Αρχική Blog Σελίδα 494

Τουλάχιστον 26 τραυματίες στην επιδρομή της Ρωσίας στην πρωτεύουσα της Ουκρανίας (αρχές)

Τουλάχιστον 26 άνθρωποι, ανάμεσά τους έξι παιδιά, τραυματίστηκαν στη ρωσική επιδρομή με μη επανδρωμένα εναέρια οχήματα εφόρμησης εναντίον της ουκρανικής πρωτεύουσας τη νύχτα, ανακοίνωσε τις πρώτες πρωινές μέσω Telegram η στρατιωτική διοίκηση του Κιέβου.

Η ουκρανική αντιαεροπορική άμυνα ανέλαβε δράση για να αποκρούσει την επιδρομή και συντρίμμια drones που καταρρίφθηκαν προκάλεσαν ζημιές και πυρκαγιές, σύμφωνα με τις ουκρανικές στρατιωτικές αρχές.

Δυο κτίρια, 9ώροφη και 16ώροφη πολυκατοικία, «χτυπήθηκαν» ανέφερε παράλληλα νωρίτερα ο δήμαρχος του Κιέβου Βιτάλι Κλίτσκο μέσω Telegram, χωρίς ούτε στην πρώτη, ούτε στη δεύτερη περίπτωση να διευκρινίσει αν τα πλήγματα έγιναν απευθείας ή κατέπεσαν συντρίμμια.

Τα θύματα «δέχονται ιατρική βοήθεια» και κάποια «εισήχθησαν σε νοσοκομεία», σύμφωνα με τη στρατιωτική διοίκησης της ουκρανικής πρωτεύουσας, που δεν ξεκαθάρισε πόσο σοβαρή είναι η κατάστασή τους.

Και οι δύο πλευρές στον πόλεμο Ρωσίας-Ουκρανίας αρνούνται πως βάζουν εσκεμμένα αμάχους στον πόλεμο, αλλά τα θύματα είναι χιλιάδες, στη μεγάλη πλειονότητά τους στην ουκρανική πλευρά.

ΦΩΤΟ ΑΠΕ - EPA/SERGEY DOLZHENKO
ΑΠΕ-ΜΠΕ

Η Θεσσαλονίκη τιμά τον πολιούχο της Άγιο Δημήτριο και την 113η επέτειο της απελευθέρωσής της

Με λαμπρότητα γίνεται σήμερα στη Θεσσαλονίκη ο διπλός εορτασμός του Πολιούχου Αγίου Δημητρίου και της 113ης επετείου απελευθέρωσης της πόλης από τον οθωμανικό ζυγό.

Ο Άγιος Δημήτριος γεννήθηκε το 280 μΧ και μαρτύρησε το 306 μΧ, αφού καταδικάστηκε σε λογχισμό από τον Γαλέριο, στο σημείο όπου σήμερα βρίσκεται η κρύπτη του στον ομώνυμο ναό.

Υπήρξε δραστήριο μέλος της χριστιανικής κοινότητας και για τη δράση του αυτή υπέστη διωγμούς και βασανιστήρια.

Τα ιερά λείψανα και η τιμία κάρα του εντοπίστηκαν στο Σαν Λορέντζο της Ιταλίας και ο μητροπολίτης Θεσσαλονίκης Παντελεήμων Β’ έκανε τις απαραίτητες ενέργειες για τη μεταφορά τους. Έτσι στις 23 Οκτωβρίου έφτασε στη Θεσσαλονίκη η τιμία κάρα και στις 12 Απριλίου του 1980 τα ιερά λείψανα. Έκτοτε φυλάσσονται στον ναό του Αγίου Δημητρίου όπου είναι και ο τόπος του προσκυνήματος.

Η ορθόδοξη παράδοση θεωρεί τον Άγιο Δημήτριο θαυματουργό και προστάτη της Θεσσαλονίκης, καθώς τον έχει συνδέσει με την υπεράσπιση και την προστασία της πόλης από ξένους πολιορκητές.

Η παράδοση αυτή ενισχύθηκε από το γεγονός ότι η απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης έγινε την ημέρα της εορτής του, στις 26 Οκτωβρίου του 1912.

Περικυκλωμένος από τις δυνάμεις του Ελληνικού Στρατού ο αρχιστράτηγος του τουρκικού στρατού Χασάν Ταχσί πασάς αναγκάστηκε να υπογράψει την παράδοση της Θεσσαλονίκης στις 11 το βράδυ της 26ης Οκτωβρίου 1912.

Το Πρωτόκολλο Παράδοσης από την ελληνική πλευρά υπέγραψαν οι αντιπρόσωποι του Γενικού Στρατηγείου, ο αντισυνταγματάρχης Βίκτωρ Δούσμανης και ο λοχαγός Ιωάννης Μεταξάς, και στο άρθρο 3 αναφερόταν «ἡ πόλις τῆς Θεσσαλονίκης παραδίδεται εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Στρατὸν μέχρι τῆς συνομολογήσεως τῆς εἰρήνης».

Τότε παραδόθηκαν 25.000 Τούρκοι οπλίτες και περίπου 1.000 αξιωματικοί, ενώ στην κατοχή του Ελληνικού Στρατού περιήλθαν 70 πυροβόλα, 30 πολυβόλα, 1.200 ίπποι και άφθονο υλικό κάθε κατηγορίας.

Η πρώτη ελληνική στρατιωτική μονάδα μπήκε στη Θεσσαλονίκη το μεσημέρι της 27ης Οκτωβρίου και ήταν το Απόσπασμα Ευζώνων Κωνσταντινόπουλου με τμήμα Ιππικού. Οι κάτοικοι της πόλης τους υποδέχθηκαν με ενθουσιασμό και πανηγυρικές εκδηλώσεις χαράς. Μέσα από τους κεντρικούς δρόμους κατευθύνθηκαν στο Διοικητήριο όπου και εγκαταστάθηκαν.

