Πέτρος Βαρελίδης: Γιατί οι μεγάλες αποφάσεις για το περιβάλλον και το κλίμα καθυστερούν και ποιος ο ρόλος της Ελλάδας

Από

01/01/2026

Σε μια περίοδο κατά την οποία η κλιματική κρίση επιταχύνεται αλλά οι γεωπολιτικές και οικονομικές πιέσεις εντείνονται, τα αποτελέσματα της πρόσφατης Διάσκεψης του ΟΗΕ για το Κλίμα στη Βραζιλία προκάλεσαν έντονο προβληματισμό.

Οι προσδοκίες για τομές συγκρούστηκαν για ακόμη μία φορά με την πραγματικότητα των διεθνών συσχετισμών, της απουσίας κρίσιμων παικτών και του συναινετικού τρόπου λήψης αποφάσεων.
Σε συνέντευξη του στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο Γενικός Γραμματέας Φυσικού Περιβάλλοντος και Υδάτων του ΥΠΕΝ, Πέτρος Βαρελίδης, έχοντας εκπροσωπήσει τη χώρας μας στις διαπραγματεύσεις, αποτυπώνει με νηφαλιότητα το τι πραγματικά επιτεύχθηκε. Ποιες μάχες χάθηκαν και ποιες μικρές αλλά ουσιαστικές κατακτήσεις διατηρούν «ζωντανή» την παγκόσμια προσπάθεια για τον περιορισμό της υπερθέρμανσης του πλανήτη. Παράλληλα, εξηγεί τις ελληνικές θέσεις για τη χρηματοδότηση, τη διαφάνεια και την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, ενώ τοποθετείται για το μέλλον της Πράσινης Ατζέντας στην Ευρώπη και τον τρόπο με τον οποίο η περιβαλλοντική προστασία μπορεί να συνδυαστεί με την ανάπτυξη και την κοινωνική συνοχή.
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της συνέντευξης του Γενικού Γραμματέα Φυσικού Περιβάλλοντος και Υδάτων του ΥΠΕΝ, Πέτρου Βαρελίδη, στον Δημοσιογράφο του ΑΠΕ-ΜΠΕ Ηλία Παλιαλέξη
Ερ. Τα αποτελέσματα της πρόσφατης COP στη Βραζιλία αντιμετωπίστηκαν με αρκετό σκεπτικισμό από την κοινή γνώμη. Ποιές είναι οι αποφάσεις που θα μπορούσαν να μας κάνουν να αισιοδοξούμε, ποιές είναι οι προκλήσεις και γιατί παρατηρείται μία σχετική καθυστέρηση στην λήψη θαρραλέων αποφάσεων;
Απ. Εγγενές στοιχείο των παγκόσμιων διασκέψεων είναι ότι απαιτείται συστηματική και επίμονη προσήλωση προκειμένου να μπορέσουν να υπάρξουν απτά αποτελέσματα. Η καλλιέργεια εσφαλμένων προσδοκιών, συνήθως για λόγους βραχυπρόθεσμου πολιτικού οφέλους, είναι αντιπαραγωγική αφού παραβλέπει την πραγματικότητα και μπορεί να οδηγήσει και σε λάθος στρατηγική.
Παγίως στην ετήσια διάσκεψη για το κλίμα, η ΕΕ σε συνεργασία με κάποιες άλλες όπως η Νορβηγία, η Ελβετία, η Ιαπωνία, ο Καναδάς και η Αυστραλία επιδιώκουν την αύξηση της φιλοδοξίας με στόχο την ταχύτερη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου. Αντίθετα, οι θεωρούμενες μη αναπτυγμένες (μέσα σε αυτές περιλαμβάνονται χώρες όπως η Τουρκία, η Κίνα, οι Αραβικές χώρες κλπ.), επιδιώκουν την αύξηση της χρηματοδότησης και την μείωση της λογοδοσίας για την ορθή χρήση τους που τίθενται από τις ανεπτυγμένες χώρες. Ειδικά για την χρηματοδότηση, η ΕΕ επιδιώκει την συγκράτησή της, τη συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα σε αυτήν, και την διοχέτευσή της προς τις χώρες που την έχουν μεγαλύτερη ανάγκη δηλ. τις λιγότερο αναπτυγμένες και τα μικρά νησιωτικά κράτη.
Οι βασικές διαπραγματευτικές προτεραιότητες της ΕΕ στην COP30 ήταν η αύξηση των δεσμεύσεων των χωρών για μειώσεις εκπομπών και η προώθηση της μετάβασης σε καθαρές μορφές ενέργειας με την υιοθέτηση ενός παγκόσμιου οδικού χάρτη για την καθοδήγηση της μετάβασης από τα ορυκτά καύσιμα προς καθαρές μορφές ενέργειας. Δυστυχώς, κανένας από τους δύο στόχους δεν επετεύχθη.
Οι νέες δεσμεύσεις για το κλίμα αν και ελαφρώς καλύτερες από τις περυσινές, υπολείπονται σημαντικά του επιπέδου που απαιτείται για την συγκράτηση της ανόδου της θερμοκρασίας σε 1,5˚C σε σχέση με τα προβιομηχανικά επίπεδα. Σύμφωνα με την πλέον πρόσφατη έκθεση σύνθεσης των Εθνικά Προσδιορισμένων Συνεισφορών από περίπου 110 χώρες (δηλαδή των υποσχέσεων της κάθε χώρας για μειώσεις εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου αναμένεται να μειωθούν κατά 12% έως το 2035 σε σύγκριση με τα επίπεδα του 2019, που σημαίνει ότι, με τα σημερινά δεδομένα και εφόσον εφαρμοστεί το σύνολο των εθνικών δεσμεύσεων, ο κόσμος οδεύει προς αύξηση 2,3˚C έως 2,5˚C, σε σύγκριση με 2,6˚C έως 2,8˚C που προβλέπεται στην περσινή έκθεση.
Η αποτυχία αυτή ήταν αναμενόμενη δεδομένου του διεθνούς περιβάλλοντος και του συναινετικού τρόπου λήψης των αποφάσεων στις παγκόσμιες διασκέψεις. Ειδικότερα επισημαίνεται η απουσία επίσημης αντιπροσωπείας των ΗΠΑ (δηλ. όχι μόνο της ισχυρότερης οικονομίας στον κόσμο αλλά και της χώρας που ευθύνεται για το μεγαλύτερο ποσοστό των παγκόσμιων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου) για πρώτη φορά στα χρονικά της διάσκεψης και ο πολύ ενεργός ρόλος των υπόλοιπων πετρελαιοπαραγωγών χωρών.
Αντίθετα, οι αναπτυσσόμενοι, εκμεταλλευόμενοι και το ότι προήδρευε η Βραζιλία (προεξάρχων μέλος της ομάδας των αναπτυσσόμενων χωρών), άσκησαν μεγάλη πίεση για α) την αύξηση της χρηματοδότησης (από την οποία επωφελούνται κυρίως χώρες μέσου εισοδήματος όπως η Βραζιλία που είναι 2η μετά την Ινδία σε χρηματοδοτήσεις με 1,39 δις $, η Κίνα που είναι 6η με 0,58 δις $ και η Τουρκία 7η με 0,54 δις $) και β) την μετατόπιση της έμφασης στην προσαρμογή έναντι της μείωσης των εκπομπών, συμμαχώντας με την ομάδα των Αραβικών κρατών που λογίζονται στους αναπτυσσόμενους και δεν συμπεριλαμβάνονται σε αυτούς που καλούνται να συνδράμουν οικονομικά τις φτωχότερες χώρες.
Αποτέλεσμα αυτής της ισορροπίας ήταν να μην υπάρξει ουσιαστική συζήτηση για τη διεύρυνση των χωρών που συνεισφέρουν οικονομικά και τον αντίστοιχο περιορισμό αυτών που είναι αποδέκτες της αναγκαίας βοήθειας, καθώς και καμία συζήτηση για την απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα.
Η διαπραγμάτευση εστίασε σχεδόν αποκλειστικά στην αύξηση της χρηματοδότησης και την μεγαλύτερη ενίσχυση της προσαρμογής, με την ΕΕ να υιοθετεί μια (ρεαλιστική) αμυντική στάση προάσπισης κάποιων κεκτημένων όπως ο τελικός στόχος του 1,5°C και η αποφυγή περαιτέρω αύξησης των δεσμεύσεων για χρηματοδότηση.
Το τελικό αποτέλεσμα αναπαράγει το status quo που είχε διαμορφωθεί στις προηγούμενες COP με μόνη αλλαγή την έκκληση για τριπλασιασμό της χρηματοδότησης των δράσεων προσαρμογής. Δεδομένης της διεθνούς συγκυρίας, αποτελεί την καλύτερη δυνατή έκβαση αφού ρεαλιστικά, με τις ΗΠΑ εκτός, ο στόχος είναι να συνεχισθεί η συνεργασία σε παγκόσμιο επίπεδο για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και να διατηρηθεί «ζωντανό» το θέμα στην παγκόσμια ατζέντα.
Υπό το πρίσμα των ανωτέρω, ως θετική εξέλιξη θα πρέπει να θεωρείται:
· η διατήρηση του θέματος της κλιματικής αλλαγής στην πρώτη γραμμή της πολιτικής συζήτησης σε διεθνές επίπεδο,
· η μη υποχώρηση από τα κεκτημένα των προηγούμενων διασκέψεων,
· η συμπερίληψη στα αποτελέσματα της διάσκεψης της έκκλησης για τριπλασιασμό της χρηματοδότησης της προσαρμογής έως το 2035 εντός του πλαισίου της συνολικά προβλεπόμενης χρηματοδότησης,
· η υιοθέτηση συγκεκριμένων δεικτών προσαρμογής για την μέτρηση της προόδου και
· η συμφωνία για την ανάπτυξη ενός μηχανισμού δίκαιης μετάβασης μέσω της παροχής κατάλληλης τεχνικής βοήθειας.
Η ΕΕ πρέπει να παραμείνει σταθερή στις θέσεις της. Η προσπάθεια αντιμετώπισης της κλιματικής αλλαγής είναι ένα παγκόσμιο εγχείρημα που θέλει σταθερή προσήλωση, επιμονή και υπομονή, και φυσικά ρεαλιστική προσέγγιση. Παρά τα αναπόφευκτα σκαμπανεβάσματα στην πορεία αυτή, το ποτάμι δεν γυρίζει πίσω. Θέλω να πιστεύω ότι στην επόμενη διάσκεψη το 2026 στην Αττάλεια της Τουρκίας θα πετύχουμε μικρά βήματα προόδου που θα μας φέρουν ένα σκαλί κοντύτερα στον τελικό στόχο.

