Σπύρος Θεοδ. Κουτσοχρήστος: Συνάντηση Επιταφίων στην Ιερά Μονή Αγίων Νηπίων
Στην Γυναικεία Ιερά Μονή Αγίων Νηπίων Δερβενοχωρίων, το μεσημέρι της Μεγάλης Παρασκευής – 18/ 04/ 2025 πιστοί όλων των ηλικιών μετά την Αποκαθήλωση, έψαλαν μαζί με τις μοναχές τα Εγκώμια του Επιταφίου Θρήνου και συνόδεψαντον Επιτάφιο.
Στο Ιερό Παρεκκλήσιο του Οσίου Παϊσίου του Αγιορείτου, που έμεινε ανέπαφο, όπως και η Ιερά Μονή, από την δασική πυρκαγιά των Δερβενοχωρίων ( Ιούλιος 2023 ) , έγινε δέηση όταν συναντήθηκαν ” δύο Επιτάφιοι και εν συνεχεία, η πομπή κατέληξε στην την Ιερά Μονή.
Τα μικρά παιδιά, δεν έχασαν την ευκαιρία και κράτησαν, έστω και για λίγο, τον Επιτάφιο.
O Πανοσιολογιώτατος Αρχιμανδρίτης π. Μελέτιος Στάθης, ευχήθηκε σε όλους Καλή Ανάσταση!
Κείμενο – Φωτογραφίες : Σπύρος Θεοδ. Κουτσοχρήστος
World Cup – Χρυσό μετάλλιο: Υδατοσφαίριση γυναικών – Η Ελλάδα ξανά στην κορυφή του κόσμου
Θριαμβευτικό ήταν το ξεκίνημα του νέου Ολυμπιακού κύκλου και της καινούριας σελίδας της εθνικής υδατοσφαίρισης γυναικών, υπό τον Χάρη Παυλίδη. Το αντιπροσωπευτικό συγκρότημα κατέκτησε τον τέταρτο διεθνή τίτλο της ιστορίας του (μετά το World League του 2005, το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα του 2011 και το Europa Cup του 2018), κυριαρχώντας με 13-9 επί της Ουγγαρίας, στον τελικό του World Cup, που φιλοξενήθηκε στην πόλη Τσενγκντού της Κίνας. Η “γαλανόλευκη” έπαιξε εξαιρετικό πόλο στη μεγαλύτερη διάρκεια της αναμέτρησης, είχε πλουραλισμό στην επίθεση και είχε σε πολύ καλή μέρα την “πρωτάρα” τερματοφύλακα Αλεξία Τζούρκα, που έκανε 13 αποκρούσεις.
Η ελληνική ομάδα ήταν καλύτερη από το ξεκίνημα, βρίσκοντας πολύ καλές επιλογές στην επίθεση (παρότι έχασε πέναλτι με τη Βάσω Πλευρίτου), όμως δεν βρήκε τρόπο να σταματήσει τα δυνατά περιφερειακά σουτ της Ουγγαρίας, που μάλιστα βρήκε γκολ από τις δύο μοναδικές παίκτριες (Ντόμπι και Μπάκσα) που δεν είχαν σκοράρει στα δύο προηγούμενα ματς του τουρνουά. Η εθνική προηγήθηκε 5-3 με διαδοχικά τέρματα της Ξενάκη και της Νίνου, αλλά η Χάιντου μείωσε στο τελευταίο δευτερόλεπτο της πρώτης περιόδου. Στο δεύτερο οκτάλεπτο η “γαλανόλευκη” βελτίωσε εντυπωσιακά την άμυνά της, αλλά από τις τρεις αποβολές που κέρδισε αξιοποίησε μόνο τη μία (κι αυτή σε δεύτερη ευκαιρία με την Ξενάκη, αφού προηγήθηκε σουτ της Βάσως Πλευρίτου στο δοκάρι).
Οι Μαγυάρες βρήκαν -επιτέλους- γκολ στο ξεκίνημα της τρίτης περιόδου με τη Λαϊμέτερ, αλλά δύο διαδοχικά τέρματα της Σιούτη (ένα σε παραπάνω κι ένα στα ίσια) έφεραν για πρώτη φορά την εθνική στο +3 (8-5). Παρά το νέο χαμένο πέναλτι, αυτή τη φορά από την Τριχά, το αντιπροσωπευτικό συγκρότημα διατήρησε τον έλεγχο του τελικού και η Ελευθερία Πλευρίτου πήρε τη… σκυτάλη, διαμορφώνοντας με δύο συνεχόμενα γκολ το 10-6. Η διαφορά ανέβηκε ακόμη περισσότερο στο τέλος του οκταλέπτου (12-7) και η Τζούρκα με τις αποκρούσεις της… αποθάρρυνε οποιαδήποτε σκέψη ανατροπής για την Ουγγαρία.
