Λιγότερα εγκλήματα, περισσότερες εξιχνιάσεις, ταχύτερη ανταπόκριση, εντονότερη παρουσία όπου υπάρχει ανάγκη, διαφάνεια και λογοδοσία, είναι οι προτεραιότητες που έχουν τεθεί για την Ελληνική Αστυνομία, όπως υπογράμμισε ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη, Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, σε συνέντευξη Τύπου στο Αστυνομικό Μέγαρο, κατά τη διάρκεια παρουσίασης των στοιχείων της Αστυνομικής Διεύθυνσης Θεσσαλονίκης, αλλά και της Υποδιεύθυνσης Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος Βόρειας Ελλάδος για το Α’ Εξάμηνο του 2026 και των στόχων για το επόμενο εξάμηνο.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο κ. Χρυσοχοΐδης στις «αξιοσημείωτες επιτυχίες» της Υπηρεσίας του οργανωμένου εγκλήματος Β. Ελλάδος αναφορικά με τα πλήγματα που κατάφερε εναντίον των τουρκικών εγκληματικών ομάδων που διακινούν όπλα, ναρκωτικά και προβαίνουν σε δολοφονίες μελών τους, λέγοντας:

«Το κρίσιμο πολιτικό μήνυμα είναι: Δεν θα επιτρέψουμε σε καμία εγκληματική ομάδα να αποκτήσει ζωτικό χώρο στις γειτονιές, στις αθλητικές εγκαταστάσεις, στη νυχτερινή ζωή ή στην οικονομία της πόλης. Δεν αρκεί να συλλαμβάνεται ο δράστης μιας μεμονωμένης πράξης. Στόχος μας είναι να αποκαλύπτεται το δίκτυο, να κατάσχονται τα όπλα και τα ναρκωτικά, να ακολουθείται το χρήμα και να αφαιρούνται τα παράνομα περιουσιακά οφέλη».

Ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη υπογράμμισε ότι η αντιμετώπιση του οργανωμένου εγκλήματος απαιτεί μεθοδική έρευνα και αξιοποίηση πληροφοριών, τεχνογνωσία και συντονισμό ενεργειών.

«Το οργανωμένο έγκλημα δεν αντιμετωπίζεται μόνο με εμφανή παρουσία. Απαιτεί πληροφορία, ανάλυση, διείσδυση, τεχνογνωσία, οικονομική έρευνα και υπομονή. Απαιτεί να μην περιοριζόμαστε στο τελευταίο εκτελεστικό μέλος, αλλά να φτάνουμε στη δομή, στην ηγεσία, στη χρηματοδότηση και στα παράνομα κέρδη της εγκληματικής οργάνωσης», είπε ο κ. Χρυσοχοιδης και συνέχισε:

«Οι επιχειρήσεις που παρουσιάστηκαν αποδεικνύουν αυτήν ακριβώς τη μετάβαση: Από την αποσπασματική σύλληψη στην αποδόμηση ολόκληρων δικτύων. Εγκληματικές οργανώσεις διακίνησης ναρκωτικών, παράνομες καλλιέργειες, δίκτυα βίας και οπλοκατοχής, αλλά και η διασύνδεση οπαδικής βίας με άλλες εγκληματικές ενέργειες, αποτέλεσαν αντικείμενο μεθοδικών ερευνών».

Ο κ. Χρυσοχοΐδης αναφέρθηκε ξεχωριστά στις επιτυχίες της Ελληνικής Αστυνομίας , ανά τομέα, απέναντι σε κάθε παραβατική ενέργεια και συμπεριφορά, που απειλεί τη ζωή και την περιουσία και μειώνει το αίσθημα ασφαλείας των πολιτών. Αναφέρθηκε, δε, στα βήματα που έγιναν για τον εκσυγχρονισμό της Τροχαίας και την εντατική αστυνόμευση για την οδική ασφάλεια, την αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας με το panic batton και τα τρία γραφεία υποδοχής κακοποιημένων γυναικών, την πάταξη της τρομοκρατίας, την αντιμετώπιση της παραβατικότητας ανηλίκων, την εξιχνίαση ληστειών, κλοπών, απατών και διαρρήξεων και προσέθεσε:

«Για το δεύτερο εξάμηνο, οι προτεραιότητες μας είναι συγκεκριμένες: περισσότερη εμφανής αστυνόμευση σε κάθε γειτονιά, ταχύτερη ανταπόκριση στα περιστατικά, στοχευμένες δράσεις κατά της μικρομεσαίας εγκληματικότητας, ενίσχυση της προστασίας των θυμάτων ενδοοικογενειακής βίας και των ανηλίκων, εντατικοί έλεγχοι για τις επικίνδυνες τροχονομικές παραβάσεις και ακόμη μεγαλύτερη πίεση στα δίκτυα του οργανωμένου εγκλήματος, με έρευνες που θα φτάνουν έως την ηγεσία και τα παράνομα περιουσιακά τους οφέλη».

