Στη διάρκεια της τηλεοπτικής του εμφάνισης στην εκπομπή «Ώρα Ελλάδος» στο ΟΡΕΝ, ο Πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής, Νίκος Ανδρουλάκης, σχολίασε τα τεκταινόμενα στην Τουρκία σημειώνοντας ότι «ενώ συμβαίνουν όλα αυτά, κάποιοι τη θεωρούν υπό ένταξη χώρα.

Μιλάμε για παράλογα πράγματα. Θέλω να θυμηθείτε τι έχω πει τα τελευταία χρόνια. Για εμένα δεν υπάρχει ευρωπαϊκή προοπτική της Τουρκίας. Έχουν μια άλλη εσωτερική λειτουργία. Δεν σέβονται τα ανθρώπινα δικαιώματα. Δεν υπάρχει διάκριση των εξουσιών και υπονομεύονται τα κυριαρχικά δικαιωμάτα άλλων κρατών, από τον νότιο Καύκασο μέχρι την Ανατολική Μεσόγειο και το Αιγαίο».

Ως προς το κυβερνητικό δόγμα των ήρεμων νερών στο Αιγαίο, ο κ. Ανδρουλάκης επισήμανε: «“Ήρεμα νερά” και επικοινωνία βυθίστηκαν στην Κάσο. Η Τουρκία αποδεικνύει με τις πράξεις και το σχέδιο της ότι θα παραμείνει μια ισχυρή αναθεωρητική δύναμη. Εμείς από την πλευρά μας πρέπει να ενισχύσουμε όλα τα εργαλεία αποτροπής της χώρας και της Ευρώπης. Να δημιουργήσουμε ένα περιβάλλον όπου η Τουρκία να μη μπορεί σε καμία περίπτωση να παίξει ρόλο εις βάρος της Κύπρου και της Ελλάδας».

Ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης υπογράμμισε τις θεσμικές ακροβασίες της κυβέρνησης στην υπόθεση Τριαντόπουλου.

«Είδατε εσείς να κάνουμε σόου; Εμείς ασκούμε τα κοινοβουλευτικά μας καθήκοντα βάσει του Συντάγματος. Το Σύνταγμα δεν είναι για να το καταστρατηγούμε. Ο κ. Μητσοτάκης τη μια δεν θέλει προανακριτική, την άλλη τη θέλει με μια δική του βερσιόν. Υπάρχει Σύνταγμα, νόμοι, πορίσματα της δικαιοσύνης. Ή θα τα σεβαστούν ή κάτι φοβούνται. Και προφανέστατα φοβούνται γιατί έχουν πει πάρα πολλά ψέματα».

Επανέλαβε μάλιστα τη δέσμευση του ΠΑΣΟΚ: «Όποιο πόρισμα της ελληνικής δικαιοσύνης και αν έρθει, θα κάνουμε πρόταση προανακριτικής, ώστε βάσει του Συντάγματος να οδηγηθούν στον φυσικό δικαστή. Εμείς είμαστε ασυνεπείς ή η Νέα Δημοκρατία που κάνει ό,τι θέλει πέρα από πορίσματα της δικαιοσύνης, πέρα από το Σύνταγμα; Υπάρχει ξεκάθαρη καταστρατήγηση του Συντάγματος. Το λένε σχεδόν όλοι οι συνταγματολόγοι».

Αναφορικά με τις δημοσκοπήσεις, ο Πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ τόνισε:

«Προφανέστατα, η Νέα Δημοκρατία θέλει να δημιουργήσει έναν κίνδυνο, έναν φόβο, να θυμίσει το 2015. Αυτά προσπαθούν να κάνουν οι επικοινωνιακοί της μηχανισμοί. Όσοι έχουμε πολιτική εμπειρία, καταλαβαίνουμε ποιο είναι το παιχνίδι της Νέας Δημοκρατίας. Πάμε στην ουσία: Το ΠΑΣΟΚ έχει να κυβερνήσει δέκα χρόνια. Τα τελευταία είκοσι χρόνια, είχε τρία χρόνια πρωθυπουργό. Και προσπαθεί να επιρρίψει σε εμάς ευθύνες ο κ. Μητσοτάκης, που έχει αφήσει τη χώρα στην προτελευταία θέση σε αγοραστική δύναμη στην Ευρώπη και η διαφθορά έχει κλιμακωθεί ξανά; Επειδή είμαι συνεπής άνθρωπος, όπως κάναμε την πρόταση δυσπιστίας πέρυσι, με την ίδια διαδικασία την κάναμε και φέτος. Γιατί δεν υπήρξε αυτό το δημοσκοπικό εύρημα πέρυσι; Υπάρχει ένα κλίμα αντιπολιτικής, το οποίο ουσιαστικά η κυβέρνηση προσπαθεί να το εργαλειοποιήσει για να δημιουργήσει το δίλημμα “Μητσοτάκης ή χάος” και να συσπειρώσει τις δυνάμεις της».

