόνισε ο επικεφαλής του ΟΗΕ κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στη Νέα Υόρκη.

Αφού άρχισε τον Μάρτιο διεργασίες για το ζήτημα, ο κ. Γκουτέρες πρότεινε να δημιουργηθεί «μηχανισμός καταγραφής και επαλήθευσης πλοίων που μεταφέρουν, τουλάχιστον σε πρώτο χρόνο, λιπάσματα και συναφή προϊόντα».

Στην πρωτοβουλία θα προστεθεί μηχανισμός πρόληψης συμβάντων που θα πιλοτάρεται από το Ομάν.

«Ο μηχανισμός δεν θα ενέκρινε τη διέλευση από το στενό του Ορμούζ, ούτε θα τροποποιούσε τα δικαιώματα ή τις υποχρεώσεις των κρατών-μελών δυνάμει του διεθνούς δικαίου», σημείωσε ακόμη ο κ. Γκουτέρες.

«Είμαστε απόλυτα έτοιμοι να τον θέσουμε σε λειτουργία» αν και είναι ξεκάθαρο πως αυτό δεν σημαίνει ότι «όλες οι χώρες που εμπλέκονται στη σύγκρουση αυτή αποδέχονται τον μηχανισμό», ανέφερε ακόμη, σημειώνοντας πως ο ΟΗΕ εννοεί να διαδραματίσει «ουδέτερου» παράγοντα «διευκόλυνσης».

Σε αντίποινα για τους αμερικανοϊσραηλινούς βομβαρδισμούς στο έδαφός του την 28η Φεβρουαρίου, το έναυσμα του πολέμου στη Μέση Ανατολή, το Ιράν έκλεισε το στρατηγικής σημασίας στενό του Ορμούζ, από το οποίο διερχόταν, πριν από την ένοπλη σύρραξη, το ένα πέμπτο των υδρογονανθράκων που καταναλώνονται σε παγκόσμια κλίμακα.

Η Τεχεράνη έχει ανακοινώσει πως εννοεί να προχωρήσει στην επιβολή τελών για υπηρεσίες που παρέχονται στα διερχόμενα πλοία, κάτι που απορρίπτουν κατηγορηματικά οι ΗΠΑ και κάποια κράτη της περιοχής.

Από την άλλη ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ διαβεβαιώνει ότι η Ουάσιγκτον έχει τον «απόλυτο έλεγχο» του στενού, το οποίο κατ’ αυτόν θα γίνει, μετά τον πόλεμο, «αμερικανικό έδαφος».

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ν. Παπαθανάσης: Με χρηματοδότηση από το ΕΣΠΑ η δημιουργία Κέντρων Αριστείας για έρευνα και καινοτομία

Με απόφαση του αναπληρωτή υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκου Παπαθανάση, εντάσσονται για χρηματοδότηση από το Πρόγραμμα «Ανταγωνιστικότητα» του ΕΣΠΑ 2021- 2027, οι προτάσεις που υποβλήθηκαν έπειτα από την Πρόσκληση «Εθνική συγχρηματοδότηση έργων στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής δράσης Teaming “Spreading Excellence & Widening Participation”».

Οι αποφάσεις ένταξης αφορούν στα δύο έργα με ακρωνύμια HERON και COPE-Nano που εγκρίθηκαν στο πλαίσιο της δράσης «Teaming for Excellence» του Ευρωπαϊκού Προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη», ώστε να τους χορηγηθεί συμπληρωματική χρηματοδότηση από το Πρόγραμμα «Ανταγωνιστικότητα». Ο συνολικός εγκεκριμένος προϋπολογισμός της δράσης ανέρχεται σε 30 εκατ. ευρώ (15 εκατ. ευρώ ανά έργο) και χρηματοδοτείται  από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) της Ευρωπαϊκής Ένωσης και από Εθνική Συμμετοχή.