Τα οκτάλεπτα: 5-4, 1-0, 6-3, 1-2
Διαιτητές: Σεβέρο (Ιταλία), Καμπάνας (Ισπανία)
Οι συνθέσεις:
ΕΛΛΑΔΑ (Χάρης Παυλίδης): Κοτσιώνη, Ελευθ. Πλευρίτου 3, Τριχά 1, Σάντα, Γιαννοπούλου, Ξενάκη 3, Νίνου 1, Σιούτη 3, Β. Πλευρίτου 2, Τορνάρου, Μυριοκεφαλιτάκη, Τζούρκα, Κουρέτα, Αγγελίδη
ΟΥΓΓΑΡΙΑ (Σάντορ Τσεχ): Νέσμελι, Βάλι 1, Ντόμπι 1, Ντομσόντι, Σουμέγκι, Μπάκσα 1, Περεστέγκι-Νάγκι, Λαϊμέτερ 1, Ριμπάνσκα, Φάραγκο 1, Γκάρντα 2, Τόρμα, Χάιντου 1, Τίμπα 1
* Εκτός ελληνικής 14άδας έμεινε η Ελευθερία Φουντωτού.
* Το χάλκινο μετάλλιο κατέκτησε η Ολλανδία, που επικράτησε στον “μικρό” τελικό της Ισπανίας με 10-8.
Συνοπτικά τα αποτελέσματα της τελικής φάσης:
Μ. ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 18/4 ΠΡΟΗΜΙΤΕΛΙΚΟΙ Ολλανδία-Ιαπωνία 24-16 ΕΛΛΑΔΑ-Ιταλία 19-14 Ισπανία-Κίνα 15-8 Αυστραλία-Ουγγαρία 10-14 Μ. ΣΑΒΒΑΤΟ 19/4 ΘΕΣΕΙΣ 5-8 Ιαπωνία-Ιταλία 17-26 Κίνα-Αυστραλία 14-16 ΗΜΙΤΕΛΙΚΟΙ Ολλανδία-ΕΛΛΑΔΑ 13-15 Ισπανία-Ουγγαρία 8-10 ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ 20/4 ΘΕΣΕΙΣ 7-8 Ιαπωνία-Κίνα 18-17 ΘΕΣΕΙΣ 5-6 Ιταλία-Αυστραλία 13-14 πεν. (κ.α. 10-10) ΘΕΣΕΙΣ 3-4 Ολλανδία-Ισπανία 10-8 ΤΕΛΙΚΟΣ ΕΛΛΑΔΑ-Ουγγαρία 13-9
Η ΤΕΛΙΚΗ ΚΑΤΑΤΑΞΗ
=================
1. ΕΛΛΑΔΑ
2. Ουγγαρία
3. Ολλανδία
4. Ισπανία
5. Αυστραλία
6. Ιταλία
7. Ιαπωνία
8. Κίνα
Γ. Δημητρόγλου ΑΠΕ-ΜΠΕ
Πλατύ: Η Ανάσταση του Κυρίου στον Ι. Ν. Γεννήσεως Θεοτόκου – Βίντεο – Φώτο
Με την πρέπουσα εκκλησιαστική λαμπρότητα και μεγαλοπρέπεια, εορτάσθηκε το βράδυ του Μ. Σαββάτου η Ανάσταση του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού στον Ιερό Ναό Γεννήσεως Θεοτόκου Πλατέος όπου χοροστάτησε ο πατέρας Χρήστος Μιχαηλίδης.
Ρεπορτάζ: Στέλιος Νίκας
Πλήθος πιστών προσήλθαν και φέτος για να παρακολουθήσουν την Ακολουθία της Αναστάσεως, να λάβουν το άγιο φως και να ακούσουν το χαρμόσυνο μήνυμα πως ο θάνατος νικήθηκε από την ζωή, το «Χριστός Ανέστη».
Όπως κάθε χρόνο, η ανάγνωση του Ιερού Ευαγγελίου έλαβε χώρα στο προαύλιο χώρο του ναού. Ξεχωριστή ήταν η στιγμή που η παιδική χορωδία έψαλε το “Χριστός Ανέστη”.
Στην συνέχεια ακολούθησε η Αναστάσιμη Θεία Λειτουργία εντός του ναού σε κλίμα κατάνυξης. Παρέστησαν ο πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου Στέφανος Δριστάς, η πρόεδρος της Δημοτικής ενότητας Πλατέος Μάρθα Παντοπούλου, ο κοινοτικός σύμβουλος Γιώργος Φωτάκης και ο Διοικητής του Αστυνομικού Σταθμού Πλατέος Αστυνόμος Α’ Κων/νος Ζουρνατζής.
Δείτε το βίντεο:
Φωτογραφίες:
Αλεξάνδρεια: Η Ανάσταση του Χριστού στον Ι. Ν. Κοιμήσεως Θεοτόκου. – (βίντεο – φωτο)
Η μεγαλύτερη γιορτή της Χριστιανοσύνης, η Ανάσταση του Ιησού Χριστού, εορτάσθηκε και φέτος με ξεχωριστή λαμπρότητα και την παρουσία πλήθους κόσμου στον Ι.Ν. Κοιμήσεως της Θεοτόκου Αλεξάνδρειας.