Ο κ. Χρυσοχοΐδης τόνισε επίσης ότι όλα αυτά είναι απαραίτητο να γίνονται με διαφάνεια και λογοδοσία, στο πλαίσιο του κράτους δικαίου, με στόχο την ενίσχυση της αίσθησης ασφάλειας των πολιτών.

«Ο απολογισμός της Γενικής Αστυνομικής Διεύθυνσης Θεσσαλονίκης δείχνει ότι η συστηματική δουλειά έχει αποτέλεσμα. Η αυξημένη παρουσία στις γειτονιές, οι πεζές και εποχούμενες περιπολίες, οι στοχευμένοι έλεγχοι, η ταχεία επέμβαση και η καλύτερη αξιοποίηση των πληροφοριών συγκροτούν ένα ενιαίο σχέδιο. Δεν πρόκειται για αποσπασματικές εξορμήσεις. Πρόκειται για συνεχή αστυνόμευση, με βάση τα πραγματικά δεδομένα κάθε περιοχής και κάθε μορφής παραβατικότητας», είπε ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη και συμπλήρωσε:

«Θα συνεχίσουμε να δημοσιοποιούμε τα αποτελέσματα, να αξιολογούμε τις υπηρεσίες με μετρήσιμους στόχους και να διορθώνουμε ό,τι δεν λειτουργεί. Η λογοδοσία δεν περιορίζει την Αστυνομία. Την κάνει καλύτερη, πιο αξιόπιστη και πιο αποτελεσματική».

Βελτίωση των δεικτών αντιμετώπισης εγκληματικότητας το Α’ εξάμηνο του 2026

Ο Γενικός Αστυνομικός Διευθυντής Θεσσαλονίκης, υποστράτηγος Γεώργιος Τζήμας παρουσίασε αναλυτικά τα στοιχεία, σημειώνοντας ότι καταγράφεται μείωση στους δείκτες εγκληματικότητας που επηρεάζουν άμεσα το αίσθημα ασφάλειας των πολιτών. Τόνισε, επίσης, πως οι υπηρεσίες λειτούργησαν πάνω σε τέσσερις βασικούς πυλώνες δράσης, με θετικό κοινωνικό αποτύπωμα, την ενίσχυση της παρουσίας και άμεση ανταπόκριση, την αποτελεσματική αντιμετώπιση της εγκληματικότητας, την έμφαση στην κοινωνική αστυνόμευση και τα θετικά αποτελέσματα στην Οδική Ασφάλεια.

Το πλαίσιο των δράσεων για την αποφασιστική και αποτελεσματική αντιμετώπιση των οργανωμένων εγκληματικών ομάδων παρουσίασε ο διοικητής της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος, υποστράτηγος Φώτιος Ντουίτσης. Επιπλέον, ο επικεφαλής της Υποδιεύθυνσης Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος Βορείου Ελλάδος, Αστυνομικός Διευθυντής Αριστείδης Μίντζας παρουσίασε τον απολογισμό, αλλά και το κοινωνικό αποτύπωμα του έργου της Υποδιεύθυνσης.

Σύμφωνα με τα στοιχεία, 670 πυροβόλα όπλα, 17 υποπολυβόλα και 67.990 φυσίγγια απομακρύνθηκαν από τα χέρια εγκληματιών και κατασχέθηκαν χρηματικά ποσά ύψους 10.850.000 ευρώ, και 4.291 χρυσές λίρες και ράβδοι χρυσού, καθώς και 895 οχήματα.

Στο οργανωμένο έγκλημα καταγράφηκαν 4.770 διώξεις, 2.791 συλλήψεις και 745 προφυλακίσεις. Οι επιτυχείς υποθέσεις αυξήθηκαν κατά 40%, ενώ επιμέρους επιχειρησιακοί δείκτες παρουσίασαν αύξηση από 79% έως 150%.

Ειδικότερα, μόνο από τουρκικές εγκληματικές οργανώσεις κατασχέθηκαν 233 όπλα, έγιναν 64 συλλήψεις και 20 διοικητικές απελάσεις.