Ερ. Ποιες είναι οι ελληνικές θέσεις;
Απ. Η Ελλάδα υποστηρίζει την υιοθέτηση από όλες τις χώρες, αναπτυγμένες και αναπτυσσόμενες, φιλόδοξων στόχων μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου αντίστοιχων με αυτών που έχει υιοθετήσει η ΕΕ Μόνο έτσι μπορεί να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά η κλιματική αλλαγή. Δεν έχει νόημα η Ευρώπη να υιοθετεί όλο και πιο φιλόδοξους στόχους αν οι υπόλοιπες χώρες δεν συμβαδίζουν στο επίπεδο φιλοδοξία αφού η ΕΕ είναι υπεύθυνη για μόλις 6% των συνολικών εκπομπών. Σε ότι αφορά τη χρηματοδότηση, η χώρα μας υποστηρίζει την υιοθέτηση αυστηρών κανόνων διαφάνειας και λογοδοσίας για τη χρηματοδότηση αποκλειστικά και μόνο των πιο φτωχών χωρών και των μικρών νησιωτικών χωρών. Δυστυχώς η πραγματικότητα είναι ότι μεγάλο μέρος της κλιματικής οικονομικής βοήθειας κατευθύνεται σε χώρες οι οποίες δεν θα έπρεπε να είναι αποδέκτες με βάση τα αντικειμενικά οικονομικά στοιχεία. Κατά τα λοιπά, υποστηρίζουμε την μετατόπιση της έμφασης της χρηματοδότησης σε δράσεις προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή έναντι των δράσεων μείωσης των εκπομπών αφού πλέον οι τελευταίες είναι κερδοφόρες και δεν χρειάζονται στις περισσότερες περιπτώσεις οικονομική ενίσχυση. Επίσης, η οικονομική βοήθεια θα πρέπει να στοχεύει στην διευκόλυνση της πρόσβασης των πολύ φτωχών χωρών στον δανεισμό από διεθνείς οργανισμούς και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα μέσω της παροχής κατάλληλων εγγυήσεων για τη μείωση του κόστους δανεισμού.