Ρεπορτάζ: Βασίλης Σιμόπουλος
Το Άγιο Φως έκανε την άφιξή του και τηρήθηκε με επιμέλεια και ευλάβεια εντός του ναού, έως τη στιγμή του “Δεύτε, λάβετε φώς”. Το εσωτερικό της εκκλησίας φωτίστηκε με τη μεταλαμπάδευση του Αγίου Φωτός, με χαμόγελα και τις πρώτες ευχές μεταξύ των πιστών.
Ακολούθησε η έξοδος στο προαύλιο του ναού, όπου παρουσία ιερέων, αρχόντων της τοπικής πολιτικής αρχής, διοικητών και αντιπροσωπειών του Στρατού, των Σωμάτων Ασφαλείας και πολυάριθμου πλήθους πιστών, ακούστηκε το θεάρεστο: “Χριστός Ανέστη”!
Δείτε το βίντεο:
Φωτογραφίες:
Γιάννης Ρίτσος για το Πάσχα από την Εαρινή Συμφωνία
Το ποίημα του Γιάννη Ρίτσου είναι ένας ύμνος στη χαρά και στο ειρηνικό και συμφιλιωτικό πνεύμα της Ανάστασης των ταπεινών
ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ (1909-1990)
Από την ΕΑΡΙΝΗ ΣΥΜΦΩΝΙΑ (1938)
[…]
Άκου τα σήμαντρα
των εξοχικών εκκλησιών.
Φτάνουν από πολύ μακριά
από πολύ βαθιά.
Απ’ τα χείλη των παιδιών
απ’ την άγνοια των χελιδονιών
απ’ τις άσπρες αυλές της Κυριακής
απ’ τ’ αγιοκλήματα και τους περιστεριώνες
των ταπεινών σπιτιών.
–
Άκου τα σήμαντρα
των εαρινών εκκλησιών.
Είναι οι εκκλησίες
που δε γνώρισαν τη σταύρωση
και την ανάσταση.
–
Γνώρισαν μόνο τις εικόνες
του Δωδεκαετούς
που ‘χε μια μάνα τρυφερή
που τον περίμενε τα βράδια στο κατώφλι
έναν πατέρα ειρηνικό που ευώδιαζε χωράφι
που ‘χε στα μάτια του το μήνυμα
της επερχόμενης Μαγδαληνής.
–
Χριστέ μου
τι θα ‘τανε η πορεία σου
δίχως τη σμύρνα και το νάρδο
στα σκονισμένα πόδια σου;
[…]
Εαρινή συμφωνία, Κέδρος 2009 ΑΠΕ-ΜΠΕ
Αληθώς Ανέστη! Λαμπρό αγαπημένο φως
Δράμα και θάμα του Απριλιού γιορτή και του Κυρίου, Λαμπρή, μυστικό ρόδο που οι σκληροί γεννούν του μαρτυρίου Σταυροί.
Χαρά των άδολων καρδιών και των ολόασπρων κρίνων, Λαμπρή, βόηθα, τη δόξα του ξανά το Γένος των Ελλήνων να βρει. Γίνε Ελεούσα Παναγιά ή με το δόρυ η Κόρη, Λαμπρή, μεσουρανίς κάμε να πάνε ως πρώτα οι δαφνοφόροι καιροί. Στο στόμα ως έχουν το φιλί του Πάσχα όλοι, μεγάλοι, μικροί, δείξε φιλί αναστάσιμο και την Ελλάδα πάλι, Λαμπρή.
Πρόσταξε του όκνου οι δαίμονες να πέσουν και του μίσους νεκροί. Στήσε μας της θυσίας βωμούς και της αγάπης Κροίσους, Λαμπρή.
Από λατρείες παλιές και νέες άναψε Υμέναιον ένα, Λαμπρή, για μιαν απίστευτη στο θάμα των Ελλήνων γέννα, μπορεί.
Έτσι ύμνησε ο ποιητής μας Κωστής Παλαμάς τη λαμπρότερη ημέρα του χρόνου ή ακόμη και ημέρα της λαμπρότερης εορτής.
Χριστός Ανέστη! Αληθώς Ανέστη!
Τιμάται η ανάμνηση της ένδοξης Ανάστασης του Θεανθρώπου Ιησού Χριστού.
Από την αγωνία, τον πόνο, τη θλίψη των Παθών και της Σταύρωσης, περνάμε στην αγαλλίαση και την ελπίδα που φέρνει η Ανάσταση.
Η Λαμπρή λέγεται και Πάσχα, ελληνική απόδοση της εβραϊκής λέξης pâsah (διάβαση). Μα κι αυτή αποτελεί μεταφορά στην εβραϊκή θρησκεία παλαιάς σχετικής γιορτής των Αιγυπτίων, που λεγόταν pisah (διάβαση) και σχετιζόταν με τη διάβαση του ηλίου από τον Ισημερινό (γιορταζόταν, δηλαδή, η ισημερία, που ήταν ουσιαστικά εορτή της άνοιξης).
