Ενημέρωση των πολιτικών συντακτών και ανταποκριτών ξένου Τύπου από τον Υφυπουργό παρά τω Πρωθυπουργώ και Κυβερνητικό Εκπρόσωπο Παύλο Μαρινάκη.

Καλό μεσημέρι. Ολοκληρώθηκαν οι προβλεπόμενες διαδικασίες αδειοδότησης από τις αρμόδιες ελληνικές Αρχές για την εκτέλεση εργασιών έρευνας και πόντισης καλωδίου στο πλαίσιο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου (GSI), μετά το σχετικό αίτημα που υπέβαλε η γαλλική εταιρεία NEXANS.

Πιο συγκεκριμένα, κατόπιν θετικής γνωμοδότησης της αρμόδιας διυπουργικής Επιτροπής Χορήγησης Αδειών Ερευνών Θαλάσσης, ο Υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης εξέδωσε την περασμένη Παρασκευή την απόφαση αδειοδότησης των εργασιών έρευνας και πόντισης του καλωδίου.

Στη συνέχεια, το ερευνητικό πλοίο αιτήθηκε την έκδοση της προβλεπόμενης αγγελίας προς ναυτιλλομένους, της λεγόμενης NAVTEX, για την εκτέλεση των εργασιών, η οποία εκδόθηκε. Ο GSI αποτελεί ένα έργο διασυνδεσιμότητας, στρατηγικής σημασίας για την ενίσχυση της ενεργειακής αυτάρκειας και της περιφερειακής συνεργασίας και σταθερότητας, που θα συμβάλλει στην ειρήνη και την ασφάλεια στην ευρύτερη περιοχή.

– – – –

Στους 1.109 ανέρχονται, πλέον, οι κωδικοί που έχουν ενταχθεί στη δεύτερη φάση της Εθνικής Πρωτοβουλίας μείωσης τιμών, η οποία ολοκληρώνεται στο τέλος του 2026. Οι μειώσεις ξεκινούν από 5% και φτάνουν έως και 34%, ενώ η μέση μείωση της βασικής τιμής ραφιού διαμορφώνεται στο 7,1%. Περισσότεροι από 600 κωδικοί αφορούν σε επώνυμα προϊόντα, πλήθος κωδικών εντάσσεται στην κατηγορία «ιδιωτική ετικέτα», ενώ στην πρωτοβουλία έχουν ενταχθεί και δεκάδες κωδικοί που αφορούν σε νωπό κρέας.

Σε γενικές γραμμές, στη β’ φάση συμπεριλαμβάνονται βασικές κατηγορίες για την καθημερινότητα του νοικοκυριού, όπως: γαλακτοκομικά, αλλαντικά, ψωμί και αλεύρι, ζυμαρικά, καθαριστικά, προϊόντα προσωπικής φροντίδας, βρεφικά προϊόντα, αναψυκτικά και νωπό κρέας.

Οι κωδικοί είναι διαθέσιμοι στην πλατφόρμα posokanei.gov.gr, ώστε οι καταναλωτές να τους εντοπίζουν εύκολα και να ενημερώνονται για τις τιμές, ενώ ειδική σήμανση υπάρχει και στα σούπερ μάρκετ. Η λίστα παραμένει ανοιχτή σε νέες συμμετοχές και αναμένεται να διευρυνθεί, καθώς η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή συνεχίζει τις επαφές με προμηθευτές και αλυσίδες σούπερ μάρκετ για την προσθήκη περισσότερων προϊόντων.

Η Εθνική Πρωτοβουλία Μείωσης Τιμών βρίσκεται στο επίκεντρο των προσπαθειών για τη συγκράτηση των τιμών, με την Ελλάδα να καταγράφει τον Οκτώβριο πληθωρισμό στην ευρύτερη κατηγορία τροφίμων, αλκοόλ και καπνού 1,4%, χαμηλότερο από το 1,6% της Ευρωζώνης, σύμφωνα με την Eurostat.

– – – –

Σημαντικές πρωτοβουλίες λαμβάνει το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, για την αναβάθμιση των πανεπιστημιακών υποδομών. Πριν από μερικές ημέρες ανακοινώθηκε η χρηματοδότηση, ύψους άνω των 2 εκατ. ευρώ, για τη συντήρηση, την επισκευή και την αναβάθμιση των κτιριακών και τεχνικών υποδομών του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών αλλά και η πρόσθετη χρηματοδότηση, ύψους 5,5 εκατ. ευρώ, για την ασφάλεια και την αναβάθμιση των υποδομών του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστημίου.

Οι πρωτοβουλίες εντάσσονται στον ευρύτερο σχεδιασμό του Υπουργείου για τη συστηματική ενίσχυση των δημόσιων Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων, με προτεραιότητα τη βελτίωση των υποδομών τους και τη δημιουργία ενός σύγχρονου, ασφαλούς και λειτουργικού ακαδημαϊκού περιβάλλοντος. Παράλληλα, την περασμένη Τρίτη εγκαινιάστηκε η νέα Φοιτητική Εστία του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, με δημόσια χρηματοδότηση περίπου 2,5 εκατ. ευρώ.

Με τη λειτουργία αυτής της νέας εστίας στην Τρίπολη, οι διαθέσιμες θέσεις φοιτητικής στέγασης του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου αυξάνονται από 330 σε 426. Η νέα υποδομή ενισχύει τις δυνατότητες στέγασης των φοιτητών του Ιδρύματος, περιορίζοντας παράλληλα το οικονομικό βάρος των οικογενειών τους. Πέραν των διαθέσιμων θέσεων στις εστίες, υπενθυμίζεται πως έχει αυξηθεί και το φοιτητικό στεγαστικό επίδομα, το οποίο αποτελεί βασικό εργαλείο οικονομικής στήριξης των φοιτητών και των οικογενειών τους.

Από 1.000 ευρώ που ήταν το ετήσιο επίδομα το 2019 έχει διαμορφωθεί, πλέον, για τους δικαιούχους φοιτητές των περιφερειακών πανεπιστημίων, στα 2.000 ευρώ ετησίως και στα 2.500 ευρώ σε περίπτωση συγκατοίκησης. Πρόκειται για αύξηση που φτάνει έως και το 150% σε σχέση με το 2019, με άμεσο αντίκτυπο στον οικογενειακό προϋπολογισμό, ιδιαίτερα για όσους καλούνται να καλύψουν τις ανάγκες ενός δεύτερου νοικοκυριού. Έμφαση δίνεται και στη φοιτητική σίτιση, ως αναπόσπαστο μέρος της καθημερινής φροντίδας των νέων που σπουδάζουν μακριά από τις οικογένειές τους.

Στο πλαίσιο αυτό, έχει δρομολογηθεί η μόνιμη αύξηση της ετήσιας κρατικής χρηματοδότησης για τη φοιτητική σίτιση στα 80 εκατ. ευρώ από το 2027, με στόχο τη βελτίωση των παρεχόμενων υπηρεσιών και τη σταθερή υποστήριξη των φοιτητών από τα πανεπιστημιακά ιδρύματα.

– – – –

Σε δημόσια διαβούλευση έχει τεθεί, έως τις 19 Νοεμβρίου, το νομοσχέδιο του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, το οποίο εισάγει, για πρώτη φορά, κανόνες για την ανεξέλεγκτη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στην αγορά εργασίας. Οι νέες ρυθμίσεις ενισχύουν σημαντικά τη διαφάνεια στην αλγοριθμική διαχείριση της εργασίας και επιβάλλουν ανθρώπινη εποπτεία στη λήψη σημαντικών αποφάσεων για την εργασιακή κατάσταση.

Στόχος είναι η αποτελεσματικότερη ενημέρωση των απασχολούμενων για τις διαδικασίες και τα κριτήρια λήψης αποφάσεων που τους αφορούν, ιδίως όταν αυτές επηρεάζουν ουσιωδώς την εργασιακή τους κατάσταση, καθώς και η προστασία των προσωπικών τους δεδομένων. Παράλληλα, οι προωθούμενες διατάξεις βελτιώνουν τους όρους εργασίας όσων απασχολούνται σε πλατφόρμες και ενισχύουν την  προστασία όσων χρησιμοποιούν τις υπηρεσίες που προσφέρουν οι πλατφόρμες.

Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει, επίσης, διατάξεις με έντονο κοινωνικό πρόσημο. Μεταξύ αυτών:

-η βελτίωση της κάλυψης της ασφαλιστικής ικανότητας παιδιών κοντά στην ενηλικίωση,

-η διευκόλυνση της πρόσβασης σε γονική άδεια και άδεια φροντιστή και

-η συμπληρωματική παροχή κυοφορίας και λοχείας της ΔΥΠΑ για ασφαλισμένες μητέρες στον ΕΔΟΕΑΠ.

– – – –

Τις 4.144 έφτασαν οι οριστικές υποβολές αιτήσεων στην πλατφόρμα του εξωδικαστικού μηχανισμού τον Οκτώβριο, σημειώνοντας ρεκόρ εξαμήνου. Παράλληλα, οι εκκινήσεις νέων αιτήσεων ξεπέρασαν τις 7.000 για δεύτερο συνεχόμενο μήνα. Οι νέες επιτυχείς ρυθμίσεις έφτασαν τις 1.965, εκ των οποίων οι 552 πραγματοποιήθηκαν βάσει της υποχρεωτικότητας συμμετοχής των πιστωτών, ενώ οι αρχικές οφειλές που ρυθμίστηκαν ανέρχονται συνολικά σε 524 εκατ. ευρώ.

Με αυτές τις προσθήκες, μέχρι και τον Οκτώβριο έχουν πλέον πραγματοποιηθεί 72.232 επιτυχείς ρυθμίσεις, οι οποίες αντιστοιχούν σε αρχικές οφειλές συνολικού ύψους 21,77 δισ. ευρώ. Αξίζει να επισημανθεί πως μέσα σε λιγότερο από 1,5 μήνα από την ενεργοποίηση της νέας ρύθμισης, 675 δανειολήπτες εκκίνησαν αίτηση για να διασώσουν την κύρια κατοικία τους.

– – – –

Υπεγράφη, παρουσία του Αναπληρωτή Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών Γιώργου Κώτσηρα, η σύμβαση για την εκτέλεση του έργου συντήρησης και αποκατάστασης της σιδηροδρομικής επιδομής της Γραμμής 1. Το έργο, ύψους περίπου 5 εκατ. ευρώ, αφορά στην εκτέλεση εργασιών συντήρησης και αποκατάστασης της σιδηροδρομικής επιδομής σε μήκος 16 χλμ. γραμμής, καθώς και σε 60 αλλαγές τροχιάς.

Σκοπός των παρεμβάσεων είναι η αντιμετώπιση των φθορών από τη χρήση, η διατήρηση υψηλών προδιαγραφών ασφάλειας και αξιοπιστίας, καθώς και η βελτίωση των χρόνων εκτέλεσης των δρομολογίων. Το έργο αυτό αποτελεί μέρος του ευρύτερου προγράμματος εκσυγχρονισμού του ΗΣΑΠ, που είναι σε εξέλιξη περιλαμβάνοντας: ανακατασκευή συρμών, συντήρηση υποδομών και ανακαίνιση σταθμών. Σταθερή επιδίωξη της Κυβέρνησης είναι η αναβάθμιση των αστικών συγκοινωνιών και η βελτίωση της καθημερινότητας των πολιτών. Παρακαλώ για τις ερωτήσεις σας.

Μ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΗΣ: Καλό μεσημέρι Κύριε Υπουργέ. Θέλω να σας ρωτήσω για τα όσα γράφονται για τη ρηματική διακοίνωση και για τη γαλλική ενημέρωση στην Τουρκία και υπάρχει και αντιπολίτευση που σας ζητά εξηγήσεις επ’ αυτού. Τι απαντάτε σε όλα αυτά; Ευχαριστώ.

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Όπως ανέφερα και στην αρχική μου εισήγηση, την Παρασκευή που μας πέρασε, στις 6 Νοεμβρίου, σε συνέχεια θετικής γνωμοδότησης της αρμόδιας διυπουργικής Επιτροπής της ΕΧΑΕΘ, εκδόθηκε η σχετική απόφαση του Υπουργού Εξωτερικών. Ακολούθησε, άμεσα, η έκδοση της προβλεπόμενης NAVTEX από την Υδρογραφική Υπηρεσία του Πολεμικού Ναυτικού. Συνεπώς, η Ελλάδα ολοκλήρωσε όλες τις προβλεπόμενες διαδικασίες για τις εργασίες έρευνας και πόντισης του καλωδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου, κατόπιν αιτήματος της κυρίας του έργου, που είναι η γαλλική εταιρεία NEXANS. Τώρα, στη συνέχεια, είχαμε την έκδοση της τουρκικής αντι-NAVTEX, η οποία, για να απαντήσω και σε διάφορα τα οποία έχω δει αυτές τις μέρες να γράφονται, δεν μεταβάλλει το ισχύον νομικό καθεστώς, ούτε επηρεάζει τις αρμοδιότητες της Ελλάδας βάσει του Διεθνούς Δικαίου της θάλασσας.

Είναι μια επανάληψη γνωστών τουρκικών ισχυρισμών, οι οποίοι δεν παράγουν έννομα αποτελέσματα για τη χώρα μας σε καμία περίπτωση. Η Ελλάδα ασκεί τα δικαιώματα και τη θαλάσσια δικαιοδοσία της, σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο. Ποια είναι η θέση της χώρας μας; Η θέση μας είναι και παραμένει σαφής: άδεια για τις σχετικές εργασίες ζητήθηκε, αποκλειστικά, από τις αρμόδιες ελληνικές και κυπριακές αρχές, τελεία. Δεν έχει ζητηθεί, ούτε πρόκειται να ζητηθεί, άδεια από την Τουρκία. Επίσης, δεν υπάρχει -το διάβασα κι αυτό- καμία συνεννόηση της Ελλάδας με τις τουρκικές αρχές για την αδειοδότηση ή την εκτέλεση του έργου. Τώρα, να ξεχωρίσουμε δύο διαφορετικά πράγματα, γιατί εδώ επιβεβαιώνονται όλα όσα λέγαμε και τις προηγούμενες ημέρες και τις προηγούμενες εβδομάδες: άλλο πράγμα η άδεια, άλλο πράγμα η ενημέρωση.

Ούτως ή άλλως, αυτό στο οποίο αναφέρεστε, δηλαδή η ρηματική διακοίνωση από τη Γαλλία, είναι ο ηπιότερος τρόπος μεταφοράς ενός μηνύματος από κράτος σε κράτος. Δεν υπάρχει κάτι ηπιότερο από αυτό. Δεν συνεπάγεται αναγνώριση θαλάσσιας δικαιοδοσίας ή δικαιωμάτων τρίτων κρατών. Είναι καθαρά για λόγους ασφάλειας της ναυσιπλοΐας και δεν παράγει κανένα αποτέλεσμα, ούτε αναγνωρίζει το οποιοδήποτε δικαίωμα. Αυτό είναι κρίσιμο να διαχωριστεί, για άλλη μια φορά και δεν είναι κάτι το οποίο λέμε εκ των υστέρων. Σας θυμίζω μια σειρά από απαντήσεις που έχει δώσει, όχι ο ομιλών μόνο, πρωτίστως ο Υπουργός Εξωτερικών, ο κύριος Γεραπετρίτης, στο παρελθόν. Άρα, αυτή είναι η απάντηση. Και όλα όσα διακινούνται και γράφονται δεν έχουν καμία σχέση, όχι μόνο με την πραγματικότητα, αλλά ούτε με το Διεθνές Δίκαιο.

Π. ΜΙΧΟΣ: Καλημέρα, Κύριε Εκπρόσωπε. Καλή εβδομάδα. Η ρηματική διακοίνωση, κατά το κοινώς λεγόμενο «το διάβημα», είναι η πιο ισχυρή διπλωματική πρακτική επικοινωνίας. Και μέσω διαβήματος έγινε το αίτημα στην Ελλάδα και στην Κύπρο για να εκδώσουν τις αιτήσεις αδειοδότησης του έργου. Το ερώτημα είναι: Η Ελλάδα είχε, εις γνώση της, ποιο ήταν το πλήρες περιεχόμενο της γαλλικής ρηματικής διακοίνωσης; Περιείχε συντεταγμένες; Διότι εγείρεται ένα πολύ σοβαρό θέμα: Εάν η γαλλική διπλωματική διακοίνωση είχε μέσα συντεταγμένες ή περιεχόμενο που ομοιάζει με άδεια, και ας μην είναι αίτημα, τότε δεν είναι το θέμα αν καταρρίπτεται το αφήγημα μιας κυβέρνησης ή της αντιπολίτευσης. Είναι ότι εγείρονται σοβαρά ζητήματα, διότι θεωρητικώς λαμβάνεται υπόψη η άποψη της Τουρκίας για το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Σε καμία περίπτωση.

