Με επίκεντρο τα πλημμυρικά φαινόμενα των ποταμών και τη λειψυδρία, το Περιφερειακό Ταμείο Ανάπτυξης Κεντρικής Μακεδονίας και η ομάδα διαχείρισης του έργου REGILIENCE διοργάνωσαν την τρίτη και τελευταία εκπαιδευτική δράση του έργου στην Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας.
Το έργο REGILIENCE χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα Έρευνας και Καινοτομίας “Horizon 2020”. Υποστηρίζει την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία (European Green Deal) και την Αποστολή της Ευρωπαϊκής Ένωσης “Προσαρμογή στην Κλιματική Αλλαγή” (EU Mission “Adaptation to Climate Change”), ενθαρρύνοντας την υιοθέτηση περιφερειακών οδών ανάπτυξης για την ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή.
Με τη σταθερή δέσμευση στο σχεδιασμό και την οικοδόμηση μίας αποτελεσματικής στρατηγικής κλιματικής ανθεκτικότητας στην Κεντρική Μακεδονία, η Περιφέρεια και το Περιφερειακό Ταμείο Ανάπτυξης Κεντρικής Μακεδονίας (ΠΤΑ ΚΜ) συμμετέχουν ως “ακόλουθος” Περιφέρεια (“follower” region), διερευνώντας και εφαρμόζοντας βέλτιστες πρακτικές από όλη την Ευρώπη.
Η τρίτη ενημερωτική δράση του έργου REGILIENCE αποτέλεσε μέρος του προγράμματος “EURegionsWeek 2025 close to you”, στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Εβδομάδας Περιφερειών και Πόλεων (EU Regions Week). Η EURegionsWeek είναι η μεγαλύτερη ετήσια εκδήλωση που είναι αφιερωμένη στον τρόπο με τον οποίο οι τοπικές και περιφερειακές αρχές επιτυγχάνουν στην πράξη την ανάπτυξη, τη δημιουργία θέσεων εργασίας και την υλοποίηση της Πολιτικής Συνοχής της Ευρωπαϊκής Ένωσης (EU Cohesion Policy).
Στην εν λόγω δράση, που πραγματοποιήθηκε πριν από λίγες ημέρες στη Θεσσαλονίκη, εκπρόσωποι από περιφερειακές και τοπικές αρχές, επαγγελματίες και εμπειρογνώμονες αντάλλαξαν γνώσεις, παρουσίασαν δοκιμασμένες λύσεις και διερεύνησαν πώς να μετατρέψουν το Σχέδιο Προσαρμογής στην Κλιματική Αλλαγή (ΠΕΣΠΚΑ) σε συγκεκριμένες δράσεις που προστατεύουν τις κοινότητες, τα οικοσυστήματα και την τοπική οικονομία.
Εκτός από τους εκπροσώπους του Περιφερειακού Ταμείου Ανάπτυξης Κεντρικής Μακεδονίας, στη δράση συμμετείχαν στελέχη υπηρεσιών από τους 38 Δήμους της Κεντρικής Μακεδονίας, από τη Γενική Διεύθυνση Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος, τις Αυτοτελείς Διευθύνσεις Πολιτικής Προστασίας και τη Διεύθυνση Υποστήριξης Καινοτομίας και Επιχειρηματικότητας της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, από την ακαδημαϊκή και επιστημονική κοινότητα, από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας και άλλους σχετικούς εμπλεκόμενους φορείς.
Στην πρώτη ενότητα της εκδήλωσης, που ήταν εστιασμένη στα “Πλημμυρικά Φαινόμενα Ποταμών”, παρουσιάστηκαν διεξοδικά οι κλιματικές αλλαγές στην Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, η μεθοδολογία για την ανάλυση τρωτότητας, οι πιθανές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στα ποτάμια, καθώς και οι δράσεις και τα μέτρα που προτείνονται από το Σχέδιο Προσαρμογής στην Κλιματική Αλλαγή (ΠΕΣΠΚΑ) της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας. Στη συνέχεια, παρουσιάστηκαν λύσεις “Υποστήριξης Αποφάσεων για Κίνδυνο Πλημμύρας” βασισμένες στη μεθοδολογία “Ψηφιακό Δίδυμο”, σε περιοχές της Ολλανδίας, του Ηνωμένου Βασιλείου και της Γερμανίας και στον Αλιάκμονα ποταμό, αντίστοιχα.
