Ταυτόχρονη επιχείρηση σε Ελλάδα και Γερμανία πραγματοποιήθηκε από 13 έως 15 Νοεμβρίου 2023, στο πλαίσιο έρευνας της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας με σκοπό την εξιχνίαση κακουργηματικής διασυνοριακής απάτης που είχε ως αποτέλεσμα την απώλεια Φ.Π.Α. κατά τα έτη 2021 και 2022, ύψους 30.700.000 ευρώ.
Στο πλαίσιο αυτό, συνελήφθησαν από την ΕΛΑΣ, 63χρονος και 37χρονος, κατόπιν σχετικών ευρωπαϊκών ενταλμάτων του Γραφείου της Κολωνίας Γερμανίας της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, για περίπτωση απάτης (φοροδιαφυγή από κοινού σε μια ιδιαίτερα σοβαρή περίπτωση).
Η υπόθεση αφορά τη διερεύνηση δράσης εγκληματικής οργάνωσης με πεδίο την κατ’ εξακολούθηση τέλεση διασυνοριακής απάτης σχετικά με τον Φ.Π.Α. στην οποία κεντρικό ρόλο διαδραματίζει εγχώρια εταιρεία που εμπορεύεται ηλεκτρονικές συσκευές.
Ειδικότερα, σύμφωνα με την Αστυνομία, προέκυψε ότι η εν λόγω εταιρεία προέβαινε σε εισαγωγές, απευθείας ή μέσω τρίτων εταιρειών από χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης προϊόντων αξίας εκατομμυρίων ευρώ, τα οποία στη συνέχεια πουλούσε μέσω τρίτων ημεδαπών εταιρειών στον τελικό καταναλωτή χωρίς να αποδοθεί ο Φ.Π.Α. που αναλογούσε ή πραγματοποιούσε εξαγωγές σε χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τις τρίτες εταιρείες να αιτούνται την επιστροφή του Φ.Π.Α..
Για να καλύψουν τη δράση τους πραγματοποιούσαν τις συναλλαγές μέσω διαδοχικών πωλήσεων υπό τη μορφή κυκλώματος «carousel» και απάτης τύπου «εξαφανισμένου εμπόρου», και έτσι ισορροπούσαν τον Φ.Π.Α. που προέρχονταν από τις παραπάνω πωλήσεις, παρουσιάζοντας στις εκάστοτε περιοδικές δηλώσεις ίσα ποσά Φ.Π.Α. εκροών και εισροών.
Τέλος, προέβαιναν στη νομιμοποίηση των εσόδων τους μέσω της ανάμειξης αυτών με άλλα νόμιμα περιουσιακά στοιχεία που διέθεταν και τα χρησιμοποιούσαν στις οικονομικές τους δραστηριότητες ή στην αγορά διαφόρων περιουσιακών στοιχείων, αποκρύπτοντας την προέλευση και τον τρόπο διάθεσης τους.
Κατά την επιχείρηση στη χώρα μας, από υπαλλήλους της Υποδιεύθυνσης Ερευνών και Διασφάλισης Δημοσίων Εσόδων Θεσσαλονίκης της Α.Α.Δ.Ε. (Υ.Ε.Δ.Ε.Ε.), με τη συνδρομή αστυνομικών της Διεύθυνσης Εγκληματολογικών Ερευνών, παρουσία αστυνομικών της Υποδιεύθυνσης Προστασίας Περιουσιακών Δικαιωμάτων Πολιτιστικής Κληρονομιάς και Περιβάλλοντος, καθώς και σε ορισμένες έρευνες παρουσία Γερμανών Ποινικών Φορολογικών Ελεγκτών, πραγματοποιήθηκαν έλεγχοι σε 5 εγκαταστάσεις των υπό διερεύνηση εταιρειών και σε 10 συνολικά οικίες εμπλεκομένων προσώπων στη Δυτική Αττική, όπου βρέθηκαν και κατασχέθηκαν:
•μεγάλος όγκος ψηφιακών και φυσικών αρχείων που αφορούσαν τον κύκλο εργασιών τους, προς περαιτέρω επεξεργασία, αξιολόγηση και αξιοποίηση,
•10 οχήματα, στην πλειονότητα τους πολυτελή,
•260.470 ευρώ σε μετρητά,
•8 φορητοί υπολογιστές,
•5 tablets και 7 μονάδες ηλεκτρονικών υπολογιστών,
•33 κινητά τηλέφωνα,
•17 μονάδες αποθήκευσης ψηφιακών δεδομένων (USB STICKS)
•κάρτα SIM, memory stick, 2 micro SD,
•συσκευή για λογαριασμούς κρυπτονομισμάτων,
•24 κάρτες (χρεωστικές, προπληρωμένες, πιστωτικές) διαφόρων τραπεζικών ιδρυμάτων,
•24 ρολόγια διαφόρων επωνυμιών,
•5 αεροβόλα όπλα και
•πλήθος σημειώσεων
Επιπλέον, στο πλαίσιο των ερευνών, συνελήφθη και ένας 26χρονος για παράβαση της νομοθεσίας για τις εξαρτησιογόνες ουσίες, ο οποίος στη συνέχεια αφέθηκε ελεύθερος με προφορική εντολή του αρμόδιου Εισαγγελέα.
Οι συλληφθέντες με εντάλματα οδηγήθηκαν στην Εισαγγελία Εφετών Αθηνών, η οποία διέταξε την προσωρινή τους κράτηση, προκειμένου παραδοθούν στις Αρχές της Γερμανίας.
«Είμαι πολύ χαρούμενος γιατί ένα προσωπικό μου όραμα μεταφράζεται σε πράξη.
Εδώ και πολλά χρόνια με απασχολούσε έντονα το πρόβλημα της παιδικής παχυσαρκίας στη χώρα μας. Θυμάμαι κάθε φορά που πήγαινα σε παρελάσεις έβλεπα, οπτικοποιούσα το πρόβλημα, έβλεπα πολλά παιδιά τα οποία ήταν παχύσαρκα. Και βέβαια μια στατιστική που πρέπει να έχουμε όλοι υπόψη μας έχει να κάνει με την πραγματικότητα ότι ένα παχύσαρκο παιδί είναι πολύ πιθανό να γίνει ένας παχύσαρκος ενήλικας» τόνισε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στην παρουσίαση του προγράμματος «Εθνική Δράση κατά της Παιδικής Παχυσαρκίας».
«Αντιμετωπίζουμε την παχυσαρκία ως ένα πρόβλημα υγείας, όχι ως κάτι που έχει να κάνει με την εμφάνιση. Αγαπάμε όλα τα παιδιά ανεξάρτητα από την εμφάνισή τους, δεν κάνουμε καμία διάκριση, όμως ξέρουμε πολύ καλά ότι η παχυσαρκία είναι ένα μεγάλο βάρος. Δυσκολεύει τη ζωή των παιδιών και αν δεν αντιμετωπισθεί στα παιδικά χρόνια ενδεχομένως να την κάνει ακόμη δυσκολότερη όταν μεγαλώσουν» πρόσθεσε.
Ο πρωθυπουργός εξέφρασε την ικανοποίησή του γιατί όπως είπε «μπορέσαμε με την στήριξη του υπουργείου και με την μεγάλη προσωπική προσπάθεια της Ειρήνης Αγαπηδάκη να φτιάξουμε ένα συγκροτημένο πρόγραμμα αντιμετώπισης της παιδικής παχυσαρκίας σε συνεργασία με την Unicef». «Ένα από τα μεγαλύτερα προγράμματα που έχει τρέξει η Unicef μαζί με κράτος μέλος της οργάνωσης, ένα πρόγραμμα το οποίο εκτείνεται σε πολλά διαφορετικά επίπεδα, αναγνωρίζοντας εξαρχής ότι η παχυσαρκία ενός παιδιού δεν είναι επιλογή είναι αποτέλεσμα του περιβάλλοντος μέσα στο οποίο μεγαλώνει. Συχνά τα τρόφιμα εκείνα που είναι λιγότερο υγιεινά είναι τα πιο εύκολα, συχνά είναι και τα πιο φθηνά. ‘Αρα είναι δεδομένο ότι υπάρχει μια άμεση συσχέτιση μεταξύ της παιδικής παχυσαρκίας και των εισοδημάτων του νοικοκυριού μέσα στο οποίο μεγαλώνουν» σημείωσε.