Π. ΜΙΧΟΣ: Το περιεχόμενο το ξέρατε;

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Αυτό το οποίο λέτε δεν ισχύει καθόλου. Δεν είναι η πιο ισχυρή, είναι ο ηπιότερος τρόπος μεταφοράς μηνυμάτων μεταξύ κρατών και δεν έχει καμία εμπλοκή κιόλας η Ελλάδα, ήταν από τη Γαλλία. Η γραπτή ενημέρωση της Τουρκίας δεν συνιστά -και το ξαναλέω, όχι από την Ελλάδα- στην πράξη αίτημα άδειας, όπως υποστηρίζει η αντιπολίτευση, σε καμία περίπτωση. Έχει αποκλειστικά ενημερωτικό χαρακτήρα και προκύπτει σαφώς, ότι δεν συνιστά κανένα τέτοιο αίτημα, ούτε άδειας ούτε συναίνεσης. Αντιθέτως, αίτημα άδειας η γαλλική εταιρεία, με ό,τι αυτό συνεπάγεται και για τη γαλλική κυβέρνηση, υπέβαλε μόνο στις ελληνικές και στις κυπριακές αρχές, αναγνωρίζοντας αντιστοίχως τα κυριαρχικά δικαιώματα στην περιοχή. Αυτή είναι πολύ μεγάλη διαφορά.

Και το ξαναλέω, για να μην υπάρχει και κάποια παρανόηση ή παρεξήγηση, γιατί κάποιοι προσπαθούν να δημιουργήσουν θέμα εντός των συνόρων, το οποίο δεν υπάρχει, και δεν καταλαβαίνω και ποιος είναι ο στόχος ακριβώς, για να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους. Είναι κάτι το οποίο ο ίδιος ο Υπουργός Εξωτερικών, διαχωρίζοντας πλήρως τη διαδικασία αδειοδότησης με τη διαδικασία απλής ενημέρωσης, το είχε πει πολύ πριν. Δεν το λέμε τώρα εκ των υστέρων. Το έργο, λοιπόν, προχωράει σύμφωνα με τον σχεδιασμό. Η διαδικασία αδειοδότησης προχώρησε σύμφωνα με τον σχεδιασμό, μόνο από τις ελληνικές και τις κυπριακές αρχές και τίποτα διαφορετικό από αυτό το οποίο είχε προαναγγελθεί και από την Ελλάδα και από την Κύπρο, αλλά και από τη Γαλλία, δεν έχει συμβεί. Είναι ένα πολύ σημαντικό έργο, το οποίο προχωράει, όπως ακριβώς είχαμε πει.

Π. ΜΙΧΟΣ: Ξέρουμε το περιεχόμενο της γαλλικής ρηματικής διακοίνωσης; Η Αθήνα, δηλαδή, το ζήτησε από τη συμμαχική της Γαλλία;

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Αυτό που μπορώ να σας πω είναι ότι, όπως έχει συμβεί από την πρώτη στιγμή αυτού του έργου, κάθε ενέργεια τελεί υπό τον πλήρη προγραμματισμό όλων των εμπλεκόμενων μερών, σύμφωνα με όσα προβλέπονται από το Διεθνές Δίκαιο. Και, το ξαναλέω, όλα όσα έχουν γίνει εκ των υστέρων ήταν σε πλήρη ενημέρωση, δημοσίως, εκ των προτέρων, προφανώς με βάση και τις διατυπώσεις που μπορούν να ειπωθούν, για λόγους ασφαλείας ενός ενεργειακού έργου υψίστης σημασίας, ενός ευρωπαϊκού ενεργειακού έργου.

Β. ΣΑΜΑΡΑ: Κύριε Εκπρόσωπε, υπήρξε, πρώτον, κάποια επικοινωνία του κυρίου Γεραπετρίτη με τον κύριο Φιντάν μετά την έκδοση της NAVTEX για να αποσοβηθεί οποιαδήποτε ένταση; Δεύτερον, έχει υπάρξει αμερικανική παρέμβαση για το θέμα του καλωδίου;

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Ξεκινάω από το δεύτερο. Τουλάχιστον ως προς την Ελλάδα, δεν έχει υπάρξει καμία, ούτε καν όχληση, από κάποιο άλλο τρίτο κράτος, ούτε από τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής, για το συγκεκριμένο έργο και όλη αυτή τη διαδικασία. Δεν μπορώ να γνωρίζω αν έχει συμβεί το οτιδήποτε από τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής προς κάποιο άλλο κράτος. Ως προς το πρώτο, δεν γνωρίζω για κάποια επικοινωνία. Ούτως ή άλλως, είναι ένα έργο ενεργειακής διασύνδεσης -εννοώ το πρώτο ερώτημα μεταξύ του Έλληνα και του Τούρκου Υπουργού Εξωτερικών. Επαναλαμβάνω ότι δεν γνωρίζω για κάποια επικοινωνία. Ούτως ή άλλως, μιλάμε για ένα έργο Ελλάδας-Κύπρου-Γαλλίας, ένα έργο ενεργειακής διασύνδεσης ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος.

Δ. ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Αφού δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα, γιατί δεν μας κοινοποιείτε την επιστολή που έστειλαν οι Γάλλοι στους Τούρκους;

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Αυτό που ρωτάτε δεν έχει καμία σύνδεση με το συμπέρασμα που βγάζετε μέσω της ερώτησης. Δηλαδή, οι διαδικασίες που ακολουθούνται έχουν ένα συγκεκριμένο πρωτόκολλο, είναι οι ίδιες διαδικασίες που ακολουθούνται ή ανάλογες διαδικασίες σε κάθε τέτοιο ενεργειακό έργο. Και θέτετε ένα ερώτημα στον Εκπρόσωπο της ελληνικής Κυβέρνησης σε σχέση με μια ρηματική διακοίνωση, καθαρά ενημερωτικού χαρακτήρα, που δεν παράγει κανένα έννομο αποτέλεσμα ενός άλλου κράτους. Το ξαναλέω: όσο και αν κάποιοι θέλουν, είτε με δόλο είτε χωρίς δόλο -δεν μπορώ να κάνω αυτή τη στιγμή δίκη κινήτρων- να συνδέσουν ή να συγκρίνουν ή να ταυτίσουν, να το πούμε πιο σωστά, δύο εντελώς διαφορετικές διαδικασίες μεταξύ τους, αυτό δεν «πατάει» πουθενά σε κανέναν κανονισμό, πουθενά στο Διεθνές Δίκαιο. Είναι άλλο πράγμα η διαδικασία αδειοδότησης, όπως είχαμε πει και απεδείχθη εκ των υστέρων, αφορούσε μόνο τις ελληνικές και τις κυπριακές αρχές, και άλλο πράγμα η ενημέρωση που κάνει ένα κράτος, όπως είναι η Γαλλία, η οποία έχει άμεσο ενδιαφέρον για την υλοποίηση του έργου, λόγω της πλειοψηφικής συμμετοχής της εταιρείας Meridiam στη GSI και της παραγωγής υλικών και εκτέλεσης του έργου από την εταιρεία NEXANS.

Δ. ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Το ξέρατε ότι θα στείλουν οι Γάλλοι επιστολή στους Τούρκους;

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Δείτε τις συνεντεύξεις του Υπουργού Εξωτερικών τις τελευταίες εβδομάδες. Δεν ξέρω κι εγώ πόσες φορές έχει απαντήσει, ότι είναι άλλο πράγμα η άδεια και άλλο πράγμα η ενημέρωση, η οποία προβλέπεται σε αυτές τις περιπτώσεις και δεν παράγει κανένα έννομο αποτέλεσμα. Κάποιοι ανακάλυψαν την Αμερική τις τελευταίες ημέρες, από το πολιτικό σύστημα, από οπουδήποτε, μόνο και μόνο για να δημιουργήσουν εντυπώσεις. Δεν είναι όλα τα θέματα, θέματα κομματικής αντιπαράθεσης. Και άλλη μια φορά, πέφτουν έξω όσοι είχαν πει: «Σιγά μην προχωρήσει το έργο, σιγά μην γίνει το καλώδιο, σιγά μην προχωρήσει η διαδικασία» ή πόσα άλλα κόμματα «θα πάρουν άδεια από την Τουρκία για να το κάνουν.». Τίποτα από όλα αυτά δεν συνέβη. Τώρα ψάχνουν να δημιουργήσουν ένα θέμα από κάτι το οποίο από πριν είχε γίνει σαφές και από τον Έλληνα Υπουργό Εξωτερικών, διαχωρίζοντας, πλήρως, ο ίδιος δύο εντελώς διαφορετικές διαδικασίες μεταξύ τους. Η μία παράγει έννομα αποτελέσματα: διαδικασία άδειας, αναγνωρίζει κυριαρχικά δικαιώματα και έγινε μόνο από τις ελληνικές και από τις κυπριακές αρχές. Η άλλη είναι μια τυπική διαδικασία ενημέρωσης, που δεν παράγει κανένα έννομο αποτέλεσμα.

ΧΡ. ΑΒΡΑΜΙΔΗΣ: Η Ελλάδα καταγράφει πληθωρισμό 5,6%, τρίτος υψηλότερος στην Ευρωζώνη. Ο μέσος όρος είναι 4%, δηλαδή είμαστε 40% πάνω. Και είναι και η υψηλότερη τιμή των τελευταίων 43 μηνών, όπως σχολιάζει η Eurobank. Δηλαδή, ένας εργαζόμενος που παίρνει ίδιο μισθό με τον περσινό Οκτώβριο έχει χάσει πάνω από 5% της αγοραστικής δύναμης, σαν να του έκαναν μείωση μισθού. Για τους φτωχότερους, η απώλεια είναι ακόμα μεγαλύτερη. Σας έχουμε ρωτήσει επανειλημμένα, για την ακρίβεια. Μας απαντήσατε ότι λαμβάνετε μέτρα, ότι εξετάζετε παρεμβάσεις και επιλέγετε εκείνες που έχουν το μεγαλύτερο όφελος, αλλά ο κόσμος συνεχίζει να στενάζει. Σας είχαμε επισημάνει ότι οι τέσσερις μεγάλοι ενεργειακοί όμιλοι είχαν εμφανίσει πάνω από 1 δισ. ευρώ λειτουργική κερδοφορία. Και οι δύο μεγάλοι όμιλοι διύλισης παράλληλα κατέγραψαν πάνω από 1 δισεκατομμύριο ευρώ συγκρίσιμα καθαρά κέρδη σε μισό χρόνο. Θα βάλετε πλαφόν στο περιθώριο κέρδους στα διυλιστήρια; Και επίσης θα κάνετε κάτι με το χρηματιστήριο ενέργειας, χάρη στο οποίο οι τέσσερις μεγάλες επιχειρήσεις θησαυρίζουν και εμείς πληρώνουμε;

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Πρέπει να έχω απαντήσει σε ίδιες ερωτήσεις, μόνο σε εσάς πάνω από 10 φορές. Τώρα τις μαζέψατε σε μία. Προφανώς, η επανάληψη των ερωτήσεων είναι για λόγους επικοινωνίας. Είναι ένα πάρα πολύ σημαντικό θέμα, αλλά θα προβώ σε άλλη μια απάντηση, για να μην σας κάνω τη χάρη να παρουσιάσετε αποσπασματικά μια απάντηση παραπέμποντας σε προηγούμενες απαντήσεις. Βιώνουμε το πιο επίμονο, το πιο μεγάλο και το πιο δύσκολο κύμα πληθωρισμού που μπορεί να θυμηθεί κανείς τα τελευταία χρόνια. Αυτό δεν είναι ελληνικό φαινόμενο. Αν ήταν ελληνικό φαινόμενο, τότε θα μετρούσαμε την ακρίβεια μόνο στην Ελλάδα, τον πληθωρισμό μόνο στην Ελλάδα. Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία γι’ αυτό. Κάποιους μήνες σε γενικό πληθωρισμό είμαστε πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, κάποιους όχι. Τους μήνες που είμαστε πάνω, όπως τον τελευταίο μήνα, αυτό οφείλεται στην ενεργειακή εξάρτηση που έχουμε από κάποιες εισαγωγές. Είναι δηλαδή πληθωρισμός που περισσότερο βασίζεται ως αιτία στην ενέργεια.

Γι’ αυτό τον λόγο και στον πληθωρισμό τροφίμων, που όταν είναι υψηλότερος από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, με ρωτάτε για τον πληθωρισμό τροφίμων. Γι’ αυτό και δεν με ρωτάτε τώρα για τον πληθωρισμό τροφίμων. Όχι ότι δεν υπάρχει ακρίβεια, υπάρχει. Είμαστε χαμηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχει ακρίβεια και στα τρόφιμα, το ξαναλέω, για να αποφύγουμε τη μέθοδο της κοπτοραπτικής. Άρα ναι, υπάρχει ζήτημα και στην Ελλάδα και στην Ευρώπη και στον υπόλοιπο κόσμο. Και αυτό το οποίο κάνουμε είναι να αυξάνουμε όσο πιο γρήγορα μπορούμε τα εισοδήματα, ούτως ώστε να απορροφώνται κατά το δυνατόν περισσότερο οι αυξήσεις των τιμών. Και το κάνουμε σταθερά, χωρίς να παράγουμε ελλείμματα ή να αυξάνουμε το δημόσιο χρέος ως προς το ΑΕΠ, για να μη σταλεί ο λογαριασμός στις επόμενες γενιές.

Δυστυχώς, δεν υπάρχουν λεφτά τα οποία «φυτρώνουν» από κάπου. Τα λεφτά αυτά, τα οποία κάποια, σχεδόν όλα τα κόμματα της αντιπολίτευσης και κάποιοι δημοσιολογούντες μοιράζουν με το «τσουβάλι», είναι τα λεφτά των φορολογούμενων, τα οποία εμείς σεβόμαστε και δεν θέλουμε να επιστρέψουμε σε «συνταγές του παρελθόντος», όπου κάποιοι πολιτικοί έκαναν τους ευχάριστους, δανειζόμενοι από τις επόμενες γενιές. Στην Ελλάδα, οι μισθοί τα τελευταία χρόνια έχουν αυξηθεί περισσότερο από ό,τι σωρευτικά έχει αυξηθεί ο πληθωρισμός. Σίγουρα οι αυξήσεις αυτές δεν έχουν φανεί τόσο πολύ λόγω των αυξήσεων των τιμών. Ήμασταν 19οι ως προς τον μέσο μισθό στις σταθερές τιμές στην Ευρώπη και τώρα είμαστε 17οι, ενώ έχουμε συγκλίνει και ως προς το διαθέσιμο εισόδημα, σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και ως προς την ατομική κατανάλωση. Αυτά είναι στοιχεία της Eurostat.

Δεν αποδεικνύουν ότι δεν υπάρχει πρόβλημα. Αλίμονο. Δεν υπάρχει χώρα που μπορεί να εξαφανίσει την ακρίβεια. Αποδεικνύουν, ότι συγκριτικά με τις υπόλοιπες χώρες, κάνουμε την καλύτερη δυνατή διαχείριση σε μια πρωτοφανή κατάσταση πληθωρισμού. Ως προς τα διυλιστήρια, πρέπει να σας έχω απαντήσει 3-4 φορές ξανά. Έχετε μια επιμονή να ρωτάτε. Δικαίωμά σας. Είμαστε η πρώτη Κυβέρνηση, που μπορώ να θυμηθώ, που προχώρησε και στις εταιρείες ενέργειας και στις εταιρείες διυλιστηρίων σε έκτακτα μέτρα στο παρελθόν. Καμία άλλη κυβέρνηση δεν το έχει κάνει αυτό. Τους τελευταίους μήνες έχει κριθεί προτιμότερο και πιο αποδοτικό, κάθε μήνα, παράλληλα με τα μέτρα της Κυβέρνησης, να υπάρχουν και αντίστοιχες παρεμβάσεις των διυλιστηρίων, που μειώνουν όσο παραπάνω γίνεται την τιμή στην αντλία και στο πετρέλαιο θέρμανσης και στο πετρέλαιο κίνησης και στη βενζίνη, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι λύνεται το πρόβλημα των πολιτών. Παραπέμπω και σε προηγούμενες απαντήσεις.