Ειδικότερα:

– Το έργο HERON, με στόχο τη δημιουργία του πρώτου Κέντρου Αριστείας Ρομποτικής στην Ελλάδα, για την προώθηση της ρομποτικής στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης και της βιομηχανικής καινοτομίας. Υλοποιείται από το ΕΚ ΑΘΗΝΑ, το οποίο συντονίζει το έργο, με τη στήριξη του Ιταλικού Ινστιτούτου Τεχνολογίας (IIT) και του Τεχνολογικού Ινστιτούτου Καρλσρούης (KIT). Το HERON θα αναπτύξει έρευνα διεθνούς επιπέδου σε τρεις βασικές κατευθύνσεις: Ρομποτική για Ασφάλεια και Διάσωση, Ρομποτική Εξωτερικού Πεδίου (γεωργία, ναυτιλία, εφοδιαστική, διάστημα) και Ρομποτική Υγείας & Κοινωνική Ρομποτική. Παράλληλα θα δημιουργηθούν σύγχρονες εργαστηριακές υποδομές και Makerspace για την ανάπτυξη και δοκιμή ρομποτικών και μηχανοτρονικών συστημάτων. Μέσω συνεργασιών με το ελληνικό οικοσύστημα ρομποτικής και τη βιομηχανία, το HERON φιλοδοξεί να αποτελέσει ένα βιώσιμο Κέντρο Αριστείας με σημαντικά οφέλη για την οικονομία και την κοινωνία.

– Το έργο COPE-Nano, με στόχο τη δημιουργία ενός νέου, αυτόνομου και βιώσιμου Κέντρου Αριστείας στα Οργανικά, Εκτυπωμένα Ηλεκτρονικά (FPEs) & τις Νανοτεχνολογίες, αξιοποιώντας το διεθνώς αναγνωρισμένο Εργαστήριο Νανοτεχνολογίας LTFN του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ). Υλοποιείται από το Εργαστήριο Νανοτεχνολογίας LTFN του ΑΠΘ (δικαιούχος πράξης Ειδικός Λογαριασμός Κονδυλίων Έρευνας ΑΠΘ), το οποίο συντονίζει το έργο, με τη στήριξη των Πανεπιστημίων του Bordeaux (UBx) και του Cambridge (CAM). Το COPE-Nano στοχεύει να ηγηθεί στην ΕΕ στην έρευνα στους ταχέως αναπτυσσόμενους τομείς των FPEs και της Νανοτεχνολογίας, με εφαρμογές στα Προηγμένα Υλικά, την Ενέργεια, την Ηλεκτρονική, την Πληροφορική, την Νανοιατρική και τη Αγροδιατροφή. Το έργο έχει ως στόχο να προσφέρει σημαντική προστιθέμενη αξία στη διεθνή επιστημονική κοινότητα, ενώ παράλληλα στοχεύει στην ενίσχυση της ερευνητικής και καινοτομικής αριστείας της Ελλάδας.

Υπενθυμίζεται ότι η δράση «Teaming for Excellence» του υποπρογράμματος «Spreading Excellence & Widening Participation», ως ομαδική επιχειρησιακή δράση του Προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη» αποσκοπεί στη δημιουργία Κέντρων Αριστείας ή στην αναβάθμιση υφιστάμενων σε χώρες διεύρυνσης (widening countries), μέσω της συνεργασίας με κορυφαία Πανεπιστήμια ή ερευνητικά ιδρύματα από άλλο κράτος- μέλος ή χώρα συνδεδεμένη στο Πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη».

Τα Κέντρα Αριστείας που θα δημιουργηθούν αναμένεται να λειτουργήσουν ως «πρότυπα» για την ευρύτερη μεταρρύθμιση των συστημάτων Έρευνας και Καινοτομίας στις χώρες διεύρυνσης. Πρόκειται για έργα μεγάλης εμβέλειας που δίνουν στους αντίστοιχους φορείς τη δυνατότητα να αναβαθμίσουν τις υποδομές τους και να προσελκύσουν υψηλής στάθμης ανθρώπινο δυναμικό, μέσα από το σταθερό πλαίσιο μακρόχρονης συνεργασίας με διεθνούς φήμης ιδρύματα και οργανισμούς που είναι οι προηγμένοι εταίροι τους στην δράση Teaming. Παράλληλα, με δεδομένη τη συγχρηματοδότηση έως και 50% από το Πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη», τα έργα αυτά έχουν σημαντική συνεισφορά στον κεντρικό στόχο που έχει τεθεί από τη χώρα για αύξηση των δαπανών έρευνας και καινοτομίας και για την ενίσχυση της αριστείας του εθνικού οικοσυστήματος Έρευνας και Καινοτομίας. Στόχος της εθνικής πρόσκλησης είναι η χορήγηση συμπληρωματικής χρηματοδότησης από το Πρόγραμμα «Ανταγωνιστικότητα», η οποία είναι απαραίτητη συνθήκη για τη συμμετοχή των έργων αυτών στην ευρωπαϊκή δράση.