Στις 11 το πρωί της 28ης Οκτωβρίου μπήκε θριαμβευτής στη Θεσσαλονίκη ο αρχιστράτηγος και διάδοχος του θρόνου Κωνσταντίνος, επικεφαλής της Ι Μεραρχίας, και παρά τη βροχή ο κόσμος ξεχύθηκε στους δρόμους για να τους υποδεχτεί. Τελέστηκε δοξολογία στον ναό του Αγίου Μηνά στη συνέχεια ο Κωνσταντίνος μετέβη στο Διοικητήριο και ακολούθησε παρέλαση της Ι Μεραρχίας ενώπιον του και παρουσίαση των αρχών της πόλης.

Το πρωί της 29ης Οκτωβρίου μπήκε στην πόλη ο βασιλιάς Γεώργιος και μαζί με τα πλήθη που τον υποδέχτηκαν με ενθουσιασμό κατευθύνθηκε στον Λευκό Πύργο όπου έγινε έπαρση της σημαίας και πυροβόλα έριξαν 21 χαιρετιστήριες βολές.

Το στρατηγείο του Ελληνικού Στρατού είχε στηθεί 25 χιλιόμετρα έξω από τη Θεσσαλονίκη, στο Τόψιν (σημερινή Γέφυρα του δήμου Χαλκηδόνος), και στο κτίριο όπου έγιναν οι διαπραγματεύσεις, ανάμεσα στον αρχιστράτηγο του Ελληνικού Στρατού και διάδοχο του θρόνου Κωνσταντίνο και τον αρχιστράτηγο του Τουρκικού Στρατού Χασάν Ταχσίν Πασά (διοικητής της Θεσσαλονίκης), από τις 24 έως τις 26 Οκτωβρίου του 1912, για την παράδοση της πόλης. Εκεί σήμερα στεγάζεται το Στρατιωτικό Μουσείο Βαλκανικών Πολέμων ΤΟΨΙΝ.

Στο Μουσείο φιλοξενούνται πολεμικά κειμήλια των Βαλκανικών Πολέμων, στρατιωτικές στολές Ελλήνων αξιωματικών, πιστόλια και περίστροφα του Ελληνικού Στρατού, μετάλλια πολεμιστών, τουρκικά, σερβικά και ρουμανικά πολεμικά κειμήλια, πίνακες, έπιπλα και οικιακά σκεύη.

Στον προαύλιο χώρο του Μουσείου υπάρχει ταφικό μνημείο του Χασάν Ταχσίν Πασά και του γιου και υπασπιστή του Κενάν Μεσαρέ.

Το κτίριο του Μουσείου κτίστηκε το 1905 ως εξοχική κατοικία του Ιταλοεβραίου Γιάκο Μοδιάνο, που ανήκε σε μια από τις ισχυρότερες οικογένειες της Θεσσαλονίκης. Ο πατέρας του, Σαούλ Μοδιάνο, ήταν ένας από τους πλουσιότερους ανθρώπους στην Οθωμανική αυτοκρατορία.

Το 1999 το κτίριο αγόρασε το υπουργείο Εθνικής Άμυνας και το μετέτρεψε σε Στρατιωτικό Μουσείο.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Τρία ορόσημα για να βγει ο αγροτικός τομέας από το «μνημόνιo»

Σε ένα κρίσιμο στο θέμα των αγροτικών επιδοτήσεων, δίμηνο, η Ελλάδα καλείται να εκπληρώσει τρία ορόσημα, όπως επιβεβαιώθηκε και κατά τη συνάντηση που είχε την περασμένη Πέμπτη ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης με την επικεφαλής της Γενικής Διεύθυνσης Αγροτικής Πολιτικής της Κομισιόν Elisabeth Werner.

Σε μια στιγμή, δηλαδή, κατά την οποία ο αγροτικός τομέας έχει μπει σε ένα ιδιότυπο «μνημόνιο» λόγω του σκανδάλου του ΟΠΕΚΕΠΕ, η κυβέρνηση καλείται να υλοποιήσει τις σκληρές απαιτήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για να αποφύγει νέα πρόστιμα ή περικοπή των αγροτικών επιδοτήσεων.

Συνολικά τη δύσκολη αυτή αποστολή έχει αναλάβει ο Κωστής Χατζηδάκης, ο οποίος συνομιλεί με την Κομισιόν και συντονίζει τις κυβερνητικές ενέργειες. Μαζί με τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Κώστα Τσιάρα και την υπόλοιπη πολιτική ηγεσία του υπουργείου, τον διοικητή της ΑΑΔΕ Γιώργο Πιτσιλή και τον νέο πρόεδρο του ΟΠΕΚΕΠΕ Γιάννη Καββαδά. Ο Κ. Χατζηδάκης και η κυβέρνηση προσπαθούν, έτσι, να ισορροπήσουν ανάμεσα στην ανάγκη να ικανοποιηθούν οι απαιτήσεις της Κομισιόν και στην ανάγκη να πληρωθούν οι αγρότες το συντομότερο δυνατόν.

Στη συνάντηση, ειδικότερα, που είχε την Πέμπτη ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης με την επικεφαλής της Γενικής Διεύθυνσης Αγροτικής Πολιτικής της Κομισιόν κυρία Werner διαπιστώθηκε σύμφωνα με πληροφορίες η πρόοδος της ελληνικής πλευράς και ότι τελικά η κυβέρνηση θα καταφέρει να εξασφαλίσει την ομαλή ροή των αγροτικών επιδοτήσεων.