Το πρώτο εξάμηνο του 2026, οι κλοπές και διαρρήξεις μειώθηκαν κατά 5,17%, από 3.711 υποθέσεις σε 3.519. Οι συλλήψεις παρέμειναν σε σταθερά υψηλά επίπεδα. Οι μικροκλοπές στον δημόσιο χώρο μειώθηκαν κατά 27,95%. Σε βάθος πενταετίας οι κλοπές στην πόλη έχουν μειωθεί κατά 54,32%, ενώ το ποσοστό εξιχνίασης ανέρχεται σε 21,93%.

Οι ληστείες μειώθηκαν κατά 6,47%. Συνελήφθησαν και παραπέμφθηκαν στη Δικαιοσύνη 46 δράστες. Οι ληστείες σε δημόσιο χώρο μειώθηκαν κατά 14,70% και οι ληστείες σε οικίες κατά 50%. Σε βάθος πενταετίας οι ληστείες έχουν μειωθεί κατά 36,65%, με ποσοστό εξιχνίασης 58,49%.

Στα ναρκωτικά διαχειρίστηκαν 1.160 υποθέσεις, πραγματοποιήθηκαν 1.253 συλλήψεις και κατασχέθηκαν μεγάλες ποσότητες ναρκωτικών ουσιών. Δεν καταγράφηκε θάνατος από ναρκωτικά στο πεδίο αρμοδιότητας των υπηρεσιών.

Στην παράνομη οπλοκατοχή και στα εκρηκτικά διαχειρίστηκαν 486 υποθέσεις και συνελήφθησαν 347 δράστες.

Στις απάτες αντιμετωπίστηκαν υποθέσεις οικονομικής και ηλεκτρονικής εγκληματικότητας μέσω ειδικών επιχειρήσεων σε συνεργασία με την Υποδιεύθυνση Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος Βόρειας Ελλάδας.

Στην ενδοοικογενειακή βία λειτούργησαν τρία εξειδικευμένα γραφεία, τα οποία διαχειρίστηκαν το 79% των συνολικών υποθέσεων του πρώτου εξαμήνου του 2026. Προστατεύθηκαν 805 θύματα, αντιμετωπίστηκαν 422 δράστες και περίπου το 10% των περιστατικών συνδέθηκε με ενεργοποίηση Panic Button.

Στην οδική ασφάλεια τα τροχαία ατυχήματα μειώθηκαν κατά 4% και οι παθόντες κατά 8%. Οι παραβάσεις που αφορούν ηλεκτρικά πατίνια αυξήθηκαν κατά 32%.

Στην αθλητική βία καταγράφηκαν 292 υποθέσεις σε αθλητικές διοργανώσεις. Τα επεισόδια μειώθηκαν κατά 16,3% και οι συλλήψεις αυξήθηκαν κατά 175%.

Στη νεανική παραβατικότητα και στην προστασία ανηλίκων πραγματοποιήθηκαν 7.145 έλεγχοι, οι δράσεις αυξήθηκαν κατά 13,75% και καταγράφηκαν 12 συλλήψεις για παροχή αλκοόλ σε ανηλίκους.

Στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης πραγματοποιήθηκαν τρεις αστυνομικές επιχειρήσεις, με 362 προσαγωγές και 38 συλλήψεις. Έως σήμερα έχουν αποδοθεί 13 χώροι που τελούσαν υπό κατάληψη.

Στο λαθρεμπόριο καυσίμων εντοπίστηκαν 248.000 λίτρα πετρελαίου ναυτιλίας, 178.000 λίτρα μείγματος χημικών διαλυτών, 66.000 λίτρα πετρελαίου κίνησης, 13.000 λίτρα πετρελαίου θέρμανσης.

Στο λαθρεμπόριο, το εκτιμώμενο οικονομικό αντικείμενο από τα καύσιμα ανέρχεται σε 32.634.500 ευρώ, ενώ υποθέσεις που συνδέονται με εταιρείες και επιχειρήσεις αντιστοιχούν σε οικονομικό αντικείμενο είναι περί τα 15.218.000 ευρώ.

Από παράνομες συνταγογραφήσεις προέκυψε ζημιά πάνω από 450.000 ευρώ για το Δημόσιο.

Στη συνέντευξη Τύπου παρέστησαν, επίσης, ο Γενικός Συντονιστής Αστυνομίας Βορείου Ελλάδος, αντιστράτηγος Γεώργιος Παπαδόπουλος, ο Υποδιοικητής της Δ.Α.Ο.Ε Ταξίαρχος Σπυρίδων Τσαρδάκας, διευθυντές Αστυνομικών Υπηρεσιών της Βορείου Ελλάδος, άλλοι ανώτατο, ανώτεροι Αξιωματικοί και στελέχη της ΕΛ.ΑΣ.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Δήλωση Ευαγγελίας Λιακούλη, Τομεάρχη Δικαιοσύνης, Θεσμών και Διαφάνειας ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής και Βουλευτή Λάρισας αναφορικά με την δικαστική απόφαση που απορρίπτει την αγωγή κατά του δημοσιογράφου και των μέσων.