ΧΡ. ΑΒΡΑΜΙΔΗΣ: Συγγνώμη, σας είχαμε ρωτήσει και μας είχατε απαντήσει ότι κάνετε παρεμβάσεις, αλλά αυτό ήταν πριν έρθουν αυτά τα νέα στοιχεία, που δείχνουν ότι η προσπάθειά σας δεν αποδίδει. 5,6% είναι μεγάλο ποσοστό και είναι και πολύ μεγαλύτερο από άλλες χώρες, άρα πώς ακριβώς είναι διεθνές το φαινόμενο; Δηλαδή, αν ο πληθωρισμός γράφει τον Νοέμβρη 10%, δεν θα σας ρωτήσουμε γιατί σας είχαμε ρωτήσει τον Αύγουστο; Επομένως, να επαναφέρουμε την ερώτηση λίγο πιο γενικά, για να υπάρχει και η ευκαιρία να μας απαντήσετε συγκεκριμένα αν υπάρχουν σχεδιασμοί παρεμβάσεων με βάση και αυτό το δραματικό στοιχείο. Θα αλλάξετε κάτι ή τα έχετε κάνει όλα καλά με τον πληθωρισμό;

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Με συγχωρείτε που σας χαλάω έτσι το παιχνίδι εντυπώσεων που κάνετε για το διαδίκτυο, αλλά αυτό δεν είναι του τελευταίου μήνα. Είναι των τελευταίων παραπάνω από τριών ετών. Ειδικά μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, είχαμε πολύ υψηλό πληθωρισμό σχεδόν κάθε μήνα. Με τη λογική, βέβαια, τη δικιά σας, κάθε μήνα που η Ελλάδα έχει χαμηλότερο πληθωρισμό από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ειδικά στο ράφι, στο σούπερ μάρκετ, όπως έχει συμβεί τους τελευταίους—σχεδόν όλους τους τελευταίους μήνες- 9 στους 10 τελευταίους μήνες, θα πρέπει εσείς να βγάζετε ένα συμπέρασμα ότι εμείς τα πηγαίνουμε καλύτερα από την υπόλοιπη Ευρώπη στον τομέα αυτό. Ας αποφασίσουμε τι θέλουμε επιτέλους. Και δεν αναφέρομαι στον κόσμο. Ο κόσμος δικαίως φωνάζει και διαμαρτύρεται.

Αναφέρομαι σε όλους αυτούς οι οποίοι έχουν δημόσιο λόγο και προσπαθούν να κάνουν χρήση για ίδιον όφελος, είτε πολιτικό, είτε οτιδήποτε άλλο, μιας πρωτοφανούς κρίσης. Ακρίβεια έχουμε, δυστυχώς και οφείλουμε να την αντιμετωπίσουμε. Η ακρίβεια, ο πληθωρισμός —όπως θέλετε πείτε το, για να καταλαβαίνουν όλοι που μας ακούνε— δεν αντιμετωπίζεται ούτε με λαϊκισμό ούτε με ατυχείς συγκρίσεις. Όταν μια χώρα έχει καταφέρει να έχει αυξήσει τον μέσο μισθό παραπάνω από ό,τι έχουν αυξηθεί σωρευτικά οι τιμές, προφανώς μεσοσταθμικά, υπάρχουν περιπτώσεις συμπολιτών μας που αυτό το έχουν βιώσει καλύτερα και υπάρχουν περιπτώσεις συμπολιτών μας που το έχουν βιώσει χειρότερα. Μέσοι όροι είναι αυτοί.

Και αντιλαμβανόμαστε το πρόβλημα αυτό, γι’ αυτό και προτεραιοποιούμε όσο μπορούμε μέτρα για τη μεσαία τάξη μείωσης φόρων και για τα χαμηλότερα εισοδήματα. Αυτό, λοιπόν, είναι μια πραγματικότητα. Έχουμε, λοιπόν, καταφέρει—αυτό, το ξαναλέω, δεν σημαίνει ότι μηδενίστηκε το πρόβλημα—να έχουμε συγκλίνει με την Ευρώπη και στην ατομική κατανάλωση και στις καθαρές αποδοχές στο διάστημα αυτό που υπάρχει πληθωρισμός. Αυτή είναι η πραγματικότητα στην Ελλάδα. Και ναι, η Ελλάδα συνολικά όλα αυτά τα χρόνια—δεν είναι ένας και δύο μήνες—έχει διαχειριστεί αυτό το πρωτοφανές πρόβλημα, συγκριτικά με την υπόλοιπη Ευρώπη, καλύτερα. Δείτε τι γίνεται σε άλλες χώρες. Κραταιές οικονομίες, οι οποίες αναγκάζονται να πάρουν τα αντίθετα μέτρα από αυτά τα οποία παίρνουμε εμείς.

ΑΝΤ. ΚΟΤΖΑΪ: Κύριε Εκπρόσωπε, τα κυβερνητικά στελέχη έλεγαν τις προηγούμενες μέρες σχετικά με το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης ότι θα γίνει μια άτυπη ενημέρωση από τη γαλλική εταιρεία προς την Τουρκία. Πλέον έχουν δημιουργηθεί νέα δεδομένα και προκύπτουν εύλογα ερωτήματα, τα οποία αφορούν τα κυριαρχικά δικαιώματα της χώρας και πρέπει να απαντηθούν με καθαρότητα. Πρώτον, πώς φτάσαμε από την άτυπη ενημέρωση της γαλλικής εταιρείας στη ρηματική διακοίνωση από το γαλλικό κράτος; Δεύτερον, γιατί δεν γνωστοποιείται το περιεχόμενο της διακοίνωσης στα κόμματα και στην ελληνική κοινωνία, αφού, όπως είπατε και προηγουμένως, έχει τυπικό χαρακτήρα και δεν παράγει έννομα αποτελέσματα; Τρίτον, στάλθηκε και σε άλλα κράτη η ρηματική διακοίνωση ή μόνο στην Τουρκία; Τέταρτον, πότε θα βγει το ερευνητικό πλοίο; Και τέλος, αφού η έκδοση της NAVTEX έχει έτσι κι αλλιώς ενημερωτικό χαρακτήρα, γιατί χρειαζόταν και η ενημέρωση από τη Γαλλία;

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Η επικοινωνία της γαλλικής πλευράς αφορούσε χώρες της περιοχής. Αυτό προβλέπεται σε τέτοιες περιπτώσεις. Δεύτερον, το ξαναλέω επειδή μπορεί να μην έγινα αντιληπτός, γιατί όπως αντιλαμβάνεστε και εγώ τις απαντήσεις που δίνω τις δίνω μετά από αντίστοιχη ενημέρωση από τα αρμόδια Υπουργεία, στην περίπτωση αυτή δεν είχα πάρει μόνο ενημέρωση από το Υπουργείο Εξωτερικών. Αρκεί κάποιος να ακούσει τις δημόσιες τοποθετήσεις του Υπουργού Εξωτερικών. Το γεγονός ότι υπάρχει μια απόπειρα από κάποια γνωστά Μέσα που υπηρετούν το αφήγημα της υποτιθέμενης ενδοτικότητας, που δεν τους βγαίνει ποτέ, και τα πολιτικά κόμματα που παρασύρονται από αυτή τη λογική, ενώ δεν καταλαβαίνουν ότι μιλάμε για εθνικά θέματα, να δημιουργηθεί ένα θέμα σε σχέση με κάτι το οποίο, όπως ακριβώς είχε προβλεφθεί, έτσι ακριβώς έχει γίνει τις επόμενες ημέρες, δηλαδή τις μέρες που μιλάμε σήμερα, από την Παρασκευή μέχρι σήμερα, είναι ανεξήγητο.

Γιατί, εν πάση περιπτώσει, δεν είναι δικιά μας δουλειά να το εξηγήσουμε. Γιατί κάποιοι προσπαθούν να δημιουργήσουν ένα θέμα από κάτι το οποίο δεν υφίσταται. Θα γίνουν όλα όσα προβλέπεται. Πάντοτε το Υπουργείο Εξωτερικών ενημερώνει και τα κόμματα, πάντοτε στο πλαίσιο των προβλεπόμενων ενεργειών. Δεν μπορώ αυτή τη στιγμή να προεξοφλήσω τις ενέργειες. Δεν νομίζω ότι υπάρχει κάτι το οποίο είναι κάτι κρυφό. Αλλά δεν θέλω να μιλάω εξ ονόματος του Υπουργείου Εξωτερικών.

Θα τις δώσει τις απαντήσεις του και στα κόμματα και την δέουσα ενημέρωση στον σωστό χρόνο, γιατί μιλάμε αυτή τη στιγμή για ένα έργο εν εξελίξει. Ας μην τους πιάνει πανικός κάποιους. Υποχρέωση του Υπουργείου είναι να ενημερώνει και θα ενημερώσει, όπως κάνει κάθε φορά, σύμφωνα με τα πρωτόκολλα και στον σωστό χρόνο. Εδώ δεν είναι ένας αγώνας δρόμου. Και να πω και κάτι. Κάποιοι επισπεύδοντες εντάσεων, κάποιοι επισπεύδοντες προβλημάτων, τα οποία δεν υπάρχουν, κάποιοι που προσπαθούν να μειώσουν τις κινήσεις και τους χειρισμούς της χώρας, οι οποίοι δικαιώνουν τις διαχρονικές μας θέσεις περί κυριαρχικών δικαιωμάτων -όλα αυτά τα οποία συμβαίνουν, δικαιώνουν τις διαχρονικές μας θέσεις και διεκδικήσεις. Ούτε υποχώρηση έχει υπονοηθεί, ούτε κάποια κίνηση η οποία να προσιδιάζει σε κάτι τέτοιο υπάρχει- τι ακριβώς θέλουν; Εγώ δεν μπορώ να καταλάβω όλοι αυτοί οι οποίοι είναι επισπεύδοντες όλων αυτών αυτές τις ημέρες τι ακριβώς επιθυμούν.

Να το πούμε έτσι και απλά και κατανοητά στον κόσμο: Η Ελλάδα δεν υποχωρεί. Η Ελλάδα ασκεί μια ενεργητική εξωτερική πολιτική. Εδώ μιλάμε για ένα ενεργειακής σημασίας έργο. Όπως ακριβώς είχαμε πει, δεν υπήρξε καμία ποτέ ούτε περίπτωση, ούτε πρόθεση, ούτε —προφανώς—από τη γαλλική εταιρεία, ούτε από το γαλλικό Κράτος, να ζητήσει την άδεια κανενός άλλου Κράτους πέραν της Ελλάδας και της Κύπρου, αναγνωρίζοντας στην πράξη όλα όσα λέμε διαχρονικά. Ακολουθείται μια διαδικασία ενημέρωσης με τον ηπιότερο τρόπο, όπως προβλέπεται σε όλα αυτά ή τα αντίστοιχα, τέλος πάντων, έργα. Και κάποιοι και μετά από όλα αυτά προσπαθούν να δημιουργήσουν θέμα. Δεν καταλαβαίνω τον λόγο. Ούτε είναι η δική μου δουλειά να ερμηνεύω προθέσεις, αλλά αξίζει να επισημανθεί.

ΧΡ. ΜΥΤΙΛΙΝΙΟΣ: Κύριε Εκπρόσωπε, να επανέλθω λίγο στο διαθέσιμο εισόδημα, γιατί είχατε ένα άτυπο debate με τον Αλέξη Τσίπρα τις προηγούμενες ημέρες. Απαντήσατε στα όσα είπε ο ίδιος. Μιλήσατε για τις αποδοχές που αυξήθηκαν κατά 42,3% στην Ελλάδα, σε αντίστοιχη φάση με τη Γαλλία που αυξήθηκαν κατά 14,9%. Ωστόσο, χθες, η κυρία Κουφονικολάκου, η εκπρόσωπος Τύπου της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης, αναφέρθηκε σε εσάς λέγοντας ότι ξεχάσατε, σύμφωνα με την ίδια την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, όπως λέει η κυρία Κουφονικολάκου, ότι οι πραγματικοί μισθοί στην Ελλάδα δεν έχουν επιστρέψει ούτε καν στα επίπεδα του 2019, επτά χρόνια κυβέρνηση και ο μισθός σας -απευθύνεται στους πολίτες- δεν αγοράζει, ούτε αγόραζε όταν ανέλαβαν, όταν αναλάβατε εσείς δηλαδή. Τι απαντάτε σε αυτό;

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Έχω την αίσθηση από την απάντηση της εκπροσώπου του κυρίου Τσίπρα, ότι η κυρία Κουφονικολάκου ή δεν κατάλαβε τον σκοπό του βίντεο που ανήρτησα το περασμένο Σάββατο, προχθές, είτε έκανε εκείνη ή ο πρόεδρος του κόμματός της -μπορεί να της ζήτησε να απαντήσει- ότι δεν κατάλαβε. Δεν μπορώ να πω τι από τα δύο ισχύει. Το βίντεο αυτό δεν συγκρίνει την Ελλάδα με τη Γαλλία. Το βίντεο αυτό συγκρίνει δύο στιγμές: Το 2019, όταν αναλάβαμε τη διακυβέρνηση του τόπου -άρα ο στόχος μας δεν είναι να συγκριθούμε με τον κύριο Τσίπρα, αλίμονο αν είχαμε τόσο χαμηλά τον πήχη- Ελλάδα-Γαλλία και Ελλάδα-Γαλλία το 2026. Αυτή είναι η σύγκριση. Γιατί, όπως είπα στην αρχή του βίντεο, κάθε χώρα έχει τα δικά της προβλήματα, τις δικές της ανάγκες και τις δικές της ιδιαιτερότητες.

Είναι μια διαφορετική οικονομία, η οικονομία της Γαλλίας, με άλλο παρελθόν, άλλη δυναμική, άλλα προβλήματα που αντιμετωπίζει τώρα, και δεν είναι και δική μας δουλειά να πούμε στους Γάλλους ή στη γαλλική κυβέρνηση τι θα κάνει. Αλλά όταν πάει ένας πρώην Πρωθυπουργός της χώρας με τα όσα έκανε ως Πρωθυπουργός -που παρέδωσε την εξουσία του 2019 μετά την εκλογική του ήττα- στη Γαλλία για να κάνει επίκληση της Γαλλίας στους Έλληνες και στην ελληνική Κυβέρνηση, δεν μπορούμε παρά να εντοπίσουμε κάποια δεδομένα τα οποία νομίζω όλος ο κόσμος κατάλαβε. Σε συνέχεια, λοιπόν, αυτών, επειδή δεν θέλω να αφήνω τίποτα αναπάντητο, θα σας παραθέσω κάποια δεδομένα τα οποία συμπεριλαμβάνουν μέσα, περικλείουν μέσα και την επίδραση του πληθωρισμού, που είναι ένας πολύ καθοριστικός παράγοντας, όχι μόνο για την Ελλάδα, όχι μόνο για τη Γαλλία, για όλη την Ευρώπη και τον υπόλοιπο κόσμο, τα περισσότερα από αυτά τα επτά χρόνια που μεσολάβησαν από το 2019 μέχρι το 2026.

Γιατί, όπως και η Ελλάδα, έτσι και η Γαλλία είχε τα χρόνια αυτά ακρίβεια, πληθωρισμό και όλη η Ευρώπη. Μέσος μισθός στην Ελλάδα: Η Ελλάδα το 2019 με καθαρές αποδοχές, καθαρός μισθός, ήταν στην κατάταξη υψηλότερα ή χαμηλότερα το 2019 όταν άφησε τη διακυβέρνηση του τόπου ο κύριος Τσίπρας απ’ ό,τι σήμερα; Ήταν χαμηλότερα, με τις ίδιες αναλογικά συγκρίσεις που κάνουμε σε όλη την Ευρώπη, δηλαδή με την ίδια επίδραση που είχαν τότε οι τιμές τότε και σήμερα. Τότε ήταν στη 19η θέση και σήμερα είναι στη 17η θέση. Αναλογικές είναι οι συγκρίσεις, έτσι; Δηλαδή, όπως ακρίβυναν οι τιμές τα τελευταία χρόνια και στην Ελλάδα, ακρίβυναν και στην υπόλοιπη Ευρώπη, άρα εκεί ανεβήκαμε αισθητά. Κατώτατος μισθός: Ήταν υψηλότερος ή χαμηλότερος; Είναι υψηλότερος, έχει αυξηθεί κατά 41,5%. Ναι, αλλά έχουν ανέβει οι τιμές. Η αγοραστική δύναμη του κατώτατου μισθού της Ελλάδας είναι 24% υψηλότερη από αυτή της Βουλγαρίας και παρεμβάλλονται στο ενδιάμεσο -δεν είμαστε δηλαδή προτελευταίοι, είναι ο κατώτατος μισθός ως προς την αγοραστική δύναμη- χώρες όπως η Κύπρος, η Μάλτα, η Σλοβακία, η Ουγγαρία και η Τσεχία -άρα έξι χώρες.