Αναλυτικά, όπως επιβεβαιώθηκε και στη συνάντηση, η Ελλάδα έχει μπροστά της τρία κρίσιμα ορόσημα:

1. Να καταθέσει μέχρι τις 4 Νοεμβρίου την πρόταση της για ένα αξιόπιστο σύστημα διαχείρισης και ελέγχου των αγροτικών επιδοτήσεων.

2. Να δοθεί μέχρι τέλος Νοεμβρίου η προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης του 2025 αφού πρώτα έχουν πραγματοποιηθεί οι έλεγχοι και οι διασταυρώσεις που έχουν ζητηθεί από την Κομισιόν.

3. Να ψηφιστεί μέχρι τον Δεκέμβριο ο νόμος για την κατάργηση του ΟΠΕΚΕΠΕ και η μεταφορά των αρμοδιοτήτων του στην ΑΑΔΕ.

Σχετικά με το πρώτο ορόσημο, το σύστημα διαχείρισης και ελέγχου των αγροτικών επιδοτήσεων (ΟΣΔΕ), έχει γίνει σημαντική δουλειά -σύμφωνα με αρμόδιες πηγές- τους τελευταίους δύο μήνες με συνεχή ανταλλαγή εγγράφων και δεδομένων ανάμεσα στην Κομισιόν και την ελληνική πλευρά (υπενθυμίζεται ότι έχει συγκροτηθεί ειδική task force από τον Αύγουστο).

Στο θέμα αυτό, εκτός από τη διασφάλιση ενός αξιόπιστου συστήματος ελέγχων, ζητούμενο είναι και ένα αξιόπιστο σύστημα καταγραφής των αγροτικών εκτάσεων και ένα αξιόπιστο σύστημα καταγραφής του ζωικού κεφαλαίου. Για το θέμα της καταγραφής των αγροτικών εκτάσεων έχει βρεθεί η λύση του ΑΤΑΚ (αριθμός ταυτότητας ακινήτων) που ήταν υποχρεωτικός στις φετινές δηλώσεις για τη βασική επιδότηση των αγροτών. Ενώ για την καταγραφή του ζωικού κεφαλαίου θα εκδοθεί εντός της επόμενης εβδομάδα η νέα ΚΥΑ περί βοσκοτόπων μέσα από την οποία θα προκύπτει ότι το ζωικό κεφάλαιο θα υπολογίζεται σε συνάρτηση με τα τιμολόγια των κτηνοτρόφων για κρέας, γάλα και ζωοτροφές.

Σχετικά με το δεύτερο προαπαιτούμενο, αυτό της βασικής ενίσχυσης, η πλατφόρμα για την υποβολή των δηλώσεων των αγροτών έκλεισε την προηγούμενη εβδομάδα (δεχόταν δηλώσεις αγροτών μέχρι 20 Οκτωβρίου). Έτσι ο ΟΠΕΚΕΠΕ ξεκίνησε την επεξεργασία των δηλώσεων και έχει καταρτίσει το σχετικό πλάνο ελέγχων που έχει ζητήσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η κυβέρνηση υφίσταται μεγάλη πίεση από τον αγροτικό κόσμο ώστε να πληρώσει την προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης το συντομότερο δυνατόν (τα προηγούμενα χρόνια καταβαλλόταν μέχρι την 30ή Οκτωβρίου).

Τώρα, ο στόχος είναι η προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης να καταβληθεί μέχρι τέλη Νοεμβρίου. Ας διευκρινισθεί ότι δεν μπορεί να δοθεί νωρίτερα, γιατί πρέπει να γίνουν έλεγχοι, δεν μπορεί να δοθεί και αργότερα γιατί τότε η Ελλάδα θα αντιμετωπίσει τον κίνδυνο να μην μπορεί να απορροφήσει τα κοινοτικά χρήματα.

Τέλος, για το τρίτο προαπαιτούμενο, την κατάργηση του ΟΠΕΚΕΠΕ και τη μεταφορά των αρμοδιοτήτων του στην ΑΑΔΕ, η Κομισιόν δίνει πολύ μεγάλη έμφαση -και αυτό προέκυψε και κατά την τελευταία συνάντηση με τον Κωστή Χατζηδάκη.

Μάλιστα, το σχετικό νομοσχέδιο καταρτίζεται και θα περάσει από το Υπουργικό Συμβούλιο της επόμενης εβδομάδας (το σχέδιο νόμου θα το παρουσιάσει ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, σύμφωνα με πληροφορίες). Από εκεί και πέρα, η κυβέρνηση προγραμματίζει να καταθέσει το νομοσχέδιο στη Βουλή μέχρι το τέλος Νοεμβρίου και να ψηφιστεί μέσα στον Δεκέμβριο.

Συμπερασματικά, εισερχόμαστε σε ένα κρίσιμο δίμηνο που θα κρίνει σχεδόν τα πάντα για τον αγροτικό τομέα, και είναι χαρακτηριστικό αυτό που ο Κωστής Χατζηδάκης λέει στους συνεργάτες: ότι, δηλαδή, έχουμε μπροστά μας μια μεγάλη ανηφόρα με επικίνδυνες στροφές, αλλά δεν υπάρχει κανένα περιθώριο λάθους!

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Επιστήμη: Γλυκό νερό εντοπίστηκε κάτω από τον θαλάσσιο πυθμένα του Κορινθιακού Κόλπου

Ένα υδάτινο σύστημα ηλικίας 800.000 ετών, με νερό χαμηλής αλατότητας αποθηκευμένο σε ιζήματα κάτω από τον θαλάσσιο πυθμένα, αποκάλυψε διεθνής ερευνητική ομάδα στον Κορινθιακό Κόλπο. Σε μια εποχή που οι προκλήσεις από τα περιορισμένα αποθέματα νερού είναι πολλές, η χαρτογράφηση των υπόγειων υδάτων αποτελεί πολύτιμη πληροφορία για το μέλλον.