Κλείνοντας ο πρωθυπουργός υπογράμμισε ότι το πρόγραμμα αυτό που ξεπερνάει τα 30 εκατ. ευρώ υλοποιείται με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και είναι μέρος του σχεδίου Ελλάδα 2.0.
Στη δήλωση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ενώπιον του Γερμανού καγκελάριου ότι η Τουρκία δεν χρωστάει ιστορικά στο Ισραήλ επειδή δεν κουβαλάει το βάρος του Ολοκαυτώματος και ως εκ τούτου μπορεί να μιλάει ελεύθερα επικεντρώνεται συντριπτικά ο φιλοκυβερνητικός Τύπος της Τουρκίας, την επομένη της επίσκεψης του Τούρκου προέδρου στο Βερολίνο.
Η φιλοκυβερνητικές εφημερίδες Sabah, Turkiye, Hurriyet και Aksam προβάλλουν τις αναφορές Ερντογάν για το Ολοκαύτωμα με πρωτοσέλιδους τίτλους, όπως «Εμείς δεν έχουμε στο παρελθόν μας Ολοκαύτωμα», «Όσοι χρωστούν στο Ισραήλ δεν μπορούν να μιλούν ελεύθερα» και ότι «Αν σωπάσουμε δεν θα μπορέσουμε να απολογηθούμε ενώπιον της Ιστορίας». Περιβάλλουν μάλιστα τα δημοσιεύματά τους με επιθετικές αναφορές ότι έκανε τη δήλωση αυτή «κοιτάζοντας τον Σολτς στα μάτια».
Η φιλοκυβερνητική Yeni Safak επέλεξε να προβάλει ως κεντρικό θέμα τα βίντεο και τις ανακοινώσεις του ισραηλινού στρατού για τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Γάζα, υπό τον χαρακτηριστικό τίτλο «Τα εγγόνια του Γκέμπελς», ενώ η Milliyet πιο μετρημένα αναφέρεται μεν στη δήλωση για το Ολοκαύτωμα κατά την επίσκεψη αλλά υποβαθμισμένα με κεντρικό τίτλο: «Σκληρό μήνυμα Ερντογάν στη Δύση από το Βερολίνο: Γιατί δεν βλέπετε τη Γάζα;».
Οι δύο μεγάλες εφημερίδες της αντιπολίτευσης που πρόσκεινται στο Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα (CHP), Cumhuriyet και Sozcu, δεν κάνουν καμία αναφορά στα πρωτοσέλιδά τους στην επίσκεψη Ερντογάν στη Γερμανία.
Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης επισκέφθηκε το πρωί σούπερ μάρκετ στην περιοχή της Λεωφόρου Αθηνών.
Ενημερώθηκε για την πορεία εφαρμογής της πρωτοβουλίας «Μόνιμη Μείωση Τιμής», όπου πλέον έχουν ενταχθεί περισσότεροι από 868 κωδικοί προϊόντων που υπάγονται σε 37 κατηγορίες αγαθών, και για τη συνεχιζόμενη εφαρμογή του προγράμματος «Καλάθι του Νοικοκυριού».
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης είχε την ευκαιρία να συνομιλήσει με εργαζόμενους και πελάτες του καταστήματος. Τον πρωθυπουργό συνόδευσε ο υπουργός Ανάπτυξης Κώστας Σκρέκας.
Εντός του Δεκεμβρίου φέρνει στην πολιτική ατζέντα η κυβέρνηση το νομοσχέδιο για τα μη κρατικά πανεπιστήμια: αυτό κάνει γνωστό ο υπουργός Επικρατείας ‘Ακης Σκέρτσος, σε συνέντευξή του στην ιστοσελίδα www.liberal.gr.
Σε αυτήν όπως και σε άλλη συνέντευξή του, στον τηλεοπτικό σταθμό «Mega», ο υπουργός Επικρατείας αναφέρθηκε σε σειρά ζητημάτων, όπως τις επόμενες κυβερνητικές μεταρρυθμίσεις, τα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης, τις αυξήσεις στις συντάξεις, την ακρίβεια, τη φορολόγηση των ελευθέρων επαγγελματιών, αλλά και τις εξελίξεις στην μείζονα αντιπολίτευση.
Αναλυτικώς, ξεκινώντας από την Παιδεία, «μέσα στον Δεκέμβριο θα παρουσιάσουμε το Σχέδιο Νόμου για τη δυνατότητα ίδρυσης Μη Κρατικών Πανεπιστημίων και στην Ελλάδα. Είναι προγραμματική μας δέσμευση και κίνηση εναρμόνισης με τα ευρωπαϊκά συμβαίνοντα, ουσιαστικά πρόκειται για διόρθωση μια ιστορικής εκπαιδευτικής ανορθογραφίας. Παράλληλα, θα ενισχύουμε τα Δημόσια Πανεπιστήμια, η στήριξη των οποίων αποτελεί προτεραιότητα μας», δεσμεύθηκε.
Αλλάζοντας θέμα, στην τηλεοπτική συνέντευξή του, ο υπουργός Επικρατείας διαβεβαίωσε πως «δεν τίθεται κανένα ζήτημα αλλαγής των ορίων συνταξιοδότησης, αυτά είναι μεγέθη τα οποία συναρτώνται με τη δημογραφική εξέλιξη των μεγεθών του πληθυσμού. Σε αυτήν τη φάση δεν υπάρχει τέτοιο ζήτημα».
Έδωσε, όμως, και την είδηση πως οι συντάξεις θα αυξηθούν κατά 3,1%. Ειδικότερα, «θα έχουμε μια νέα μόνιμη αύξηση των συντάξεων στις αρχές του χρόνου κατά 3,1%. Είμαστε κοντά στο τέλος του έτους, οπότε μπορούμε να βγάλουμε ένα συμπέρασμα για την πορεία της ανάπτυξης και του πληθωρισμού, θα είναι, εκεί κοντά στο 3%». Και μαζί με τις αυξήσεις στις συντάξεις, θα υπάρξει αύξηση του κατώτατου μισθού την άνοιξη, αύξηση του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος από τον Δεκέμβριο. Ωστόσο, συμπλήρωσε, «προϋπόθεση για να έχουμε αυτή τη σταθερή μόνιμη ενίσχυση εισοδήματος είναι να πηγαίνει καλά η οικονομία, να έχουμε μια κυβέρνηση, η οποία στηρίζει την επιχειρηματικότητα, τις ιδιωτικές επενδύσεις και ταυτόχρονα υλοποιεί πολλές και καλές δημόσιες επενδύσεις».
Στα της φορολογικής πολιτικής, επέμεινε πως η κυβέρνηση δεν αιφνιδίασε, «είχαμε πει ότι θα καταργήσουμε το τέλος επιτηδεύματος από το 2025-26, μεριμνώντας ταυτόχρονα για τον περιορισμό της φοροδιαφυγής». Ενώ, αναγνωρίζοντας ότι το κράτος είναι υπεύθυνο για την υποδήλωση εισοδημάτων, επεσήμανε ότι «αυτοί οι οποίοι δήλωναν τα πραγματικά τους εισοδήματα, με βάση τους υπολογισμούς του υπουργείου Οικονομικών θα πληρώσουν λιγότερα».