Στο τέλος της ενότητας, παρουσιάστηκε ο “Σύντομος Οδηγός για Πλημμύρες”, ένα εργαλείο που αναπτύχθηκε στο πλαίσιο του έργου REGILIENCE. Ακολούθησε συζήτηση, κατά την οποία αναδείχθηκαν προβληματισμοί για το πώς μπορούν να οργανωθούν οι δομές αντιμετώπισης κινδύνων και υποστήριξης αποφάσεων, αξιοποιώντας τον μεγάλο αριθμό δεδομένων που καταγράφονται, ώστε τα συστήματα να είναι αποτελεσματικά.
Στη συνέχεια, παρουσιάστηκαν τα κύρια συμπεράσματα από την Έρευνα Πολιτών που διεξήχθη για δύο συνεχή έτη στην Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, με βασικό ζητούμενο το επίπεδο κατανόησης και αντίληψης των πολιτών σχετικά με τους περιβαλλοντικούς όρους, με τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στην περιοχή τους και τις αλλαγές που χρειάζεται να κάνουν στον τρόπο ζωής τους προκειμένου να μετριαστούν οι αρνητικές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Τα συμπεράσματα της έρευνας θεωρήθηκαν πολύ χρήσιμα για τη μελλοντική χάραξη της κατάλληλης πολιτικής επικοινωνίας, ενημέρωσης του κοινού, ανάπτυξης δράσεων και μέτρων.
Η δεύτερη ενότητα της εκπαιδευτικής δράσης είχε ως βασικό θέμα τη “Λειψυδρία και τη Διαχείριση Νερού”. Παρουσιάστηκε η δομή και ο τρόπος ανάπτυξης του Σχεδίου Προσαρμογής στην Κλιματική Αλλαγή (ΠΕΣΠΚΑ) από την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, οι κλιματικοί δείκτες που λαμβάνονται υπόψη και τα μέτρα που προτείνονται για τη διαχείριση των υδάτινων πόρων, με βάση τρεις χρονικές περιόδους και δύο σενάρια για την παγκόσμια εξέλιξη των συγκεντρώσεων αερίων του θερμοκηπίου.
Ακολούθησε η παρουσίαση δύο εφαρμογών που αναπτύχθηκαν στην Ελλάδα μέσω ερευνητικών έργων με αντικείμενο την επαναχρησιμοποίηση λυμάτων: Η εγκατάσταση επαναχρησιμοποίησης επεξεργασμένων αστικών λυμάτων που υλοποιήθηκε στην περιοχή του Μαρκόπουλου Αττικής και στην περιοχή της Λέσβου. Ακόμη, παρουσιάστηκε στους συμμετέχοντες ο “Σύντομος Οδηγός για την Ξηρασία”, εργαλείο που σχεδιάστηκε στο πλαίσιο του έργου REGILIENCE. Η ενότητα έκλεισε με ανοιχτή συζήτηση, όπου διατυπώθηκαν ενδιαφέρουσες ιδέες και προτάσεις για τα επόμενα βήματα και τις δράσεις που πρέπει να υλοποιηθούν, καθώς η δημιουργία του Σχεδίου Προσαρμογής στην Κλιματική Αλλαγή (ΠΕΣΠΚΑ) για την Περιφέρεια Κεντρικής αποτελεί μόνο την αρχή.
Η τελευταία δράση του έργου REGILIENCE ανέδειξε τη Θεσσαλονίκη και την Κεντρική Μακεδονία σε κόμβο επικοινωνίας και δικτύωσης με στόχο τη συνεργασία, την ανταλλαγή γνώσεων και την αντιμετώπιση περιφερειακών και αστικών προκλήσεων. Μέσα από τις εργασίες της εκδήλωσης, προβλήθηκαν οι μεγάλες και επαναλαμβανόμενες προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, οι οποίες απαιτούν την ενίσχυση της κλιματικής της ανθεκτικότητας. Όπως υπογράμμισαν ομιλητές και συμμετέχοντες, “η κλιματική αλλαγή εντείνει τις φυσικές καταστροφές, καθιστώντας την Πολιτική Προστασία ως βασικό φορέα, όχι μόνο για την απόκριση σε κρίσεις, αλλά και για την πρόληψη και την ετοιμότητα”.