Και συμπλήρωσε: «Να είναι πολύ προσεκτικοί, διότι στο τέλος ο κόσμος μπορεί να επιλέξει το χάος για να φύγουν, με επώδυνο για την πατρίδα μας τρόπο. Ως πολιτικός και ως Πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ έχω χρέος στις επόμενες εθνικές εκλογές οι πολίτες να έχουν κυβερνητική προγραμματική επιλογή, που θα αλλάξει την Ελλάδα».

Τοποθετούμενος επί πολιτικών σεναρίων στην κεντροαριστερά, ο κ. Ανδρουλάκης ανέφερε: «Ο κόσμος δεν περιμένει σενάρια ούτε παρασκήνια, περιμένει λύσεις. Η Νέα Δημοκρατία θα φύγει, όταν ο ελληνικός λαός δει ολοκληρωμένο πρόγραμμα λύσεων για να βελτιωθεί η ζωή του. Αν τα κόμματα αθροιστούν, μειώνεται το ακροατήριο τους ή όχι; Άρα, ποιος κερδίζει; Προτείνουν κάποιοι να αθροιστούν τα κόμματα για να μειωθούν τα ακροατήρια τους, άρα τελικά ωφελημένη να είναι η Νέα Δημοκρατία. Και θέλετε να τα πάρω σοβαρά όλα αυτά; Συνεχίζω αταλάντευτος στη δέσμευση που πήρα απέναντι στον κόσμο του ΠΑΣΟΚ, ο οποίος με έχει εκλέξει δύο φορές Πρόεδρο. Πρέπει στις επόμενες εθνικές εκλογές ο ελληνικός λαός να έχει επιλογή κυβέρνησης και προγράμματος απέναντι στη Νέα Δημοκρατία. Και σε αυτό φέρω μεγάλη ευθύνη και θα κάνω ό,τι μπορώ για να έχει αυτή την επιλογή».

Επικρίνοντας τα κυβερνητικά πεπραγμένα, ο κ. Ανδρουλάκης ανέδειξε δημοσίευμα της εφημερίδας Τα Νέα: «Μ’ έχει λυπήσει πάρα πολύ. Διαβάζω ότι ο γιατρός της Σερίφου, που έφυγε από τη Σουηδία, πήγε εκεί και πάλεψε για να δημιουργηθεί ένα πολύ δυνατό κέντρο υγείας, επιλέγει τώρα να πάει στην Κύπρο. Πόσες φορές έχουμε μιλήσει για την υγεία και τη νησιωτικότητα; Σε τι κατάσταση είναι το νοσοκομείο της Σάμου που πήγα πριν από εβδομάδες; Σε τι κατάσταση είναι τα κέντρα υγείας στα νησιά; Επιτέλους αυτή η κυβέρνηση θα δώσει κίνητρα για να πάνε γιατροί, να υπάρξει αναβάθμιση; Δεν μπορεί να έχουμε άλλη Ελλάδα στους ορεινούς όγκους, άλλη Ελλάδα στο Λεκανοπέδιο με άλλες ευκαιρίες και άλλη στα νησιά μας. Είναι προτεραιότητα μου να αναβαθμίσουμε το Εθνικό Σύστημα Υγείας».