Ερ. Σε επίπεδο ΕΕ βλέπουμε ότι το βάρος των σχεδιασμών μετατοπίζεται στην άμυνα. Μένει πίσω η “Πράσινη Ατζέντα;” Μετά το RRF πώς θα αντιμετωπιστούν οι προκλήσεις της κλιματικής κρίσης;
Απ. Η πολιτική, προκειμένου να είναι αποτελεσματική, οφείλει να προσαρμόζεται στα πραγματικά γεωπολιτικά δεδομένα. Χωρίς ασφάλεια δεν υπάρχει ούτε περιβαλλοντική ούτε οικονομική πολιτική. Η διασφάλιση της αμυντικής θωράκισης της χώρας αποτελούσε πάντα κορυφαία προτεραιότητα για την Ελλάδα και η ανάδειξή της ως προτεραιότητα σε Ευρωπαϊκό επίπεδο είναι μια θετική εξέλιξη. Αυτό δεν σημαίνει ότι η «Πράσινη Ατζέντα» μένει πίσω. Η ΕΕ έχει την πλέον φιλόδοξη περιβαλλοντικά πολιτική τα τελευταία 30 χρόνια και θα συνεχίσει. Θα πρέπει όμως να γίνουν οι πολιτικές μας πιο έξυπνες και να εστιάζουν στα πλέον σημαντικά προβλήματα και στην αντιμετώπισή τους χωρίς υπέρμετρο κόστος για όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ. Στην πραγματικότητα, εκτιμούμε ότι τα νέα δεδομένα οδηγούν σε πιο αποτελεσματικές και ρεαλιστικές προσεγγίσεις στην προστασία του περιβάλλοντος, χωρίς υπερβολές που δημιουργούν περισσότερα προβλήματα από όσα λύνουν.

Ερ. Οι μέχρι σήμερα εθνικές αποφάσεις για την προστασία του περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας (Απάτητα βουνά, Απάτητες Παραλίες, Αμοργόραμα, Greco Islands) αρκούν; Με ποιόν τρόπο μπορεί να συνδυαστεί η προστασία με την ορθή διαχείριση, την οικονομική ανάπτυξη και την κοινωνική συνοχή;
Απ. H προστασία του περιβάλλοντος αποτελεί βασικό πυλώνα της πολιτικής της κυβέρνησης για την διασφάλιση της κοινωνικής συνοχής με ταυτόχρονη οικονομική ανάπτυξη που είναι αναγκαία για το σύνολο της κοινωνίας. Αυτό αποτυπώνεται σε μια πληθώρα πρωτοβουλιών που έχουμε πάρει όπως τα Απάτητα Βουνά, το Αμοργόραμα κλπ. που αναφέρετε στην ερώτησή σας αλλά και πολλές άλλες συγκεκριμένες ενέργειες που έχουν υλοποιηθεί ή είναι κοντά στην ολοκλήρωσή τους. Αναφέρω ενδεικτικά:
· τη δημιουργία του Οργανισμού Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (ΟΦΥΠΕΚΑ) με το ν. 4685/2020, στον οποία ενσωματώθηκαν οι παλαιότεροι, αδύναμοι και υποστελεχωμένοι φορείς διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών, που σήμερα αποτελεί βασικό εργαλείο άσκησης περιβαλλοντικής πολιτικής, καλύπτει το σύνολο των προστατευόμενων περιοχών της χώρας και που ήδη ενισχύεται με πάνω από 300 νέες προσλήψεις
· τον πρώτο Εθνικό Κλιματικό Νόμο 4936/2022 που αποτελεί το θεμέλιο λίθο της εθνικής πολιτικής για την αντιμετώπιση του κλίματος με συγκεκριμένου ποστικούς στόχους και μέτρα
· το ν. 5037/2023 με τον οποίο μπαίνουν για πρώτη φορά υποχρεώσεις και κανόνες στους παρόχους ύδρευσης και άρδευσης όπως η υποχρέωση σύνταξης πενταετούς διαχειριστικού σχεδίου (masterplan) και η διαδικασία πιστοποίησης της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών αλλά και με τη δημιουργία της ανεξάρτητης Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων στην οποία ανατίθεται η εποπτεία των παρόχων ως προς την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών και την ορθή οικονομική διαχείριση.
· Την έγκριση αρκετών Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών (ΕΠΜ) με τις οποίες καθορίζονται οι επιτρεπόμενες χρήσεις γης στις προστατευόμενες περιοχές (ήδη έχουν εγκριθεί οι ΕΠΜ της Κρήτης, της Θεσσαλίας, της Θράκης, της Αττικής κλπ.)
·Τη δημιουργία των δύο μεγάλων εθνικών θαλάσσιων πάρκων, ένα στο Ιόνιο και ένα στο Αιγαίο, που είναι σε εξέλιξη και για τα οποία εγκρίθηκαν ήδη οι αντίστοιχες ΕΠΜ.
Η προστασία του περιβάλλοντος, που είναι ένας δημόσιος πόρος, είναι αναγκαία προϋπόθεση για να υπάρχει βιώσιμη ανάπτυξη προς όφελος όλης της κοινωνίας. Για το λόγο αυτό, όλα τα έργα που έχουν περιβαλλοντικές επιπτώσεις υπόκεινται στη διαδικασία της περιβαλλοντικής αδειοδότησης (ή αν έχουν ηπιότερες επιπτώσεις λαμβάνουν προτυποποιημένους περιβαλλοντικούς όρους). Η περιβαλλοντική αδειοδότηση, η οποία περιλαμβάνει υποχρεωτικά και το στάδιο της δημόσιας διαβούλευσης είναι μια πολύ ουσιαστική διαδικασία, η οποία συμπληρώνεται με την Ειδική Οικολογική Αξιολόγηση στις προστατευόμενες περιοχές που αποτελούν περίπου το 1/3 της χώρας. Μέσα από τη διαδικασία αυτή επέρχονται οι αναγκαίες τροποποιήσεις στον σχεδιασμό των έργων έτσι ώστε να διασφαλίζεται η προστασία του περιβάλλοντος και το θετικό αποτύπωμα για τις τοπικές κοινωνίες έτσι ώστε η υλοποίηση των έργων να προχωρά χωρίς τη δημιουργία κοινωνικών εντάσεων.