Οι ερευνητές από πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα της Μάλτας και της Ιταλίας έθεσαν στο επίκεντρο του ενδιαφέροντός τους τον Κορινθιακό Κόλπο, «μια από τις πιο καλά μελετημένες περιοχές της Μεσογείου όσον αφορά στην τεκτονική δραστηριότητα και την απόθεση των ιζημάτων», όπως εξηγεί στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η επικεφαλής συγγραφέας της έρευνας, Σενάι Χοροζάλ (Senay Horozal). «Πρόκειται για μια γεωλογικά ενεργή λεκάνη σχίσματος με υψηλό ρυθμό συσσώρευσης ιζημάτων που έχει βιώσει σημαντικές διακυμάνσεις στη στάθμη της θάλασσας τα τελευταία εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια, στοιχεία που την καθιστούν ιδανικό φυσικό εργαστήριο για τη μελέτη του πώς σχηματίζονται και διατηρούνται τα παράκτια συστήματα υπόγειων υδάτων χαμηλής αλατότητας», προσθέτει.

Fig.1 Corinth
χάρτης του Κορινθιακού Κόλπου και των περιχώρων του

Κατά τη μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό της Διεθνούς Ένωσης Υδρογεωλόγων «Hydrogeology Journal», η ομάδα εντόπισε και χαρτογράφησε παράκτια νερά χαμηλής αλατότητας αποθηκευμένα σε ιζήματα κάτω από τον Κορινθιακό Κόλπο. Όπως προέκυψε, οι μεγάλες πτώσεις της στάθμης της θάλασσας κατά τις παγετώδεις περιόδους επέτρεψαν στο νερό της βροχής και των ποταμών να διεισδύσει στα παράκτια και υποθαλάσσια ιζήματα και μέρος του να διατηρηθεί μέχρι σήμερα.

Το νερό χαμηλής αλατότητας εντοπίζεται σε βάθη από περίπου 20 έως 600-700 μέτρα κάτω από τον πυθμένα στην κεντρική λεκάνη του Κορινθιακού Κόλπου και από 15 έως 150 μέτρα κάτω από τον πυθμένα της θάλασσας στην ανατολική περιοχή των Αλκυονίδων. Τα πλευρικά στρώματα ιζημάτων στη λεκάνη μπορούν να περιέχουν έως και περίπου 250 κυβικά χιλιόμετρα αυτού του υπόγειου νερού.

Η ομάδα εφάρμοσε μια διεπιστημονική προσέγγιση συνδυάζοντας σεισμικά δεδομένα υψηλής ποιότητας, πυρήνες από γεωτρήσεις από προηγούμενα διεθνή προγράμματα, όπως την Αποστολή 381 του Διεθνούς Προγράμματος Ανακάλυψης Ωκεανών (IODP), στην οποία συμμετείχε μεταξύ άλλων το Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών, καθώς και υδρογεωλογική μοντελοποίηση, για να διερευνήσει την παρουσία και την κατανομή του παράκτιου νερού χαμηλής αλατότητας κάτω από τον πυθμένα της θάλασσας και τις αλλαγές στην αλατότητα του νερού με την πάροδο του χρόνου. Αυτές οι μέθοδοι συνδυαστικά αποκαλύπτουν πού είναι πιο πιθανό να αποθηκεύεται το νερό και πώς έχει μετακινηθεί με την πάροδο του χρόνου.

Fig.9b
τρισδιάστατη μοντελοποίηση της αλατότητας στην κεντρική περιοχή του Κόλπου. Credit: Horozal et al.

Υπολογιστικές προσομοιώσεις των τελευταίων 800.000 ετών παρακολούθησαν τις αλλαγές στην αλατότητα του νερού μέσα στα ιζήματα με την πάροδο του χρόνου και επιβεβαιώνουν ότι το νερό αποτέθηκε εκεί κυρίως κατά τη διάρκεια των παγετώνων, οπότε η στάθμη της θάλασσας ήταν πολύ χαμηλότερη και μεγάλες περιοχές της υφαλοκρηπίδας ήταν εκτεθειμένες. «Κατά τη διάρκεια αυτών των περιόδων, το νερό της βροχής και το νερό των ποταμών μπορούσαν να διεισδύσουν στα ιζήματα και να αποθηκευτούν. Η παρουσία πλευρικά εκτεταμένων, χαμηλής διαπερατότητας ιζηματογενών στρωμάτων έχει βοηθήσει στη διατήρηση αυτών των υδάτινων σωμάτων για 800.000 χρόνια, τα οποία λειτουργούσαν ως δεξαμενές που τροφοδοτούνταν συνεχώς κατά την περίοδο που η στάθμη της θάλασσας ήταν χαμηλή. Παρόλο που το αποθηκευμένο γλυκό νερό δεν έχει παραμείνει πλήρως αμετάβλητο για 800.000 χρόνια, το σύστημα στο σύνολό του έχει σταθεροποιηθεί σε χαμηλή αλατότητα μακροπρόθεσμα αναμειγνυόμενο με το θαλασσινό νερό σε πολλαπλές ανόδους και πτώσεις της στάθμης της θάλασσας», υπογραμμίζει η κ. Χοροζάλ.