Η πρόσφατη δικαστική απόφαση που απορρίπτει την αγωγή του πρώην Γενικού Γραμματέα του Πρωθυπουργού Γ. Δημητριάδη, κατά δημοσιογράφων και μέσων ενημέρωσης για αναφορά του σε άρθρο για την υπόθεση των υποκλοπών, αποτελεί νίκη για την ελευθεροτυπία και το κράτος δικαίου.

Αποδεικνύει ότι η δημοσιογραφική έρευνα για ζητήματα μείζονος δημοσίου συμφέροντος δεν τρομοκρατείται και δεν φιμώνεται. Το φαινόμενο των αγωγών καταχρηστικού χαρακτήρα (SLAPPs) αποτελεί μια συστηματική προσπάθεια εκφοβισμού δημοσιογράφων, ακτιβιστών, προσώπων ενεργών στο δημόσιο διάλογο ώστε η οικονομική και ψυχολογική εξόντωση να τους αναγκάσει να σωπάσουν.

Μια πρακτική ενάντια στην οποία έχει τοποθετηθεί και η Ευρωπαϊκή Ένωση με την θεσμοθέτηση της Οδηγίας 2024/1069 κατά των αγωγών SLAPP, η ενσωμάτωση της οποίας στην ελληνική έννομη τάξη αυτές τις μέρες συζητείται στη Βουλή. Η ελληνική πραγματικότητα και οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι δημοσιογράφοι, καταδεικνύει ότι απαιτούνται γενναίες, αποτελεσματικές και θεσμικές εγγυήσεις, ώστε κανένας δημοσιογράφος να μην βρεθεί ξανά εκτεθειμένος σε διώξεις, επειδή επιτελεί το λειτούργημά του.

Το σκάνδαλο των υποκλοπών αποτελεί πλήγμα για τη δημοκρατία, την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, το κράτος δικαίου στη χώρα μας. Ένα σκάνδαλο που φέρει την υπογραφή της κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας, η οποία ακόμα και εν μέσω των αποκαλύψεων του Τ. Ντίλιαν που “φωτογραφίζει” την Κυβέρνηση ως αγοραστή του predator, απέτρεψε την κλήση τόσο αυτού, όσο και του Γ. Δημητριάδη στην πρόσφατη συνεδρίαση της Επιτροπής Θεσμών και Διαφάνειας της Βουλής. 

Η σύνδεση του Γ. Δημητριάδη με την υπόθεση των υποκλοπών, δεν είναι …δημοσιογραφική “έμπνευση”, όταν μάλιστα ο ίδιος σε συνέντευξή του δηλώνει ότι “έφαγε τη σφαίρα για το αφεντικό” και ότι ανέλαβε την πολιτική ευθύνη για την υπόθεση των υποκλοπών. 

Η ελευθερία του τύπου και η ενημέρωση των πολιτών είναι συνταγματικό δικαίωμα που δεν εξαρτάται από τις διαθέσεις της εκάστοτε εξουσίας. Για το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής, ο αγώνας για διαφάνεια, προστασία της δημοσιογραφίας και περιφρούρηση του κράτους δικαίου αποτελεί θεσμική υποχρέωση απέναντι στην ίδια τη δημοκρατία.

Στο ζήτημα της ανανέωσης των γενεών στην αλιεία και την υδατοκαλλιέργεια εστίασε ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτης Σχοινάς, κατά την παρέμβασή του στο άτυπο Συμβούλιο Υπουργών Γεωργίας και Αλιείας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που πραγματοποιήθηκε στο Κορκ της Ιρλανδίας.

Ο ΄Έλληνας Υπουργός υπογράμμισε ότι η ανανέωση των γενεών αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα για το μέλλον του ευρωπαϊκού αλιευτικού τομέα, επισημαίνοντας πως συνδέεται άμεσα με την επισιτιστική ασφάλεια, τη στρατηγική αυτονομία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τη διατήρηση της οικονομικής και κοινωνικής ζωής στις παράκτιες και νησιωτικές περιοχές.

Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, «χωρίς νέους ανθρώπους, δεν μπορεί να υπάρξει μέλλον για την ευρωπαϊκή αλιεία και υδατοκαλλιέργεια», ενώ τόνισε ότι σήμερα οι νέοι καλούνται να δραστηριοποιηθούν σε έναν κλάδο με υψηλό κόστος εισόδου, αβέβαιο εισόδημα, απαιτητικές συνθήκες εργασίας και σύνθετο κανονιστικό πλαίσιο.

Ο κ. Σχοινάς υποστήριξε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να άρει τα εμπόδια εισόδου για τους νέους επαγγελματίες, μέσα από ειδικά χρηματοδοτικά εργαλεία με ευνοϊκότερους όρους, ουσιαστική στήριξη στα πρώτα χρόνια δραστηριοποίησης, διευκόλυνση της διαδοχής των οικογενειακών επιχειρήσεων και απλούστερο πλαίσιο αδειοδότησης, ιδιαίτερα για την υδατοκαλλιέργεια.

Παράλληλα, ανέδειξε την ανάγκη να διασφαλιστεί η θέση της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας στον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό, ώστε οι δύο τομείς να διαθέτουν τον αναγκαίο χώρο για τη βιώσιμη ανάπτυξή τους, καθώς ο ανταγωνισμός για τη χρήση του θαλάσσιου χώρου αυξάνεται συνεχώς.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε και στις συνθήκες που θα επιτρέψουν στους νέους να παραμείνουν στο επάγγελμα, επισημαίνοντας την ανάγκη για ασφαλή σκάφη, σύγχρονο εξοπλισμό, αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας, σύγχρονη επαγγελματική κατάρτιση, αναγνώριση δεξιοτήτων και αξιοποίηση των ψηφιακών τεχνολογιών, καθώς και για την πλήρη αναγνώριση της συμβολής των γυναικών στις αλιευτικές και οικογενειακές επιχειρήσεις.

Αναφερόμενος στην επόμενη προγραμματική περίοδο, ο Υπουργός υπογράμμισε την ανάγκη η Ευρωπαϊκή Ένωση να διαθέτει μετά το 2028 ένα ισχυρό και αυτοτελές χρηματοδοτικό μέσο για την αλιεία και την υδατοκαλλιέργεια, με ειδική μέριμνα για την ανανέωση των γενεών. Παράλληλα, επισήμανε ότι η ανταγωνιστικότητα του κλάδου πρέπει να στηριχθεί στην ενεργειακή μετάβαση, την καινοτομία, την ψηφιοποίηση, την ενίσχυση των Οργανώσεων Παραγωγών και τη διαφοροποίηση των πηγών εισοδήματος.

Ο κ. Σχοινάς υπογράμμισε επίσης τη σημασία της μικρής παράκτιας αλιείας και των νησιωτικών και απομακρυσμένων περιοχών, σημειώνοντας ότι για τις τοπικές κοινωνίες η αλιεία αποτελεί όχι μόνο οικονομική δραστηριότητα αλλά και στοιχείο ταυτότητας, πολιτισμού και κοινωνικής συνοχής.

Κλείνοντας την παρέμβασή του, ο ΥπΑΑΤ επισήμανε ότι «οι νέοι δεν ζητούν προνομιακή μεταχείριση. Ζητούν μια πραγματική ευκαιρία: να εισέλθουν στον τομέα, να εργαστούν με ασφάλεια, να έχουν αξιοπρεπές εισόδημα και να μπορούν να σχεδιάσουν το μέλλον τους», προσθέτοντας ότι «είναι δική μας ευθύνη να τους δώσουμε αυτή την ευκαιρία».

Κοινή ανακοίνωση Στέφανου Παραστατίδη, Βουλευτή Κιλκίς και υπεύθυνου Κ.Τ.Ε. Παιδείας ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής και  Σωκράτη Κάτσικα, Γραμματέα του Τομέα Παιδείας 

Πριν από λίγες ημέρες με κοινοβουλευτική ερώτηση που κατατέθηκε από το ΠΑΣΟΚ, αναδείχθηκαν συγκεκριμένες και σοβαρές αναφορές στο νέο βιβλίο Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής της Γ΄ Γυμνασίου. που αναπαράγουν έμφυλα στερεότυπα, σεξιστικά πρότυπα και αντιλήψεις ασύμβατες με τον παιδαγωγικό και δημοκρατικό ρόλο του δημόσιου σχολείου. 

Η προσεκτική μελέτη του ίδιου του εγχειριδίου επιβεβαιώνει ότι το πρόβλημα δεν αφορά μία ατυχή φράση ή μία μεμονωμένη ενότητα. 