Η διάρκεια υλοποίησης των πράξεων ορίζεται βάσει των Συμφωνιών Χρηματοδότησης (Grant Agreements) με τον ευρωπαϊκό φορέα χρηματοδότησης, με ημερομηνία λήξης που δεν υπερβαίνει την 31/12/2030.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Οι ΗΠΑ εννοούν να προκαλέσουν «οικονομική ασφυξία» στο Ιράν, απειλούν συμμάχους κι εταίρους της Τεχεράνης

Η κυβέρνηση του προέδρου των ΗΠΑ  Ντόναλντ Τραμπ επιβεβαίωσε χθες Δευτέρα την πρόθεσή της να κόψει «όλους τους οικονομικούς πόρους» του Ιράν, απευθύνοντας προειδοποίηση σε κάθε χώρα που συνεχίζει να «υποστηρίζει» την Τεχεράνη — η οποία από την πλευρά της υποσχέθηκε «νέα ήττα» στην Ουάσιγκτον.

Κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στην αμερικανική πρωτεύουσα, ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ αναφέρθηκε σε υπό κατάρτιση νέα ομοβροντία ούτως καλούμενων «δευτερογενών» κυρώσεων, που θα πλήξουν όχι μόνο το Ιράν απευθείας, αλλά και εμπορικούς εταίρους του, κι αφορούν τον χρυσό, την τεχνολογία, ψηφιακούς πόρους, την αεροπορία, τις θαλάσσιες μεταφορές…

Ωστόσο, δεν διευκρίνισε πότε θα τεθούν σε ισχύ οι νέες αμερικανικές κυρώσεις, ούτε ποιες χώρες διατρέχουν κίνδυνο να μπουν στο στόχαστρο των ΗΠΑ. Η Κίνα, η δεύτερη οικονομία του κόσμου, για παράδειγμα, καταναλώνει μεγάλες ποσότητες ιρανικού πετρελαίου.

«Το Ιράν έχει μπροστά του πολύ ξεκάθαρη επιλογή, ανάμεσα σε μόνο δυο πιθανούς δρόμους: την πλήρη απομόνωση (…) ή την επιστροφή προς την ομαλότητα και την πιθανότητα επανένταξης στην παγκόσμια οικονομία», είπε ο κ. Μπέσεντ.

Η προειδοποίηση απευθυνόταν επίσης στον υπόλοιπο κόσμο: οι χώρες που δεν συμμετέχουν στα αμερικανικά μέτρα είτε θα συνεισφέρουν «στην απομόνωση του Ιράν» ή θα υποστούν με τη σειρά τους κυρώσεις, ως ακόμη και έξωση από «το σύστημα του δολαρίου».

«Θα αποδώσουμε στον καθένα τις ευθύνες του», αν διανοηθεί να αμφισβητήσει το εγχείρημα με σκοπό «την οικονομική ασφυξία του καθεστώτος»: «κανένας δεν πρέπει να δοκιμάσει τη θέλησή μας» ως προς αυτό, διεμήνυσε ο Σκοτ Μπέσεντ.

«Νέα ήττα»

Την προηγουμένη, είχε υποσχεθεί στο Ιράν την «οικονομική D-Day», χρησιμοποιώντας όρο που παραπέμπει στην απόβαση των συμμάχων στη Νορμανδία, στην ακόμη τότε υπό ναζιστική κατοχή Γαλλία, για να κοπούν τα τελευταία «σωσίβια» της Τεχεράνης, καθώς οι διπλωματικές προσπάθειες με σκοπό να τελειώσει ο πόλεμος, που ξέσπασε την 28η Φεβρουαρίου, με την αμερικανοϊσραηλινή επίθεση εναντίον του Ιράν, παραμένουν σε αδιέξοδο.