Προσκόμισε, όμως, και συγκριτικά στοιχεία με την υπόλοιπη Ευρώπη: «από τη φορολόγηση των ελεύθερων επαγγελματιών εισπράττουμε σχεδόν το 1/3 από ό,τι θα εισέπραττε μια ευρωπαϊκή χώρα (0,8% του ΑΕΠ έναντι 2,1% στην ΕΕ) και ο στόχος είναι να πάμε στο 1/2, δηλαδή στο 1,1%». Ενώ θύμισε «την προσωπική δέσμευση του πρωθυπουργού πως τα χρήματα από τον εντοπισμό της φοροδιαφυγής θα επιστρέψουν στην κοινωνία για καλύτερη υγεία, περισσότερες δαπάνες για την παιδεία, αποτελεσματικότερη δημόσια ασφάλεια και άμυνα, μεγαλύτερη στήριξη στις νέες οικογένειες».
Ταυτοχρόνως, ξεκαθάρισε ότι «δεν θεωρούμε a priori φοροφυγάδες τους ελεύθερους επαγγελματίες ούτε τους στοχοποιούμε […] Η αυτονόητη παραδοχή από την οποία ξεκινάμε και πάνω στην οποία χτίζεται η νέα αυτή φορολογική και κοινωνική συμφωνία είναι ότι δεν μπορούμε να δεχόμαστε φορολογικές δηλώσεις ελ. επαγγελματιών δηλαδή επιχειρηματιών που αυτοβούλως έχουν επιλέξει το ελεύθερο επάγγελμα, χαμηλότερες του κατώτατου μισθού που παίρνει ένας μισθωτός. Νομίζω πως είναι το απολύτως λογικό, μετρημένο και δίκαιο». ‘Αλλωστε, συνέχισε, «η κυβέρνηση προφανώς δεν νομοθετεί με βάση το τι ψήφισαν οι επιμέρους επαγγελματικές κατηγορίες».
Συγχρόνως, προχώρησε και σε μια γενικότερη τοποθέτηση: «Η εντολή που λάβαμε από τους πολίτες στις πρόσφατες εκλογές είναι να προχωρήσουμε χωρίς χρονοτριβή σε εκείνες τις μεταρρυθμίσεις που κάνουν την Ελλάδα μια κανονική ευρωπαϊκή χώρα. Και η συγκεκριμένη δέσμη των παρεμβάσεων προς αυτήν την κατεύθυνση κινείται. Πληρώσαμε πολύ ακριβά ως χώρα και ως κοινωνία το να βάζουμε κάτω από τα χαλί στρεβλώσεις και διαχρονικές παθογένειες, ελπίζοντας ότι θα λυθούν με μαγικό τρόπο. Αυτή η νοοτροπία υποθηκεύει το μέλλον των παιδιών μας και διαλύει το δίχτυ κοινωνικής προστασίας των πιο ευάλωτων πολιτών».
Εν κατακλείδι, στα του νομοσχεδίου, «και βέβαια θα κάνουμε διορθώσεις, δεν πιστεύουμε στα δόγματα, δεν πιστεύουμε ότι είμαστε αλάνθαστοι». Δηλώνοντας ανοιχτός σε κάθε τεκμηριωμένη πρόταση που θα κατατεθεί στο στάδιο της διαβούλευσης, κατέληξε λέγοντας πως «δεν θα αλλάξουμε τη βασική φιλοσοφία του νομοσχεδίου».
Στο θέμα της ακρίβειας, αναφέρθηκε σε όλες τις κυβερνητικές δράσεις, μεταξύ των οποίων τα πρόστιμα: «Από την αρχή του έτους έχουν γίνει από τη ΔΙΜΕΑ σχεδόν 20.000 έλεγχοι και έχουν επιβληθεί πρόστιμα ύψους σχεδόν 8,5 εκατομμυρίων ευρώ, συνυπολογίζοντας τα τελευταία σε 2 μεγάλες εταιρείες, ύψους 1,6 εκατ. ευρώ». Ενώ «στο μέτρο της μόνιμης μείωσης τιμών, κατά 5% τουλάχιστον, για έξι μήνες, έχουν μπει περισσότερα από 850 προϊόντα, που αποτελούν μεγάλο κομμάτι του καλαθιού του νοικοκυριού».
«Η οικονομία πηγαίνει καλύτερα του αναμενόμενου», δήλωσε σε άλλο σημείο και «πρόσθετη απόδειξη (είναι) η διάθεση 352 εκατ. ευρώ ως έκτακτη εισοδηματική ενίσχυση που θα καταβληθούν το Δεκέμβριο συνολικά σε 2,3 εκατ. ευάλωτους πολίτες με χαμηλά εισοδήματα από την υπεραπόδοση του προϋπολογισμού κατά το δεκάμηνο του 2023. Θα δοθεί στους συμπολίτες μας με αναπηρία που παίρνουν επιδόματα από τον ΟΠΕΚΑ, σε όσους παίρνουν το ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα και σε χαμηλοσυνταξιούχους». Και, μάλιστα, τα χρήματα θα μπουν στους λογαριασμούς τον Δεκέμβριο, πριν τις γιορτές, σημείωσε.
Κληθείς να σχολιάσει τις εξελίξεις στην αντιπολίτευση, ευχήθηκε κατ’ αρχήν να υπάρχει εποικοδομητική αντιπολίτευση είτε αυτή προέρχεται από το ΣΥΡΙΖΑ είτε από το ΠΑΣΟΚ. «Δεν την βλέπουμε από τον ΣΥΡΙΖΑ σε καμία περίπτωση, το ΠΑΣΟΚ σε κάποια πράγματα δείχνει ένα πιο συναινετικό προφίλ εντός της Βουλής», σχολίασε. Ειδικώς δε, για την αξιωματική αντιπολίτευση, παρατήρησε ότι «δεν έχουμε ακόμη καταλάβει τι ακριβώς πρεσβεύει η νέα ηγεσία του κόμματος, εκτός από τη θερμή πίστη της για την “αμεσοδημοκρατία” ότι δήθεν θα λύσει αυτομάτως όλα τα προβλήματα της χώρας».
Όπως τόνισε επιπλέον, «η νέα πραγματικότητα δηλώνει ότι σε έναν βαθμό έχουν ξεθωριάσει παλιές διαχωριστικές γραμμές και στη θέση τους αναδύονται νέα δίπολα, πολύ πιο σύνθετα διλήμματα, με πρώτο το “πρόοδος-οπισθοδρόμηση”. Αυτό πρέπει να το λάβει υπόψη όλο το πολιτικό σύστημα». Ακόμη, ο ΣΥΡΙΖΑ δεν έχει κάνει αρκετή ενδοσκόπηση ως τώρα και «προκύπτει μια χασμωδία, ένας θόρυβος και θέσεις που δεν συνδυάζονται με τις καταστατικές αρχές της αξιωματικής αντιπολίτευσης».
Σύμφωνα με τον υπουργό Επικρατείας, «η κυβέρνηση, μετά από ένα πολύ δύσκολο πρώτο τρίμηνο, με απρόσμενες φυσικές καταστροφές ιστορικού μεγέθους που δεν έχει ξανασυναντήσει η χώρα μας τόσο ως προς τις πυρκαγιές όσο και ως προς τις πλημμύρες […] έχει βρει ένα πολύ καλό βηματισμό, μεταρρυθμιστικό βηματισμό. Πιστεύουμε ότι η Ελλάδα μέσα στα επόμενα τέσσερα χρόνια πρέπει να κάνει άλματα» στη σύγκλιση με τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Γι’ αυτό, «τα επόμενα χρόνια αρχής γενομένης από το 2024 θα υπάρξει ένα μεταρρυθμιστικό σπριντ στην Υγεία, στην Παιδεία, στη Δικαιοσύνη με το νέο δικαστικό χάρτη με στόχο την επιτάχυνση στην απονομή δικαιοσύνης στα ευρωπαϊκά όρια και φυσικά στην περαιτέρω ψηφιοποίηση του κράτους όπως γίνεται π.χ. με την ψηφιακή μεταβίβαση ακινήτων. Στους “μπλε φακέλους” που παρέδωσε ο πρωθυπουργός στα μέλη της κυβέρνησης υπάρχει ένας σαφής οδικός χάρτης με περισσότερες από 100 μεταρρυθμίσεις για την επόμενη τετραετία, η πλειονότητα των οποίων αποτελεί μέρος και του εθνικού σχεδίου ανθεκτικότητας και ανάκαμψης Ελλάδα 2.0.».