Στο κεφάλαιο για τη βία κατά των γυναικών, οι γυναίκες εντάσσονται στους «αδύναμους», ενώ στα έφηβα κορίτσια δίνονται οδηγίες να θυμούνται ότι οι άνδρες έχουν μεγαλύτερο όγκο και δύναμη και να αποφεύγουν τις «κακοτοπιές». Η πρόληψη της έμφυλης βίας μετατοπίζεται έτσι επικίνδυνα προς τη συμπεριφορά του πιθανού θύματος, αντί να οικοδομείται πάνω στην ισότητα, τη συναίνεση, τον σεβασμό, την ευθύνη του δράστη και την εκπαίδευση όλων των παιδιών απέναντι στη βία. 

Ο άνδρας συνδέεται με τις βαριές και τεχνικές εργασίες, η γυναίκα με την ανατροφή των παιδιών και το νοικοκυριό, ενώ τα παιδιά καλούνται να προσανατολίζονται «ανάλογα με τους ρόλους του φύλου τους»: το αγόρι «να μαστορεύει» και το κορίτσι «να μαγειρεύει». 

Αυτές οι διατυπώσεις αποκαλύπτουν ένα ευρύτερο πρόβλημα επιστημονικής και παιδαγωγικής συγκρότησης του εγχειριδίου. 

Το βασικό ερώτημα είναι πώς ένα σχολικό βιβλίο με τέτοιο περιεχόμενο πέρασε από τις διαδικασίες επιστημονικής αξιολόγησης και έγκρισης του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής; Ποια κριτήρια εφαρμόστηκαν; Ποιος έλεγξε τη συμβατότητά του με τις σύγχρονες επιστημονικές προσεγγίσεις και τις αρχές της ισότητας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων; 

Η Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή είναι το μάθημα μέσα από το οποίο το σχολείο οφείλει να καλλιεργεί τη δημοκρατική συνείδηση, την ισότητα, τον σεβασμό στη διαφορετικότητα. Το περιεχόμενό του συγκεκριμένου βιβλίου δεν υπηρετεί αυτόν τον στόχο. 

Για το λόγο αυτό ζητούμε την απόσυρση του συγκεκριμένου βιβλίου από το Μητρώο Διδακτικών Βιβλίων και την έναρξη νέας, ουσιαστικής διαδικασίας επιστημονικής και παιδαγωγικής αξιολόγησης. Το σχολείο οφείλει να ανοίγει ορίζοντες στα παιδιά, όχι να αναπαράγει στερεότυπα που η ίδια η κοινωνία αγωνίζεται να ξεπεράσει.

Κοινή ανακοίνωση του βουλευτή Αργολίδας και Υπεύθυνου του Κοινοβουλευτικού Τομέα Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Ανδρέα Πουλά και του Τομεάρχη Κλιματικής Κρίσης και Ανθεκτικότητας, Μιχάλη Χάλαρη 

Η βελτιωμένη εικόνα της πυρκαγιάς στην Πάρο προκαλεί ανακούφιση, αλλά δεν επιτρέπει εφησυχασμό. Παραμένουν διάσπαρτες εστίες και καπνογόνα σημεία, ενώ οι άνεμοι και το δύσβατο ανάγλυφο διατηρούν τον κίνδυνο αναζωπυρώσεων. Οι δυνάμεις οφείλουν να παραμείνουν σε πλήρη επιχειρησιακή εγρήγορση μέχρι την οριστική κατάσβεση.

Η πρώτη μας σκέψη βρίσκεται στους πυροσβέστες όλων των κατηγοριών, στους εθελοντές, στους εργαζομένους της Αυτοδιοίκησης και στους κατοίκους που έδωσαν και συνεχίζουν να δίνουν μια εξαιρετικά δύσκολη μάχη. Το γεγονός ότι δεν χάθηκαν ανθρώπινες ζωές είναι το σημαντικότερο αποτέλεσμα της μεγάλης κινητοποίησης.

Η οικολογική καταστροφή, ωστόσο, είναι ήδη εκτεταμένη. Σύμφωνα με το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, η χωρική εξάπλωση των θερμών σημείων εκτιμάται περίπου στα 10.000 στρέμματα. Δεν πρόκειται ακόμη για επίσημη αποτύπωση της καμένης έκτασης, καθώς ενδέχεται να περιλαμβάνονται άκαυτες νησίδες. Η ακριβής εικόνα θα προκύψει από δορυφορικά δεδομένα υψηλής ανάλυσης και επιτόπιες αυτοψίες. Για να γίνει κατανοητό το μέγεθος, πρόκειται για επιφάνεια μεγαλύτερη από ολόκληρη τη Σχοινούσα και σχεδόν διπλάσια από το Άνω Κουφονήσι.