Προέλευση Φωτογραφίας ΥΠΕΝ

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ταινίες Πρώτης Προβολής: Η Τζόντι Φόστερ σε γαλλικό θρίλερ, ο Τζακ Μπλακ κυνηγά την ανακόντα και η Ντέιζι Ρίντλεϊ τα ζόμπι

Από

Έμβολος

01/01/2026

Πρώτη εβδομάδα του 2026 με έξι νέες πρεμιέρες, που θα πρέπει να αντιμετωπίσουν τις εμπορικές επιτυχίες από την προηγούμενη χρονιά. Ένα γαλλικό θρίλερ με την Τζόντι Φόστερ και τον Ντανιέλ Οτέιγ, μια ταινία τρόμου με την Ντέιζι Ρίντλεϊ, μια παρωδία της Ανακόντα, με τον Τζον Μπλακ, ένα πολυβραβευμένο ντοκιμαντέρ για τον κιθαρίστα Γεράι Κορτές, το αναμενόμενο χριστουγεννιάτικο animation και ένα ελληνικό ντοκιμαντέρ από τον Δημήτρη Αθανίτη.

Μια Ιδιωτική Ζωή (Un Vie Privee) Δραματικό θρίλερ, γαλλικής παραγωγής του 2025, σε σκηνοθεσία Ρεμπέκα Ζλοτόφσκι, με τους Τζόντι Φόστερ, Ντανιέλ Οτέιγ, Ματιέ Αμαρλίκ, Βιρζινί Εφιρά, Ιρέν Ζακόμπ, Βενσάν Λακόστ κ.ά.
Η Ρεμπέκα Ζλοτόφσκι, εγκαταλείποντας τη γνώριμη συμβατική όσο και χλιαρή προσέγγισή της σε πολύπλοκες ψυχολογικά ηρωίδες κι έχοντας, επιτέλους, ένα στιβαρό και καλογραμμένο σενάριο, θα ταράξει τα νερά, της λιμνάζουσας καριέρας της, με ένα δραματικό όσο και διασκεδαστικό στη θέασή του θρίλερ, παραπέμποντας σε έναν Χίτσκοκ ή έναν Ντε Πάλμα, που μιλούν γαλλικά.
Η πρωταγωνίστρια Τζόντι Φόστερ, που προφανώς λειτούργησε ως έμπνευση για την Ζλοτόφσκι («Τα Παιδιά των Άλλων»), μία υποχρέωση για να βγει από το καθιερωμένο αδιάφορο πλαίσιο του κινηματογράφου της, παίρνει πάνω της αυτή την ταινία, που συνδυάζει το μυστήριο με το δράμα και την κωμωδία, τη γυναικεία ματιά με τη ψυχανάλυση, τη δράση με το σασπένς.
Καθώς γνωρίζει πολύ καλά τα γαλλικά, πηγαίνοντας σε γαλλικό σχολείο και έχοντας ακόμη δυο ταινίες γαλλικής παραγωγής στο ενεργητικό της, θα μπει για τα καλά στο κλίμα, πλαισιωμένη από ένα ευπρόσωπο καστ, από τον άψογο Ντανιέλ Οτέιγ και τον απρόβλεπτο Ματιέ Αμαρλίκ, μέχρι την εντυπωσιακή και πάντα τολμηρή Βιρζινί Εφιρά και τον ανερχόμενο Βενσάν Λακόστ.
H Λιλιάν Στάινερ, μια καταξιωμένη κομψή ψυχίατρος στο Παρίσι, συγκλονίζεται από τον αιφνίδιο θάνατο μιας ασθενούς της. Γεμάτη ενοχές, πεπεισμένη πως δεν πρόκειται για αυτοκτονία, ξεκινά τη δική της αυτοσχέδια έρευνα, υποψιαζόμενη τον σύζυγο και την κόρη της εκλιπούσας, έχοντας ως συμπαραστάτη τον πρώην σύζυγό της. Σταδιακά αυτή η έρευνα μετατρέπεται σε μία βαθιά ενδοσκόπηση γύρω από την ευθύνη, την ενοχή και τα όρια της επαγγελματικής και προσωπικής ζωής.
Αν και ορισμένες φορές τα μπερδεύει περισσότερο απ’ όσο πρέπει, θέλοντας να ψυχαναλύσει βαθύτερα τον ψυχικό κόσμο και τα τραύματα της ηρωίδας της, η Ζλοτόφσκι θα κρατηθεί από το στέρεο σενάριό της και θα επιμείνει, ευτυχώς, στο διασκεδαστικό κομμάτι της ταινίας της, το μυστήριο και τη δράση. Θα αναδείξει πιο αποτελεσματικά, απ’ τις προηγούμενες ταινίες της, τις σχέσεις εξουσίας και την πολυπλοκότητα των ανθρώπινων συναισθημάτων, έχοντας ως κεντρικό οδηγό τη γυναικεία ματιά και θα δώσει χώρο στην Τζόντι Φόστερ να κάνει αυτό που γνωρίζει καλύτερα, να πάρει το χάος που επικρατεί στο μυαλό της και τον λαβωμένο ψυχισμό της και να το μετατρέψει σε μια ηρωίδα, που θα λύσει τον γρίφο της υπόθεσης και θα πάρει πίσω τη ζωή της.
Η δυνατή χημεία της Φόστερ με τον Οτέιγ, αλλά και οι ερμηνείες του υπόλοιπου καστ, είναι σίγουρα η κρέμα της ταινίας, η οποία αποθεώθηκε κατά την πρεμιέρα της, αν και εκτός συναγωνισμού, στο κλείσιμο του φεστιβάλ των Καννών.
ΜΕ ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ… Όταν η διακεκριμένη ψυχίατρος Λίλιαν Στάινερ μαθαίνει για τον θάνατο μίας ασθενούς της αναστατώνεται βαθιά. Πιστεύοντας ότι δεν πρόκειται για αυτοκτονία, αλλά για δολοφονία, αποφασίζει να ερευνήσει την υπόθεση.