Από την άλλη, «δεν είμαστε αιθεροβάμονες. Η δουλειά που πρέπει να γίνει για να φτάσουμε σε αυτό το σημείο δεν είναι ούτε εύκολη ούτε λίγη. Και μόνο η ανάταξη της Θεσσαλίας αποτελεί εθνικό εγχείρημα ιστορικών διαστάσεων. Αποστολή της κυβέρνησης είναι να αποκαταστήσουμε και να αναζωογονήσουμε την περιοχή, να την κάνουμε καλύτερη και ασφαλέστερη, να στηρίξουμε τους ανθρώπους της».
Κάνοντας, τέλος, λόγο για «πολυδύναμο, ριζοσπαστικό, συμπεριληπτικό εκσυγχρονισμό», ο ‘Α. Σκέρτσος διεμήνυσε πως δεν υπάρχει «κανένας εφησυχασμός. Η κυβέρνηση πορεύεται με τα πόδια καλά γειωμένα, πατώντας σταθερά στη γη. Το αποτέλεσμα των διπλών εθνικών εκλογών δεν το εκλάβαμε σαν λευκή επιταγή στη ΝΔ αλλά ως ισχυρό αίτημα να αλλάξουμε όσα μας ταλαιπωρούν, όσα μας πληγώνουν και όσα μας θυμώνουν. Να σαρώσουμε ό,τι μας κρατάει πίσω, να εφαρμόσουμε ακόμη πιο αποφασιστικά τη μεταρρυθμιστική μας ατζέντα για να βελτιώσουμε τη ζωή και τις προοπτικές των πολιτών. Το 41% που πήρε η ΝΔ είναι και ο πήχης της ευθύνης μας. Το έχουμε πει και το εννοούμε: αντίπαλος της Ν.Δ. και της κυβέρνησης παραμένουν τα προβλήματα των πολιτών και του βαθέος κράτους, που αντιστέκεται, παρά τις προσπάθειες που έχουν γίνει, και όχι το τι συμβαίνει στα άλλα κόμματα».
Η μικροβιακή αντοχή αποτελεί αυξανόμενη απειλή για την ανθρώπινη υγεία.
Ζητήστε Συμβουλή πριν πάρετε αντιβίωση.
Κάθε χρόνο, περίπου 35.000 άνθρωποι πεθαίνουν από λοίμωξη που οφείλεται σε βακτήρια ανθεκτικά στα αντιβιοτικά.
Οι καταστροφικές συνέπειες της ανθεκτικότητας στα αντιβιοτικά γίνονται ολοένα και πιο εμφανείς.
Αυτά είναι τα βασικά μηνύματα της Ευρωπαϊκής Ημέρας Ενημέρωσης κατά των Αντιβιοτικών που εορτάζεται κάθε χρόνο στις 18 Νοεμβρίου από το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχουν Νόσων (ECDC) σε συνεργασία με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.
Δυστυχώς, η ανθεκτικότητα στα αντιβιοτικά δεν μπορεί να διορθωθεί με εύκολες τεχνικές παρεμβάσεις και το ζήτημα πρέπει να αντιμετωπιστεί σε όλα τα επίπεδα της κοινωνίας, τονίζει ο Στάθης Σκληρός, Γενικός Γιατρός και πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Έρευνας και Εκπαίδευσης στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας.
«Κάθε χρήση, είτε είναι κατάλληλη είτε όχι, μπορεί να προάγει την εμφάνιση ανθεκτικότητας στα βακτήρια. Δυστυχώς, η ακατάλληλη και υπερβολική χρήση αντιβιοτικών είναι κοινή τόσο στις χώρες υψηλού όσο και στις χώρες με χαμηλό εισόδημα. Ενώ η νομική ρύθμιση των πωλήσεων αντιβιοτικών έχει λειτουργήσει σε ορισμένα μέρη του κόσμου, σε άλλα μέρη οι περιορισμοί αυτοί είναι δύσκολο να εφαρμοστούν στην πράξη. Τούτου λεχθέντος, η επιβολή της ρύθμισης της ακατάλληλης χρήσης θα μπορούσε να έχει άμεσο αντίκτυπο στη διατήρηση της αποτελεσματικότητας αυτών των φαρμάκων που σώζουν ζωές», τονίζει ο κ. Σκληρός. Για παράδειγμα, προσθέτει, τα αντιβιοτικά δεν συνιστώνται για τους περισσότερους πονόλαιμους αφού δεν είναι αποτελεσματικά ενάντια στους ιούς που προκαλούν 8 στους 10 πονόλαιμους.
«Η ακατάλληλη χρήση αντιβιοτικών δηγεί στην καταστροφή των ωφέλιμων βακτηρίων και στο τέλος οι βακτηριακές λοιμώξεις θα γίνουν μη αντιμετωπίσιμες», προσθέτει.
Οι εκπρόσωποι της Ελληνικής Εταιρείας Έρευνας και Εκπαίδευσης στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας, σημειώνουν ότι η παγκόσμια εξάπλωση της ανθεκτικότητας στα αντιβιοτικά απαιτεί συντονισμό των προσπαθειών πέρα από τα εθνικά σύνορα, μέσω της συνεργασίας εντός και μεταξύ κυβερνήσεων, οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και διεθνών οργανισμών. Ωστόσο, μέχρι στιγμής, η συνεργασία αυτή βρίσκεται συχνά μόνο στα αρχικά της στάδια, επισημαίνει ο Αλέξης Σωτηρόπουλος, ταμίας της Ελληνικής Εταιρείας Έρευνας και Εκπαίδευσης στην ΠΦΥ.
«Παρά την αυξημένη συνειδητοποίηση της μικροβιακής αντοχής ως απειλής για τη δημόσια υγεία και τη διαθεσιμότητα τεκμηριωμένων οδηγιών για την πρόληψη και τον έλεγχο των λοιμώξεων, την αντιμικροβιακή διαχείριση και την επαρκή μικροβιολογική ικανότητα, η δράση της δημόσιας υγείας για την αντιμετώπιση του ζητήματος παραμένει ανεπαρκής», σημειώνει. Χρειάζονται επειγόντως ισχυρότερες παρεμβάσεις και δράσεις για την αντιμετώπιση της μικροβιακής αντοχής, τονίζει, οι οποίες θα είχαν σημαντικό θετικό αντίκτυπο στην υγεία του πληθυσμού και στις μελλοντικές δαπάνες υγειονομικής περίθαλψης στην ΕΕ.
Με ταχύτητα κινούνται οι διαδικασίες για τα έργα του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, που αφορούν τον πρωτογενή τομέα καθώς σύμφωνα με τα στοιχεία προκύπτει έντονο ενδιαφέρον από την πλευρά των φορέων του αγροτικού τομέα και των επαγγελματιών στη μεταποίηση των αγροτικών προϊόντων.
Στόχος του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων είναι η άμεση ολοκλήρωση των αξιολογήσεων των αιτήσεων ενίσχυσης για όλες τις δράσεις των υποέργων, που έχουν προκηρυχθεί.
Δεδομένου ότι τα έργα που θα υλοποιηθούν με τους πόρους του Ταμείου αναμένεται να καλύψουν σημαντικό μέρος της ανάγκης για επενδύσεις στον πρωτογενή τομέα, να εκσυγχρονίσουν τον τρόπο παραγωγής και να παρέχουν σημαντικά εργαλεία στους παραγωγούς, το υπουργείο δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων.