Η εξέλιξη επιβεβαίωσε με τον πιο σκληρό τρόπο ότι ακόμη και σε ημέρα μέτριου δείκτη επικινδυνότητας μια πυρκαγιά σε νησί μπορεί να λάβει ανεξέλεγκτες διαστάσεις. Οι περιορισμένες τοπικές δυνάμεις, ο χρόνος μεταφοράς ενισχύσεων, η αδυναμία νυχτερινών επιχειρήσεων των εναέριων μέσων, οι άνεμοι και η εγγύτητα οικισμών και κρίσιμων υποδομών δημιουργούν ένα ιδιαίτερα ευάλωτο επιχειρησιακό περιβάλλον.

Ο ΧΥΤΑ στο επίκεντρο των ερωτημάτων

Σύμφωνα με τις έως τώρα ενημερώσεις, η πυρκαγιά εκδηλώθηκε σε χώρο απορριμμάτων και στη συνέχεια επεκτάθηκε στη χαμηλή βλάστηση και προς το νότιο τμήμα του νησιού. Απαιτείται, επομένως, πλήρης, ανεξάρτητη και τεχνικά τεκμηριωμένη διερεύνηση των συνθηκών έναρξης και εξάπλωσής της.

Τα διαθέσιμα στοιχεία δημιουργούν σοβαρά ερωτήματα. Ο Δήμος Πάρου είχε αναφέρει ήδη από το 2024 ότι το παλαιό κύτταρο του ΧΥΤΑ ήταν κορεσμένο εδώ και χρόνια και ότι είχε κατασκευαστεί ένα μικρό προσωρινό κύτταρο, χωρητικότητας μόλις 7.801 κυβικών μέτρων και διάρκειας ζωής περίπου πέντε μηνών. Πρόκειται για λύση σαφώς μεταβατική και οριακή.

Παράλληλα, οι τεχνικές μελέτες προβλέπουν σύστημα ενεργητικής άντλησης και καύσης βιοαερίου, με φρεάτια, αγωγούς, μονάδα συλλογής και πυρσό δυναμικότητας 250 κυβικών μέτρων ανά ώρα. Η ύπαρξη του συστήματος στα σχέδια, όμως, δεν αποδεικνύει ότι λειτουργούσε πλήρως και αποτελεσματικά κατά τον χρόνο του συμβάντος.

Πρέπει να ελεγχθούν τα ημερολόγια λειτουργίας και συντήρησης, οι μετρήσεις μεθανίου και θερμοκρασίας, η χωματοκάλυψη και η συμπίεση των απορριμμάτων, η κατάσταση των φρεατίων και των αγωγών, η πυρανίχνευση, οι αντιπυρικές ζώνες, οι υδροληψίες, η επιτήρηση και η δυνατότητα άμεσης πρώτης επέμβασης. Πρέπει επίσης να διερευνηθεί κάθε πιθανό σενάριο, από αυτανάφλεξη και θερμά φορτία μέχρι ηλεκτρική βλάβη ή εξωτερική πηγή ανάφλεξης.

Τυχόν δυσλειτουργία του συστήματος βιοαερίου ή άλλου κρίσιμου εξοπλισμού θα μπορούσε τεχνικά να έχει συμβάλει στην έναρξη ή στην ενίσχυση της πυρκαγιάς. Δεν μπορεί, όμως, να παρουσιαστεί ως διαπιστωμένη αιτία πριν ολοκληρωθεί η έρευνα.

Το βασικό ερώτημα είναι εάν υπήρχε ένα ολοκληρωμένο και διαρκώς λειτουργικό σύστημα πρόληψης και πρώτης απόκρισης, με εκπαιδευμένο προσωπικό, συνεχή επιτήρηση, θερμικές κάμερες, επαρκείς υδροληψίες, χωματουργικά μέσα, ασφαλείς προσβάσεις και σαφές σχέδιο συνεργασίας με το Πυροσβεστικό Σώμα.

Κρίσιμες υποδομές χωρίς επαρκείς εφεδρείες

Η πυρκαγιά απείλησε οικισμούς και εγκαταστάσεις ζωτικής σημασίας. Αναφέρθηκαν προβλήματα ηλεκτροδότησης, ενώ η πορεία της προς την περιοχή των Αγίων Πάντων προκάλεσε έντονη ανησυχία για το κέντρο εκπομπής και τις τηλεπικοινωνιακές και ραδιοτηλεοπτικές υποδομές του νησιού.