Κλείνοντας ο κ. Ανδρουλάκης επισκόπησε τα αποτελέσματα των τριών περιφερειακών συνδιασκέψεων του ΠΑΣΟΚ: «κάνουμε μία μεγάλη εκστρατεία σε όλη την Ελλάδα. Πήγαμε στο Βορειοανατολικό Αιγαίο και μιλήσαμε για αποσύνδεση της μείωσης του ΦΠΑ με το προσφυγικό-μεταναστευτικό.Πήγαμε στην Ήπειρο και μιλήσαμε για άμεσα περαιτέρω μείωση του ΕΝΦΙΑ σε όλες τις ορεινές περιοχές και ολιστικά προγράμματα ανάπτυξης σε όλους τους ορεινούς όγκους της χώρας. Πήγαμε στη Θράκη και είπαμε ότι επιτέλους πρέπει να γίνει ένας ενεργειακός και μεταπρατικός κόμβος, διότι αναπτύσσονται όλες οι χώρες γύρω μας και βιομηχανικά και σε άλλα επίπεδα».

Εισήγηση Δ. Μάντζου, Βουλευτή Επικρατείας και υπεύθυνου Κ.Τ.Ε. Εξωτερικών ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής στην Επιτροπή Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Βουλής

Είναι εδραία η πεποίθησή μας ότι η Ευρώπη θα καταφέρει να διατηρήσει τον διεθνή της ρόλο, μόνο εάν στηριχτεί στις αρχές που τη θεμελίωσαν: ειρήνη και σταθερότητα αφ’ ενός, κοινωνική δικαιοσύνη και συλλογική ευημερία αφ’ ετέρου.  Κι αυτό εκτείνεται σε όλους τους κρίσιμους στόχους της ΕΕ για τον τρέχοντα θεσμικό κύκλο. Στην τόνωση της ανταγωνιστικότητας, που πράγματι, υπό το φως των εκθέσεων Letta και Draghi, οφείλει να στηριχθεί σε έξυπνες επενδύσεις σε τομείς της βιομηχανίας αλλά και στην έρευνα και καινοτομία -φυσικά με ελάφρυνση του διοικητικού άχθους για επενδυτές που όμως δεν πρέπει να φτάσει στο άλλο άκρο, της απορρύθμισης.  Επίσης, στη στήριξη του κοινωνικού μοντέλου της Ευρώπης για τη μείωση των ανισοτήτων που διαρκώς διευρύνονται και την αντιμετώπιση της υπερσυγκέντρωσης πλούτου σε λίγους -το παράδειγμα της ενέργειας στην Ελλάδα είναι χαρακτηριστικό: ναι, η ΕΕ κατευθύνεται σε επενδύσεις σε δίκτυα υψηλής διασυνδεσιμότητας και μονάδες αποθήκευσης, όμως στην Ελλάδα, με ευθύνη της κυβέρνησης, ο ηλεκτρικός χώρος όχι μόνο δεν μεγάλωσε αλλά δόθηκε σε λίγους και ισχυρούς, αποκλείοντας ενεργειακές κοινότητες, παραγωγούς και τοπική αυτοδιοίκηση. Και με ιδιαίτερη έμφαση στην προστασία της δημοκρατίας και των θεσμών τόσο από υβριδικές επιθέσεις -παραπληροφόρησης και κυβερνοπιθέσεων κ.α.- όσο όμως και από συστηματικές επιθέσεις εις βάρος θεμελιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ιδίως μετά τις εκλογές στις ΗΠΑ -η λειτουργία των θεσμών της δημοκρατίας στα κράτη – μέλη αποτελεί μονάδα μέτρησης ήπιας ισχύος και για την ίδια την ΕΕ. Και φυσικά στην εξωτερική πολιτική και την πολιτική ασφάλειας της ΕΕ.

Για την Κοινή Εξωτερική Πολιτική

Η άμυνα και η ασφάλεια -μαζί με την εξωτερική πολιτική- αποτέλεσαν αδύναμους κρίκους της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, όμως σήμερα δεν υπάρχει άλλος χρόνος ούτε περιθώριο εφησυχασμού. Ουκρανία, Γάζα, ευρω-αμερικανικές σχέσεις, ορίζουν ένα ιδιαίτερο τοπίο που απαιτεί δράση βάσει σχεδιασμού. Σε ένα νέο τοπίο συναλλακτικών διμερών σχέσεων, η ΕΕ ως διεθνής οργανισμός οφείλει να εμπεδώσει τον ρόλο και των χώρο της στον κόσμο. Στο πλαίσιο αυτό, πρέπει να είναι σαφές ότι αυτή η δράση δεν μπορεί παρά να λάβει χώρα εντός του ενωσιακού συστήματος. Η Ευρώπη δεν μπορεί να αναθέσει σε τρίτους, σε διμερείς σχέσεις ή συναλλακτικές επαφές την ασφάλεια και το μέλλον της.