«Είναι γεγονός ότι τα τελευταία χρόνια λόγω των ανεπάλληλων διεθνών κρίσεων, στον πρωτογενή τομέα έχουν δημιουργηθεί δύσκολες συνθήκες. Παρά τις δυσκολίες όμως, η κυβέρνηση μας και το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων υλοποιεί σημαντικές δράσεις για τον εκσυγχρονισμό του τομέα της αγροδιατροφής αξιοποιώντας ορθά τους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας» δήλωσε στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Διονύσης Σταμενίτης.
«Αναγνωρίζοντας μάλιστα τη μεγάλη σημασία και το αποτύπωμα που θα αφήσουν στην προσπάθεια μας για τη συνολική ανασυγκρότηση του πρωτογενούς τομέα, οι εν λόγω δράσεις, ως νέα ηγεσία του ΥΠΑΑΤ, με τις κατευθύνσεις του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και υπό τον Υπουργό Λευτέρη Αυγενάκη, εργαζόμαστε με συνέπεια για την όσο το δυνατόν γρηγορότερη υλοποίηση τους», προσέθεσε ο Δ. Σταμενίτης.
Έντονο το ενδιαφέρον
Έντονο ενδιαφέρον υπάρχει από τον πρωτογενή τομέα για το πρώτο υποέργο «Καινοτομία και Πράσινη Μετάβαση στην Μεταποίηση Γεωργικών Προϊόντων».
Έχουν ολοκληρωθεί όλες οι διαδικασίες του πρώτου κύκλου (σ.σ. δημοσίευση πρόσκλησης, υποβολή αιτήσεων, αξιολόγηση προτάσεων και έκδοση αποφάσεων) και παράλληλα έχει ήδη εγκριθεί το 52% των αιτημάτων προκαταβολών που μεταφράζεται σε περίπου 93 εκατ. ευρώ από τα 178.205.096 ευρώ της Δημόσιας Δαπάνης που προβλέπεται.
Επίσης, για το ίδιο έργο, έχει ολοκληρωθεί η δημοσίευση της πρόσκλησης του β’ κύκλου και έχει ξεκινήσει η διαδικασία υποβολή αιτήσεων. Όπως είπαν στο ΑΠΕ-ΜΠΕ στελέχη του ΥΠΑΑΤ «για το β΄ κύκλο του υποέργου ο προϋπολογισμός ανέρχεται στα 65 εκατ. ευρώ».
Τέλος, σύμφωνα με τα ίδια στελέχη «παρόμοια εικόνα παρουσιάζεται και στα υπόλοιπα υποέργα του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας του ΥΠΑΑΤ, που αφορούν τον εκσυγχρονισμό του πρωτογενούς τομέα, τον πράσινο αγροτουρισμό και την αναδιάρθρωση των καλλιεργειών, τη γενετική βελτίωση των ζωών και την ενίσχυση των υδατοκαλλιεργειών».
Αποφασισμένη να μην κάνει βήμα πίσω από την γενικότερη φιλοσοφία του φορολογικού νομοσχεδίου εμφανίζεται η κυβέρνηση και το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, παρά τις σοβαρές αντιδράσεις που έχουν υπάρξει από συγκεκριμένες επαγγελματικές ομάδες οι οποίοι εκτιμούν ότι θίγονται από τις ρυθμίσεις που αφορούν, κυρίως τους ελεύθερους επαγγελματίες.
Στο οικονομικό επιτελείο τονίζουν πως η παρέμβαση είναι πρωτίστως ζήτημα κοινωνικής δικαιοσύνης και υπό το πρίσμα αυτό δεν υπάρχουν περιθώρια υπαναχώρησης από τη βασική φιλοσοφία του νομοσχεδίου, παρά μόνο βελτιώσεις σε επιμέρους ζητήματα, όπως αυτές θα προκύψουν μέσα από την διαβούλευση που βρίσκεται σε εξέλιξη.
Μάλιστα, το οξύμωρο είναι ότι ανάμεσα στους 2,3 εκατ. πολίτες που θα λάβουν το έκτακτο επίδομα αλληλεγγύης το οποίο ανακοινώθηκε μέσα στην εβδομάδα περιλαμβάνονται και αρκετοί επαγγελματίες που πληρούν τα κριτήρια αφού δηλώνουν μηδενικά ή πολύ χαμηλά εισοδήματα. Με βάση μάλιστα την μεταρρύθμιση, θα είναι η τελευταία φορά που θα το λάβουν το όποιο επίδομα αφού η αλλαγή του τρόπου φορολόγησης θα φέρει και υψηλότερο φορολογητέο ποσό και κατά συνέπεια θα λειτουργεί ως κόφτης για την εν λόγω μερίδα πολιτών που δηλώνουν ψευδώς αναξιοπαθούντες και λαμβάνουν τα επιδόματα.
Είναι χαρακτηριστικός μάλιστα ο τρόπος με τον οποίο απάντησε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στη συνέντευξη που παραχώρησε στον ΣΚΑΙ, όταν ρωτήθηκε σχετικά με το ενδεχόμενο αλλαγών: «Όταν έχουμε ελεύθερους επαγγελματίες που δηλώνουν σταθερά μηδενικό εισόδημα, είναι δικαιούχοι του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος. ‘Αρα όχι μόνο δεν πληρώνουν φόρο, παίρνουν και χρήματα. Νομίζω όσοι μας ακούνε και είναι καλόπιστοι αντιλαμβάνονται ότι είναι βαθιά άδικο. Γι’ αυτό και προχωρούμε σε αυτή τη σημαντική μεταρρύθμιση, η οποία δεν αφορά μόνο τους ελεύθερους επαγγελματίες. Αυτό είναι μόνο ένα από τα 11 μέτρα που έχουμε εξαγγείλει», υποστήριξε ο πρωθυπουργός.
Από την άλλη πλευρά, δηλώνουν σε όλους τους τόνους από το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών πως είναι ανοικτοί σε επιμέρους διορθώσεις ή παρεμβάσεις, ώστε να αρθούν πιθανές οριακές αδικίες που ενδεχομένως φέρνει η φορολογική παρέμβαση και στο πλαίσιο αυτό το υπουργείο περιμένει με ενδιαφέρον τα σχόλια και τις προτάσεις φορέων και επαγγελματιών.
Σύμφωνα με την πρόβλεψη από τον νέο τρόπο φορολόγησης του εισοδήματος εξαιρούνται ή μειώνονται τα τεκμήρια για τις εξής κατηγορίες:
• Επαγγελματίες που παρουσιάζουν αναπηρία ίση ή μεγαλύτερη του 80%.
• Επαγγελματίες που ασκούν δραστηριότητα και έχουν την κύρια κατοικία σε οικισμούς με πληθυσμό έως 500 κατοίκους και σε νησιά με πληθυσμό κάτω από 3.100 μειώνεται κατά 50%.
Παράλληλα θα πρέπει να τονιστεί ότι συνυπολογίζονται τυχόν εισοδήματα από μισθούς, συντάξεις ή από αγροτική επιχειρηματική δραστηριότητα για την κάλυψη του τεκμηρίου.
Για παράδειγμα, αν το τεκμήριο για έναν επαγγελματία προσδιορίζεται στις 11.000 ευρώ και ο ίδιος έχει εισόδημα από μισθούς ύψους 8.000 ευρώ, τότε το τεκμήριο υποχωρεί στις 3.000 ευρώ, δηλαδή 11.000 ευρώ που είναι το τεκμαρτό εισόδημα μείον τις 8.000 ευρώ που είναι οι αμοιβή από μισθωτές υπηρεσίες.
Ας σημειωθεί επίσης ότι στο νομοσχέδιο που βρίσκεται σε διαβούλευση αναφέρεται ότι εξαιρούνται οι υφιστάμενες μονοπρόσωπες επιχειρήσεις, ενώ αντίθετα εντάσσονται οι νέες μονοπρόσωπες που θα συσταθούν από ελεύθερους επαγγελματίες που θα συνεχίσουν την ίδια δραστηριότητα.