Η Ελλάδα, όπως και πολλές μεσογειακές χώρες, αντιμετωπίζει αυξανόμενη πίεση στους υδάτινους πόρους, οπότε η χαρτογράφηση των σημείων, όπου υπάρχουν αυτά τα υπόγεια ύδατα και η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο οι γεωλογικές δομές τα προστατεύουν μπορεί να δώσει στην πολιτεία μια σαφέστερη εικόνα του υπεδάφους. Η Σενάι Χοροζάλ τονίζει ότι «στο πλαίσιο της κλιματικής αλλαγής και της αυξανόμενης ζήτησης για γλυκό νερό, η γνώση του πού βρίσκονται αυτά τα υδάτινα σώματα χαμηλής αλατότητας και πόσο νερό μπορεί να περιέχουν είναι κρίσιμη για τις μακροπρόθεσμες στρατηγικές διαχείρισης των υδάτων». Ωστόσο, εφιστά την προσοχή ότι «οποιαδήποτε πιθανή αξιοποίηση θα πρέπει να προσεγγιστεί πολύ προσεκτικά, δεδομένης της περιβαλλοντικής ευαισθησίας των παράκτιων συστημάτων».

Σύνδεσμος για την επιστημονική δημοσίευση:

https://link.springer.com/article/10.1007/s10040-025-02943-x

ΦΩΤΟ Credit: Horozal et al.
ΑΠΕ-ΜΠΕ

 

Οι σχέσεις δεν είναι δεδομένες – Γράφει ο Ψυχολόγος Γιάννης Ξηντάρας

Γιατί η αγάπη χρειάζεται επίγνωση για να επιβιώσει…

Οι σχέσεις δεν χάνονται ξαφνικά. Δεν τελειώνουν από έναν μεγάλο καβγά ή ένα βαρύ λόγο. Συνήθως τελειώνουν αργά, σιωπηλά. Από μια μέρα που δεν κοιτάχτηκες στα μάτια. Από μια αγκαλιά που έγινε μηχανικά. Από ένα «καληνύχτα» που ειπώθηκε χωρίς ψυχή. Εκεί, αρχίζει η απόσταση. Εκεί πεθαίνει σιγά σιγά η ζωντάνια ανάμεσα σε δύο ανθρώπους.

Γιάννης Ξηντάρας
Γράφει ο Ψυχολόγος Γιάννης Ξηντάρας

Οι σχέσεις δεν είναι δεδομένες. Κι όμως, πολλοί τις θεωρούμε έτσι σαν να είναι ένα έπιπλο στο σπίτι μας, που θα βρίσκεται πάντα εκεί. Ξεχνάμε πως χρειάζονται συνεχή φροντίδα. Ένα βλέμμα που λέει «σε βλέπω». Μια κουβέντα που δείχνει «είμαι εδώ». Ένα άγγιγμα που θυμίζει «σε νιώθω». Αν σταματήσεις να τα δίνεις αυτά, η σχέση αρχίζει να ξεθωριάζει.

Ο άλλος άνθρωπος – ο φίλος, ο σύντροφος, το παιδί, ακόμη και το ζώο που αγαπάς – δεν είναι αυτονόητος. Είναι ένας μικρός κόσμος που σου ανοίγεται, κι εσύ καλείσαι να τον ανακαλύπτεις ξανά και ξανά. Κάθε φορά. Αν νομίσεις ότι τον “ξέρεις”, τον έχεις ήδη χάσει. Γιατί τότε παύεις να βλέπεις ποιος πραγματικά είναι.

Κάθε σχέση είναι ένας καθρέφτης. Μέσα της, βλέπεις κι εσένα. Τις φοβίες σου, τις ανάγκες σου, την τρυφερότητα που κουβαλάς ή που έχεις ξεχάσει. Ο άλλος γίνεται ένα είδος “ναού”: ένας τόπος όπου μπορείς να συναντήσεις τον εαυτό σου. Αρκεί να σταθείς εκεί με αλήθεια. Να μην προσποιείσαι, να μη φοράς μάσκες, να μη ζητάς να αλλάξεις τον άλλο για να χωράει στα μέτρα σου.

Αυτό που κρατά ζωντανή μια σχέση δεν είναι τα “πολλά χρόνια μαζί”. Είναι η πίστη ότι ο άλλος αξίζει να τον βλέπεις κάθε μέρα σαν καινούργιο. Είναι η μικρή πράξη φροντίδας που επαναλαμβάνεται: να ρωτάς «πώς είσαι στ’ αλήθεια;», να ζητάς συγγνώμη, να ακούς χωρίς να διακόπτεις, να θυμάσαι τι αγαπάει. Αυτές οι μικρές κινήσεις είναι τα νήματα που κρατούν το μεταξύ σας ζωντανό.

Όταν θεωρείς κάποιον δεδομένο, σταματάς να τον παρατηρείς. Και τότε δεν είναι ότι η σχέση “τελειώνει”, είναι ότι παύει να αναπνέει. Για να επιβιώσει, χρειάζεται οξυγόνο: την επίγνωση ότι τίποτα δεν είναι μόνιμο. Κι αυτό δεν είναι θλιβερό, είναι λυτρωτικό. Γιατί μόνο όταν καταλάβεις πως ο άλλος μπορεί να χαθεί, αρχίζεις στ’ αλήθεια να τον βλέπεις.

Οι σχέσεις δεν είναι δεδομένες. Είναι ένας ζωντανός οργανισμός που αναπνέει μέσα από την παρουσία μας. Κι όσο εμείς είμαστε εκεί αληθινά, παρόντες, ευάλωτοι, τόσο εκείνες συνεχίζουν να ζουν, να μεγαλώνουν και να μας θυμίζουν κάτι βαθύ: ότι τίποτα δεν ανήκει σε κανέναν, εκτός από τη στιγμή που μοιράζεται.