Αρχικά, ήταν η μεγαλύτερη εβραϊκή γιορτή, που καθιερώθηκε σε ανάμνηση της απελευθέρωσης των Ισραηλιτών από την αιγυπτιακή αιχμαλωσία.
Στους Χριστιανούς το Πάσχα σχετίστηκε με την ανάσταση του Χριστού και
Αληθώς Ανέστη! Λαμπρό αγαπημένο φως
ως τέτοιο γιορτάζεται.
Μετά το Πάθος και την Ανάσταση του Κυρίου, το νόημα της εορτής μετασχηματίστηκε και πήρε νέα σωτηριολογική διάσταση.
Αποτελεί την κορυφαία στιγμή της Χριστιανοσύνης, τη γιορτή των γιορτών.
Γιορτάζουμε το τέλος του δικού μας θανάτου, τον δικό μας θρίαμβο, τη δική μας ζωή. Το Χρισταναστάσιμο μήνυμα γίνεται η απαρχή της δικής μας ανάστασης, της δικής μας ατελεύτητης και αιώνιας ζωής.
Το βαθύτερο νόημα του Πάσχα
Η Σταυρική θυσία του Ιησού δείχνει ότι ο Θεός πονάει για τον άνθρωπο και τα ανθρώπινα βάσανα. Γι’ αυτό από αγάπη προσφέρει ό,τι πιο πολύτιμο έχει για να σώσει τον ίδιο του τον Υιό.
Θέλησε να διδάξει την αντίσταση και την πάλη στο κακό, αλλά και την έννοια της αγάπης και τη διάθεση της προσφοράς του εαυτού μας υπέρ των πολλών.
Είναι η γιορτή της αγάπης, γιατί ο ίδιος ο Χριστός μας θυσιάστηκε για τη σωτηρία τη δική μας. Είναι το καλύτερο δείγμα της αγάπης του για μας.
Το αναζωογονητικό φως της Ανάστασης φέγγει πάνω από όλους μας. Χωρίς εξαιρέσεις και αποκλεισμούς. Ζεστό και αληθινό. Φως Χριστού!
Η Ανάσταση είναι το κέντρο της ορθόδοξης πίστης και ζωής. Αν ο Χριστός δεν αναστήθηκε, είναι κενό το κήρυγμά μας και η πίστη μας, δήλωνε κατηγορηματικά ο Απόστολος Παύλος, πριν μας διαβεβαιώσει ότι Αληθώς Ανέστη και έγινε η αρχή της δικής μας ανάστασης.
Το τσούγκρισμα των πασχαλινών αυγών
Το τσούγκρισμα των πασχαλινών αυγών συμβολίζει την Aνάσταση του Xριστού, καθώς το αυγό συμβολίζει τη ζωή και τη δημιουργία που κλείνει μέσα του. Όταν το κέλυφος του αυγού σπάσει με το τσούγκρισμα, γεννιέται μια ζωή, έτσι και το πασχαλινό αυγό συμβολίζει το σπάσιμο του τάφου του Xριστού και την Aνάστασή Tου.
Το αυγό, βέβαια, σε όλες σχεδόν τις αρχαίες κοσμογονίες συμβόλιζε τη γέννηση του σύμπαντος και της ζωής. Χαρακτηριστικό παράδειγμα το σύμβολο των ορφικών Μυστηρίων που ήταν ένα φίδι τυλιγμένο γύρω από ένα αυγό, που συμβόλιζε τον κόσμο ο οποίος περιβάλλεται από το δημιουργικό πνεύμα. Στο επίπεδο της μύησης και της φιλοσοφίας, συμβόλιζε τον νεόφυτο που τη στιγμή της μύησης έσπαγε το κέλυφος του αυγού και ένας καινούργιος πνευματικός άνθρωπος γεννιόταν.
Ας τσουγκρίσουμε τα πασχαλινά τα αυγά μας… Ξαναγεννιούνται η φύση και η ζωή!
Ας φωτιστούμε και να μεταμορφωθούμε από το άκτιστο και ανέσπερο φως της Ανάστασής Του.
ΑΠΕ-ΜΠΕ
Πάσχα των Ελλήνων στην …Αργεντινή
Μια «πράξη μνήμης και αγάπης», μια συνειδητή προσπάθεια να διατηρηθεί ζωντανός ο δεσμός με την ελληνική παράδοση, τα ήθη και τα έθιμα, είναι ο εορτασμός του Πάσχα για τους Έλληνες της Αργεντινής.