Τέλος, ας δούμε πότε είναι μαχητή η αμφισβήτηση εξαίρεσης από το τεκμήριο και ποιους αφορά:
α) Εκείνοι που υπηρετούν τη στρατιωτική τους θητεία.
β) Όσοι είναι φυλακισμένοι.
γ) Όσοι νοσηλεύονται.
δ) Οι φορολογούμενοι εκείνοι που βρίσκονται σε αδυναμία άσκησης δραστηριότητας λόγω εγκυμοσύνης ή λοχείας με βάση την εργατική νομοθεσία.
ε) Όσοι αποδεδειγμένα έχουν πληγεί από εκτεταμένες φυσικές καταστροφές που κατέστησαν αδύνατη, συνολικά ή μερικά, την άσκηση της επαγγελματικής ή επιχειρηματικής τους δραστηριότητας.
στ) Οι φορολογούμενοι εκείνοι που τελούν υπό ανάκληση της άδειας λειτουργίας της ατομικής τους επιχείρησης ή της άδειας άσκησης επαγγέλματός τους.
ζ) Όσοι τελούν υπό απαγόρευση λειτουργίας του καταστήματος ή άλλου χώρου άσκησης της δραστηριότητας σε εφαρμογή απόφασης δημόσιας αρχής για λόγους προστασίας της δημόσιας υγείας ή άλλου λόγου που υπαγορεύει το δημόσιο συμφέρον και τέλος
η) Όσοι προσκομίζουν στοιχεία από τα οποία αποδεικνύεται ότι για λόγους ανωτέρας βίας δεν ασκούσαν επιχειρηματική δραστηριότητα.
Σε κάθε περίπτωση ο φορολογούμενος οφείλει να προσκομίσει τα αναγκαία δικαιολογητικά για την απόδειξη των ισχυρισμών του. Η φορολογική διοίκηση ελέγχει την ακρίβεια των αποδεικτικών στοιχείων και μειώνει ανάλογα το ελάχιστο ετήσιο κέρδος, στο οποίο αναφέρονται οι ισχυρισμοί και τα αποδεικτικά στοιχεία.
Τέλος βάζει το υπουργείο Ανάπτυξης στα τεχνάσματα των προσφορών που εμφανίζονται ως δελεαστικές ενώ διαπιστώνεται εύκολα, με μια απλή μαθηματική πράξη, ότι δεν ισχύει κάτι τέτοιο.
Όπως δηλώνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο υπουργός Ανάπτυξης Κώστας Σκρέκας «στόχος μας είναι να βάλουμε φρένο σε όλες τις παραπλανητικές τακτικές στα ράφια προς όφελος των νοικοκυριών αλλά και του υγιούς ανταγωνισμού». Σκοπός είναι να υπάρχουν στα ράφια καθαρές και ουσιαστικές προσφορές.
Ο υπουργός υπογραμμίζει την σημασία του ενημερωμένου καταναλωτή στη διαμόρφωση των τιμών και στην προσπάθεια για την καταπολέμηση της ακρίβειας. Από κοινού θα δημιουργήσουμε ένα “ανάχωμα” στην αισχροκέρδεια, σημειώνει ο Κ. Σκρέκας.
Επιπλέον υπενθυμίζει ότι οι έλεγχοι είναι συνεχείς και μόνο το τελευταίο διάστημα έχουν επιβληθεί πρόστιμα σε 5 πολυεθνικές συνολικού ύψους 3,9 εκατ. ευρώ. Συνολικά έχουν γίνει περίπου 20.000 έλεγχοι και έχουν επιβληθεί πρόστιμα που προσεγγίζουν τα 8 εκατ. ευρώ από τα οποία έχουν εξοφληθεί ή βεβαιωθεί στις αρμόδιες ΔΟΥ περίπου 5,9 εκατ.
Αναλυτικά η συνέντευξη στο ΑΠΕ-ΜΠΕ και στην δημοσιογράφο Εύη Παπαδοσηφάκη:
-Ερ: Τις τελευταίες ημέρες βλέπουμε δημοσιεύματα που φέρουν το υπουργείο Ανάπτυξης να επεξεργάζεται σχέδιο για την κατάργηση προσφορών τύπου “1+1 δώρο” στα σούπερ μάρκερ. Τι ακριβώς ισχύει;
Απ: «Να το ξεκαθαρίσουμε για ακόμα μία φορά. Τάξη στο χάος των παραπλανητικών προσφορών θέλουμε να βάλουμε, όχι να καταργήσουμε τις προσφορές στα ράφια. Τις προσφορές που εμφανίζονται ως δελεαστικές ενώ με μια απλή μαθηματική πράξη διαπιστώνουμε ότι πρόκειται για τρικ. Η άποψή μας είναι καθαρή. Ναι στις προσφορές, όχι στην παραπλάνηση των καταναλωτών. Ο στόχος μας είναι να βάλουμε φρένο σε όλες τις παραπλανητικές τακτικές στα ράφια προς όφελος των νοικοκυριών αλλά και του υγιούς ανταγωνισμού στην αγορά. Για παράδειγμα, δεν είναι τίμιο και «καθαρό» η μονή συσκευασία ενός προϊόντος να κοστίζει, φερ’ ειπείν 5 ευρώ και ακριβώς δίπλα η συσκευασία των δύο να φέρει ένδειξη “1+1 δώρο” και να κοστίζει οκτώ ευρώ. Αυτό είναι από τα πολλά παραδείγματα. Ο σχεδιασμός μας επιδιώκει καθαρές και ουσιαστικές προσφορές, όχι ψεύτικες. Ο στόχος μας είναι να αντιμετωπίσουμε με κάθε δυνατό τρόπο την εισαγόμενη ακρίβεια και την αισχροκέρδεια ώστε να στηρίξουμε την ελληνική οικογένεια και τους ευάλωτους συμπολίτες μας».
Ερ: Λειτουργούν αποτελεσματικά τα πρόστιμα που επιβάλλουν οι υπηρεσίες του υπουργείου Ανάπτυξης;
Απ: «Όπως είπε και ο Πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, είμαστε κάθετοι στην αντιμετώπιση της αισχροκέρδειας. Τα πρόστιμα που επιβάλλονται έχουν σκοπό να υποχρεώσουν τις εταιρείες να συμμορφωθούν με τις επιταγές του νόμου που έχει ψηφίσει η κυβέρνησή μας κατά της αθέμιτης κερδοφορίας και την αντιμετώπιση της αισχροκέρδειας.
Μόνο σε πέντε πολυεθνικές, το τελευταίο διάστημα, έχουν επιβληθεί πρόστιμα συνολικού ύψους 3,9 εκατ. ευρώ. Συνολικά έχουν γίνει περίπου 20.000 έλεγχοι και έχουν επιβληθεί πρόστιμα που προσεγγίζουν τα 8 εκατ. ευρώ από τα οποία έχουν εξοφληθεί ή βεβαιωθεί στις αρμόδιες ΔΟΥ περίπου 5,9 εκατ. Όσον αφορά την αποτελεσματικότητα, να αναφέρουμε ότι μία από τις πολυεθνικές στην οποία πριν από λίγες ημέρες επεβλήθη πρόστιμο, την αμέσως επόμενη ημέρα πρόσθεσε 50 νέα προϊόντα στη λίστα της πρωτοβουλίας “Μόνιμη Μείωση Τιμής”».