Θάβουμε τους Νεκρούς (We Bury the Dead) Ταινία τρόμου, αυστραλιανής παραγωγής του 2024, σε σκηνοθεσία Ζακ Χίλντιτς, με τους Ντέιζι Ρίντλεϊ, Μπρέντον Θουέιτς, Μάρκ Κόουλς Σμιθ, Ματ Γουέλαν κ.ά.
Το εγχείρημα του Ζακ Χίλντιτς να συνδυάσει τον στοχασμό για τη θλίψη και την απώλεια με τα ζόμπι μοιάζει αρκετά ενδιαφέρον, σε μία ταινία τρόμου, με το απαραίτητο στοιχείο του αγώνα επιβίωσης. Ο Αυστραλός, άγνωστος στην Ελλάδα, σκηνοθέτης, με μια χαμηλού προϋπολογισμού παραγωγή, καταφέρνει να κερδίσει τις εντυπώσεις, ως ένα σημείο, καθώς ξεφεύγει από τη γενικότερη πλάκα του είδους, τα κλισέ και το ατελείωτο σπλάτερ και διεισδύει με θάρρος στα πιο σκοτεινά, μυστηριώδη μέρη της ανθρώπινης ύπαρξης.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες αναπτύσσουν κατά λάθος ένα πειραματικό όπλο μαζικής καταστροφής στα ανοικτά των νότιων ακτών της Αυστραλίας και ένα τεράστιο φορτίο ηλεκτρομαγνητικής ενέργειας σκορπάει τον θάνατο σε δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους, απενεργοποιώντας τον εγκέφαλό τους. Για άγνωστους λόγους, κάποιοι απ’ τους νεκρούς «επιστρέφουν», μόνο με τα βασικά τους ένστικτα.
Ο στρατός επιμένει ότι πρόκειται για αβλαβή, αργοκίνητα όντα, προσφέροντας μια επίπλαστη ελπίδα στις οικογένειες που θρηνούν. Όταν η Έιβα εισέρχεται στη ζώνη καραντίνας αναζητώντας τον αγνοούμενο σύζυγό της, ανακαλύπτει την εφιαλτική αλήθεια: οι νεκροζώντανοι γίνονται πιο βίαιοι, πιο αμείλικτοι και πιο επικίνδυνοι κάθε ώρα που περνά.
Η συνάντηση της ηρωίδας με το πρώτο ζόμπι, που το κενό βλέμμα του την αιχμαλωτίζει, είναι η αφορμή για να διεισδύσει η ταινία στην ψυχοσύνθεση των ανθρώπων που χάνουν τον δικό τους, που έχουν αφήσει εκκρεμείς τις συναισθηματικές τους σχέσεις και τη διερεύνηση του αινίγματος για το που τελειώνει η συνείδηση και αρχίζει ο θάνατος.
Ένα αίνιγμα, που μένει μετέωρο, καθώς σε όχι και τόσο κατάλληλο χρόνο, ενεργοποιούνται τα ζόμπι, αρχίζοντας να κυνηγούν και να δαγκώνουν. Ωστόσο, η ταινία δεν χάνει το ενδιαφέρον της, καθώς κατά διαστήματα, έστω και αποσπασματικά στέκεται με ενδιαφέρον στη σχέση συνείδησης και θανάτου, απώλειας και θλίψης.
Πάντως, από τις λιγοστές σκηνές τρόμου, αυτό που ξεχωρίζει είναι το τρίξιμο δοντιών και αρθρώσεων των ζόμπι, κάτι ιδιαιτέρως ανατριχιαστικό – η δουλειά που έχει γίνει στον ήχο είναι εξαιρετική.
Όπως και η πρωταγωνίστρια Ντέιζι Ρίντλεϊ, που δοκιμάζει κάτι διαφορετικό στη μέχρι σήμερα κινηματογραφική της πορεία και καταφέρνει να δώσει μία ερμηνεία μακριά από τις, ενοχλητικές πλέον, μανιέρες που βλέπουμε στις ταινίες τρόμου.
ΜΕ ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ….Ένα στρατιωτικό λάθος προκαλεί την ενεργοποίηση ενός πειραματικού όπλου, αφανίζοντας ολόκληρο τον πληθυσμό ενός νησιού της Αυστραλίας. Οι νεκροί ανασταίνονται και μία νεαρή γυναίκα αναζητά τον άντρα της μπαίνοντας στην επικίνδυνη ζώνη.

Ανακόντα (Anaconda) Κωμική περιπέτεια, αμερικανικής παραγωγής του 2025, σε σκηνοθεσία Τομ Γκόρμικαν, με τους Τζακ Μπλακ, Πολ Ραντ, Στιβ Ζαν, Τάντι Νιούτον, Ντανιέλα Μέλχιορ, Άις Κιουμπ κ.ά.
Επανεκκίνηση της καλτ ταινίας του 1997, ως παρωδία των περιπετειών τρόμου, με τους Τζακ Μπλακ και Πολ Ραντ να έρχονται φάτσα κάρτα με ένα τεράστιο ερπετό στα βάθη του Αμαζονίου.
Βασισμένο στις κεφάτες ερμηνείες των πρωταγωνιστών, το φιλμ τού μέχρι στιγμής αδιάφορου Τομ Γκόρμικαν («Unbearable Weight of Massive Talent», «Αγόρια της Διπλανής Πόρτας»), τηρεί τις υποσχέσεις που δίνει για ένα απλώς διασκεδαστικό σκάρτο δίωρο, παρότι βρίθει των κλισέ του είδους.
O Νταγκ και ο Γκριφ είναι κολλητοί φίλοι από παιδιά και πάντα ονειρεύονταν να κάνουν το ριμέικ της αγαπημένης τους ταινίας: το «κλασικό» κινηματογραφικό «Ανακόντα». Όταν μια κρίση μέσης ηλικίας τούς ωθεί να το κάνουν επιτέλους, κατευθύνονται βαθιά στον Αμαζόνιο για να ξεκινήσουν τα γυρίσματα, παρότι δεν εξασφάλισαν τη χρηματοδότηση που περίμεναν. Αλλά τα πράγματα γίνονται σοβαρά όταν εμφανίζεται ένα αληθινό γιγάντιο ανακόντα, μετατρέποντας το κωμικά χαοτικό σετ της ταινίας σε μια θανατηφόρα κατάσταση.
Με σινεφιλικές αναφορές, κάποιες πετυχημένες ατάκες και την παρουσία δυο καλών κωμικών, αλλά όχι και την ύπαρξη μίας Τζένιφερ Λόπεζ, που με τα κάλλη της κάλυψε το 1997 στην πρωτότυπη ταινία το μετριότατο σενάριο, τη σκηνοθετική αγγαρεία και τις κακές ερμηνείες, το φιλμ του Γκόρμικαν έχει την πλάκα του, ενώ η συμπρωταγωνίστρια ανακόντα, είναι τόσο μεγάλη που μόνο τα γέλια προκαλεί.
Το καστ, είναι φανερό ότι το διασκεδάζει και ο Στιβ Ζαν καταφέρνει να κερδίσει τις εντυπώσεις, ακόμη και από το πρωταγωνιστικό δίδυμο.
ΜΕ ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ… Δυο κολλητοί φίλοι που ονειρεύονται από τα νιάτα τους να κάνουν το ριμέικ της αγαπημένης τους ταινίας «Ανακόντα», θα καταφέρουν να πραγματοποιήσουν το όνειρό τους. Θα κατευθυνθούν στα βάθη του Αμαζονίου, για να ξεκινήσουν τα γυρίσματα, αλλά όλα αλλάζουν όταν θα βρεθούν μπροστά σε ένα αληθινό γιγαντιαίο ανακόντα.