Ο μόνος ασφαλής δρόμος οφείλει να είναι η ενίσχυση της Κοινής Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφάλειας της ΕΕ, ως πυλώνα της Ένωσης. Κι αυτή η Κοινή Πολιτική δεν μπορεί παρά να αφορά μόνο σε κράτη – μέλη και σε κράτη που δέχονται και εφαρμόζουν τα κριτήρια της Κοπεγχάγης.   Είτε για τη διαχείριση κρίσεων (ακόμη και με ευκαιριακές συμμαχίες) είτε -πολύ περισσότερο- για τη χάραξη Υψηλής Στρατηγικής, η ορθολογική επιλογή για την ΕΕ είναι να οικοδομήσει ειλικρινείς συμμαχίες στη βάση κοινών αρχών.

Η Κοινή Εξωτερική Πολιτική δεν μπορεί να εμφανίζει αυταπάτες ούτε δύο μέτρα και δύο σταθμά. Ναι η ρωσική επιθετικότητα είναι ο υπ’ αριθμόν ένα κίνδυνος για την Ευρώπη, όμως οι υποκείμενες αιτίες -ο αναθεωρητισμός, η παραβίαση του διεθνούς δικαίου η υπονόμευση της δημοκρατίας- επαναλαμβάνονται και σε άλλες περιοχές της γειτονιάς μας -το παράδειγμα της Τουρκίας ξεχωρίζει. Από τις Βαλτικές και τις Βόρειες ως την Ανατολική Μεσόγειο, η ΕΕ οφείλει να εγγυηθεί τα σύνορα και τα κεκτημένα της. Και με τα αναγκαία θεσμικά βήματα για την εφαρμογή της ρήτρας κοινής άμυνας άρθρου 42 παρ. 7 Συνθήκης ΕΕ. Κι αυτό οφείλει να αντανακλά και στην ενταξιακή πορεία υποψηφίων προς ένταξη κρατών αλλά και στην επιλογή των εταίρων (partners). Όταν η Γαλλία, η Σουηδία κ.α. διατυπώνουν αξιώσεις για δικαιώματα αλιείας στις βρετανικές θάλασσες ως προαπαιτούμενο για τη συμμετοχή της Βρετανίας στη νέα αρχιτεκτονική ασφάλειας της Ευρώπης, την ίδια ώρα οι ευρωπαϊκές Κυβερνήσεις δείχνουν ανοχή στις τουρκικές προκλήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο. Πώς είναι αυτό συμβατό με τις ιδρυτικές αρχές της ΕΕ; Ο ρόλος της Τουρκίας μετά τις εξελίξεις στην Ουκρανία και τη Γάζα και τις εκλογές στις ΗΠΑ φαίνεται αναβαθμισμένος. Αλλά η ίδια η Τουρκία δεν άλλαξε -δεν κέρδισε τον ρόλο αυτό, παρά μόνο ως αποτέλεσμα της συγκυρίας. Προβάλλει ως εταίρος επειδή αισθάνεται και κατανοεί ότι τα συμφέροντα είναι πλέον πάνω από τις αξίες. Είναι χαρακτηριστική η δήλωση Ερντογάν: «The European Union cannot exist without Turkey».

Προσοχή εδώ. Προφανώς και για τη χώρα μας είναι συμφέρουσα η ομαλή ευρωτουρκική σχέση. Όμως όχι συνθηματικά, οπορτουνιστικά και εκβιαστικά. Και ερήμην των εθνικών μας συμφερόντων. «Ελσίνκι 2», χωρίς την Ελλάδα σε κεντρική θέση στο τραπέζι δεν νοείται. Κι ένα τέτοιο πλαίσιο σαν του 1999 αξιώνει συνθήκες δημοκρατίας στο εσωτερικό (η οπισθοδρόμηση με τη σύλληψη και προφυλάκιση Ιμάμογλου, δημάρχων, πολιτικών και δημοσιογράφων δείχνει το αντίθετο) και σεβασμό του διεθνούς δικαίου στο εξωτερικό (ο αναθεωρητισμός στο Αιγαίο αναθεωρητισμός & το αίτημα διχοτόμησης της Κύπρου αποδεικνύουν τα αντίθετα). Είμαστε πολύ μακριά από εκεί λοιπόν. Και οι ίδιοι παράγοντες πρέπει να ληφθούν υπόψη από την ΕΕ όσον αφορά και σε άλλα συναφή κρίσιμα θέματα όπως η άρση των κυρώσεων στη Συρια -στόχος της Τουρκίας. Αναμένουμε βέβαια να δούμε την Στρατηγική της ΕΕ για τη Μεσόγειο, στο τρίτο τρίμηνο του έτους, καθώς και πως αυτή θα συμβαδίζει με τις υπόλοιπες πολιτικές προτεραιότητες της ΕΕ.