Μιλώντας στην ιρανική κρατική τηλεόραση, ο υπουργός Οικονομίας Αλί Μαντανιζαντέχ ανέτεινε ότι οι απειλές δεν θα μεταφραστούν παρά σε «νέα ήττα» για τις ΗΠΑ, προσθέτοντας πως η Τεχεράνη έχει ετοιμάσει «διετές σχέδιο» για την αντιμετώπιση των κυρώσεων.

Πριν καν από τη συνέντευξη Τύπου του Σκοτ Μπέσεντ, το Πεκίνο, στρατηγικής σημασίας εταίρος της Τεχεράνης, εκτίμησε ότι «οι κυρώσεις και η πίεση» της Ουάσιγκτον δεν θα επιτρέψουν να επιλυθεί η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή.

Ο αμερικανός υπουργός Πολέμου Πιτ Χέγκσεθ από την πλευρά του προειδοποίησε πως η μέγιστη οικονομική πίεση δεν συνεπάγεται τερματισμό των αμερικανικών βομβαρδισμών, σε περίπτωση που κριθεί πως χρειάζονται.

«Πολύ δύσκολη» κατάσταση

Στην καρδιά του πολέμου από το ξέσπασμά του έχει βρεθεί το στρατηγικής σημασίας στενό του Ορμούζ, από το οποίο διερχόταν προπολεμικά το ένα πέμπτο των υδρογονανθράκων που καταναλώνονται παγκοσμίως· το έκλεισε η Τεχεράνη και δεν έχει ξανανοίξει παρά ελάχιστες ημέρες εδώ κι έξι μήνες, κάτι που οδήγησε σε απογείωση των τιμών των καυσίμων και αυξημένη πίεση στον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, καθώς οι βουλευτικές εκλογές του μέσου της δεύτερης θητείας του, τον Νοέμβριο, πλησιάζουν.

Το Ιράν αποκλείει οποιαδήποτε επάνοδο στην προπολεμική κατάσταση στο στενό και συζητά εδώ και μήνες συμφωνία για τους όρους της διέλευσής του με το Ομάν, στην άλλη πλευρά του θαλάσσιου περάσματος. Ο επικεφαλής της διπλωματίας του Ομάν Μπαντ Αλμπουσάιντι αναμένεται σήμερα στην Τεχεράνη.

Ένδειξη των κινδύνων που ενέχει ο διάπλους του στενού: πετρελαιοφόρο δεξαμενόπλοιο χτυπήθηκε από «άγνωστο βλήμα» ενώ έπλεε ανοικτά του Ομάν, ανακοίνωσε τη νύχτα της Δευτέρας προς Τρίτη η βρετανική υπηρεσία ενημέρωσης για την ασφάλεια της ναυτιλίας UKMTO, που υπάγεται στο υπουργείο Άμυνας.

Παρά την ανυποχώρητη στάση της Τεχεράνης, ο ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν αναγνώρισε ότι η χώρα αντιμετωπίζει «πολλές οικονομικές δυσκολίες», έπειτα από δεκαετίες αμερικανικών και διεθνών κυρώσεων.

«Το Ιράν πρέπει να κάνει συμβιβασμούς τώρα», έκρινε η Σάρα Χασανμπεϊγκί, φαρμακοποιός που μίλησε στο Γαλλικό Πρακτορείο στην Τεχεράνη. «Η κατάσταση είναι αληθινά πολύ δύσκολη. Δεν νομίζω» πως οι Ιρανοί μπορούν «να αντέξουν πολύ περισσότερο», πρόσθεσε.

Την 22η Ιουλίου, ο πληθωρισμός έφτασε το 66% σε ετήσια βάση στη χώρα, ενώ βρισκόταν στο 46% τον Φεβρουάριο, ενώ το εθνικό νόμισμα συνέχισε να πέφτει: η ισοτιμία του ριάλ έναντι του δολαρίου διαμορφώθηκε την περασμένη εβδομάδα σε 1,88 εκατ. προς ένα, έναντι 1,65 εκατ. προτού ξεσπάσει ο πόλεμος.