Η Φλαμένκο Κιθάρα του Γεράι Κορτές (The Flamenco Guitar of Yerai Cortés) Ντοκιμαντέρ, ισπανικής παραγωγής του 2024, σε σκηνοθεσία Αντόν Αλβάρεζ.
Οι θιασώτες του φλαμένγκο θα το λατρέψουν. Αλλά όχι μόνο αυτοί, καθώς το ντοκιμαντέρ του Αντόν Αλβάρεζ, δημοφιλή ράπερ στην Ισπανία, θα προσεγγίσει, σε αυτή την πρώτη του σκηνοθετική απόπειρα, τη μουσική ιδιοφυΐα του τσιγγάνου κιθαρίστα Γεράι Κορτές, με τη δομή ενός φιλμ μυστηρίου.
Είναι το οικογενειακό μυστικό, το βάρος του οποίου κουβαλά σε όλη του τη ζωή ο Κορτές και προσπαθεί να διηγηθεί με την κιθάρα του, που βγάζει φωτιές στα χέρια του.
Το φιλμ, που κέρδισε βραβεία Γκόγια (καλύτερου ντοκιμαντέρ και μουσικής) και τιμήθηκε στο φεστιβάλ Σαν Σεμπαστιάν, αποτελεί ένα εντυπωσιακό ντεμπούτο για τον Αλβάρεζ, καθώς ενώνει τη μαγεία τού κινηματογράφου με αυτή της μουσικής, αποτυπώνοντας με ψυχή την ομορφιά και τον πόνο που συνυπάρχουν στις ανθρώπινες σχέσεις.
Χωρίς τις συμβάσεις ενός κλασικού ντοκιμαντέρ, ο Αλβάρεζ αφηγείται την ιστορία της οικογένειας του μουσικού, τις διεστραμμένες σχέσεις μεταξύ τους, το παρελθόν και το παρόν τους, τους αγώνες τους, τις σιωπές και τα τραύματά τους, τη θλίψη και τις κρυφές χαρές τους. Ένα μουσικό ταξίδι, όπου μέσα από την καλλιτεχνική διαδικασία, αναδεικνύεται μία σκοτεινή ιστορία, απ’ την οποία ο Κορτές προσπαθεί να εξιλεωθεί.
Η ταινία υπερβαίνει το προσωπικό και αγγίζει την πολυπλοκότητα των ανθρωπίνων σχέσεων, τις αποτυχίες τής αγάπης, την αποξένωση, τη δυσκολία του έρωτα και της απόκτησης ταυτότητας. Και συνάμα αποδίδοντας τη δύναμη της τέχνης ως θεραπευτικό μέσο, αυτή που μας ωθεί να πούμε ιστορίες, να κατανοήσουμε τον άλλο, να γνωρίσουμε τον εαυτό μας.
Με μια ξεχωριστή οικειότητα, ο Αλβάρεζ εξερευνά την ιστορία του Κορτές, με μαρτυρίες, φωνές, αντικρουόμενες αναμνήσεις, ενώ η μουσική δεν συνοδεύει απλώς, αλλά μεταμορφώνεται σε έναν άλλο συναρπαστικό και συγκινητικό αφηγητή, κλέβοντας την καρδιά και τις αισθήσεις του θεατή.
Με ευαισθησία, υφές και χρώματα, η ταινία – γυρισμένη σε 16mm και σε 35mm ορισμένες μουσικές ακολουθίες – έχει μια ξεχωριστή γοητεία, σκοτεινή ομορφιά, στιγμές μεγάλης οπτικής και συναισθηματικής φόρτισης, ορισμένες φορές σπαρακτική, αλλά και μεταδίδοντας το φως ενός σπουδαίου καλλιτέχνη, του Γεράι Κορτές.

Προβάλλονται ακόμη οι ταινίες:

Αποστολή Άγιος Βασίλης (Mission Santa: Yoyo to the Rescue) Χριστουγεννιάτικη παιδική ταινία κινουμένων σχεδίων, αμερικάνικης και διεθνούς συμπαραγωγής του 2025, σε σκηνοθεσία Ντάμιαν Μιτρέφσκι και Ρίτσαρντ Κούσο.
Το ευρηματικό στόρι, θέλει το εργαστήριο του Άγιου Βασίλη να έχει χάσει τη μαγεία του και να έχει παραδοθεί στην τεχνολογία και τον αυτοματισμό, με το χριστουγεννιάτικο έλκηθρο να έχει παροπλιστεί και τα δώρα να διανέμονται μέσω ενός υπερσύγχρονου κέντρου logistics, το οποίο βάζει στο μάτι ένας καταχθόνιος χάκερ.
Όχι μόνο χαριτωμένο, αλλά και σκεπτόμενο, το προσεγμένο ψηφιακό animation, προβάλλεται μεταγλωττισμένο στα ελληνικά, με τις φωνές των Τίτου Γρηγορόπουλου, Ζωής Κατσάτου, Τζίνης Παπαδοπούλου, Γιάννη Στεφόπουλου, Ντίνου Σούτη, Άγγελου Λιάγκου, Δημήτρη Ζαπατίνα κ.ά.