Γιάννης Ξηντάρας
⚈ Ψυχολόγος – Συντονιστής Ομάδων Ψυχοθεραπείας.
⚈ Πτυχιούχος Ψυχολογίας Παν/μίου Αθηνών και τ. Συνεργάτης Ψυχολόγος στο Νοσοκ. Παίδων «Αγ.Σοφία» & στο Ευγενίδειο Θεραπευτήριο.
⚈ Μέλος Ελληνικής & Ευρωπαϊκής Εταιρείας Ψυχοθεραπείας και Συλλόγου Ελλήνων Ψυχολόγων.
⚈ 20ετής+ εμπειρία στην Ψυχοθεραπεία και στο Mentoring μέσα από τη δημιουργία Σεμιναρίων που σχετίζονται με την Ψυχολογία, τη Συμβουλευτική και την Αυτογνωσία.

Υγεία: Έρευνα συνδέει την προγεννητική έκθεση στα λεπτά σωματίδια με τον κίνδυνο εμφάνισης αυτισμού

Η προγεννητική έκθεση σε λεπτά αιωρούμενα σωματίδια, διαμέτρου κάτω των 2.5 μικρομέτρων, και η έκθεση κατά τον πρώτο χρόνο μετά τη γέννα σε όζον φαίνεται να συσχετίζονται με την εμφάνιση αυτισμού, σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύεται στο περιοδικό «JAMA Network Open».

Η μελέτη χρησιμοποίησε δεδομένα υγείας που καλύπτουν περίπου το 98% των γεννήσεων στο Οντάριο του Καναδά μεταξύ 1ης Απριλίου 2002 και 31ης Δεκεμβρίου 2022. Η ηλικία κύησης ήταν 36 έως 42 εβδομάδες, το βάρος γέννησης των μωρών από μισό κιλό έως 6,8 κιλά και η ηλικία της μητέρας από 15 έως 55 έτη. Τα δεδομένα κάλυπταν τουλάχιστον τους πρώτους 18 μήνες μετά τη γέννα. Επίσης, μελετήθηκαν μέσω δορυφορικών δεδομένων και επίγειων μετρήσεων οι δεκαπενθήμερες συγκεντρώσεις συστατικών PM 2.5 και οι εβδομαδιαίες συγκεντρώσεις όζοντος και διοξειδίου του αζώτου.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η προγεννητική έκθεση σε PM 2.5, θειικά άλατα, αμμώνιο και όζον, καθώς και η έκθεση κατά τον πρώτο χρόνο μετά τη γέννα σε όζον συσχετίστηκαν με την εμφάνιση αυτισμού. Σημειώνεται ότι το δεύτερο και το τρίτο τρίμηνο κύησης μπορεί να αποτελούν ευαίσθητα παράθυρα έκθεσης.

Οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι τα ευρήματά τους αναδεικνύουν την ανάγκη για περαιτέρω έρευνα σχετικά με τον ρόλο της ατμοσφαιρικής ρύπανσης στην εμφάνιση αυτισμού.

Σύνδεσμος για την επιστημονική δημοσίευση:

https://jamanetwork.com/journals/jamanetworkopen/fullarticle/10.1001/jamanetworkopen.2025.38882?guestAccessKey=1b34668e-afe8-4888-aa3d-dd05b3b83eff&utm_source=for_the_media&utm_medium=referral&utm_campaign=ftm_links&ut

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Υγεία: Ουρολοιμώξεις συνδέονται με κατανάλωση μολυσμένου κρέατος

Μια νέα μελέτη στην Καλιφόρνια συνδέει τις λοιμώξεις του ουροποιητικού συστήματος με την κατανάλωση μολυσμένου κρέατος.

Όπως διαπιστώθηκε, σχεδόν μία στις πέντε ουρολοιμώξεις στη Νότια Καλιφόρνια μπορεί να προκαλείται από στελέχη E. coli που μεταδίδονται μέσω μολυσμένου κρέατος, έναν κρυφό τροφιμογενή κίνδυνο για εκατομμύρια ανθρώπους σε όλες τις ΗΠΑ.

Οι ερευνητές συνέλεξαν πάνω από 5.700 στελέχη E. coli από ασθενείς με ουρολοιμώξεις και δείγματα κρέατος από τις ίδιες γειτονιές. Χρησιμοποίησαν μια νέα προσέγγιση γονιδιωματικής μοντελοποίησης για να εκτιμήσουν εάν κάθε βακτηριακό στέλεχος προέρχεται από ανθρώπους ή ζώα.

Όπως εντοπίστηκε, το 18% των ουρολοιμώξεων στους συμμετέχοντες συνδέθηκε με στελέχη E. coli ζωικής προέλευσης, γνωστά ως τροφιμογενείς ουρολοιμώξεις. Τα στελέχη υψηλότερου κινδύνου εντοπίζονταν συχνότερα σε κοτόπουλο και γαλοπούλα.

Η έρευνα, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «mBio», διαπίστωσε επίσης ότι οι κάτοικοι περιοχών με χαμηλά εισοδήματα διέτρεχαν 60% υψηλότερο κίνδυνο τροφιμογενούς ουρολοίμωξης σε σύγκριση με πιο εύπορες περιοχές. Ιδιαίτερα ευάλωτοι ήταν επίσης οι γυναίκες και οι ηλικιωμένοι άνδρες.

«Οι ουρολοιμώξεις θεωρούνταν για χρόνια προσωπικό ζήτημα υγείας, αλλά τα ευρήματά μας δείχνουν ότι αποτελούν, επίσης, πρόβλημα ασφάλειας τροφίμων», σημειώνει ο Λανς Μπ. Πράις, ένας από τους κύριους συγγραφείς της μελέτης και καθηγητής Περιβαλλοντικής και Επαγγελματικής Υγείας στο Πανεπιστήμιο George Washington, και προσθέτει: «Αυτό ανοίγει νέους δρόμους πρόληψης, ειδικά για τις ευάλωτες κοινότητες που σηκώνουν δυσανάλογα μεγάλο βάρος».