Δεν είμαστε Ελβετία, αλλά δεν είμαστε και στο τέλος. Άρα και εδώ η σύγκριση περιλαμβάνει την επίδραση του πληθωρισμού. Στο δε μέσο μισθό είναι από κάτω μας δέκα χώρες, αν υπολογίσει κανείς δηλαδή και την επίδραση των τιμών. Κάτω από εμάς είναι η Πορτογαλία, η Τσεχία, η Λιθουανία, η Πολωνία, η Λετονία, η Σλοβακία, η Κροατία, η Ουγγαρία, η Βουλγαρία και η Ρουμανία. Το ξαναλέω, δεν είμαστε παράδεισος, αλλά δεν είμαστε έτσι όπως περιγράφει η Αντιπολίτευση. Για μένα ο πιο κρίσιμος δείκτης είναι η ατομική κατανάλωση. Τι χαλάει κάθε νοικοκυριό; Εκεί περιλαμβάνονται μέσα όλες οι δαπάνες, ακόμα και αυτές που δεν φαίνονται. Εκεί η Ελλάδα βρίσκεται στο 80% του ευρωπαϊκού μέσου όρου, ενώ ήταν στο 77%. Άρα και εκεί, αυτά τα δύσκολα χρόνια, έχουμε συγκλίνει με την Ευρώπη, πάντοτε με σταθερά μέτρα σύγκρισης. Καθαρές αποδοχές: Σε όλους τους τύπους νοικοκυριών, οι μέσες καθαρές ετήσιες αποδοχές έχουν αυξηθεί σημαντικά μετά το 2019. Μονοπρόσωπα νοικοκυριά: Οι καθαρές μέσες ετήσιες αποδοχές ήταν 15.112 ευρώ, τώρα είναι 21.498 ευρώ, καταγράφοντας αύξηση 42,3%, πάλι πάνω από αρκετές χώρες. Θα σας τα έχω και γραπτώς.

Σε νοικοκυριά δύο εργαζομένων με παιδιά: Με αποδοχές, ίσες με τον μέσο όρο, οι καθαρές ετήσιες αποδοχές ανέρχονται το 2025 σε 51.867 ευρώ, έναντι 37.995 ευρώ το 2019, καταγράφοντας αύξηση 36,5%. Και σε αυτή την κατηγορία, η Ελλάδα βρίσκεται πάνω από δέκα χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Eurostat είναι όλα αυτά με σχετικούς πίνακες. Θέσεις εργασίας. Αυτό το έκαναν, αν μου επιτρέπετε, «αβαβά» στην ΕΛ.Α.Σ. Δηλαδή το γεγονός ότι η Ελλάδα είχε 19 μονάδες μεγαλύτερη ανεργία από τη Γαλλία στην ανεργία των νέων το 2019 και 10 μονάδες μεγαλύτερη ανεργία στη γενική ανεργία και τώρα έχει χαμηλότερη γενική ανεργία και αντίστοιχα έχει τη μεγαλύτερη μείωση ανεργίας των νέων, στη μισή, αυτά τα χρόνια, σε αυτό δεν απάντησαν. Το ότι δηλαδή αυτοί οι άνθρωποι βρήκαν δουλειά αυτά τα χρόνια τους περνάει αδιάφορο. Ξέρετε γιατί βρήκαν δουλειά; Πρώτον, γιατί στις επενδύσεις ως προς το ΑΕΠ, η Ελλάδα ήταν στο 11% του ΑΕΠ το 2019. Ο ευρωπαϊκός μέσος όρος ήταν σχεδόν διπλάσιος, στο 20%, και τώρα έχουμε φτάσει πάνω από το 17% του ΑΕΠ. Έχουν αυξηθεί οι άμεσες ξένες επενδύσεις κατά 95%.

Άρα αυξήθηκαν οι επενδύσεις, αντιστοίχως οι εξαγωγές, δημιουργήθηκαν δουλειές αυτά τα χρόνια, κάτι έγινε αυτά τα χρόνια και δημιουργήθηκαν αυτές οι δουλειές μετά το ’19 και έτσι ο κόσμος βρήκε δουλειά. Χρέος. Ας πει κάποιος στην κυρία Κουφονικολάκου, με όλο τον σεβασμό και στο κόμμα που εκπροσωπεί, ότι σε όλο τον κόσμο, διαχρονικά, σε κάθε Κράτος, το χρέος μετριέται ως προς το ΑΕΠ. Πάντοτε. Αυτό μπορεί να μην τους αρέσει. Πρόβλημά τους. Αλλά εμείς δεν το κάνουμε επειδή είναι δικό μας. Έτσι γίνεται παντού και είναι λογικό. Αν πας να συγκρίνεις το χρέος σε απόλυτους αριθμούς, πώς θα το συγκρίνεις, για παράδειγμα, μεταξύ της Ελλάδας και της Γερμανίας ή των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής; Το χρέος μετριέται ως ποσοστό επί του ΑΕΠ. Και εκεί η Ελλάδα έχει τη μεγαλύτερη μείωση αναλογικά με την υπόλοιπη Ευρώπη τα τελευταία χρόνια. Και κάτι πολιτικό, γιατί οι αριθμοί έχουν τη σημασία τους, ο κόσμος ξέρει ότι ακόμα υπάρχουν προβλήματα, οφείλουμε να τα αντιμετωπίσουμε, οφείλουμε να μειώσουμε κι άλλο τις ανισότητες, οφείλουμε να δώσουμε όσα παραπάνω μπορούμε και το κάνουμε με απόλυτο σεβασμό στην κοινωνία.

Αν ήταν τόσο καλά όλα ή τέλος πάντων τόσο καλύτερα, γιατί σύμφωνα με την κυρία Κουφονικολάκου και τον κύριο Τσίπρα και την ΕΛ.Α.Σ., πρώην ΣΥΡΙΖΑ κτλ., ήταν καλύτερα τα πράγματα. Εντάξει, το 2019 ο κόσμος δεν το κατάλαβε και είπε να φύγει από την εξουσία ο κύριος Τσίπρας. Μπορεί να μην είχε δει τη σύγκριση, θα μπορούσε να πει κανείς. Ήρθε το ’23. Κυβερνήσαμε τέσσερα χρόνια. Ήταν ο Κυριάκος Μητσοτάκης Πρωθυπουργός και η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας. Πάλι του είπε δύο φορές όχι του κυρίου Τσίπρα, ο οποίος έπεσε κατά πολύ και στις δύο εκλογικές διαδικασίες. Φεύγει ο κύριος Τσίπρας και ερχόμαστε 2026 προς 2027. Επιστρέφει και παλεύει δημοσκοπικά να προσεγγίσει το ποσοστό που πήρε το 2023 όταν και έφυγε. Και κάτι τελευταίο. Εντάξει, ο κόσμος δεν το έχει καταλάβει, εμείς δεν το έχουμε καταλάβει, στις εκλογές δεν το κατάλαβε κανείς, δεν αναγνώρισε όλη αυτή τη βελτίωση.

Αφού ήταν τόσο καλά όλα αυτά, τα έκανε τόσο καλά μέχρι το ’19 και απλά είχε κάποιες αυταπάτες, όλους αυτούς τους Υπουργούς και τα στελέχη πρώτης γραμμής που εφήρμοσαν αυτή την πολιτική που ήταν, σύμφωνα με τους ίδιους, τόσο αποδοτική, γιατί τους έστειλε στον εξώστη και τους έχει κρύψει τους περισσότερους; Κάποιος ο οποίος είναι τόσο καλός, επανέρχεται μαζί με τον πρόεδρό του και αναλαμβάνει να πείσει τον κόσμο πόσο καλός ήταν. Δεν έχουν απαντήσεις σε όλα αυτά και προσπαθούν να μας πείσουν ότι ο γάιδαρος πετάει. Ο γάιδαρος δεν πετάει. Με αυταπάτες ο κόσμος δεν βελτιώνεται. Καμία χώρα δεν γίνεται καλύτερη. Ο κόσμος δεν λύνει τα προβλήματά του. Ναι, υπάρχουν προβλήματα. Ναι, υπάρχει ακρίβεια, όχι μόνο στην Ελλάδα και στην υπόλοιπη Ευρώπη, αλλά σίγουρα χρειάζονται κοστολογημένες και εφαρμόσιμες λύσεις και όχι ξεπερασμένα συνθήματα και παρωχημένες τακτικές όπως αυτές που βλέπουμε από την αντιπολίτευση.

Π. ΜΙΧΟΣ: Κύριε εκπρόσωπε, είπατε προηγουμένως ότι το γαλλικό Υπουργείο Εξωτερικών ενημέρωσε τα παράκτια κράτη. Σημερινό δημοσίευμα του «enikos» έκανε λόγο ότι εκτός από την Τουρκία ενημερώθηκε και η Αίγυπτος. Η Αίγυπτος είναι μια συμμαχική χώρα με την Ελλάδα και έχουν υπογράψει το 2020 συμφωνία οριοθέτησης ΑΟΖ. Υπάρχει δηλαδή συμφωνημένη ΑΟΖ που η κυβέρνησή σας την υπέγραψε. Ως εκ τούτου, η Αίγυπτος έχει λόγο να ενημερωθεί, διότι διέρχεται από την ΑΟΖ της το καλώδιο. Η Τουρκία ως τι ενημερώθηκε; Και επίσης, επειδή είπατε πριν ότι ενημερώθηκαν τα παράκτια κράτη, ενημερώθηκε και η Λιβύη, που το μόνο που έχει και είναι το παράνομο και ανυπόστατο τουρκολιβυκό μνημόνιο;

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Δεν έχω κάτι περισσότερο να πω. Όλα αυτά τα έχω απαντήσει σε προηγούμενες ερωτήσεις. Ό,τι ενημέρωση είχα, σας την έχω μεταφέρει για το θέμα εννοώ αυτό.

ΧΡ. ΑΒΡΑΜΙΔΗΣ: Σας είχαμε ρωτήσει για τις συντάξεις των Αλβανών μεταναστών και λάβαμε χιλιάδες μηνύματα από ανθρώπους που ζουν και εργάζονται εδώ για δεκαετίες. Επιτρέψτε μας να μεταφέρουμε εδώ μέσα μια φωνή της κοινωνίας. Ανοίγω εισαγωγικά. «Ο πατέρας μου παίρνει 230 ευρώ και δεν μπορεί να κάνει ούτε μια αξονική. Κακιά η ώρα. Μια κακιά ώρα που στα γεράματα έρχεται, ειδικά για ανθρώπους που εργάστηκαν τόσο σκληρά για να μπορούν να επιβιώσουν». Κλείνω εισαγωγικά. Αυτό μας το έγραψε η Μιρέλα. Υπάρχει όμως και κάτι ακόμα. Ο Συνήγορος του Πολίτη έχει επισημάνει ότι η σύνδεση της εθνικής σύνταξης με τα χρόνια διαμονής δημιουργεί σοβαρές ανισότητες και έχει προτείνει πλήρη εθνική σύνταξη με 20 χρόνια ασφάλισης. Την προηγούμενη φορά σας ρωτήσαμε γιατί δεν κάνετε κάτι για τους μετανάστες, αυτό που κάνατε το 2022 για τους ομογενείς. Εσείς μας απαντήσατε τι ισχύει για τους ομογενείς και είπατε ότι θα ξαναρωτήσετε το Υπουργείο Εργασίας. Δηλαδή μας απαντήσατε για μια άλλη κοινωνική ομάδα από αυτή για την οποία σας ρωτήσαμε. Έχετε τώρα απάντηση; Θα αποσυνδέσετε το ποσό της εθνικής σύνταξης από τα χρόνια διαμονής; Θα αλλάξετε αυτή τη ρατσιστική ρύθμιση ή θα συνεχίσετε να αγνοείτε τον Συνήγορο του Πολίτη;

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Τα περί ρατσιστικής ρύθμισης χαρακτηρίζουν τον ερωτώντα. Έχω επισυνάψει ό,τι παραπάνω ενημέρωση είχα από τα αρμόδια υπουργεία. Μεταφέρονται τα ερωτήματά σας. Θεωρώ ότι έχουν απαντηθεί όλα. Ό,τι περισσότερο, είτε στα αρμόδια υπουργεία είτε αν θέλουν τα αρμόδια υπουργεία ή μου στείλουν εμένα νωρίτερα, θα σας τα επισυνάψω.

ΧΡ. ΑΒΡΑΜΙΔΗΣ:  Άρα θα την αλλάξετε, ναι ή όχι;

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Άρα απάντησα. Ό,τι απάντησα. Αν θέλετε παραπάνω, μπορείτε να πάτε στα αρμόδια υπουργεία. Υπάρχουν και εξειδικευμένα ρεπορτάζ υπουργείων. Αν θέλετε, μπορείτε παράλληλα με την ενημέρωση πολιτικών συντακτών να ρωτάτε και τα υπουργεία.

ΑΝΤ. ΚΟΤΖΑΪ:  Κύριε εκπρόσωπε, όπως αποκάλυψε το «Ντοκουμέντο» ο Νίκος Μπατσίλας, προϊστάμενος της Διεύθυνσης Επιχειρησιακού Σχεδιασμού Ελέγχου της ΑΑΔΕ και στενός συνεργάτης του Γιώργου Πιτσιλή, ενημέρωσε στις 2 Οκτωβρίου του 2025 την Αστυνομία, μετά από αίτημα της Αστυνομίας, ότι δεν είχαν διενεργηθεί φορολογικοί έλεγχοι σε τρεις εταιρείες που συνδέονται με τον Άγγελο Γιαννακόπουλο, γνωστό ως Mr. Χωριάτικο. Ωστόσο, μια ημέρα αργότερα, η Διεύθυνση Ερευνών Οικονομικού Εγκλήματος ενημέρωσε τις αστυνομικές αρχές ότι για μια από τις εταιρείες, τη Ρόδος PLAYA, βρισκόταν σε εξέλιξη προκαταρκτική εξέταση από το 2023 για φοροδιαφυγή και νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματική δραστηριότητα. Με δεδομένη αυτή την απόκρυψη της πραγματικότητας και λαμβάνοντας υπόψη τις αποκαλύψεις του DOCUMENTO περί φερόμενου χρηματισμού 25 στελεχών της ΑΑΔΕ, αλλά και την έρευνα που είχε ξεκινήσει το 2020 για το Mr. Χωριάτικο, αλλά πάγωσε μυστηριωδώς, προκύπτουν τα συγκεκριμένα ερωτήματα.