Λαβύρινθος Ενδιαφέρον ντοκιμαντέρ (2019) του Δημήτρη Αθανίτη για τις στοές της Αθήνας, εκεί που τις προηγούμενες δεκαετίες έσφυζαν από ζωή, από μικρομάγαζα, βιοτεχνίες, καφενεδάκια, στέκια για έναν κόσμο που δεν είχε πρόβλημα με το τεχνητό φως από νέον ή τις μυρωδιές από κλεισούρα και υγρασία, τα καμένα μπρίκια και τηγάνια. Στοές κάτω από πολυώροφα τεράστια κτίρια, στο ισόγειο ή τα πολυδαίδαλα υπόγεια, όπου μπορούσες να βρεις τα πάντα. Στοές που άκμασαν για δεκαετίες και πλέον έχουν παραδοθεί στο σκοτάδι, καθώς κυριάρχησαν οι επιχειρηματικές αλυσίδες και τα εμπορικά κέντρα, ενώ είδαμε και τον «θάνατο του εμποράκου». Ξεναγός στον λαβύρινθο ο ηθοποιός Κώστας Καζανάς.

Χάρης Αναγνωστάκης / ΑΠΕ-ΜΠΕ

Η Περιφερειάρχης Κεντρικής Μακεδονίας Αθηνά Αηδονά στη Δοξολογία της Πρωτοχρονιάς στη Θεσσαλονίκη

Από

Έμβολος

01/01/2026

Στην Πανηγυρική Δοξολογία για την έναρξη του νέου έτους, που τελέστηκε σήμερα το πρωί στον Καθεδρικό Ιερό Ναό της Του Θεού Σοφίας, χοροστατούντος του Μητροπολίτη Θεσσαλονίκης Φιλόθεου, παρέστη η Περιφερειάρχης Κεντρικής Μακεδονίας Αθηνά Αηδονά.

Η κ. Αηδονά, μαζί με τον Αντιπεριφερειάρχη Θεσσαλονίκης Κώστα Γιουτίκα, τον Αντιπεριφερειάρχη Υποδομών και Δικτύων Πάρι Μπίλλια, τον Πρόεδρο του Αναπτυξιακού Οργανισμού της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας Θάνο Μπέγκα και την Περιφερειακή Σύμβουλο Όλια Βασιλάκη, παρακολούθησε τη Δοξολογία της Πρωτοχρονιάς και αντάλλαξε ευχές με εκπροσώπους αρχών και φορέων καθώς και με πολίτες.

Μετά το πέρας της Δοξολογίας η Περιφερειάρχης Κεντρικής Μακεδονίας Αθηνά Αηδονά προέβη στην ακόλουθη δήλωση: «Υποδεχόμαστε το νέο έτος με ενότητα, ευθύνη και βαθιά πίστη στις δυνατότητες του τόπου μας και των ανθρώπων του. Εύχομαι από καρδιάς το 2026 να είναι μια χρονιά ευημερίας, προόδου και δημιουργίας για όλες και για όλους. Για την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας η χρονιά που ξεκινά αποτελεί ορόσημο, καθώς εισερχόμαστε σε μια καθοριστική φάση υλοποίησης του αναπτυξιακού μας σχεδιασμού. Εργαζόμαστε για μια ανάπτυξη που φτάνει παντού, που αγγίζει κάθε περιοχή και κάθε πολίτη, χωρίς αποκλεισμούς. Αυτή είναι η δέσμευσή μας. Και αυτήν υπηρετούμε καθημερινά με συνέπεια. Καλή χρονιά!».

Βουλγαρία: Η χώρα υιοθέτησε το ευρώ σχεδόν 20 χρόνια μετά την ένταξή της στην ΕΕ

Από

Έμβολος

01/01/2026

Η Βουλγαρία υιοθέτησε το ευρώ και έγινε η 21η χώρα που επιλέγει το ενιαίο ευρωπαϊκό νόμισμα, σχεδόν 20 χρόνια μετά την ένταξή της στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Τα μεσάνυχτα της Πέμπτης η μικρή αυτή χώρα των Βαλκανίων, η οποία εντάχθηκε στην ΕΕ το 2007, εγκατέλειψε το λεβ, το εθνικό της νόμισμα που χρησιμοποιείται από τα τέλη του 19ου αιώνα, ελπίζοντας να ενισχύσει τους οικονομικούς της δεσμούς με τα άλλα μέλη της ευρωζώνης, αλλά ανησυχώντας παράλληλα για την αύξηση των τιμών σε ένα ήδη ασταθές πολιτικό πλαίσιο.

Χιλιάδες άνθρωποι αψήφησαν τις πολικές θερμοκρασίες για να παρακολουθήσουν την παραδοσιακή συναυλία της παραμονής της Πρωτοχρονιάς, που διοργάνωσε ο δήμος της Σόφιας μπροστά από το πρώην Βασιλικό Παλάτι. Ένα ρολόι αντίστροφης μέτρησης στην πρόσοψη των κεντρικών γραφείων της Εθνικής Τράπεζας της Βουλγαρίας, που βρίσκονται στην ίδια πλατεία, έδειχνε τα λεπτά μέχρι τα μεσάνυκτα. Τα μεσάνυκτα βουλγαρικά κέρματα ευρώ προβλήθηκαν πάνω στο κτίριο.

«Η υιοθέτηση του ευρώ είναι το τελευταίο στάδιο της ενσωμάτωσης της Βουλγαρίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση», δήλωσε ο πρόεδρος της χώρας Ρούμεν Ράντεφ σε τηλεοπτικό διάγγελμά του λίγα λεπτά πριν από τα μεσάνυκτα, εκφράζοντας ωστόσο τη λύπη του για το γεγονός ότι δεν διεξήχθη δημοψήφισμα για το θέμα αυτό που έχει διχάσει τη χώρα ώστε να μπορέσουν να εκφράσουν την άποψή τους οι Βούλγαροι.

«Αυτή η άρνηση ήταν ένα από τα δραματικά συμπτώματα του βαθιού χάσματος μεταξύ της πολιτικής τάξης και του λαού, το οποίο επιβεβαιώθηκε από τις μαζικές διαδηλώσεις σε όλη τη χώρα», εκτίμησε ο ίδιος, παρά το γεγονός ότι το Συνταγματικό Δικαστήριο έκρινε διαφορετικά.

Οι διαδηλώσεις, οι οποίες κυρίως κατήγγειλαν τη διαφθορά, προκάλεσαν στα μέσα Δεκεμβρίου την ανατροπή της συντηρητικής κυβέρνησης συνασπισμού που βρισκόταν στην εξουσία λιγότερο από έναν χρόνο, γεγονός που σημαίνει ότι θα διεξαχθούν νέες βουλευτικές εκλογές, οι όγδοες μέσα σε πέντε χρόνια

Η ισοτιμία ευρώ- λεβ παραμένει σταθερή στο 1 προς 1,9558 από τις αρχές του 2006. Ωστόσο πολλοί Βούλγαροι φοβούνται ότι η υιοθέτηση του ευρώ θα οδηγήσει σε αύξηση του πληθωρισμού, την ώρα που οι τιμές των τροφίμων αυξήθηκαν τον Νοέμβριο κατά 5% σε ετήσια βάση, σύμφωνα με την Εθνική Στατιστική Υπηρεσία.