Για την Κοινή Πολιτική Ασφάλειας και Άμυνας

Η Λευκή Βίβλος της ΕΕ για την άμυνα πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο συζήτησης και επεξεργασίας. Η Στρατηγική Αυτονομία πρέπει να γίνει από όραμα, πραγματικότητα. Η αρχιτεκτονική ασφάλειας της ΕΕ να αναπτυχθεί σε σχέση παραπληρωματική προς το ΝΑΤΟ με δυνατότητα αναπλήρωσης αν χρειαστεί.

Όμως, το ReArmEU δεν φαίνεται να αποτελεί ουσιαστική λύση. Στόχος οφείλει να είναι η απεξάρτηση από τρίτες χώρες -όπως και στην ενέργεια και πλέον στις πρώτες ύλες βιομηχανίας. Δεν είναι δυνατό το 70% των ευρωπαϊκών χρημάτων για την άμυνα να κατευθύνονται σε βιομηχανίες ΗΠΑ. Αλλά τι γίνεται με Τουρκία; Θα είναι στην «πράσινη λίστα»; Θα προμηθεύουμε τουρκικά όπλα για να αμυνόμαστε στα ίδια όπλα;

Απάντηση οφείλει να είναι η ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας. Όχι όμως με δάνεια. Με κοινά χρηματοδοτικά εργαλεία για επενδύσεις σε όλα τα κράτη – μέλη και έμφαση σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις.  Αλλά εδώ τι; Τι προβλέπεται για τις ελληνικές βιομηχανίες; Αλήθεια, γνωρίζουμε σε τι κατάσταση βρίσκονται σήμερα;

Και φυσικά να μιλήσουμε μεσο-μακροπρόθεσμα για την ευρωπαϊκή στρατιωτική δύναμη αποτροπής -τον ευρωστρατό. Προφανώς, η ρήτρα διαφυγής είναι σε θετική κατεύθυνση, αρκεί να εφαρμοστεί δίκαια. Και επειδή ακούμε για ευρωομόλογα, να θυμίσουμε ότι πρόκειται για αίτημα που από χρόνια υποβάλλει η σοσιαλδημοκρατία σε Ελλάδα και Ευρώπη, όχι όμως αποκλειστικά για αμυντικές δαπάνες, αλλά κυρίως για κοινωνικές δαπάνες, στα συστήματα υγείας, τα εκπαιδευτικά συστήματα, την εργασία, την κοινωνική συνοχή και αλληλεγγύη.

Γενικώς, οι αμυντικές δαπάνες πρέπει να τελούν σε συνάρτηση προς τις κοινωνικές δαπάνες. Θεωρούμε πολύ προβληματική την πρόταση αξιοποίησης των Ταμείων Συνοχής για χρηματοδότηση επενδύσεων στην άμυνα.

Τι σημασία έχει ο ισχυρός στρατός εάν αυξάνονται οι ανισότητες και υποχωρεί το κοινωνικό κράτος; Μια κοινωνικά δίκαιη Ευρώπη είναι μια ασφαλής Ευρώπη.

Καταλήγοντας:

Επιβεβαιώνουμε τη θέση του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής υπέρ της ευρωπαϊκής ταυτότητας και προοπτικής της Ελλάδας. Σε μια Ευρώπη που τιμά και υπερασπίζει τις ιδρυτικές της αρχές και αξίες. Γι’ αυτό αξιώνουμε την ακόμη πιο ενεργή συμμετοχή της χώρας μας στη διαμόρφωση αυτής της Κοινής Πολιτικής, με γνώμονα το αληθές εθνικό μας συμφέρον.