Πώς εξηγείται ότι δύο υπηρεσίες του Υπουργείου Οικονομικών έδωσαν διαφορετική εικόνα στις αστυνομικές αρχές για την ίδια υπόθεση, ενώ υπήρξε παραπλανητική ενημέρωση από τον κύριο Μπατσίλα; Δεύτερον, θα διερευνηθεί ο ρόλος του κύριου Μπατσίλα και θα διαβιβαστούν τα σχετικά στοιχεία στη δικαιοσύνη; Υπενθυμίζω ότι ο συγκεκριμένος κύριος είναι αυτός που διέταξε τον παράνομο φορολογικό έλεγχο στο «DOCUMENTO». Τρίτον, τι έχετε να πείτε για τη στάση του κύριου Πιτσιλή, ο οποίος προχωρά σε μήνυση για να βρεθεί, όπως λέει, αν οι πληροφορίες στο «DOCUMENTO». αποδεικνύουν παραβίαση του υπηρεσιακού απορρήτου της υπηρεσίας; Γιατί ο διοικητής της ΑΑΔΕ δεν δίνει απαντήσεις και φοβάται την αλήθεια και τα δεδομένα; Και τελευταίο, στις πόσες αποκαλύψεις επεμβαίνει άραγε εισαγγελέας και γιατί η Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας δεν καλεί τον κύριο Πιτσιλή για να δώσει εξηγήσεις;

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Επί της αρχής και με δεδομένο ότι μπορώ να απαντήσω μέχρι ένα σημείο όταν μιλάμε για μια ανεξάρτητη αρχή, νομίζω απάντησα στην προηγούμενη ενημέρωση πολιτικών συντακτών για τον σπουδαίο ρόλο που έχει επιτελέσει και η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων στην αντιμετώπιση φαινομένων και περιστατικών και περιπτώσεων, βασικά, εγκληματικών οργανώσεων ή περιπτώσεων, τέλος πάντων, φοροδιαφυγής πολλών εκατομμυρίων. Αυτό που λέμε με απλά ελληνικά, μεταφορικά, «μεγάλα ψάρια». Έχει παίξει έναν σπουδαίο ρόλο, επαναλαμβάνω, απόδειξη και οι τελευταίες ημέρες όπου διαβάζουμε για πάρα πολύ, ένα πολύ μεγάλο και εκτεταμένο δίκτυο, το οποίο προφανώς θα αξιολογηθεί από τη δικαιοσύνη, ο ρόλος του καθενός, η συνδρομή του ή θα αποφασιστεί, τέλος πάντων, η ποινική αντιμετώπιση όλης αυτής της υπόθεσης, γιατί δεν είναι δουλειά μας να κάνουμε τέτοια αξιολόγηση.

Όπως σας είπα λοιπόν την προηγούμενη φορά, σε μια ανεξάρτητη αρχή, σε ένα υπουργείο, σε μια υπηρεσία όπου κάνει ό,τι καλύτερο μπορεί επί της αρχής, δεν αποκλείεται να υπάρχουν και κάποιοι που δεν κάνουν καλά τη δουλειά τους. Είτε απλά δεν κάνουν καλά τη δουλειά τους, είτε παρανομούν. Όποιος παρανομεί, όποιος υπάρχει υπόνοια ότι παρανομεί, πρέπει να λογοδοτήσει στη δικαιοσύνη. Αυτό είναι κάτι που πρέπει να το πούμε και δεν νομίζω ότι κανείς διαφωνεί. Αυτό όμως δεν ακυρώνει τη δουλειά που γίνεται συνολικά εν προκειμένω από την ΑΑΔΕ. Η ΑΑΔΕ είναι μια ανεξάρτητη αρχή. Όταν υπάρχει κάτι τέτοιο, όταν κάποιος καταγγέλλει κάτι τέτοιο, υπάρχουν οι διαδικασίες που οι εν δυνάμει, εντός εισαγωγικών ή τέλος πάντων υπό έρευνα «επίορκοι», αν είναι δηλαδή επίορκοι υπάλληλοι, οφείλουν να λογοδοτήσουν στη δικαιοσύνη.

Αντιλαμβάνομαι ότι κάτι τέτοιο γίνεται σε κάθε περίπτωση, αλλά είναι κάτι που θα το απαντήσει η ίδια η ανεξάρτητη αρχή. Τώρα, με ρωτήσατε και για τη μηνυτήρια αναφορά. Αυτό έχει να κάνει με το αν, αυτό η δικαιοσύνη θα το βρει, από ό,τι αντιλαμβάνομαι από την ανακοίνωση που είδα, εάν υπήρξε κάποια διακινδύνευση μιας εν εξελίξει έρευνας από το γεγονός ότι κάποιος, κάποιοι διέρρευσαν κάτι το οποίο δεν έπρεπε να διαρρεύσει κατά τη διάρκεια μιας τέτοιας έρευνας. Δεν μπορώ να γνωρίζω λεπτομέρειες, όμως είναι υποχρέωση μιας ανεξάρτητης αρχής όταν αντιλαμβάνεται κάτι τέτοιο, μιας υπηρεσίας, μπορεί να είναι μια υπηρεσία της αστυνομίας, να το γνωστοποιήσει στη δικαιοσύνη και από εκεί και πέρα η δικαιοσύνη να κάνει τη δουλειά της, δηλαδή να ερευνά κάθε περίπτωση ξεχωριστά. Δεν συνδέεται το ένα με το άλλο, ούτε υπάρχουν κάποιοι τέτοιοι σκοποί, τέλος πάντων, απαντητικοί. Τώρα, το τι έχει γίνει και το τι, τέλος πάντων, θα προκύψει από την έρευνα αυτή, θα το βρουν οι αρμόδιες αρχές.

ΑΝΤ. ΚΟΤΖΑΪ: Συγγνώμη, κάτι συμπληρωματικό. Δεν είναι λίγο παράδοξο ότι αντί να ασχοληθεί η διοίκηση της ΑΑΔΕ με το περιεχόμενο των διαρροών, όπως τις ονομάζει, που είναι πολύ σοβαρές οι αποκαλύψεις που έχουν βγει τις τελευταίες εβδομάδες, κάνει νομικές κινήσεις έναντι στην ερευνητική δημοσιογραφία; Αυτό δεν είναι προβληματικό; Αντί, δηλαδή, να γίνει μια κάθαρση στους μηχανισμούς που εμπλέκονται στις σκοτεινές υποθέσεις διαφθοράς, αυτή τη στιγμή διώκεται η ερευνητική δημοσιογραφία επειδή τα αποκαλύπτει;

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Δεν νομίζω ότι το ένα συνδέεται με το άλλο. Προφανώς, εφόσον προκύψει είτε από έρευνα ενός δημοσιογράφου, είτε από καταγγελία πολίτη ή συναδέλφου ότι κάποιος υπάλληλος, εν προκειμένω στην ΑΑΔΕ, δεν κάνει καλά τη δουλειά του, πρέπει να λογοδοτήσει στη Δικαιοσύνη. Πόσο πιο καθαρά να το πω; Το έχω πει πολλές φορές και νομίζω ότι είναι σαφές. Και δεν νομίζω ότι και η ίδια η διοίκηση της ΑΑΔΕ έχει διαφορετική άποψη σε αυτό. Αλλά απαντάει και εκείνη θεσμικά. Αν, όμως, υπάρξει περίπτωση που κάποιος διαρρέει κάτι το οποίο μπορεί να δημιουργήσει πρόβλημα σε μια έρευνα, είναι και αυτό ένα άλλο θέμα το οποίο οφείλει να το επικοινωνήσει και να το διαβιβάσει θεσμικά στη Δικαιοσύνη, χωρίς να προβαίνει σε κρίση και χωρίς να στοχοποιεί τον οποιοδήποτε δημοσιογράφο ή το οποιοδήποτε μέσο.

ΧΡ. ΑΒΡΑΜΙΔΗΣ: Αυτή τη στιγμή που μιλάμε, υπάρχει ένα τεράστιο πρόβλημα στην Ελλάδα. Τα τρένα μας είναι επικίνδυνα. Η Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων διαπίστωσε προβλήματα στην πυρασφάλεια και επέβαλε πρόστιμα στη Hellenic Train, ενώ εξετάζει και έκτακτα μέτρα. Ο ΕΟΔΑΣΑΑΜ έχει, επίσης, στιγματίσει τα προβλήματα. Όμως, όσο οι διαδικασίες θεωρητικά προχωρούν, τα βαγόνια με την προβληματική πυρασφάλεια συνεχίζουν να μεταφέρουν επιβάτες. Τέσσερα χρόνια από τα Τέμπη, σχεδόν.

Σε τρεις ώρες θα ξεκινήσει ένα τρένο από Αθήνα για Θεσσαλονίκη και θα είναι επικίνδυνο. Και δεν χρειάζεται κάποια ακραία σύγκρουση. Μια φωτιά μπορεί να ξεκινήσει από ένα βραχυκύκλωμα ή ένα power bank. Γιατί δεν παρεμβαίνει άμεσα η Κυβέρνηση, το Υπουργείο, με προληπτικά μέτρα, όπως π.χ. η προσωρινή απόσυρση των συγκεκριμένων βαγονιών; Εντάξει, θα κόψει κάποια εισιτήρια λιγότερα η Hellenic Train, αλλά, τουλάχιστον, θα είμαστε ασφαλείς. Θα περιμένουμε χρόνια ακόμα να ολοκληρωθούν όλες οι γραφειοκρατικές διαδικασίες, ενώ γνωρίζουμε ήδη ότι υπάρχει πρόβλημα ασφαλείας;

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Έχουμε διάφορα. Δεν ξέρω αν σχετίζεται και με μια παλιότερη ερώτηση που μου είχατε κάνει, γιατί κρατάω όσο γίνεται και αρχείο. Θα σας επισυνάψω όλες τις τελευταίες ενημερώσεις που έχω από το Υπουργείο Μεταφορών και για την ασφάλεια του ETCS και για την ενημέρωση, σχετική ενημέρωση από τους Σιδηρόδρομους Ελλάδος, γιατί όπως αντιλαμβάνεστε είναι πολλές οι σελίδες και επανέρχεστε στο επόμενο briefing, αν θέλετε κάτι, ή καλύτερα στο ίδιο το Υπουργείο.

ΧΡ. ΑΒΡΑΜΙΔΗΣ: Ευχαριστούμε. Η προηγούμενη ερώτηση ήταν για τα ζεύγη δρομολογίων. Επομένως, πιθανότατα θα χρειαστεί να λάβετε ενημέρωση για το χρονοδιάγραμμα απόσυρσης των συγκεκριμένων βαγονιών.

Π. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ: Θα επισυνάψω και για την προηγούμενη ερώτηση και ό,τι παραπάνω γι’ αυτή.

***

Η ανεξάρτητη Αρχή, μετά την ολοκλήρωση της προβλεπόμενης διαδικασίας ακρόασης, διαπίστωσε παραβάσεις της Hellenic Train ως υπεύθυνου φορέα συντήρησης, κυρίως σε ζητήματα τεκμηρίωσης, ιχνηλασιμότητας υλικών, διαδικασιών συντήρησης και εξωτερικών αναθέσεων, επέβαλε πρόστιμα συνολικού ύψους 120.000 ευρώ και συγκεκριμένες υποχρεώσεις συμμόρφωσης.

Αυτό ακριβώς αποδεικνύει ότι οι αρμόδιοι ανεξάρτητοι μηχανισμοί ελέγχου λειτουργούν και ότι όταν διαπιστώνονται παραβάσεις επιβάλλονται κυρώσεις και διορθωτικά μέτρα. Δεν υπάρχει ούτε συγκάλυψη ούτε ανοχή απέναντι σε οποιαδήποτε παράβαση κανόνων ασφαλείας. Χρειάζεται, όμως, να αποσαφηνιστεί τι λέει και τι δεν λέει η απόφαση.

Πρώτον, η ΡΑΣ δεν αποφαίνεται ότι «τα τρένα είναι επικίνδυνα», όπως τιτλοφορείται το δημοσίευμα, ούτε διαπιστώνει ότι όλα τα υλικά των καθισμάτων του κυκλοφορούντος στόλου είναι μη πυράντοχα. Διαπιστώνει σοβαρές ελλείψεις στην τεκμηρίωση και στην ιχνηλασιμότητα της συντήρησης και για αυτό επιβάλλει κυρώσεις και μέτρα συμμόρφωσης.

Δεύτερον, η ίδια η ΡΑΣ αναφέρει ρητά ότι δεν αξιολογεί με την απόφαση αυτή ισχυρισμούς σχετικά με την επίδραση του τροχαίου υλικού της IC62 στη φωτιά του δυστυχήματος των Τεμπών, καθώς το ζήτημα αυτό υπάγεται στην αποκλειστική αρμοδιότητα του ΕΟΔΑΣΑΑΜ. Διευκρινίζει επίσης ότι οι προδιαγραφές πυρασφάλειας που εξετάζει αφορούν πυρκαγιά κατά την κανονική λειτουργία του τροχαίου υλικού και όχι πυρκαγιά μετά από σύγκρουση.

Τρίτον, ο ίδιος ο ΕΟΔΑΣΑΑΜ, στη Σύσταση Ασφαλείας 2025-RL01-018, είχε αναφέρει ρητά ότι ο προβλεπόμενος έλεγχος των καθισμάτων των υπό κυκλοφορία επιβαταμαξών δεν συνεπάγεται την ακινητοποίησή τους ούτε τη διακοπή της κυκλοφορίας.

Επίσης το πόρισμα της αρμόδιας υπηρεσίας της ΡΑΣ που εκδόθηκε τον Απρίλιο εκτός των άλλων αξιολόγησε το επίπεδο επικινδυνότητας ως προς την πυραντοχή του τροχαίου υλικού με ικανοποιητικά αποτελέσματα. Συνεπώς, ο ισχυρισμός ότι οι αρμόδιοι φορείς είχαν διατάξει ή υποδείξει παύση των δρομολογίων και η Κυβέρνηση την αγνόησε δεν ανταποκρίνεται στα επίσημα έγγραφα.

Σε ό,τι αφορά τις αναφορές του Μαΐου περί «πορίσματος της ΡΑΣ», χρειάζεται ακρίβεια: την 1η Απριλίου είχε συνταχθεί υπηρεσιακό πόρισμα της αρμόδιας Μονάδας της ΡΑΣ, πάνω στο οποίο η Ολομέλεια αποφάσισε να κινήσει τη διαδικασία ακρόασης. Δεν είχε ακόμη εκδοθεί η οριστική απόφαση της Αρχής ούτε είχαν καταλογιστεί οι κυρώσεις, καθώς η Hellenic Train κλήθηκε σε ακρόαση στις 21 Μαΐου και ακολούθησε η προβλεπόμενη διοικητική διαδικασία μέχρι την οριστική απόφαση του Αυγούστου.

Η θέση μας είναι καθαρή: κάθε εύρημα που αφορά την ασφάλεια αντιμετωπίζεται χωρίς εκπτώσεις. Η Hellenic Train οφείλει να συμμορφωθεί πλήρως και εντός των προθεσμιών που έθεσε η ΡΑΣ, τόσο ως προς την ιχνηλασιμότητα και τις διαδικασίες συντήρησης όσο και ως προς τα πρόσθετα μέτρα πυρασφάλειας. Η ΡΑΣ έχει, άλλωστε, διατηρήσει ρητά το δικαίωμά της να επανέλθει με νέες κυρώσεις σε περίπτωση μη συμμόρφωσης. Δεν πρέπει, όμως, μια σοβαρή διοικητική απόφαση να μετατρέπεται σε διαφορετικό συμπέρασμα από εκείνο που η ίδια διατυπώνει.

***

Όπως επισημαίνεται σε σχετική ενημέρωση από τους Σιδηροδρόμους Ελλάδος, τα έργα αποκατάστασης της σιδηροδρομικής υποδομής που επλήγη από την κακοκαιρία Daniel και συνδέονται με τα ορόσημα του Ταμείου Ανάκαμψης ολοκληρώθηκαν εντός του συμβατικά συμφωνημένου χρονοδιαγράμματος και των προβλεπόμενων προθεσμιών.

Ήδη από τις 2 Σεπτεμβρίου, η κυκλοφορία στον άξονα Αθήνα-Θεσσαλονίκη πραγματοποιείται με τα συστήματα σηματοδότησης και τηλεδιοίκησης σε λειτουργία, όπως είχε ανακοινωθεί.

Αυτή την περίοδο συνεχίζονται εργασίες αποκατάστασης της ηλεκτροκίνησης στο τμήμα Λιανοκλάδι-Λάρισα, οι οποίες απαιτούν την προσωρινή κυκλοφορία των αμαξοστοιχιών σε μονή γραμμή σε συγκεκριμένα σημεία. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα τη μειωμένη διαθέσιμη χωρητικότητα του δικτύου και περιορίζει αντικειμενικά τον αριθμό των δρομολογίων που μπορούν να εξυπηρετηθούν.

Με την ολοκλήρωση των εργασιών ηλεκτροκίνησης και την άρση των προσωρινών κυκλοφοριακών περιορισμών, θα αυξηθεί η διαθέσιμη χωρητικότητα του δικτύου, επιτρέποντας τη σταδιακή ενίσχυση του ωρολογίου προγράμματος με περισσότερα δρομολόγια στον άξονα Αθήνα-Θεσσαλονίκη.

Επομένως, δεν μιλάμε για έργα υποδομής που δεν παραδόθηκαν, αλλά για μια περίοδο κατά την οποία ολοκληρώνονται οι αναγκαίες παρεμβάσεις ώστε οι νέες υποδομές να μπορούν να αξιοποιηθούν στην πλήρη δυναμικότητά τους, με απόλυτη προτεραιότητα στην ασφάλεια. Ευχαριστώ πολύ.