Σύμφωνα με την εταιρεία παρακολούθησης της εμπορικής ναυτιλίας Kpler, ο αμερικανικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών στον Κόλπο είχε αποτέλεσμα μεγάλη μείωση των εξαγωγών αργού από την Ισλαμική Δημοκρατία: υποχώρησαν από τα 2 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως προπολεμικά σε μόλις 0,4 εκατ. στα μέσα Αυγούστου, στο χαμηλότερο επίπεδο από το ξέσπασμα της ένοπλης σύρραξης.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Υγεία: Ενεργειακά ποτά, ύπνος και εφηβική παχυσαρκία – Τι τονίζει ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Γ. Σακκάς

Με αφορμή τη δημοσίευση μελέτης του ΤΕΦΑΑ του πανεπιστημίου Θεσσαλίας, στο επιστημονικό περιοδικό Nutrients, με τίτλο «Energy Drink Use and Adolescent Sleep Debt: Implications for Obesity, Cognition, and Physical Activity», συζητάμε ένα θέμα που αφορά άμεσα χιλιάδες οικογένειες

Τη συχνή κατανάλωση ενεργειακών ποτών από εφήβους και τις πιθανές επιπτώσεις της στον ύπνο, στη σωματική υγεία, στη σκέψη και στη φυσική δραστηριότητα. Τα ενεργειακά ποτά παρουσιάζονται συχνά ως μια γρήγορη λύση για περισσότερη ενέργεια, καλύτερη συγκέντρωση ή καλύτερη απόδοση στο διάβασμα και στον αθλητισμό. Ωστόσο, το πραγματικό ερώτημα είναι βαθύτερο: γιατί ένας έφηβος αισθάνεται ότι χρειάζεται ένα διεγερτικό ποτό για να ανταπεξέλθει στην καθημερινότητά του; Η μελέτη υποστηρίζει ότι τα ενεργειακά ποτά δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται μόνο ως θέμα ζάχαρης ή καφεΐνης, αλλά και ως πιθανό σημάδι ανεπαρκούς ύπνου και μειωμένης αποκατάστασης.

Η εφηβεία είναι μια περίοδος έντονης σωματικής, ορμονικής και πνευματικής ανάπτυξης. Ο ύπνος σε αυτή την ηλικία είναι απαραίτητος για τη μνήμη, τη μάθηση, τη διάθεση, τη ρύθμιση της όρεξης, την αυξητική ορμόνη, την αποκατάσταση του σώματος και τη διάθεση για κίνηση. Όταν ο ύπνος μειώνεται ή διαταράσσεται, διευκρινίζεται, ο έφηβος μπορεί να αισθάνεται κουρασμένος, να αναζητά περισσότερη καφεΐνη, να κινείται λιγότερο, να δυσκολεύεται στη συγκέντρωση και να κάνει πιο εύκολα ανθυγιεινές διατροφικές επιλογές. Έτσι δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος: λιγότερος ύπνος, περισσότερη ανάγκη για διέγερση, περισσότερη κόπωση, λιγότερη φυσική δραστηριότητα και πιθανώς μεγαλύτερος κίνδυνος αύξησης βάρους. Στη συνέντευξη που ακολουθεί, ο καθηγητής του ΤΕΦΑΑ του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, Δρ. Γεώργιος Κ. Σακκάς εξηγεί με απλό τρόπο γιατί η κατανάλωση ενεργειακών ποτών στους εφήβους πρέπει να μας απασχολήσει όχι μόνο ως διατροφική συνήθεια, αλλά ως ένδειξη ενός ευρύτερου τρόπου ζωής που μπορεί να επηρεάζει τον ύπνο, τη γνωσιακή λειτουργία, τη φυσική δραστηριότητα, την παχυσαρκία και τη συνολική υγεία των παιδιών. Το βασικό μήνυμα της έρευνας, τονίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Σακκάς, είναι ότι μπορεί να είναι ένα σημάδι ότι ένα παιδί δεν κοιμάται αρκετά και προσπαθεί να “λειτουργήσει” με τεχνητή ενέργεια. Αυτό μας ενδιαφέρει, εξηγεί, γιατί ο ύπνος συνδέεται με τη συγκέντρωση, τη διάθεση, την όρεξη, τη σωματική δραστηριότητα και τελικά με τον κίνδυνο αύξησης βάρους.