«Ο εορτασμός του Πάσχα στη διασπορά —και ειδικά στην Αργεντινή— είναι μια πράξη μνήμης και αγάπης. Είναι η συνειδητή προσπάθεια να κρατήσουμε ζωντανές τις παραδόσεις μας, τα ήθη και τα έθιμα , να μεταδώσουμε στις επόμενες γενιές την ομορφιά του Ελληνισμού και της Ορθοδοξίας. Γιατί το Πάσχα δεν είναι μόνο θρησκευτική γιορτή· είναι ύμνος ζωής, ελπίδας και συνέχειας. Είναι το φως που δεν σβήνει ποτέ, όπου κι αν βρισκόμαστε» τονίζει, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ από το Μπουένος ‘Αιρες, η δραστήρια πρόεδρος της ελληνικής πολιτιστικής οργάνωσης ΝΟΣΤΟΣ Χριστίνα Τσαρδίκου.
«Το Πάσχα είναι η πιο σημαντική και ιερή γιορτή για τους Έλληνες, και ιδιαίτερα για εκείνους που ζουν μακριά από την πατρίδα, στη διασπορά. Δεν είναι μόνο μια βαθιά θρησκευτική εμπειρία που τιμά τα Πάθη, τη Σταύρωση και την Ανάσταση του Χριστού, αλλά είναι και μια γέφυρα που ενώνει τους Έλληνες με τις ρίζες τους, με τη γη των προγόνων τους και τις παραδόσεις που κρατούν ζωντανή την ψυχή του Ελληνισμού. Οι Έλληνες της Αργεντινής δεν αποτελούν εξαίρεση. Γιορτάζουν το Πάσχα με ευλάβεια, αγάπη και νοσταλγία, τιμώντας τόσο τη θρησκευτική διάσταση όσο και την πολιτιστική τους ταυτότητα. Αν και οι ορθόδοξες εκκλησίες είναι λίγες και οι αποστάσεις μεγάλες, όλοι προσπαθούν να παρευρεθούν στις λειτουργίες της Μεγάλης Εβδομάδας. Ακόμα και εκείνοι που σπάνια εκκλησιάζονται, συμμετέχουν στις κατανυκτικές τελετές και ψάλλουν συγκινημένοι το Χριστός Ανέστη», αναφέρει η κ. Τσαρδίκου.
Στα σπίτια των Ελλήνων της Αργεντινής, όπως ακριβώς και σε πόλεις και χωριά ανά την Ελλάδα, το Πάσχα αποκτά μορφή και άρωμα: η ευωδιά από ζάχαρη, αμμωνία και βανίλια πλημμυρίζει κάθε γωνιά, ενώ οι νοικοκυρές βάφουν τα κόκκινα αυγά τη Μεγάλη Πέμπτη με σπιτικές τεχνικές, καθώς οι παραδοσιακές βαφές της Ελλάδας είναι δυσεύρετες εκεί, όπως εξηγεί η κ. Τσαρδίκου. «Ψήνονται τα τσουρέκια και τα πασχαλινά κουλουράκια, που συνοδεύονται από τους αγαπημένους κουραμπιέδες, και το σπίτι μετατρέπεται σε μια μικρή Ελλάδα» επισημαίνει, με ενθουσιασμό, η πρόεδρος του ΝΟΣΤΟΥ.
«Η οικογένεια μαζεύεται γύρω από το πασχαλινό τραπέζι, μοιράζεται γεύσεις, χαμόγελα, αναμνήσεις. Η μαγειρίτσα ζεσταίνει το σώμα και την καρδιά, και το αρνί σιγοψήνεται, όπως παλιά, όπως στην πατρίδα» συμπληρώνει.
Όπως αναφέρει, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, η κ. Τσαρδίκου, συχνά οι ελληνικές κοινότητες οργανώνουν δείπνα και γιορτές μετά την Ανάσταση, με χορό, μουσική, φαγητό και γέλιο. Φέτος, όπως λέει, τα έσοδα από τη βραδιά του Πάσχα θα προσφερθούν στο Παιδικό Νοσοκομείο Ricardo Gutiérrez στο Μπουένος ‘Αιρες — «γιατί το Πάσχα είναι και μια ευκαιρία για φιλανθρωπία, για προσφορά, για συμπόνια προς όσους υποφέρουν».
Ένα ζήτημα που απασχολεί τους Έλληνες της Αργεντινής είναι το γεγονός ότι συχνά το Ορθόδοξο και το Καθολικό Πάσχα δεν συμπίπτουν χρονικά, κάτι που δεν ισχύει, ωστόσο, φέτος.
«Ζούμε σε μια κατά κύριο λόγο καθολική χώρα, και οι Ορθόδοξες και Καθολικές ημερομηνίες του Πάσχα συχνά δεν συμπίπτουν. Αυτό δυσκολεύει τον εορτασμό, κυρίως για όσους ζουν μακριά από τα αστικά κέντρα, εκεί που δεν υπάρχουν ορθοδοξες εκκλησίες.
Ευτυχώς, φέτος το Ορθόδοξο και το Καθολικό Πάσχα συμπίπτουν — μια σπάνια αλλά ευπρόσδεκτη συγκυρία που μας ενώνει όλους σε ένα κοινό φως» καταλήγει η κ. Τσαρδίκου.