Με το σύνθημα «Οι κινηματογράφοι έχουν ζωή», ο Αντιπεριφερειάρχης Θεσσαλονίκης, Κώστας Γιουτίκας, αναλαμβάνει πρωτοβουλία για τη διάσωση των τελευταίων κινηματογράφων που έχουν απομείνει στη Θεσσαλονίκη.

Πρωτοβουλία για να συνεχίσει να χτυπά το καμπανάκι που ειδοποιεί τους θεατές ότι ξεκινά η προβολή στους κινηματογράφους της πόλης, αναλαμβάνει  ο Αντιπεριφερειάρχης Θεσσαλονίκης, Κώστας Γιουτίκας. Στόχος του είναι να απευθυνθεί άμεσα και με συντονισμένες ενέργειες στα συναρμόδια υπουργεία για τη σωτηρία των λιγοστών χειμερινών και θερινών κινηματογράφων, καθώς ο αριθμός τους έχει μειωθεί δραματικά τις τελευταίες  δεκαετίες.

Είναι ενδεικτικό ότι από τους 99 ιδιωτικούς, ανεξάρτητους χειμερινούς κινηματογράφους που λειτουργούσαν στη Θεσσαλονίκη κατά τις δεκαετίες του ’60 και του ’70, σήμερα έχουν απομείνει μόλις τρεις. Εξίσου μεγάλος είναι ο κίνδυνος για τα θερινά σινεμά, καθώς από τα  περισσότερα από 90 που λειτουργούσαν στο κέντρο και τις συνοικίες της πόλης τη δεκαετία  του ’70, σήμερα λειτουργούν μόνο τέσσερα.

«Οι κινηματογράφοι δεν είναι απλώς χώροι  προβολής. Είναι ζωντανά κύτταρα πολιτισμού, σημεία συνάντησης του πολίτη με την  τέχνη, τόποι κοινωνικής επαφής και ψυχαγωγίας. Είναι χώροι συλλογικής μνήμης, άρρηκτα συνδεδεμένοι με τα βιώματα των ανθρώπων και τη σύγχρονη ιστορία  της πόλης. Οι κινηματογράφοι έχουν ζωή και δίνουν ζωή στη Θεσσαλονίκη. Στην πόλη που φιλοξενεί το παλαιότερο και σημαντικότερο κινηματογραφικό γεγονός στην Ελλάδα, το Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου, δεν μπορούμε να αποδεχτούμε  σιωπηρά και αθόρυβα τον αφανισμό των κινηματογράφων.

Σε μια περίοδο μάλιστα που καταγράφεται άνθηση της μεγάλης οθόνης και τάση  επιστροφής των θεατών στις  κινηματογραφικές αίθουσες και τους θερινούς χώρους προβολής, είναι αναγκαίο να διερευνήσουμε και να προωθήσουμε όλους τους δυνατούς τρόπους διάσωσης των λιγοστών ιστορικών κινηματογράφων που μας έχουν απομείνει», επισημαίνει ο κ. Γιουτίκας.

Στο πλαίσιο αυτό ξεκινά άμεσα συναντήσεις με τους ιδιοκτήτες των κινηματογραφικών αιθουσών και των θερινών κινηματογράφων, με την πρώτη συνάντηση να έχει προγραμματιστεί την Τετάρτη, ώστε να καταγραφούν σε πρώτη φάση και από «πρώτο χέρι» τα προβλήματα και οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουν. Στην προσπάθεια αυτή και με υποστήριξη από τις  αρμόδιες υπηρεσίες της Περιφέρειας θα καταρτιστούν αναλυτικοί φάκελοι για τον καθένα, που θα υποστηρίξουν συγκεκριμένα σε κάθε περίπτωση τις ενέργειες του Αντιπεριφερειάρχη Θεσσαλονίκης, προς τα συναρμόδια Υπουργεία.

Όπως υπογράμμισε ο κ. Γιουτίκας, κατά  τη διάρκεια  του χαιρετισμού του στην τελετή έναρξης του φετινού 67ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, «όταν μια πόλη αποφασίζει να προστατεύσει την πολιτιστική της ταυτότητα, μπορεί να το κάνει. Και εδώ υπάρχει ένα παράδειγμα που αξίζει να θυμηθούμε. Στην Αθήνα, το 1997, με πρωτοβουλία της Μελίνας Μερκούρη, 47 θερινοί κινηματογράφοι διασώθηκαν, καθώς χαρακτηρίστηκαν διατηρητέοι ως προς τη χρήση τους. Και οι κινηματογράφοι που έχουν απομείνει στη Θεσσαλονίκη έχουν ζωή. Έχουν κοινό. Έχουν λόγο ύπαρξης».

Το ελληνικό ρύζι συνδυάστηκε με προϊόντα της Νάουσας και του Βερμίου στο masterclass μαγειρικής που παρουσίασε η σεφ Ντίνα Νικολάου την Πέμπτη 5 Νοεμβρίου 2026, σε γνωστό  εστιατόριο της πόλης.

Τον Δήμο Ηρωικής Πόλεως Νάουσας εκπροσώπησαν ο Αντιδήμαρχος Επιχειρηματικότητας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Αξιοποίησης Δημοτικής Περιουσίας, Άγγελος Σαββίδης, η Αντιδήμαρχος Πολιτισμού, Ταμάρα Λογγινίδου καθώς και ο Δημοτικός Σύμβουλος Νάουσας κ. Γρηγόρης Σαμαράς.

Στο περιθώριο της εκδήλωσης, οι δύο αντιδήμαρχοι και ο δημοτικός σύμβουλος συμμετείχαν σε συζήτηση για το πώς μπορούν να συνεργαστούν παραγωγοί, οινοποιοί και επαγγελματίες της εστίασης και της φιλοξενίας, ώστε τα τοπικά προϊόντα και το κρασί της Νάουσας να έχουν πιο σταθερή παρουσία στην εμπειρία του επισκέπτη. Η ανάδειξη της γαστρονομικής ταυτότητας του τόπου και η σύνδεσή της με τον τουρισμό αποτελούν στόχο του Δήμου.

Η Ντίνα Νικολάου, πρέσβειρα του προγράμματος EURICE, παρουσίασε ρυζοκεφτέδες με φέτα και πράσο, μελωμένο πιλάφι με μανιτάρια Βερμίου, λουκάνικο και Ξινόμαυρο Νάουσας, καθώς και ρυζόγαλο με καραμελωμένα μήλα Βερμίου, μέλι και καρύδια. Τα πιάτα συνοδεύτηκαν από Ξινόμαυρο τοπικών οινοπαραγωγών.

Το masterclass διοργανώθηκε στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού προγράμματος EURICE από την Αγροτική Εταιρική Σύμπραξη Θεσσαλονίκης (ΕΑΣΘ), σε συνεργασία με τον ισπανικό οργανισμό Consejo Regulador de la DOP Arroz de Valencia (CRAV).

Επίσκεψη της μεγαλύτερης σχολής Ελληνικών χορών της Αυστραλίας, “MANASIS School of Greek Dance and Culture”, στο Δήμο Ηρωικής Πόλης της Νάουσας.

Αποχαιρετώντας τη γραφική Χαλκιδική, ύστερα από αρκετά βράδια γεμάτα παραστάσεις και γλέντι, αλλά και ημέρες αφιερωμένες στην ξεκούραση, τη χαλάρωση, τα ψώνια και αμέτρητες ώρες δίπλα στο Αιγαίο, ξεκινήσαμε το ταξίδι μας προς τη Δυτική Μακεδονία. Οι νύχτες ήταν μεγάλες, οι εορτασμοί έμοιαζαν ατελείωτοι και κάθε ευκαιρία για μετακίνηση με το λεωφορείο ανάμεσα στους προορισμούς μας αποτελούσε αναμφίβολα μια ευπρόσδεκτη ευκαιρία για λίγη πολύτιμη ξεκούραση. Ο επόμενος προορισμός μας, ωστόσο, ήταν ένας τόπος που άξιζε την αμέριστη προσοχή μας. Είχαμε αφιερώσει ολόκληρη την ημέρα για να εξερευνήσουμε την υπέροχη και ιστορικά τόσο σημαντική Ηρωική Πόλη της Νάουσα.

Για τη σχολή μας, η Νάουσα δεν αποτελούσε απλώς έναν ακόμη τουριστικό προορισμό. Κατέχει μια ιδιαίτερα ξεχωριστή θέση στην ιστορία, το ρεπερτόριο και την πολιτιστική ταυτότητα της σχολής μας. Σε ολόκληρη την Αυστραλία, ο ΜΑΝΑΣΗΣ υπήρξε η πρώτη σχολή ελληνικών παραδοσιακών χορών που ανέπτυξε και παρουσίασε τις χαρακτηριστικές παραδοσιακές φορεσιές της Νάουσας, ενώ συγκαταλέγεται και στους πρωτοπόρους στην παρουσίαση των χορών, των εθίμων και των τελετουργικών παραδόσεων του Ναουσαίικου Καρναβαλιού.

Μέχρι και σήμερα, οι παραδόσεις αυτές αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι των ετήσιων αποκριάτικων εκδηλώσεών μας, όπου αναβιώνουμε τα έθιμα μέσα από τις παραστάσεις, τις παρελάσεις και τις παρουσιάσεις μας, φορώντας τις φορεσιές που έχουν πλέον καθιερωθεί ως ένα αναγνωρίσιμο σήμα κατατεθέν της σχολής μας.

Οι Γενίτσαροι και οι Μπούλες της Νάουσας κατέχουν ιδιαίτερη θέση στο χορευτικό μας ρεπερτόριο. Η χαρακτηριστική ενδυμασία τους, ο τελετουργικός χαρακτήρας, η μουσική, οι κινήσεις και τα συναφή έθιμα συνθέτουν μια πολιτιστική παράδοση άρρηκτα συνδεδεμένη με την ιστορική ταυτότητα της πόλης. Για τον λόγο αυτό, μια επίσκεψη στη Νάουσα- στην ίδια την πηγή και κοιτίδα αυτών των παραδόσεων, ήταν απολύτως απαραίτητη.

Η έρευνα και η εξέλιξή μας δεν σταματούν ποτέ. Όσα χρόνια κι αν έχουμε αφιερώσει στη μελέτη, τη διδασκαλία και την παρουσίαση μιας συγκεκριμένης τοπικής παράδοσης, πάντα υπάρχουν περισσότερα να ανακαλύψουμε. Η επιστροφή στους τόπους όπου γεννήθηκαν αυτά τα έθιμα, η γνωριμία με τους ανθρώπους που εξακολουθούν να τα διατηρούν ζωντανά και η πρόσβαση σε αυθεντικές ιστορικές και πολιτιστικές πηγές αποτελούν απαραίτητες προϋποθέσεις, ώστε οι παρουσιάσεις μας να παραμένουν τεκμηριωμένες, αξιόπιστες και με σεβασμό στις ρίζες τους.

Το πρώτο μας προγραμματισμένο ραντεβού ήταν στο Δημοτικό Συμβούλιο. Το Δημαρχείο, που βρίσκεται ακριβώς απέναντι από το περίφημο ρολόι της πόλης, κατέχει μια ιδιαίτερα εξέχουσα θέση στον διοικητικό και πολιτιστικό ιστό της Νάουσας.

Το ρολόι και το γραφείο του Δημάρχου συνδέονται στενά με το Ναουσαίικο Καρναβάλι, κατά τη διάρκεια του οποίου ένας Γενίτσαρος εμφανίζεται παραδοσιακά για να σηματοδοτήσει ότι έχει δοθεί η άδεια για την έναρξη των εορταστικών εκδηλώσεων. Πρόκειται για μια συμβολική στιγμή που σηματοδοτεί την έναρξη μιας από τις πιο ξεχωριστές ετήσιες πολιτιστικές γιορτές της πόλης.

Μας υποδέχθηκε θερμά η Αντιδήμαρχος κα Ταμάρα Λογγινίδου, η οποία είναι επίσης υπεύθυνη για τον τομέα του πολιτισμού στον Δήμο.

Με την είσοδό μας στην αίθουσα του Δημοτικού Συμβουλίου, οδηγηθήκαμε στο γραφείο του Δημάρχου, όπου είχαμε την τιμή να συναντήσουμε τον Δήμαρχο της Νάουσας, κ. Νίκο Κουτσογιάννη.

Ακολούθησε μια υπέροχη και πραγματικά ουσιαστική συζήτηση σχετικά με τον ΜΑΝΑΣΗ, την ιστορία μας στην Αυστραλία, το έργο που έχουμε επιτελέσει εδώ και σχεδόν μισό αιώνα και, ιδιαίτερα, τις συνεχείς προσπάθειές μας για τη διατήρηση και την προβολή των πολιτιστικών παραδόσεων της Νάουσας, τόσο μακριά από τον τόπο καταγωγής τους.

Μιλήσαμε για τη σημασία των ετήσιων αποκριάτικων εκδηλώσεών μας, την εξέλιξη των παραδοσιακών φορεσιών μας, την έρευνα που έχει πραγματοποιήσει η σχολή μας, καθώς και για τις εκατοντάδες μαθητών που έχουν γνωρίσει τα έθιμα της Νάουσας μέσα από τα προγράμματά μας όλα αυτά τα χρόνια.

Ήταν μια ευκαιρία να εξηγήσουμε ότι η σχέση μας με αυτές τις παραδόσεις ξεπερνά κατά πολύ την απλή εκμάθηση και παρουσίαση χορών. Έχουμε αναλάβει μια μακροχρόνια δέσμευση για τη μελέτη, την αναβίωση και την παρουσίαση των σχετικών εθίμων, των ενδυμασιών, της μουσικής και των τελετουργικών πρακτικών, διασφαλίζοντας ότι θα παραμείνουν ζωντανά, επίκαιρα και προσβάσιμα στις επόμενες γενιές Ελληνοαυστραλών.

Στο γραφείο του Δημάρχου είχαμε επίσης την ευκαιρία να δούμε μια μόνιμη έκθεση με δύο αυθεντικές παραδοσιακές φορεσιές, χαρακτηριστικές της περήφανης πολιτιστικής κληρονομιάς της Νάουσας. Η παρουσία τους στον επίσημο χώρο του Δημαρχείου αποτέλεσε μια υπέροχη υπενθύμιση της σημασίας που αποδίδει η πόλη στις παραδόσεις της, αλλά και της διαχρονικής θέσης που κατέχουν αυτά τα έθιμα στη σύγχρονη Νάουσα.

Και τότε ήρθε μια πρόσκληση που θα άφηνε ανεξίτηλο αποτύπωμα σε ολόκληρη την αποστολή μας.

Κατά τη διάρκεια της συνάντησής μας, ο Δήμαρχος κ. Κουτσογιάννης απηύθυνε επίσημη πρόσκληση στη σχολή μας, να επιστρέψει στη Νάουσα τον Φεβρουάριο, κατά τη διάρκεια των ετήσιων αποκριάτικων εκδηλώσεων και του Καρναβαλιού, με την ευκαιρία να βιώσουμε από κοντά και να συμμετάσχουμε στις εορταστικές εκδηλώσεις και στις παραδοσιακές πομπές.

Για όσους δεν γνωρίζουν τη σημασία μιας τέτοιας πρόσκλησης, είναι δύσκολο να περιγράψουμε επαρκώς τι σήμαινε για εμάς.

Εδώ και πολλά χρόνια, έχουμε αφιερώσει σημαντικό χρόνο, έρευνα και πόρους στην παρουσίαση των παραδόσεων της Νάουσας στην Αυστραλία. Μελετήσαμε τις φορεσιές, ερευνήσαμε τα έθιμα, αναζητήσαμε αυθεντικά υλικά, δημιουργήσαμε τη δική μας συλλογή και φέραμε γενιές μαθητών σε επαφή με την πολιτιστική σημασία των Γενίτσαρων και των Μπουλών.

Όλα αυτά τα έχουμε πραγματοποιήσει περίπου 15.000 χιλιόμετρα μακριά από την πόλη όπου γεννήθηκαν αυτές οι παραδόσεις, βασιζόμενοι συχνά σε ιστορικές πηγές, φωτογραφίες, εκδόσεις και στη γνώση που μοιράστηκαν μαζί μας άνθρωποι με δεσμούς με την περιοχή.