Στο ερώτημα αν τα ενεργειακά ποτά προκαλούν παχυσαρκία, ο ίδιος τονίζει: «Όχι, αυτό θα ήταν υπερβολικό. Δεν λέμε ότι ένα ενεργειακό ποτό από μόνο του προκαλεί παχυσαρκία. Λέμε ότι μπορεί να είναι μέρος ενός κύκλου: ο έφηβος κοιμάται λίγο, νιώθει κουρασμένος, πίνει ενεργειακό ποτό, η καφεΐνη μπορεί να καθυστερήσει τον ύπνο του, την επόμενη μέρα νιώθει πάλι κουρασμένος και έτσι μειώνεται η διάθεση για σωματική δραστηριότητα και συμμετοχή σε σπορ. Αν αυτό συνδυαστεί με πολλές ώρες οθόνης, κακή διατροφή και ελάχιστο χρόνο για φυσική δραστηριότητα, τότε μπορεί να συμβάλει σε αυξημένο κίνδυνο παχυσαρκίας». Στη συνέχεια ο κ. Σακκάς μιλώντας αν υπάρχει διαφορά ανάμεσα στα ενεργειακά ποτά με ζάχαρη και στα “zero”, τονίζει: «Ναι, αλλά η διαφορά δεν είναι τόσο απλή. Τα ποτά με ζάχαρη προσθέτουν θερμίδες και συχνά συνδέονται με ένα γενικότερο ανθυγιεινό διατροφικό μοτίβο. Τα ποτά χωρίς ζάχαρη αφαιρούν αυτό το άμεσο θερμιδικό φορτίο, αλλά συνήθως εξακολουθούν να περιέχουν καφεΐνη. ‘Αρα ένα “zero” ενεργειακό ποτό μπορεί να μην προσθέτει ζάχαρη, αλλά αν καταναλωθεί το απόγευμα ή το βράδυ μπορεί να επηρεάσει τον ύπνο και την επόμενη ημέρα την κόπωση, τη διάθεση και τη συγκέντρωση».

Πώς μπορεί όμως να επηρεαστεί η ικανότητα για σκέψη και η μάθηση ενός εφήβου; Ο καθηγητής του ΤΕΦΑΑ του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας αναφέρει πως πολλοί έφηβοι πίνουν ενεργειακά ποτά για να μείνουν ξύπνιοι, να διαβάσουν περισσότερο ή να συγκεντρωθούν. Αυτό όμως είναι το παράδοξο: μπορεί να νιώσουν προσωρινά πιο ξύπνιοι, αλλά αν η καφεΐνη χαλάσει τον ύπνο τους, την επόμενη ημέρα μπορεί να έχουν χειρότερη προσοχή, πιο αργή σκέψη, λιγότερη μνήμη εργασίας και δυσκολότερο αυτοέλεγχο. Δεν μιλάμε για “μόνιμη γνωστική έκπτωση” ή κάτι τέτοιο. Μιλάμε για γνωσιακή επιβάρυνση: λιγότερη ικανότητα συγκέντρωσης, χειρότερες αποφάσεις, περισσότερη παρορμητικότητα και δυσκολία να αντισταθούν σε γλυκά, σνακ ή καθιστικές συνήθειες. Άρα το πρόβλημα δεν είναι μόνο οι σχολικές επιδόσεις; Ακριβώς, απαντά ο ίδιος. Ο ύπνος, συνεχίζει, επηρεάζει το σχολείο, αλλά και την καθημερινή αυτορρύθμιση. Ένας κουρασμένος έφηβος μπορεί να δυσκολεύεται να οργανώσει το διάβασμά του, να σηκωθεί να πάει στην προπόνηση, να επιλέξει πιο υγιεινό φαγητό ή να ελέγξει τη χρήση οθόνης.