*Τις φωτογραφίες παραχώρησε η κ. Τσαρδίκου ΑΠΕ-ΜΠΕ
Δημογραφικό: Μιλάει ο καθηγητής Βύρωνας Κοτζαμάνης για το πώς θα διαμορφωθεί η κατάσταση στην Ελλάδα το 2050
Τις επιπτώσεις των δημογραφικών μας εξελίξεων στις ηλικιακές δομές, και ειδικότερα στις μεταβολές του πλήθους και του ειδικού βάρους δυο μεγάλων ηλικιακών ομάδων: των 20-64 και των 65 και άνω ετών, εξετάζει τελευταία δημοσίευση του Ινστιτούτου Δημογραφικών Ερευνών και Μελετών (Δημογραφική γήρανση, πληθυσμός εργάσιμης ηλικίας και απασχολούμενοι στην Ελλάδα στον ορίζοντα του 2050) την οποία υπογράφει ο αφυπηρέτησας καθηγητής του Παν. Θεσσαλίας και διευθυντής του ΙΔΕΜ κ. Βύρωνας Κοτζαμάνης.
Ο κ. Κοτζαμάνης εξετάζει ειδικότερα τη μελλοντική εξέλιξη των 20-64 ετών (του πληθυσμού εργάσιμης ηλικίας), τις επιπτώσεις της στον πληθυσμό των εργαζομένων και στη σχέση εργαζόμενων προς τους 65 ετών και άνω, οι οποίοι λαμβάνονται ως «εξαρτημένοι» (αν και εαυτό εν μέρει μόνον ισχύει αναφέρει καθώς όλοι οι 65+ δεν είναι -και δεν θα είναι και στο μέλλον- εκτός του κόσμου της εργασίας). Η αναμενόμενη μεσοπρόθεσμα σημαντική μείωση του πλήθους των 20-64 ετών οφείλεται κυρίως στη συρρίκνωση της διαγενεακής γονιμότητας καθώς όσες από τις προπολεμικές γενεές τεκνοποίησαν τις πρώτες μεταπολεμικές δεκαετίες έκαναν κατά μέσο όρο 2,2 παιδιά, αυτές που γεννήθηκαν γύρω από το 1960 έκαναν 2 και όσες γεννήθηκαν γύρω από το 1985 λιγότερα από 1,5 παιδιά ανά γυναίκα. Αυτό αποτυπώθηκε και στις γεννήσεις που μειώνονται μετά το 1980, μια μείωση που επιταχύνθηκε την τελευταία δεκαπενταετία καθώς ο πληθυσμός των γυναικών σε ηλικία απόκτησης παιδιών μειώθηκε σημαντικά (μια τάση που δεν αναμένεται να ανακοπεί τις αμέσως επόμενες δεκαετίες). Η μείωση αυτή των γεννήσεων οδήγησε αρχικά στη μείωση των 0-19 ετών, στη συνέχεια του νεανικού πληθυσμού παραγωγικής και αναπαραγωγικής ηλικίας (20-44 ετών) και τέλος των 45-64 ετών, ενώ η είσοδος οικονομικών μεταναστών στη χώρα μας μετα το 1990 απλώς επιβράδυνε τη συρρίκνωση των 0-64 ετών.
Την ίδια δε περίοδο, αναφέρει ο κ. Κοτζαμάνης, αυξάνονται συνεχώς οι 65 ετών και άνω, μια ηλικιακή ομάδα που προέρχεται από τις προ του 1980 πολυπληθείς γεννήσεις ενώ ταυτόχρονα επωφελήθηκε και από την σημαντική αύξηση του προσδόκιμου ζωής, απόρροια της σημαντικής μείωσης της θνησιμότητας μετα το 1950. Στην επιτάχυνση δε της δημογραφικής γήρανσης που καταγράφεται την τελευταία δεκαπενταετία συνέβαλε και το μεταναστευτικό μας ισοζύγιο (περισσότεροι έξοδοι από εισόδους στη χώρα μας) καθώς η μετανάστευση αφορούσε νέους ηλικίας κυρίως 25-45 ετών, τόσο Έλληνες όσο και αλλοδαπούς που εγκαταστάθηκαν ή γεννήθηκαν στην Ελλάδα τις προηγουμένας δεκαετίες. Η συζήτηση δε και ο προβληματισμός γύρω από την έξοδο αυτήν, αναφέρει ο κ. Κοτζαμάνης, επικεντρώνεται δυστυχώς σε μία μόνον από τις συνιστώσες της -το «brain drain» Ελλήνων κυρίως υπηκόων- αν και ένα μεγάλο τμήμα αυτών που εγκατέλειψαν τη χώρα μας μετα το 2000 είναι Έλληνες και αλλοδαποί με σχετικά χαμηλά και μεσαία εκπαιδευτικά επίπεδα με αποτέλεσμα και τα κενά που παρουσιάσθηκαν πρόσφατα σε ορισμένους τομείς της οικονομικής δραστηριότητας.