Και το να βρισκόμαστε πλέον στο επίσημο γραφείο του Δημάρχου της Νάουσας, συζητώντας ακριβώς αυτές τις προσπάθειες και λαμβάνοντας επίσημη πρόσκληση να επιστρέψουμε και να συμμετάσχουμε στις ίδιες τις ετήσιες εκδηλώσεις της πόλης, αποτέλεσε μια εμπειρία εξαιρετικά συγκινητική.

Ήταν κάτι πολύ περισσότερο από μια πρόσκληση να επισκεφθούμε έναν προορισμό κατά την πιο έντονη πολιτιστικά περίοδό του. Ήταν μια αναγνώριση του έργου που έχει επιτελέσει η σχολή μας, μια εκτίμηση του ρόλου που έχουμε διαδραματίσει στη διατήρηση αυτών των εθίμων ζωντανών στην ομογένεια και μια ευκαιρία να ξανασυνδεθούμε με τις παραδόσεις μέσα στο ίδιο το περιβάλλον όπου εξακολουθούν να βιώνονται ως ζωντανές πολιτιστικές εμπειρίες.

Το γεγονός ότι μας καλωσόρισε ο Δήμος, όχι απλώς ως τουρίστες ή φιλοξενούμενους χορευτές, αλλά ως εκπροσώπους μιας κοινότητας που έχει συμβάλει ενεργά στη διατήρηση και την προβολή της πολιτιστικής ταυτότητας της Νάουσας στο εξωτερικό, ήταν κάτι που μας γέμισε βαθιά συγκίνηση και ταπεινότητα.

Υπάρχουν ορισμένες προσκλήσεις που έχουν σημασία πολύ μεγαλύτερη από τις λέξεις με τις οποίες εκφράζονται. Αυτή ήταν αναμφίβολα μία από αυτές.

Η επιστροφή στη Νάουσα κατά την περίοδο της Αποκριάς, η παρακολούθηση του Καρναβαλιού στο σύνολό του και η συμμετοχή στις πομπές δίπλα στην τοπική κοινωνία αποτελούσαν εδώ και χρόνια μια μεγάλη επιθυμία μας. Το γεγονός ότι αυτή η δυνατότητα μάς προσφέρθηκε επίσημα από τον ίδιο τον Δήμαρχο έκανε αυτή την προοπτική ακόμη πιο ξεχωριστή.

Ελπίζουμε ειλικρινά ότι θα μπορέσουμε να ανταποκριθούμε σε αυτή την πρόσκληση και να φέρουμε μια νέα αποστολή του ΜΑΝΑΣΗ πίσω στη Νάουσα, αυτή τη φορά κατά την ίδια την περίοδο της οποίας τις παραδόσεις έχουμε εργαστεί τόσο σκληρά για να διατηρήσουμε στην Αυστραλία.

Μετά τη συζήτησή μας, ο Δήμος μάς προσέφερε μια υπέροχη συλλογή από εκπαιδευτικό υλικό και εκδόσεις. Ανάμεσά τους υπήρχαν έντυπα που καταγράφουν την αυθεντική παραδοσιακή ενδυμασία της Νάουσας, ιστορική βιβλιογραφία και εκδόσεις που παρουσιάζουν την πολιτιστική κληρονομιά και τη σημασία της πόλης.

Κάθε μαθητής μας έλαβε επίσης ένα αντίτυπο της κορυφαίας τουριστικής έκδοσης του Δήμου με τον τίτλο «Sorry No Beaches» («Συγγνώμη, δεν έχουμε παραλίες»), έναν ιδιαίτερα αξιομνημόνευτο τίτλο για μια πόλη της οποίας η ταυτότητα καθορίζεται από την ιστορία, τον πολιτισμό και το ορεινό μακεδονικό τοπίο της, και όχι από κάποια ακτογραμμή.

Σε ανταπόδοση, προσφέραμε στον Δήμαρχο κ. Κουτσογιάννη το επίσημο πακέτο δώρων του προγράμματός μας DESTINATION PATRIDA.

Η συλλογή αυτή δημιουργήθηκε με ιδιαίτερη φροντίδα, ώστε να παρουσιάζει μια ολοκληρωμένη εικόνα του ΜΑΝΑΣΗ και του διεθνούς μας εγχειρήματος, καταγράφοντας την ιστορία, τα επιτεύγματα, τη φιλοσοφία και τη συμβολή της σχολής μας στη διατήρηση και την προβολή του Ελληνισμού στην Αυστραλία.

Περιλάμβανε το επίσημο βιογραφικό της σχολής μας, ιστορικό και προωθητικό υλικό, πληροφορίες για τα πολιτιστικά μας προγράμματα και, φυσικά, το επίσημο πρόγραμμα 56 σελίδων που καταγράφει το DESTINATION PATRIDA, 2026.

Το έντυπο αυτό αποτελεί μια ολοκληρωμένη καταγραφή του ταξιδιού μας στην Ελλάδα, συμπεριλαμβανομένων των προορισμών μας, των πολιτιστικών μας συναντήσεων, των παραστάσεων, των οργανισμών που συμμετείχαν, των υποστηρικτών και των επίσημων προσκλήσεων που λάβαμε.

Αποτελεί ένα μόνιμο αρχείο των ανθρώπων και των κοινοτήτων που συνέβαλαν στο εγχείρημα, αλλά και μια χειροπιαστή υπενθύμιση των πολιτιστικών σχέσεων που δημιουργήθηκαν κατά τη διάρκεια της περιοδείας μας.

Ωστόσο, μέσα στο πακέτο δώρων υπήρχε και κάτι ακόμη, που έκανε τη συγκεκριμένη παρουσίαση ιδιαίτερα σημαντική.

Ένα πολύ ξεχωριστό κομμάτι της ίδιας της Νάουσας– το πρώτο από τα τέσσερα γνωστά τρισδιάστατα (3D) εκτυπωμένα αντίγραφα ενός αυθεντικού ναουσαίικου «Πρόσωπου».

Και αυτό δεν ήταν απλώς ένα ακόμη αναμνηστικό δώρο.

Ο πρόσωπος, δηλαδή η μάσκα, είναι ίσως το πιο άμεσα αναγνωρίσιμο και χαρακτηριστικό στοιχείο της παραδοσιακής ανδρικής φορεσιάς των Γενίτσαρων. Κατασκευάζεται από καθαρό κερί μέλισσας, διαμορφώνεται και ζωγραφίζεται προσεκτικά και στη συνέχεια συμπληρώνεται με το χαρακτηριστικό ταραμπούλο, το υφασμάτινο κάλυμμα της κεφαλής που ολοκληρώνει την παραδοσιακή εμφάνιση.

Η κατασκευή του αποτελεί μια εξειδικευμένη διαδικασία που απαιτεί σημαντική δεξιοτεχνία, γνώση και ιδιαίτερη προσοχή στη λεπτομέρεια. Δεν είναι απλώς ένα αξεσουάρ ή ένα διακοσμητικό στοιχείο. Αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της ταυτότητας, του συμβολισμού και της χαρακτηριστικής εμφάνισης του εθίμου των Γενίτσαρων και των Μπουλών. Για τη Νάουσα, αποτελεί επίσης ένα διαχρονικό σύμβολο της πολιτιστικής της κληρονομιάς.

Ωστόσο, όπως συμβαίνει με πολλά παραδοσιακά έθιμα, η διατήρηση της αυθεντικής μορφής ενός αντικειμένου δεν σημαίνει πάντοτε ότι τα ίδια υλικά και οι ίδιες μέθοδοι μπορούν να μεταφερθούν αναλλοίωτα σε ένα διαφορετικό περιβάλλον.

Στην Ελλάδα, η περίοδος της Αποκριάς πραγματοποιείται κατά τους μήνες Φεβρουάριο και Μάρτιο, όταν οι χειμερινές συνθήκες, συμπεριλαμβανομένων των βροχοπτώσεων και περιστασιακά των χιονοπτώσεων, αποτελούν μέρος της εποχικής πραγματικότητας. Οι μάσκες από κερί μέλισσας κατασκευάζονται και φοριούνται μέσα σε αυτές τις κλιματολογικές συνθήκες.

Στην Αυστραλία, όμως, οι ετήσιες αποκριάτικες εκδηλώσεις μας πραγματοποιούνται στην καρδιά του καλοκαιριού. Οι αισθητά υψηλότερες θερμοκρασίες της Μελβούρνης δημιουργούν εντελώς διαφορετικές προκλήσεις, ιδιαίτερα για ένα αντικείμενο κατασκευασμένο από κερί μέλισσας. Η ζέστη μπορεί να μαλακώσει, να παραμορφώσει ή ακόμη και να λιώσει τις μάσκες, αλλοιώνοντας το σχήμα, το φινίρισμα και τη συνολική τους ακεραιότητα.

Για χρόνια αναζητούσαμε εναλλακτικές λύσεις.

Η σχολή μας πειραματίστηκε με διάφορα υλικά και τεχνικές κατασκευής, όπως χαρτοπολτό, χαρτόνι και άλλα υποκατάστατα υλικά, προσπαθώντας να αναπαράγει την εμφάνιση του παραδοσιακού πρόσωπου, καθιστώντας τον παράλληλα πιο κατάλληλο για τις κλιματολογικές συνθήκες της Αυστραλίας.

Κάθε προσέγγιση είχε τους δικούς της περιορισμούς, ιδιαίτερα στην προσπάθεια να διατηρηθούν το χαρακτηριστικό σχήμα, οι λεπτομέρειες της επιφάνειας και η αυθεντική εμφάνιση του πρωτότυπου.

Όμως, καθώς η τεχνολογία εξελίσσεται, εξελίσσονται παράλληλα και οι δυνατότητες που προσφέρονται σε πολιτιστικούς οργανισμούς όπως ο δικός μας.

Η φιλοσοφία μας ήταν πάντοτε η «Διατήρηση μέσω της Εξέλιξης» (Preservation through Evolution).

Αναγνωρίζουμε ότι οι κοινότητες της διασποράς χρειάζεται μερικές φορές να προσαρμόζουν τον τρόπο με τον οποίο αναδημιουργούν και παρουσιάζουν τις παραδόσεις, προκειμένου να διασφαλίσουν τη συνέχισή τους σε περιβάλλοντα που διαφέρουν σημαντικά από τον τόπο καταγωγής τους.

Η πρόκληση είναι να αγκαλιάζουμε την καινοτομία χωρίς να διακυβεύουμε την αυθεντικότητα.

Με τη βοήθεια του Κώστα Πινήρου από την Joe Sparrow Media, αναλάβαμε μια πρωτοβουλία ψηφιακής αναπαραγωγής ενός αυθεντικού ναουσαίικου πρόσωπου.

Χρησιμοποιώντας μια αυθεντική μάσκα που προμηθευτήκαμε από τον Αλέξη Καρύδα και το γνωστό εργαστήριο «Κονάκι», οργανώσαμε την ακριβή τρισδιάστατη ψηφιακή σάρωσή της, καταγράφοντας τις χαρακτηριστικές καμπύλες, τις διαστάσεις και τα επιφανειακά της χαρακτηριστικά.

Από αυτή την ψηφιακή σάρωση καταφέραμε να δημιουργήσουμε ένα τρισδιάστατα εκτυπωμένο αντίγραφο, ακολουθούμενο από μια σειρά μικρών βελτιώσεων, ώστε να επιτύχουμε την επιθυμητή εμφάνιση.

Το αποτέλεσμα ήταν η δημιουργία αυτού που, σύμφωνα με όσα γνωρίζουμε, αποτελούν τα πρώτα τέσσερα γνωστά αντίγραφα αυτού του είδους που κατασκευάστηκαν παγκοσμίως με τη συγκεκριμένη διαδικασία.

Τρία από αυτά τα τέσσερα αντίγραφα μεταφέρθηκαν στην Ελλάδα και προσφέρθηκαν ως δώρα στον Δήμο Ηρωικής Πόλης Νάουσας κατά τη διάρκεια των επίσημων επισκέψεών μας.

Σκεφτείτε το για μια στιγμή…

Ένας πολιτιστικός οργανισμός από την Αυστραλία, εκπροσωπώντας μια κοινότητα της οποίας οι πρόγονοι μετανάστευσαν από την Ελλάδα πριν από πολλές γενιές, είχε αναλάβει μια τεχνολογική πρωτοβουλία για την αναπαραγωγή ενός από τα πιο χαρακτηριστικά αντικείμενα που συνδέονται με την πολιτιστική ταυτότητα της Νάουσας, με αποκλειστικό σκοπό να διασφαλίσει ότι η παράδοση θα μπορούσε να συνεχίσει να παρουσιάζεται σε ένα κλίμα και περιβάλλον χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά.

Και στη συνέχεια, επιστρέφοντας στη Νάουσα, είχαμε τη δυνατότητα να προσφέρουμε τρία από αυτά τα αντίγραφα στην ίδια την πόλη.

Ήταν ένα μικρό αντικείμενο, αλλά η σημασία του ήταν τεράστια.

Οι μάσκες αντιπροσώπευαν πολύ περισσότερα από μια εναλλακτική λύση στο κερί μέλισσας. Απέδειξαν ότι η πολιτιστική διατήρηση δεν σημαίνει απαραίτητα αντίσταση στην αλλαγή. Σημαίνει να κατανοούμε τι πρέπει να προστατεύσουμε, να αναγνωρίζουμε τις προκλήσεις που απειλούν τη συνέχισή του και να βρίσκουμε υπεύθυνους τρόπους για να τις ξεπεράσουμε.

Δεν επιχειρούσαμε να αντικαταστήσουμε τον αυθεντικό κέρινο πρόσωπο ούτε να υποβαθμίσουμε την τέχνη, τη δεξιοτεχνία και την πολιτιστική σημασία του πρωτότυπου. Ακριβώς το αντίθετο.

Αναζητούσαμε έναν τρόπο να προστατεύσουμε την ακεραιότητα της παράδοσης, διασφαλίζοντας ταυτόχρονα ότι η χαρακτηριστική εμφάνιση και η παρουσίασή της θα μπορούσαν να συνεχίσουν να μεταδίδονται στις επόμενες γενιές στην Αυστραλία.

Ελπίζαμε ότι για τον Δήμο αυτά τα δώρα θα αποτελούσαν μια χειροπιαστή υπενθύμιση πως η πολιτιστική ταυτότητα της Νάουσας παραμένει ολοζώντανη περίπου 15.000 χιλιόμετρα μακριά, μέσα από το έργο του ΜΑΝΑΣΗ και των εκατοντάδων μαθητών που όλα αυτά τα χρόνια έχουν μάθει, φορέσει και παρουσιάσει τα έθιμά της.

Ήταν επίσης μια αντανάκλαση μιας πολύ ευρύτερης πραγματικότητας: της ευθύνης που επωμίζονται οι κοινότητες της διασποράς σε ολόκληρο τον κόσμο.

Οι πρόγονοί μας μπορεί να διέσχισαν ωκεανούς και να εγκαταστάθηκαν σε άγνωστες χώρες, όμως πήραν μαζί τους τις παραδόσεις που διαμόρφωσαν τη ζωή τους. Σήμερα, είναι δική μας ευθύνη να διασφαλίσουμε ότι αυτές οι παραδόσεις συνεχίζουν να εξελίσσονται, παραμένουν επίκαιρες και μεταδίδονται στις επόμενες γενιές με τον σεβασμό που τους αξίζει.

Υπό αυτή την έννοια, ο πρόσωπος αποτέλεσε ένα ιδιαίτερα ταιριαστό δώρο. Ενσάρκωνε ακριβώς τη σχέση ανάμεσα στην παράδοση και την καινοτομία, η οποία χαρακτηρίζει τη δική μας προσέγγιση στην πολιτιστική διατήρηση.

Καθώς η συνάντησή μας έφτανε στο τέλος της, μείναμε με ένα βαθύ αίσθημα ευγνωμοσύνης για τη γενναιοδωρία, το ενδιαφέρον και τη θερμή υποδοχή που μας προσέφερε ο Δήμος Νάουσας.

Εκφράζουμε τις πιο ειλικρινείς ευχαριστίες μας στον Δήμαρχο κ. Νικόλαο Κουτσογιάννη και στην Αντιδήμαρχο κα Ταμάρα Λογγινίδου για τον χρόνο τους, τη φιλοξενία τους, το υπέροχο υλικό που προσέφεραν στους μαθητές μας και, πάνω απ’ όλα, για την επίσημη πρόσκληση να επιστρέψουμε στη Νάουσα και να συμμετάσχουμε στις αποκριάτικες εκδηλώσεις και τις παραδοσιακές παρελάσεις της πόλης.