Ερ: Και πώς μπορούμε να εκπαιδεύσουμε τους καταναλωτές να αντιληφθούν τον δικό τους, καθοριστικό, ρόλο στη διαμόρφωση των τιμών;
Απ: «Ο ενημερωμένος καταναλωτής είναι αυτός που μπορεί να συμβάλει με καθοριστικό τρόπο στη διαμόρφωση των τιμών. Εμείς θέλουμε να γίνει σύμμαχός μας στην προσπάθεια για την καταπολέμηση της ακρίβειας και από κοινού να δημιουργήσουμε ένα “ανάχωμα” στην αισχροκέρδεια. Ένα πολύ χρήσιμο εργαλείο διαφάνειας στα χέρια του είναι η πλατφόρμα e-katanalotis. Με πολύ απλές κινήσεις μπορεί, είτε από τον ηλεκτρονικό υπολογιστή, είτε από την εφαρμογή για smartphone, να δει και να συγκρίνει κάθε προϊόν που προσφέρεται στα σούπερ μάρκετ που βρίσκονται κοντά του, συμπεριλαμβανομένων και φρούτων και λαχανικών. Με αυτόν τον τρόπο, ενισχύεται και ο ανταγωνισμός αλλά κυρίως η δυνατότητα των καταναλωτών να οργανώνουν τις αγορές με γνώμονα το συμφέρον των ίδιων και των οικογενειών τους».
Από μικρό παιδί, ο Λεωνίδας Ρωμανός Νταβράνογλου «κυνηγούσε» ερπετά κι αμφίβια και παρότι είχε αδυναμία στους δεινόσαυρους, ένα παιχνίδι με τους φίλους του στο δάσος ήταν η αφορμή για να «ανακαλύψει» τον θαυμαστό κόσμο των εντόμων.
Κι έμελλε αυτή η «ανακάλυψη» να εξελιχθεί σε πάθος επιστημονικό, που τον έφερε στο κατώφλι του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης. Εκεί, όπου σήμερα, με την ιδιότητα του μεταδιδακτορικού ερευνητή χαράσσει τον δικό του ξεχωριστό επιστημονικό δρόμο καθώς πρόσφατα, μαζί με ομάδα συναδέλφων του, κατέγραψαν στην ινδονησιακή Παπούα ένα ακριβοθώρητο είδος θηλαστικού, την έχιδνα του Ατένμπορο (Attenborough’s long-beaked echidna), που πολλοί θεωρούσαν πως είχε εξαφανιστεί.
Ο Έλληνας ερευνητής, μαζί με τους συναδέλφους του, πήγαν στα όρη των Κυκλώπων στην επαρχία Παπούα της Ινδονησίας -από τα πιο δυσπρόσιτα και απόκρημνα βουνά του πλανήτη- όπου πριν από έξι δεκαετίες είχε θεαθεί για τελευταία φορά η έχιδνα του Ατένμπορο, και παρόλο που γνώριζαν πως επρόκειτο για μια δύσκολη αποστολή, μέσα τους σιγόκαιγε η ελπίδα πως ο δρόμος τους θα διασταυρωθεί με αυτόν του μοναδικού αυτού θηλαστικού. Όπως κι έγινε «κυριολεκτικά την τελευταία ημέρα», όπως περιγράφει ο κ. Νταβράνογλου, μιλώντας στον ραδιοφωνικό σταθμό του Αθηναϊκού-Μακεδονικού Πρακτορείου Ειδήσεων «Πρακτορείο 104,9 FM».
«Αυτό το συγκεκριμένο είδος είναι γνωστό μόνο από ένα άτομο που συνέλεξε ένας βοτανολόγος πριν από 60 χρόνια και μέχρι τώρα όλοι πιστεύαμε ότι έχει εξαφανιστεί καθώς πολλοί ζωολόγοι είχαν προσπαθήσει να το βρουν, ωστόσο είχαν αποτύχει. Η αποστολή μας διήρκεσε δυο μήνες και στον χρόνο αυτό πήγαμε στα πιο δυσπρόσιτα και απομονωμένα μέρη του βουνού, όπου τοποθετήσαμε γύρω στις ογδόντα παγίδες – κάμερες. Πρόκειται για κάμερες που τις τοποθετείς σε έναν θάμνο ή σε ένα δέντρο και αντιδρούν στην κίνηση, οπότε μόλις περνάει κάποιο ζώο, τραβούν σειρά φωτογραφιών. Η αποστολή μας στέφθηκε με επιτυχία κυριολεκτικά την τελευταία μέρα, στην τελευταία κάμερα και τελευταία κάρτα μνήμης» εξηγεί ο κ. Νταβράνογλου.
«Είχαμε χάσει κάπως την ελπίδα αλλά όταν ο συνάδελφός μου, ο Τζέιμς Κέμπτον, άνοιξε την τελευταία κάμερα και είδε το υλικό, άρχισε να φωνάζει “το βρήκαμε, το βρήκαμε”. Δεν μπορώ να σας περιγράψω τι χαρά είχαμε, ζητωκραυγάζαμε, πανηγυρίζαμε, απίστευτη ευτυχία!» περιγράφει, με έκδηλο τον ενθουσιασμό στη φωνή, ο Έλληνας ερευνητής, αφηγούμενος πώς η ομάδα τους εντόπισε την έχιδνα του Ατένμπορο, το σώμα της οποίας είναι σαν του σκαντζόχοιρου, τα πόδια της σαν του τυφλοπόντικα και η μουσούδα της σαν του μυρμηγκοφάγου ενώ ανήκει σε μια αρχαία κατηγορία θηλαστικών που έζησε 200 χρόνια πριν.
Μάτι …γαρίδα, επιμονή και πολλή μελέτη το «μυστικό» της επιτυχίας
Μπορεί, δε, ο εντοπισμός της έχιδνας του Ατένμπορο να ήταν το highlight της αποστολής, ωστόσο ο κ. Νταβράνογλου και τα υπόλοιπα μέλη της ομάδας μπορούν να δηλώνουν περήφανα πως έχουν μαζέψει «πολλά κιλά βιοποικιλότητας», που βρίσκονται πλέον στο Μουσείο Φυσικής Ιστορίας της Ινδονησίας, στην Τζακάρτα, και περιμένουν τους ερευνητές να τα μελετήσουν ενδελεχώς. Άλλωστε, όπως επισημαίνει ο κ. Νταβράνογλου, «η ερευνητική αποστολή είναι το 10% και το υπόλοιπο 90% γίνεται μετά την αποστολή, όταν αναλύουμε τα δεδομένα».
«Για παράδειγμα», εξηγεί, «τώρα που έχουμε βρει ότι αυτό το μοναδικό είδος θηλαστικού επιβιώνει, το επόμενο βήμα είναι να καταλάβουμε πόσο μεγάλος είναι ο πληθυσμός του, πώς ζει, πότε ολοκληρώνει τον κύκλο ζωής του, δηλαδή πρέπει να μάθουμε όλες τις παραμέτρους που θα μας βοηθήσουν να το προστατεύσουμε στο μέλλον. Επειδή πρόκειται για χαρισματικό είδος και έχει μεγάλη συμβολική και πολιτισμική σημασία για τους ιθαγενείς πληθυσμούς που ζουν εκεί, νομίζω ότι θα μπορέσουμε να το χρησιμοποιήσουμε για να προστατεύσουμε όλο το μοναδικό οικοσύστημα στην Παπούα».
Δεν ήταν, βέβαια, καθόλου τυχαίο που η προσπάθεια της συγκεκριμένης ερευνητικής ομάδας στέφθηκε με επιτυχία αφού τα μέλη της είχαν επενδύσει πολύ χρόνο στη μελέτη τα προηγούμενα χρόνια. «Αυτή η αποστολή χρειάστηκε τέσσερα χρόνια προετοιμασίας μαζί με τον συνάδελφό και φίλο μου Τζέιμς Κέμπτον, ο οποίος ήταν ο συνεπικεφαλής της έρευνας. Είχαμε πάθος για τους Τροπικούς επί πολλά χρόνια και διαβάζαμε για τους μεγάλους ζωολόγους και ερευνητές του 19ου αιώνα και πρώιμου 20ου αιώνα. Δεν πιστεύαμε ότι μπορούσαμε να φέρουμε εις πέρας μια τέτοια αποστολή, ιδίως σε ένα από τα πιο δυσπρόσιτα μέρη του κόσμου, όπως η ινδονησιακή Παπούα, αλλά μετά από χρόνια επιμονής και σε συνεργασία με την ινδονησιακή κυβέρνηση τα καταφέραμε» σημειώνει ο κ. Νταβράνογλου.