Η ομάδα των 65 ετών και άνω, με βάση την ανάλυση του κ. Κοτζαμάνη, είναι η μόνη που θα αυξηθεί στο μέλλον (θα αποτελούν πάνω από το 1/3 των κάτοικων της χώρας μας στις αρχές της δεκαετίας του 2050 έναντι του 24% σήμερα), ενώ ο συνολικός πληθυσμός της Ελλάδας αναμένεται, αν το μεταναστευτικό ισοζύγιο είναι μηδενικό, να μειωθεί από 1,3 έως 1,5 εκατομμύρια ανάμεσα στο 2025 και το 2050. Η μείωση αυτή θα προκύψει προφανώς από την συρρίκνωση των νεότερων των 65 ετών και ειδικότερα του μεγαλύτερου τμήματός τους, των 20-64 ετών.
Έχοντας δεδομένη δε την αναμενόμενη σημαντική μείωση των 20-64 ετών (γύρω από 1,7 εκατ. αν το μεταναστευτικό ισοζύγιο είναι μηδενικό την επόμενη εικοσιπενταετία) ο κ. Κοτζαμάνης θέτει και απαντά στο εξής ερώτημα: είναι δυνατόν -και υπό ποιες προϋποθέσεις το πλήθος των απασχολουμένων της ηλικιακής αυτής ομάδας να παραμείνει το 2050 στα ίδια επίπεδα με το 2025 (4 εκατ.). Ο στόχος αυτός ότι, αν τεθεί, μπορεί να επιτευχθεί υπό δυο όρους :
Την αύξηση του ιδιαίτερα χαμηλού ποσοστού σήμερα στην απασχόληση των 20-64 ετών που οφείλεται στα εξαιρετικά χαμηλά ποσοστά συμμετοχής στην απασχόληση τόσο των γυναικών σε όλες τις ηλικιακές ομάδες (έχουμε από το μεγαλύτερο χάσμα συμμετοχής αναμεσά στα δυο φύλα επισημαίνει) όσο και των δυο φύλων στις ηλικίες 20-29 ετών και 55-64 ετών, και ιι) στα υψηλά ποσοστά ανεργίας. Αν το ποσοστό αυτό προοδευτικά αυξηθεί από το 67% σήμερα στο 82% το 2050 η αναμενομένη μείωση του πλήθους των εργαζομένων 20-64 ετών 2050 θα περιορισθεί αισθητά. Ειδικότερα στην περίπτωση αυτή, ακόμη και αν οι 20-64 ετών μειωθούν κατά 1,68 εκατ. (από 5,95 σε 4,27), οι εργαζόμενοι της ηλικιακής αυτής ομάδας θα ανέρχονται το 2050 στα 3,5 εκατ. έναντι των 4,015 εκατ. το 2025 (-515 χιλ.). Στο ευνοϊκό δε αυτό σενάριο, θα αντιστοιχούσαν 1,1 απασχολούμενοι 20-64 ετών ανά ηλικιωμένο 65+ (3,5/3,15) αντί των 1,6 σήμερα.
Ένα θετικό μεταναστευτικό ισοζύγιο την επόμενη εικοσιπενταετία της τάξης των 700 περίπου χιλιάδων. Ένα ισοζύγιο της τάξης αυτής (+28 χιλ./έτος κατά μέσο όρο για μια εικοσιπενταετία) που παραμένει πολύ μικρότερο του αντίστοιχου της περιόδου 1991-2010 (40 χιλ. ετησίως) θα περιόριζε τη μείωση του συνολικού πληθυσμού, των 20-64 ετών και θα αύξανε τους εργαζομένους κατά 500 χιλ. Στην περίπτωση αυτή οι απασχολούμενοι το 2050 θα άγγιζαν τα 4 εκατομμύρια (όσοι σχεδόν και σήμερα) ενώ θa αντιστοιχούσαν 1,24 απασχολούμενοι 20-64 ετών ανά ηλικιωμένο 65+ (3,90/3,15) έναντι των 1,64 σήμερα (4,015/2,45 εκατομ.).
Ένα ενδεχόμενο θετικό μεταναστευτικό ισοζύγιο της τάξης αυτής αναφέρει ο κ. Κοτζαμάνης, θα είχε ταυτόχρονα θετικές επιπτώσεις και στο «δημογραφικό», καθώς ένα τμήμα του πλεονάσματος των εισόδων έναντι των εξόδων θα αποτελείτο από νέους, όχι μόνον παραγωγικών αλλά και αναπαραγωγικών ηλικιών (25-49 ετών). Αυτοί θα επιβράδυναν τη δημογραφική γήρανση αλλά και τη μείωση των ατόμων σε ηλικία απόκτησης παιδιών (οι γυναίκες ηλικίας 25-49 ετών, αναμένεται, αν το μεταναστευτικό ισοζύγιο είναι μηδενικό, να μειωθούν κατά 465 χιλ. ανάμεσα στο 2025 και το 2050, ήτοι κατά -28% ), επηρεάζοντας θετικά και τις γεννήσεις.