Αν και η μελέτη διεξήχθη στη Νότια Καλιφόρνια, υπάρχουν ενδείξεις ότι το πρόβλημα υπάρχει σε όλες τις ΗΠΑ. Οι συγγραφείς προειδοποιούν ότι απαιτείται περαιτέρω έρευνα για να διακριθεί η τροφιμογενής μετάδοση από άλλες πιθανές πηγές έκθεσης, να βελτιωθούν τα μοντέλα και να επεκταθούν τα ευρήματα σε άλλες περιοχές και τύπους λοιμώξεων. Η ερευνητική ομάδα σχεδιάζει να βελτιώσει το μοντέλο πρόβλεψης της προέλευσης του ξενιστή και να το εφαρμόσουν σε λοιμώξεις του αίματος και άλλες σοβαρές ασθένειες που προκαλεί ο E.coli.

Για να προστατευθούν, οι καταναλωτές συνίσταται να εφαρμόζουν ασφαλείς πρακτικές χειρισμού τροφίμων, όπως αγορά καλά σφραγισμένου κρέατος, καλό μαγείρεμα όλων των ειδών κρέατος και καλό πλύσιμο χεριών και επιφανειών μετά τον χειρισμό ωμού κρέατος.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Μουλάρια και κορμοί δέντρων – Υλοτόμοι στα ψηλά του Βοΐου

Στο όρος Βόιο και σε υψόμετρο 1300 μέτρων, υλοτόμοι της περιοχής ξυλεύουν μια συστάδα δάσους αγριοβελανιδιάς. Πρόκειται για εργασία που τις περισσότερες φορές γίνεται σε δύσκολες μετεωρολογικές συνθήκες και σε τόπους που είναι σχεδόν αδύνατη η χρήση μηχανοκίνητου μέσου. Οι κομμένοι κορμοί δένδρων, αφού τεμαχιστούν μεταφέρονται από τις κακοτράχαλες πλαγιές του δάσους, με μουλάρια, σε ειδικά ξέφωτα,που έχουν διαμορφωθεί σε διαφορά σημεία προκειμένου στην συνέχεια να μεταφερθούν στις πόλεις.

Δείτε το βίντεο:

Παρ’ όλη την εξέλιξη των μηχανοκίνητων μέσων, οι γεωμορφολογικές συνθήκες των δασών της περιοχής, τις περισσότερες φορές δεν επιτρέπουν τη χρήση τους αφού αυτό προϋποθέτει τη διάνοιξη ακόμη περισσότερων πρόχειρων δασικών δρόμων, γεγονός που θα επηρέαζε την άγρια ζωή αλλά και τη σπάνια χλωρίδα τους. Έτσι, η χρήση των μουλαριών που τα προηγούμενα χρόνια μετέφεραν εμπορεύματα και προϊόντα στα χωριά της ορεινής Ελλάδας, σήμερα κρίνεται απολύτως αναγκαία, μεταφέροντας την ξυλεία από τις δύσβατες  πλαγιές των βουνών. Κάθε ζώο μεταφέρει φορτίο τουλάχιστον 250 κιλών και το μεταφορικό έργο αναλόγως του μεγέθους της ξύλευσης του δάσους μπορεί να διαρκέσει έως και μία εβδομάδα.

Οι συγκεκριμένες ποσότητες των ξύλων προορίζονται για τους μόνιμους κατοίκους των ορεινών χωριών του Άνω Βοΐου. Κάθε μόνιμος κάτοικος, σύμφωνα με τη νομοθεσία, δικαιούται να προμηθευθεί έως τέσσερα χωρικά κυβικά ξυλείας σε κάθε χειμερινή περίοδο.

Μουλάρια υλοτομίας στο βόιο 2 φωτο ΑΠΕ

Την υλοτόμηση του δάσους, κατόπιν της σχετικής άδειας από το δασαρχείο, πραγματοποιούν συνεργεία υλοτόμων, που σε συνεργασία με τον τοπικό δήμο προσφέρουν δωρεάν τα ξύλα στους δικαιούχους.

Η χρήση του ξύλου για τις ορεινές περιοχές της δυτικής Μακεδονίας είναι το βασικό μέσο θέρμανσης των κατοίκων.

ΦΩΤΟ: ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΣΤΡΑΒΟΥ
ΑΠΕ-ΜΠΕ

Συγκρατημένη ικανοποίηση από την εφετινή παραγωγή ελαιολάδου – Μ. Γιαννούλης: Υψηλό το κόστος, πιέζει η κλιματική αλλαγή

Μέτρια προς καλή χαρακτηρίζεται η εφετινή παραγωγή ελαιολάδου ο όγκος της οποίας αναμένεται να είναι μεταξύ 200.000 και 250.000 τόνων, με την γενική εικόνα να μη διαφέρει σημαντικά από την περσινή χρονιά, με ορισμένες περιοχές ωστόσο να εμφανίζουν μικρή μείωση και άλλες ελαφρώς βελτιωμένη απόδοση.

“Σε άλλες περιοχές η κατάσταση είναι καλύτερη, σε άλλες χειρότερη”, ανέφερε ο πρόεδρος της Εθνικής Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Ελαιολάδου, Μανώλης Γιαννούλης, σε δηλώσεις του στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, επισημαίνοντας πως η διακύμανση σχετίζεται με τις κλιματικές συνθήκες και τη φυσική εναλλαγή της καρποφορίας της ελιάς. Και εξηγεί “η Κρήτη που πέρυσι είχε καλή παραγωγή, φέτος είναι κατά τι χαμηλότερη. Έχει να κάνει με τις βροχοπτώσεις, το κρύο, την ανθοφορία. Το λιόδεντρο δεν μπορεί να δώσει δύο συνεχόμενες χρονιές μεγάλη παραγωγή”..