Ένα από τα σπάνια ευρήματα της αποστολής ήταν κι ένα είδος γαρίδας, ελαφρώς μεγαλύτερο από κόκκο ρυζιού. «Βρήκαμε δεκάδες νέα είδη εντόμων, βατράχων κι ερπετών και σε ένα από τα πιο ψηλά σημεία του βουνού είχα κυριολεκτικά το μάτι μου …γαρίδα, όταν ξαφνικά εντόπισα αυτό το σπάνιο είδος γαρίδας να ζει στα δέντρα, στους θάμνους και στο έδαφος, σε τεράστιο υψόμετρο, ενώ όλοι του οι συγγενείς είναι στην παραλία. Αυτό ήταν κάτι που μας προκάλεσε μεγάλη έκπληξη και δέος».
Αξίζει να σημειωθεί πως πλούσιο υλικό και πληροφορίες για τη σημαντική αυτή ερευνητική αποστολή, τα αποτελέσματα της οποίας έκαναν τον γύρο του κόσμου με τον εντοπισμό της έχιδνας του Ατένμπορο, είναι διαθέσιμο στο expeditioncyclops.org.
Η «Βίβλος» των εντόμων και το γράμμα που τον έφερε στην Οξφόρδη
Ο Λεωνίδας Ρωμανός Νταβράνογλου ήταν 5-6 ετών, όταν άρχισε να κυνηγάει ερπετά κι αμφίβια, όμως το κρυφτό με τους φίλους του ήταν αυτό που τού άνοιξε το «παράθυρο» στον κόσμο των εντόμων. «Μια φορά έπαιζα κρυφτό με φίλους μου κι είχα κρυφτεί σ’ ένα δάσος και κοιτούσα το έδαφος. Τότε παρατήρησα πως ήταν γεμάτο έντομα, ότι δηλαδή κάτω από τα πόδια μας υπάρχει ένας ολόκληρος κόσμος, τον οποίο αγνοούμε οι περισσότεροι. Και παρόλο που από μικρός είχα πάθος με τους δεινόσαυρους, με τα μεγάλα ζώα, αυτό το πάθος εξανεμίστηκε μεμιάς και κατευθύνθηκε απολύτως στα έντομα» εξιστορεί ο κ. Νταβράνογλου.
«Ήμουν περίπου 7 ετών και η μητέρα μου με πήγε σε ένα βιβλιοπωλείο. Εκεί εντόπισα ένα βιβλίο στα αγγλικά που λέγεται Έντομα κι άλλα Αρθρόποδα, με συγγραφέα τον Τζον Μαγκάβιν από το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης. Έγινε η προσωπική μου Βίβλος αυτό το βιβλίο. Αποφάσισα, λοιπόν, να γράψω μια επιστολή στον συγγραφέα, λέγοντας ότι “είμαι ο Λεωνίδας από την Ελλάδα και με ενδιαφέρουν πολύ τα έντομα”. Μέσα σ’ έναν μήνα έλαβα ένα τεράστιο δέμα από τον ίδιο, γεμάτο με απόχες, βιβλία κι όλα τ’ άλλα εφόδια που χρειαζόταν για να καλλιεργηθεί αυτό το ενδιαφέρον. Όταν έφτασα 11-12 ετών, μού είπε: “είναι καιρός να έρθεις εδώ, στο Μουσείο του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, για να μεταφέρουμε το πάθος σου αυτό σ’ ένα άλλο επίπεδο”. Έτσι κι έγινε κι έκτοτε πήγαινα κάθε χρόνο στο Μουσείο Φυσικής Ιστορίας του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης. Τα υπόλοιπα είναι ιστορία…» αφηγείται στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Έλληνας ερευνητής.
Οι ιθαγενείς που τον έραναν με αγάπη, δώρα και …πολύ φαγητό!
Αν η καταγραφή της έχιδνας του Ατένμπορο ήταν η κορυφαία στιγμή της αποστολής, για τον Λεωνίδα Νταβράνογλου αυτό που θα μείνει επίσης βαθιά χαραγμένο στην ψυχή του είναι η αγάπη που εισέπραξε από τους ιθαγενείς στα όρη των Κυκλώπων. Μια αγάπη που «μεταφράστηκε» σε δώρα -παραδοσιακά δόρατα, τσεκούρια κά- και επιπλέον φαγητό.
«Οι ιθαγενείς της περιοχής είναι από τους πιο φιλικούς ανθρώπους που έχω γνωρίσει ποτέ, ζουν σε πλήρη αρμονία με το περιβάλλον τους και λόγω της γεωγραφικής θέσης τους σπάνια βλέπουν ξένους, κυρίως από χώρες του ευρωπαϊκού βορρά. Όποτε, λοιπόν, άκουγαν ότι είμαι Έλληνας, δεν μπορώ να περιγράψω πόσο χαρούμενοι ήταν. Μου έλεγαν “δεν ξέρουμε πού ακριβώς βρίσκεται η Ελλάδα και πώς μοιάζει, αλλά ξέρουμε πως πρόκειται για έναν πολύ μεγάλο πολιτισμό και είναι τιμή μας που σε έχουμε εδώ πέρα”. Είχαν, μάλιστα, κάνει μια σύσκεψη οι φύλαρχοι διάφορων χωριών της περιοχής και με έβαλαν να μιλήσω στα ελληνικά. Χάρηκαν, δε, τόσο πολύ όταν άκουσαν την ελληνική γλώσσα, που άρχισαν να μου δίνουν επιπλέον φαγητό, ενώ όποιο χωριό κι αν επισκεπτόμουν, με “έλουζαν” με δώρα!» θυμάται με συγκίνηση ο κ. Νταβράνογλου.
«Τέτοια τιμή δεν έχω λάβει ποτέ στη ζωή μου. Πιστεύω ότι όταν κάποιος πάει στο εξωτερικό, πρεσβεύει, αντιπροσωπεύει τη χώρα του, ιδίως όταν πάει σε μια τόσο απομακρυσμένη περιοχή. Κι επειδή πολλοί γηγενείς είναι συνάδελφοί μας πλέον και ήταν απίστευτα σημαντικό κομμάτι της αποστολής μας, θα έλεγα πως έχω δημιουργήσει φίλους για μια ζωή» καταλήγει ο Έλληνας ερευνητής και τονίζει πως ανυπομονεί να επιστρέψει στην περιοχή.
Σοφία Παπαδοπούλου
Image 23: A temporary expedition campsite on the northern slopes of the Cyclops Mountains. Members of the Yongsu Sapari community helped prepare paths and campsites for the expedition to conduct their research.Στην ασπρόμαυρη φωτογραφία η έχιδνα του Ατένμπορο
*Τις φωτογραφίες παραχώρησαν για τις ανάγκες του ρεπορτάζ οι ιθύνοντες της αποστολής expeditioncyclops.org **Στην ασπρόμαυρη φωτογραφία η έχιδνα του Ατένμπορο.
***Πρωτότυπες λεζάντες των υπόλοιπων φωτογραφιών: Image 23: A temporary expedition campsite on the northern slopes of the Cyclops Mountains. Members of the Yongsu Sapari community helped prepare paths and campsites for the expedition to conduct their research. Image.24: Expedition scientist Dr Leonidas-Romanos Davranoglou (Oxford University Museum of Natural History) examines a cicada infected by a parasitic fungus which invades the cicada brain, compelling it to climb trees so that the fungus’s spores can effectively disperse across the forest floor.