Φυσικά, ακόμη και αν επιτευχθεί ο στόχος αυτός αναφέρει, η σημερινή αναλογία απασχολούμενοι προς άτομα 65 ετών και άνω (164 απασχολούμενοι ανά 100 ηλικιωμένους σήμερα) θα μεταβληθεί καθώς το 2050 θα αντιστοιχούν μόλις 124. Η επί το δυσμενέστερο αυτή μεταβολή, σημειώνει, εν απουσία άλλων αλλαγών, θα έχει πολλαπλές επιπτώσεις και επιτάσσει σειρά παρεμβάσεων σε πλήθος πεδίων, στοχεύοντας όχι μόνον την άμβλυνση αλλά και την αναίρεση των αρνητικών επιπτώσεων των δημογραφικών μας εξελίξεων.
Μιλώντας δε στο Αθηναϊκό -Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο κ. Κοτζαμάνης τονίζει μεταξύ άλλων, ότι ο παραγόμενος και «συλλαμβανόμενος» πλούτος μια χώρας για την κάλυψη των αναγκών της σε πολλούς τομείς (και όχι μόνον για τις συντάξεις στις οποίες επικεντρώνεται κυρίως ο δημόσιος διάλογος) δεν εξαρτάται μόνον από τον πληθυσμό των εργαζομένων. Εξαρτάται από την «ποιότητα» του ανθρωπίνου δυναμικού καθώς και από πλήθος άλλων παραμέτρων πολλές εκ των οποίων μνημονεύονται επί σειρά ετών τόσο στις εκθέσεις της Τράπεζας της Ελλάδας και του ΚΕΠΕ όσο και στις εκθέσεις όλων των διεθνών οργανισμών για την ελληνική οικονομία.
Αποστόλης Ζώης ΑΠΕ-ΜΠΕ
M. Χαρακόπουλος στον Πανάγιο Τάφο: Το Άγιο Φως σύμβολο ελπίδας και ζωής
«Το Άγιο Φως συμβολίζει την ελπίδα της Αναστάσεως, την επικράτηση της ζωής επί του θανάτου και της αλήθειας επί του ψεύδους. Από εδώ, από τους Αγίους Τόπους όπου δίδαξε, σταυρώθηκε και αναστήθηκε ο Ιησούς Χριστός, το μήνυμα της Σωτηρίας απευθύνεται σε κάθε άνθρωπο, με σκοπό την ηθική και πνευματική του αναγέννηση. Χρόνια Πολλά στους Ορθοδόξους και όλους τους Χριστιανούς που φέτος γιορτάζουν μαζί την εορτή των εορτών, το Πάσχα. Χριστός Ανέστη». Αυτό δήλωσε ο γγ της Διακοινοβουλευτικής Συνέλευσης Ορθοδοξίας (ΔΣΟ), βουλευτής Λαρίσης της Νέας Δημοκρατίας, δρ Μάξιμος Χαρακόπουλος, μετά την τελετή αφής του Αγίου Φωτός από τον πατριάρχη Ιεροσολύμων, Θεόφιλο Γ’, στον Ιερό Ναό της Αναστάσεως στα Ιεροσόλυμα.
Ο επικεφαλής της ΔΣΟ συμμετείχε, εκ μέρους της Βουλής των Ελλήνων, στην ολιγομελή αντιπροσωπεία με τον υφυπουργό Εξωτερικών, Γιάννη Λοβέρδο, τον μητροπολίτη Γρεβενών, Δαυίδ, ως εκπρόσωπος της Εκκλησίας της Ελλάδος, και τον έξαρχο του Παναγίου Τάφου π. Ιερώνυμο, που μετέβη στην Αγία Γη, προκειμένου να παραλάβει από τον πατριάρχη Ιεροσολύμων το Άγιο Φως.
Ο κ. Χαρακόπουλος υπογράμμισε, επίσης, ότι «η τελετή και η μεταφορά του Αγίου Φωτός συνιστά και ένα εκκωφαντικό μήνυμα ειρήνης, τόσο επίκαιρο σε εποχές όπως η δική μας, που εξακολουθούν οι αιματηροί πόλεμοι, η ωμή βία και οι απώλειες αθώων αμάχων. Αναμφίβολα, το δέος από τη συμμετοχή σε ένα τέτοιο πνευματικό γεγονός αλλά και η τιμή της συνοδείας του Αγίου Φωτός στην πατρίδα μας, όπου θα φθάσει μέχρι και το τελευταίο χωριό, είναι κατανοητό ότι δεν περιγράφονται εύκολα με λόγια».
Η αποστολή αναμένεται να φτάσει στο αεροδρόμιο «Ελευθέριος Βενιζέλος» το απόγευμα, όπου το Άγιο Φως θα τύχει επίσημης υποδοχής, και από εκεί θα διανεμηθεί με ειδικές πτήσεις σε όλη την επικράτεια.
Φωτό: Γραφείο Μ. Χαρακόπουλου ΑΠΕ-ΜΠΕ