Για μια σχολή που έχει αφιερώσει τόσα πολλά χρόνια στη διατήρηση και την παρουσίαση των παραδόσεων της Νάουσας στην Αυστραλία, αυτή ήταν μια πραγματικά ξεχωριστή συνάντηση.

Φτάσαμε ως επισκέπτες, έχοντας μαζί μας το έργο και την παρακαταθήκη γενεών μαθητών του ΜΑΝΑΣΗ.

Φύγαμε με νέες πηγές και υλικό, έναν βαθύτερο δεσμό με την πόλη, μια πρόσκληση επιστροφής και, πάνω απ’ όλα, με το υπέροχο συναίσθημα ότι, παρά τη μεγάλη απόσταση, οι παραδόσεις που έχουμε εργαστεί τόσο σκληρά για να διατηρήσουμε αναγνωρίζονται και εκτιμώνται στον ίδιο τον τόπο από τον οποίο προέρχονται.

Συνάντηση με τις συλλογικότητες «SOS Βέρμιο» και «Για το νερό μας», καθώς και με κατοίκους της περιοχής, πραγματοποίησε στη Νάουσα αντιπροσωπεία του ΜέΡΑ25 Ενωτική Αριστερά, αποτελούμενη από την Αλέκα Κρασοπούλου, τη Λουκία Μπεναντίκοβα, τη Ρένα Παπαδοπούλου, τον Μιχάλη Πισκιούλη και τον Νίκο Σαμανίδη.

Κατά τη διάρκεια της συζήτησης εκφράστηκε έντονα η αγωνία των κατοίκων για τις επιπτώσεις από την εγκατάσταση φαραωνικών ανεμογεννητριών στο Βέρμιο, αλλά και από την κάλυψη μεγάλων εκτάσεων γης με τεράστια φωτοβολταϊκά πάρκα.

Στο Βέρμιο, η καταστροφή έχει ξεκινήσει εδώ και αρκετά χρόνια, με αποτέλεσμα αυτό το άλλοτε καταπράσινο βουνό να έχει μετατραπεί σε ένα από τα μεγαλύτερα αιολικά πάρκα της Ευρώπης. Τα χιλιάδες κυβικά μέτρα τσιμέντου που έχουν ήδη πέσει και συνεχίζουν να πέφτουν έχουν επιφέρει, σύμφωνα με τις επισημάνσεις των κατοίκων, σοβαρές επιπτώσεις στη χλωρίδα και την πανίδα της περιοχής, καθώς και στο μικροκλίμα.

Η κυβέρνηση Μητσοτάκη, μετά το κλείσιμο των λιγνιτικών μονάδων, αντί να προχωρήσει στην ανάπτυξη ενός δημόσιου ενεργειακού μοντέλου φιλικού προς το περιβάλλον, ενίσχυσε την ανεξέλεγκτη εγκατάσταση πολυάριθμων και τεράστιων ανεμογεννητριών, καθώς και μεγάλων φωτοβολταϊκών πάρκων με βασικό κριτήριο την εξυπηρέτηση των κερδών μεγάλων επιχειρηματικών ομίλων, με βαρύ κόστος για το φυσικό περιβάλλον και τις τοπικές κοινωνίες.

Πάγια θέση του ΜέΡΑ25 Ενωτική Αριστερά είναι ότι η χώρα έχει ανάγκη από ένα νέο ενεργειακό μοντέλο, βασισμένο στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, το οποίο δεν θα καταστρέφει τα φυσικά οικοσυστήματα ούτε θα εξυπηρετεί επιχειρηματικά συμφέροντα εις βάρος των τοπικών κοινωνιών. Ένα μοντέλο που θα στηρίζεται στην ενεργειακή δημοκρατία, στη δημόσια διαχείριση και στην ουσιαστική συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών στη λήψη των αποφάσεων.

Όσον αφορά το νερό της περιοχής, οι εκπρόσωποι της συλλογικότητας «Για το νερό μας» εξέφρασαν την ανησυχία τους ότι η εμφάνιση «επενδυτών» στον τομέα της διαχείρισης του νερού ανοίγει τον δρόμο για την ιδιωτικοποίηση του. Όπως υποστηρίζουν, η παραχώρηση σε ιδιώτες δικαιωμάτων εκμετάλλευσης του νερού της Αράπιτσας ανοίγει τον δρόμο για την εμπορευματοποίηση ενός δημόσιου αγαθού, που είναι βασικό αγαθό και πρέπει να παραμείνει δημόσιο.

Ως ΜέΡΑ25 Ενωτική Αριστερά, στηρίζουμε τον αγώνα των κατοίκων ενάντια στην καταστροφή του φυσικού περιβάλλοντος της περιοχής τους. Στηρίζουμε, επίσης, τον αγώνα τους ενάντια στα σχέδια ιδιωτικοποίησης του νερού της Νάουσας, ενός πολύτιμου δημόσιου αγαθού που πρέπει να παραμείνει υπό δημόσιο έλεγχο και διαχείριση.

Εισαγωγική Τοποθέτηση του Υφυπουργού παρά τω Πρωθυπουργώ και Κυβερνητικού Εκπροσώπου Παύλου Μαρινάκη.

Καλό μεσημέρι. Ολοκληρώθηκαν οι προβλεπόμενες διαδικασίες αδειοδότησης από τις αρμόδιες ελληνικές Αρχές για την εκτέλεση εργασιών έρευνας και πόντισης καλωδίου στο πλαίσιο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου (GSI), μετά το σχετικό αίτημα που υπέβαλε η γαλλική εταιρεία NEXANS.

Πιο συγκεκριμένα, κατόπιν θετικής γνωμοδότησης της αρμόδιας διυπουργικής Επιτροπής Χορήγησης Αδειών Ερευνών Θαλάσσης, ο Υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης εξέδωσε την περασμένη Παρασκευή την απόφαση αδειοδότησης των εργασιών έρευνας και πόντισης του καλωδίου.

Στη συνέχεια, το ερευνητικό πλοίο αιτήθηκε την έκδοση της προβλεπόμενης αγγελίας προς ναυτιλλομένους, της λεγόμενης NAVTEX, για την εκτέλεση των εργασιών, η οποία εκδόθηκε. Ο GSI αποτελεί ένα έργο διασυνδεσιμότητας, στρατηγικής σημασίας για την ενίσχυση της ενεργειακής αυτάρκειας και της περιφερειακής συνεργασίας και σταθερότητας, που θα συμβάλλει στην ειρήνη και την ασφάλεια στην ευρύτερη περιοχή.

– – – –

Στους 1.109 ανέρχονται, πλέον, οι κωδικοί που έχουν ενταχθεί στη δεύτερη φάση της Εθνικής Πρωτοβουλίας μείωσης τιμών, η οποία ολοκληρώνεται στο τέλος του 2026. Οι μειώσεις ξεκινούν από 5% και φτάνουν έως και 34%, ενώ η μέση μείωση της βασικής τιμής ραφιού διαμορφώνεται στο 7,1%.

Περισσότεροι από 600 κωδικοί αφορούν σε επώνυμα προϊόντα, πλήθος κωδικών εντάσσεται στην κατηγορία «ιδιωτική ετικέτα», ενώ στην πρωτοβουλία έχουν ενταχθεί και δεκάδες κωδικοί που αφορούν σε νωπό κρέας.

Σε γενικές γραμμές, στη β’ φάση συμπεριλαμβάνονται βασικές κατηγορίες για την καθημερινότητα του νοικοκυριού, όπως: γαλακτοκομικά, αλλαντικά, ψωμί και αλεύρι, ζυμαρικά, καθαριστικά, προϊόντα προσωπικής φροντίδας, βρεφικά προϊόντα, αναψυκτικά και νωπό κρέας.

Οι κωδικοί είναι διαθέσιμοι στην πλατφόρμα posokanei.gov.gr, ώστε οι καταναλωτές να τους εντοπίζουν εύκολα και να ενημερώνονται για τις τιμές, ενώ ειδική σήμανση υπάρχει και στα σούπερ μάρκετ.

Η λίστα παραμένει ανοιχτή σε νέες συμμετοχές και αναμένεται να διευρυνθεί, καθώς η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή συνεχίζει τις επαφές με προμηθευτές και αλυσίδες σούπερ μάρκετ για την προσθήκη περισσότερων προϊόντων.

Η Εθνική Πρωτοβουλία Μείωσης Τιμών βρίσκεται στο επίκεντρο των προσπαθειών για τη συγκράτηση των τιμών, με την Ελλάδα να καταγράφει τον Οκτώβριο πληθωρισμό στην ευρύτερη κατηγορία τροφίμων, αλκοόλ και καπνού 1,4%, χαμηλότερο από το 1,6% της Ευρωζώνης, σύμφωνα με την Eurostat.

– – – –

Σημαντικές πρωτοβουλίες λαμβάνει το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, για την αναβάθμιση των πανεπιστημιακών υποδομών.

Πριν από μερικές ημέρες ανακοινώθηκε η χρηματοδότηση, ύψους άνω των 2 εκατ. ευρώ, για τη συντήρηση, την επισκευή και την αναβάθμιση των κτιριακών και τεχνικών υποδομών του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών αλλά και η πρόσθετη χρηματοδότηση, ύψους 5,5 εκατ. ευρώ, για την ασφάλεια και την αναβάθμιση των υποδομών του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστημίου.

Οι πρωτοβουλίες εντάσσονται στον ευρύτερο σχεδιασμό του Υπουργείου για τη συστηματική ενίσχυση των δημόσιων Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων, με προτεραιότητα τη βελτίωση των υποδομών τους και τη δημιουργία ενός σύγχρονου, ασφαλούς και λειτουργικού ακαδημαϊκού περιβάλλοντος.

Παράλληλα, την περασμένη Τρίτη εγκαινιάστηκε η νέα Φοιτητική Εστία του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, με δημόσια χρηματοδότηση περίπου 2,5 εκατ. ευρώ. Με τη λειτουργία αυτής της νέας εστίας στην Τρίπολη, οι διαθέσιμες θέσεις φοιτητικής στέγασης του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου αυξάνονται από 330 σε 426.

Η νέα υποδομή ενισχύει τις δυνατότητες στέγασης των φοιτητών του Ιδρύματος, περιορίζοντας παράλληλα το οικονομικό βάρος των οικογενειών τους. Πέραν των διαθέσιμων θέσεων στις εστίες, υπενθυμίζεται πως έχει αυξηθεί και το φοιτητικό στεγαστικό επίδομα, το οποίο αποτελεί βασικό εργαλείο οικονομικής στήριξης των φοιτητών και των οικογενειών τους.

Από 1.000 ευρώ που ήταν το ετήσιο επίδομα το 2019 έχει διαμορφωθεί, πλέον, για τους δικαιούχους φοιτητές των περιφερειακών πανεπιστημίων, στα 2.000 ευρώ ετησίως και στα 2.500 ευρώ σε περίπτωση συγκατοίκησης. Πρόκειται για αύξηση που φτάνει έως και το 150% σε σχέση με το 2019, με άμεσο αντίκτυπο στον οικογενειακό προϋπολογισμό, ιδιαίτερα για όσους καλούνται να καλύψουν τις ανάγκες ενός δεύτερου νοικοκυριού.

Έμφαση δίνεται και στη φοιτητική σίτιση, ως αναπόσπαστο μέρος της καθημερινής φροντίδας των νέων που σπουδάζουν μακριά από τις οικογένειές τους. Στο πλαίσιο αυτό, έχει δρομολογηθεί η μόνιμη αύξηση της ετήσιας κρατικής χρηματοδότησης για τη φοιτητική σίτιση στα 80 εκατ. ευρώ από το 2027, με στόχο τη βελτίωση των παρεχόμενων υπηρεσιών και τη σταθερή υποστήριξη των φοιτητών από τα πανεπιστημιακά ιδρύματα.

– – – –

Σε δημόσια διαβούλευση έχει τεθεί, έως τις 19 Νοεμβρίου, το νομοσχέδιο του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, το οποίο εισάγει, για πρώτη φορά, κανόνες για την ανεξέλεγκτη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στην αγορά εργασίας. Οι νέες ρυθμίσεις ενισχύουν σημαντικά τη διαφάνεια στην αλγοριθμική διαχείριση της εργασίας και επιβάλλουν ανθρώπινη εποπτεία στη λήψη σημαντικών αποφάσεων για την εργασιακή κατάσταση.

Στόχος είναι η αποτελεσματικότερη ενημέρωση των απασχολούμενων για τις διαδικασίες και τα κριτήρια λήψης αποφάσεων που τους αφορούν, ιδίως όταν αυτές επηρεάζουν ουσιωδώς την εργασιακή τους κατάσταση, καθώς και η προστασία των προσωπικών τους δεδομένων. Παράλληλα, οι προωθούμενες διατάξεις βελτιώνουν τους όρους εργασίας όσων απασχολούνται σε πλατφόρμες και ενισχύουν την  προστασία όσων χρησιμοποιούν τις υπηρεσίες που προσφέρουν οι πλατφόρμες.

Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει, επίσης, διατάξεις με έντονο κοινωνικό πρόσημο. Μεταξύ αυτών:

-η βελτίωση της κάλυψης της ασφαλιστικής ικανότητας παιδιών κοντά στην ενηλικίωση,

-η διευκόλυνση της πρόσβασης σε γονική άδεια και άδεια φροντιστή και

-η συμπληρωματική παροχή κυοφορίας και λοχείας της ΔΥΠΑ για ασφαλισμένες μητέρες στον ΕΔΟΕΑΠ.

– – – –

Τις 4.144 έφτασαν οι οριστικές υποβολές αιτήσεων στην πλατφόρμα του εξωδικαστικού μηχανισμού τον Οκτώβριο, σημειώνοντας ρεκόρ εξαμήνου. Παράλληλα, οι εκκινήσεις νέων αιτήσεων ξεπέρασαν τις 7.000 για δεύτερο συνεχόμενο μήνα. Οι νέες επιτυχείς ρυθμίσεις έφτασαν τις 1.965, εκ των οποίων οι 552 πραγματοποιήθηκαν βάσει της υποχρεωτικότητας συμμετοχής των πιστωτών, ενώ οι αρχικές οφειλές που ρυθμίστηκαν ανέρχονται συνολικά σε 524 εκατ. ευρώ.

Με αυτές τις προσθήκες, μέχρι και τον Οκτώβριο έχουν πλέον πραγματοποιηθεί 72.232 επιτυχείς ρυθμίσεις, οι οποίες αντιστοιχούν σε αρχικές οφειλές συνολικού ύψους 21,77 δισ. ευρώ. Αξίζει να επισημανθεί πως μέσα σε λιγότερο από 1,5 μήνα από την ενεργοποίηση της νέας ρύθμισης, 675 δανειολήπτες εκκίνησαν αίτηση για να διασώσουν την κύρια κατοικία τους.

– – – –

Υπεγράφη, παρουσία του Αναπληρωτή Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών Γιώργου Κώτσηρα, η σύμβαση για την εκτέλεση του έργου συντήρησης και αποκατάστασης της σιδηροδρομικής επιδομής της Γραμμής 1. Το έργο, ύψους περίπου 5 εκατ. ευρώ, αφορά στην εκτέλεση εργασιών συντήρησης και αποκατάστασης της σιδηροδρομικής επιδομής σε μήκος 16 χλμ. γραμμής, καθώς και σε 60 αλλαγές τροχιάς.

Σκοπός των παρεμβάσεων είναι η αντιμετώπιση των φθορών από τη χρήση, η διατήρηση υψηλών προδιαγραφών ασφάλειας και αξιοπιστίας, καθώς και η βελτίωση των χρόνων εκτέλεσης των δρομολογίων. Το έργο αυτό αποτελεί μέρος του ευρύτερου προγράμματος εκσυγχρονισμού του ΗΣΑΠ, που είναι σε εξέλιξη περιλαμβάνοντας: ανακατασκευή συρμών, συντήρηση υποδομών και ανακαίνιση σταθμών. Σταθερή επιδίωξη της Κυβέρνησης είναι η αναβάθμιση των αστικών συγκοινωνιών και η βελτίωση της καθημερινότητας των πολιτών. Παρακαλώ για τις ερωτήσεις σας.