Ο κ. Γιαννούλης τονίζει ότι σαφή εικόνα για την παραγωγή θα υπάρχει προς το τέλος Φεβρουαρίου με αρχές Μαρτίου, παρόλο που όπως λέει “στην Ελλάδα δεν έχουμε επίσημη καταγραφή της παραγωγής. Τα στοιχεία που αναφέρονται είναι πάντα εκτιμήσεις”.

Αναφορικά με τις τιμές αναμένει ότι η φετινή χρονιά θα είναι “ήσυχη” από πλευράς διακυμάνσεων. “Δεν θα δούμε τα ιστορικά χαμηλά των προηγούμενων ετών. Η παραγωγή σε όλη τη Μεσόγειο είναι μέτρια προς καλή, δεν υπάρχει υπερπαραγωγή. Το ισοζύγιο προσφοράς και ζήτησης είναι ήρεμο”, δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ.

Σύμφωνα με τον ίδιο, οι τιμές παραγωγού αυτή την περίοδο κυμαίνονται μεταξύ 4 και 5 ευρώ το κιλό, επίπεδα που αναμένεται να διατηρηθούν. Στα ράφια των σούπερ μάρκετ οι καταναλωτές προμηθεύονται το λάδι μεταξύ 7-8 ευρώ το κιλό όπως σημείωσε. “Φαίνεται ότι θα είναι μια ήρεμη χρονιά, χωρίς ακραίες διακυμάνσεις. Υπάρχει επάρκεια προϊόντος και σταθερότητα στην αγορά”, κατέληξε.

Το κόστος παραγωγής και η κλιματική αλλαγή τα βασικά προβλήματα

Κατά τον πρόεδρο της ΕΔΟΕ, δύο είναι τα μεγαλύτερα εμπόδια για τον κλάδο: το υψηλό κόστος παραγωγής και οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. “Το κόστος παραγωγής στην Ελλάδα είναι πάρα πολύ υψηλό, λόγω του τρόπου που καλλιεργούμε. Οι ελιές είναι φυτεμένες στα μειονεκτικά, πετρώδη και επικλινή εδάφη, συνήθως ξερικά – περιμένουμε το θεό να τις ποτίσει”, σημείωσε.

Η μείωση των βροχοπτώσεων και οι ήπιοι χειμώνες επιδεινώνουν την κατάσταση. “Η ελιά χρειάζεται κρύο και νερό για να αναπτυχθεί σωστά. Όταν αυτά λείπουν, έχουμε πρόβλημα”, εξήγησε. Παράλληλα, αναφέρθηκε και στο υψηλό κόστος συλλογής, λόγω της αδυναμίας εκμηχάνισης της συγκομιδής. “Στην Ελλάδα δεν είναι εφικτό να γίνει συλλογή με μηχανικά μέσα, όπως στην Ισπανία ή την Πορτογαλία. Το μεροκάματο έχει διπλασιαστεί, από 30-35 ευρώ πριν την πανδημία, σήμερα έχει ξεπεράσει τα 60 ευρώ” επισήμανε στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων υπογραμμίζοντας ότι πέρα από αυτό “οι εργάτες είναι και δυσεύρετοι”.

Ο κ. Γιαννούλης επισημαίνει ότι για να γίνει η ελληνική ελαιοκαλλιέργεια πιο ανταγωνιστική, απαιτούνται συντονισμένες προσπάθειες, επενδύσεις και καλύτερη οργάνωση. «Η διαδικασία για να γίνει ανταγωνιστικό το προϊόν είναι μακροχρόνια και κοστοβόρα. Χρειάζονται κεφάλαια και οργάνωση – στοιχεία που δυστυχώς λείπουν», υπογράμμισε, σημειώνοντας ωστόσο ότι υπάρχουν αξιόλογες μεμονωμένες προσπάθειες επιχειρήσεων που συμβάλλουν θετικά.

Αναφορικά με τις εξαγωγές, ο πρόεδρος της ΕΔΟΕ στάθηκε στη θετική εξέλιξη της τυποποίησης. «Από τους 20-25 χιλιάδες τόνους τυποποιημένου ελαιολάδου που εξάγαμε πριν λίγα χρόνια, έχουμε φτάσει σχεδόν στις 40 χιλιάδες. Είναι μια καλή πορεία που δείχνει προοπτική», επισήμανε.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ρωσία: Ο κυβερνήτης του Μπέλγκοροντ λέει ότι ουκρανικό πλήγμα προκάλεσε ζημιές σε φράγμα

Ο κυβερνήτης της ρωσικής περιφέρειας Μπέλγκοροντ δήλωσε ότι η Ουκρανία έπληξε ένα φράγμα σε τοπικό ταμιευτήρα, προκαλώντας ζημιές.

Σε δήλωση που αναρτήθηκε στην εφαρμογή Telegram, ο Βιτσισλάβ Γκλαντκόφ ανέφερε πως επανειλημμένα πλήγματα μπορεί να πλημμυρίσουν το φράγμα και συνέστησε στους κατοίκους συνοικιών δύο συνοριακών οικισμών, του Σεμπέκινο και της Μπεζλιουντόβκα, να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους και να αναζητήσουν προσωρινή διαμονή αλλού.

Η περιφέρεια Μπέλγκοροντ συνορεύει με την ανατολική περιφέρεια Χάρκιβ της Ουκρανίας, και έχει υποστεί επιθέσεις από τις δυνάμεις του Κιέβου μετά το ξέσπασμα του πλήρους κλίμακας πολέμου μεταξύ των δύο πλευρών το 2022.

Προσώρας δεν υπάρχει σχόλιο από το Κίεβο.

ΦΩΤΟ ΑΡΧΕΙΟΥ
ΑΠΕ-ΜΠΕ