Έτσι η γνωσιακή επίδραση του κακού ύπνου δεν είναι μόνο “διάβασα λιγότερο καλά”. Είναι και “δεν μπορώ να διαχειριστώ τόσο καλά τη συμπεριφορά μου μέσα στην ημέρα”. Η έλλειψη ύπνου επηρεάζει την αυξητική ορμόνη; Τι ξέρουμε για αυτό; «Η αυξητική ορμόνη εκκρίνεται κυρίως κατά τη διάρκεια του βαθιού ύπνου και είναι σημαντική για την ανάπτυξη, την αποκατάσταση των ιστών, τη μυϊκή προσαρμογή και γενικά την αναβολική λειτουργία του οργανισμού. Πρέπει όμως να είμαστε προσεκτικοί: δεν έχουμε αποδείξει ότι τα ενεργειακά ποτά μειώνουν άμεσα την αυξητική ορμόνη στους εφήβους. Αυτό που λέμε είναι πιο ισορροπημένο: όταν ο ύπνος είναι συστηματικά λίγος ή κακής ποιότητας, ο οργανισμός χάνει μέρος του χρόνου που χρειάζεται για βιολογική αποκατάσταση. Αυτό μπορεί να έχει σημασία για την ανάπτυξη, τη φυσική κατάσταση και τη σύσταση σώματος». Ο ίδιος δεν παραλείπει να αναφερθεί γιατί είναι τόσο σημαντικός ο ύπνος στην εφηβεία… « Η εφηβεία είναι περίοδος ανάπτυξης, μάθησης και έντονων αλλαγών. Ο έφηβος χρειάζεται επαρκή ύπνο για να συγκεντρώνεται, να θυμάται καλύτερα, να ρυθμίζει τη διάθεσή του και να έχει ενέργεια για κίνηση. Όταν ο ύπνος είναι λίγος ή ακανόνιστος, μπορεί να αυξηθεί η κόπωση, η επιθυμία για γλυκά ή εύκολες θερμίδες και η καθιστική συμπεριφορά. Γι’ αυτό η παχυσαρκία στην εφηβεία δεν είναι μόνο θέμα θερμίδων. Είναι και θέμα ύπνου, αποκατάστασης και καθημερινών συνηθειών».

Τι πρέπει ωστόσο να ρωτούν οι γονείς ή οι παιδίατροι; Σύμφωνα με τον ερευνητή, δεν αρκεί να ρωτήσουμε “πίνεις ενεργειακά ποτά;”. Πρέπει να ρωτήσουμε πότε τα πίνει, πόσο συχνά, ποια ποσότητα, για ποιο λόγο και αν τα χρησιμοποιεί επειδή νιώθει κουρασμένος. Εξίσου σημαντικό είναι να ρωτήσουμε τι ώρα κοιμάται, αν ξυπνά ξεκούραστος, πόση ώρα περνά σε οθόνες το βράδυ και αν νιώθει αρκετή ενέργεια για φυσική δραστηριότητα. Αν υπάρχουν παχυσαρκία, διαταραχές ύπνου, μαθησιακές δυσκολίες ή συμπτώματα διάσπασης προσοχής, τότε η αξιολόγηση πρέπει να είναι ακόμη πιο προσεκτική. Για να καταλήξει τονίζοντας: «Η λύση δεν είναι μόνο η απαγόρευση. Χρειάζεται συνδυασμός: λιγότερη καφεΐνη, ειδικά το απόγευμα και το βράδυ, καλύτερες συνήθειες ύπνου, περιορισμός οθονών πριν τον ύπνο, υποστήριξη της φυσικής δραστηριότητας και ενημέρωση στο σχολείο και στην οικογένεια. Το ερώτημα δεν είναι μόνο τι πίνει ένας έφηβος. Είναι γιατί νιώθει ότι χρειάζεται ένα διεγερτικό για να αντέξει την ημέρα. Αν απαντήσουμε σε αυτό, τότε μπορούμε να βοηθήσουμε ουσιαστικά».

Την φωτογραφία παραχώρησε ο Δρ. Γεώργιος Κ. Σακκάς

Αποστόλης Ζώης /ΑΠΕ-ΜΠΕ

Υγεια: Αυξημένη η συχνότητα αποκόλλησης αμφιβληστροειδούς κατά τους θερινούς μήνες, λόγω συνδυασμού καύσωνα και υψηλών επιπέδων υγρασίας

Η υψηλή θερμοκρασία, ιδιαίτερα όταν συνοδεύεται από υψηλά επίπεδα υγρασίας, φαίνεται να συνδέεται με αυξημένη συχνότητα εμφάνισης αποκόλλησης του αμφιβληστροειδούς κατά τους θερινούς μήνες.