Η έκταση των ζημιών στα δίκτυα ενέργειας και επικοινωνιών πρέπει να αποτυπωθεί άμεσα και επίσημα. Ένα νησί του μεγέθους και της σημασίας της Πάρου δεν μπορεί να εξαρτάται από ευάλωτες υποδομές χωρίς εναλλακτικά συστήματα, εφεδρείες και ειδικά σχέδια επιχειρησιακής συνέχειας.

Τουριστική ανάπτυξη χωρίς ανθεκτικές υποδομές

Το πρόβλημα δεν είναι ο τουρισμός. Είναι η ταχεία ανάπτυξη χωρίς ανάλογες επενδύσεις στη διαχείριση απορριμμάτων, την ύδρευση, την ενέργεια, το οδικό δίκτυο, την υγεία, τις τηλεπικοινωνίες και την Πολιτική Προστασία.

Τα στοιχεία του Τοπικού Πολεοδομικού Σχεδίου καταγράφουν, μεταξύ 2018 και 2023, αύξηση κατά 59% στις θερινές αεροπορικές αφίξεις και κατά 23% στις ακτοπλοϊκές αφίξεις, ενώ κατά τους μήνες αιχμής το νησί πλησιάζει τα όρια της φέρουσας ικανότητάς του.

Όταν ο πραγματικός εποχικός πληθυσμός πολλαπλασιάζεται, αλλά οι υποδομές παραμένουν σχεδιασμένες για άλλες εποχές και πολύ μικρότερες ανάγκες, η ανάπτυξη μετατρέπεται σε συστημικό κίνδυνο. Η Πάρος δεν χρειάζεται λιγότερη προοπτική. Χρειάζεται ανάπτυξη με όρια, σχεδιασμό και ανθεκτικότητα.

Απαιτούνται άμεσα μέτρα

Το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής ζητά:

1. Πλήρη και ανεξάρτητη διερεύνηση της πυρκαγιάς, με δημοσιοποίηση του πορίσματος και των στοιχείων λειτουργίας, συντήρησης και πυρασφάλειας του ΧΥΤΑ. 

2. Άμεση καταγραφή των ζημιών σε κατοικίες, επιχειρήσεις, αγροτικές και κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις και κρίσιμα δίκτυα. 

3. Ταχεία οικονομική στήριξη των πληγέντων, με προκαταβολές αποζημιώσεων, αναστολή φορολογικών και ασφαλιστικών υποχρεώσεων και προστασία από μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης. 

4. Συστηματικές μετρήσεις ατμόσφαιρας, εδάφους και υδάτων λόγω της καύσης απορριμμάτων, με δημόσια ενημέρωση για αιωρούμενα σωματίδια, οργανικούς ρύπους, διοξίνες, φουράνια και βαρέα μέταλλα. 

5. Άμεσο σχέδιο αντιδιαβρωτικής και αντιπλημμυρικής προστασίας, πριν από τις πρώτες ισχυρές βροχοπτώσεις. 

6. Ειδικό σχέδιο ανθεκτικότητας για την Πάρο και τα νησιά τουριστικής αιχμής, με μόνιμες εφεδρείες, υδροληψίες, επιτήρηση κρίσιμων εγκαταστάσεων, εναλλακτικά δίκτυα ηλεκτροδότησης και επικοινωνίας και προκαθορισμένα σχέδια εκκένωσης και επιχειρησιακής συνέχειας. 

Δεν είναι ώρα για αυθαίρετες κατηγορίες ούτε για αποδιοπομπαίους τράγους. Είναι, όμως, ώρα για καθαρές απαντήσεις και λογοδοσία. Δεν μπορεί να συνεχιστεί η μετάθεση ευθυνών μεταξύ κράτους, Περιφέρειας, ΦΟΔΣΑ και Δήμου.

Η κυβέρνηση δεν κρίνεται μόνο από την κινητοποίηση μετά την καταστροφή. Κρίνεται πρωτίστως από όσα είχε κάνει για να την αποτρέψει.

Η Πάρος χρειάζεται τώρα πλήρη στήριξη. Την επόμενη ημέρα θα χρειαστεί αλήθεια, αποκατάσταση και ένα νέο μοντέλο ανάπτυξης που δεν θα εξαντλεί τις αντοχές του νησιού.

Η πρόληψη, η ετοιμότητα και η ανθεκτικότητα των νησιών δεν είναι πολυτέλεια. Είναι όρος ασφάλειας, ζωής και αξιοπρέπειας.