Η αποκόλληση του αμφιβληστροειδούς είναι μια αρκετά συχνή οφθαλμική διαταραχή, η οποία, εάν δεν διαγνωστεί και αντιμετωπιστεί έγκαιρα, μπορεί να οδηγήσει σε σημαντική ή και μόνιμη απώλεια της όρασης. Υπολογίζεται ότι παγκοσμίως καταγράφονται ετησίως 12,6 περιστατικά ανά 100.000 πληθυσμού, ενώ στην Ευρώπη η επίπτωση είναι πολύ υψηλότερη, καθώς ξεπερνά τα 14,5 περιστατικά ανά 100.000 πληθυσμού ετησίως. Περίπου ένας στους 10.000 πάσχοντες παρουσιάζει μόνιμη απώλεια όρασης στο προσβεβλημένο μάτι εξαιτίας της αποκόλλησης. «Η πρόληψη της αποκόλλησης του αμφιβληστροειδούς δεν είναι εύκολη, διότι οι αιτίες της δεν είναι πλήρως κατανοητές.

Οι γνωστοί παράγοντες κινδύνου, όπως η υψηλή μυωπία, προηγούμενη επέμβαση καταρράκτη, η κληρονομικότητα, το ιστορικό αποκόλλησης στο άλλο μάτι και οι τραυματισμοί, εξηγούν μόνο ένα μέρος των περιστατικών», αναφέρει ο οφθαλμίατρος-χειρουργός Πάρης Τρανός, ειδικός στη χειρουργική αμφιβληστροειδούς, ωχράς κηλίδας και ενδοφθάλμιων φλεγμονών. Όπως επισημαίνει, πιθανώς παίζουν ρόλο και άλλοι περιβαλλοντικοί παράγοντες, ένας εκ των οποίων είναι οι υψηλές θερμοκρασίες, οι οποίες αυξάνονται χρόνο με τον χρόνο λόγω της κλιματικής αλλαγής. «Κλινικές μελέτες έχουν δείξει ότι τις ζεστές μέρες του καλοκαιριού τα περιστατικά αποκόλλησης αυξάνονται, ειδικά όταν η έντονη ζέστη συνοδεύεται και από υψηλά επίπεδα υγρασίας», σημειώνει ο κ. Τρανός.

Τι είναι η αποκόλληση αμφιβληστροειδούς Ο αμφιβληστροειδής είναι ένας φωτοευαίσθητος χιτώνας νευρικού ιστού που καλύπτει το εσωτερικό, οπίσθιο τμήμα του ματιού. Είναι ο δέκτης των ακτινών φωτός που εισέρχονται στον οφθαλμό, τις μετατρέπει κατάλληλα σε ηλεκτρικά σήματα και τις μεταβιβάζει μέσω του οπτικού νεύρου στον ανθρώπινο εγκέφαλο. Εκεί, τα σήματα υφίστανται ειδική επεξεργασία και έτσι δημιουργούνται οι εικόνες (είδωλα) που εκλαμβάνουμε ως οπτικά ερεθίσματα και πληροφορίες. Η ομαλή λειτουργία του αμφιβληστροειδούς είναι απαραίτητη για καθαρή και φυσιολογική όραση. Ωστόσο, εάν δημιουργηθεί κάποιο σχίσιμο (ρωγμή) στον αμφιβληστροειδή, είναι πολύ πιθανό ο τελευταίος να αποκολληθεί από τους υποκείμενους χιτώνες, προκαλώντας σημαντική επιδείνωση της οπτικής λειτουργίας. Η αποκόλληση αμφιβληστροειδούς εμφανίζεται και εξελίσσεται σε σύντομο χρονικό διάστημα. Ο μόνος τρόπος για να αντιμετωπιστεί είναι ο άμεσος προγραμματισμός χειρουργικής επέμβασης (ιδανικά εντός 24ώρου) με τον χαρακτήρα του επείγοντος περιστατικού. Σε αντίθετη περίπτωση, μπορεί να οδηγήσει σε μόνιμη απώλεια του οπτικού πεδίου, ακόμα και σε ολική τύφλωση.

Ο ασθενής πρέπει να είναι σε θέση να αναγνωρίσει τα πρόδρομα συμπτώματα της αποκόλλησης (αιφνίδια αντίληψη κινούμενων σωματιδίων, λάμψεων ή μόνιμης «μαύρης κουρτίνας»), ώστε να υποβληθεί σε βυθοσκόπηση και, εφόσον διαπιστωθεί αποκόλληση αμφιβληστροειδούς, να χειρουργηθεί με οπίσθια υαλοειδεκτομή (βιτρεκτομή).

ΑΠΕ-ΜΠΕ