Οι Βούλγαροι αξιωματούχοι προσπάθησαν να καθησυχάσουν του πολίτες και υποσχέθηκαν ότι αυτή η είσοδος στην ευρωζώνη θα ενισχύσει την οικονομία της χώρας, μια από τις φτωχότερες στην ΕΕ, και θα την φέρει πιο κοντά στη Δύση προστατεύοντάς τη από τη ρωσική επιρροή.

Για τον επικεφαλής της βουλγαρικής Εθνικής Τράπεζας Ντίμιταρ Ράντεφ «το ευρώ δεν είναι απλώς μια οικονομική απόφαση». «Δεν είναι απλώς ένα νόμισμα. Είναι ένα σημάδι ένταξης: απόδειξη ότι η θέση σου δεν είναι στην περιφέρεια, αλλά σε έναν χώρο κοινών κανόνων, εμπιστοσύνης και ευθύνης», τόνισε σε βίντεο που δημοσιεύτηκε στην ιστοσελίδα της Τράπεζας.

Από την πλευρά της η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν δήλωσε χθες Τετάρτη ότι «το ευρώ θα αποφέρει συγκεκριμένα οφέλη στους Βούλγαρους πολίτες και τις επιχειρήσεις», διευκολύνοντας τα ταξίδια και το εμπόριο και βελτιώνοντας τη διαφάνεια της αγοράς.

Τις τελευταίες ώρες πριν από την αλλαγή νομίσματος πολλοί Βούλγαροι παραπονέθηκαν ότι δυσκολεύθηκαν να βρουν ευρώ, την ώρα που οι τράπεζες τους συμβούλευαν να έχουν μαζί τους μετρητά, προειδοποιώντας για πιθανά προβλήματα στις πληρωμές με κάρτα και στις αναλήψεις από ΑΤΜ την παραμονή της Πρωτοχρονιάς.

Ωστόσο, οι πληρωμές σε λέβα θα συνεχίσουν να γίνονται δεκτές καθ’ όλη τη διάρκεια του Ιανουαρίου, μια πρόκληση για τους εμπόρους που θα πρέπει να δίνουν ρέστα σε ευρώ

Πριν από τη Βουλγαρία, η Κροατία ήταν τον Ιανουάριο του 2023 η τελευταία χώρα που υιοθέτησε το ενιαίο νόμισμα, το οποίο είχαν υιοθετήσει αρχικά την 1η Ιανουαρίου 2002 δώδεκα χώρες της ΕΕ. Πλέον περισσότερα από 357 εκατομμύρια Ευρωπαίοι θα χρησιμοποιούν το ευρώ, σύμφωνα με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Καιρική ανασκόπηση 2025: 9 στους 12 μήνες με θερμοκρασίες υψηλότερες από το κανονικό

Από

Έμβολος

01/01/2026

Πολύ υψηλές θερμοκρασίες, καύσωνα διαρκείας τον Ιούλιο, αλλά και μεγάλα ύψη βροχής στη Δυτική Ελλάδα και συγκεκριμένα σε Ήπειρο και Ιόνιο, αποτελούν κάποια από τα αξιοσημείωτα μετεωρολογικά στοιχεία του 2025.

Στην καιρική ανασκόπηση του 2025, που επιμελήθηκε και ανέλυσε η ομάδα του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών/ΜΕΤΕΟ, αποτελούμενη από τους Κ. Λαγουβάρδο, Β. Κοτρώνη, Χ. Πετρόπουλο και Γ. Κύρο και δημοσιεύει σήμερα το Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων επισημαίνεται, μεταξύ άλλων, ότι 9 στους 12 μήνες μέσα στο 2025 κατέγραψαν θερμοκρασίες υψηλότερες από τις κανονικές τιμές, με τη μεγαλύτερη να σημειώνεται στη Σκάλα Μεσσηνίας στις 25 Ιουλίου 2025, όπου το θερμόμετρο, σύμφωνα με τις καταγραφές του δικτύου αυτόματων μετεωρολογικών σταθμών του meteo.gr/Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, άγγιξε τους 45.8 βαθμούς.

Όπως σημειώνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο διευθυντής Ερευνών του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, Κώστας Λαγουβάρδος, το 2025 ήταν μία χρονιά με υψηλές θερμοκρασίες, με το καλοκαίρι να αποτελεί το τρίτο θερμότερο που έχει καταγραφεί ποτέ στην Ελλάδα (2024 ήταν το θερμότερο, ενώ ακολουθεί το 2012 με πολύ μικρή διαφορά από το 2025).

Σημαντικό στοιχείο, όπως εξηγεί ο κ. Λαγουβάρδος, είναι ότι τα τέσσερα από τα πέντε τελευταία καλοκαίρια και συγκεκριμένα κατά τις χρονιές 2021, 2023, 2024 και 2025 έχουν σημειωθεί καύσωνες μεγάλης διάρκειας, κάτι το οποίο δεν είχε συμβεί ποτέ ξανά.

«Το 2021, 2023, 2024 και το 2025 είχαμε τα καλοκαίρια καύσωνες μεγάλης διάρκειας, δηλαδή, πάνω από 9-10 μέρες, κάτι το οποίο δεν έχει ξανασυμβεί ποτέ υπό την έννοια να είναι τόσοι πολλοί μαζεμένοι χρονικά», αναφέρει χαρακτηριστικά.

Όσον αφορά στις βροχοπτώσεις, σύμφωνα με τον κ. Λαγουβάρδο, τα μεγαλύτερα ύψη βροχής καταγράφηκαν στο Ιόνιο και στην Ήπειρο, ενώ τα χαμηλότερα στις Κυκλάδες.

Σύμφωνα με τις καταγραφές του δικτύου αυτόματων μετεωρολογικών σταθμών του meteo.gr/Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, κάποια από τα αξιοσημείωτα μετεωρολογικά στοιχεία του έτους ήταν τα εξής:

* 45.8 βαθμοί Κελσίου, η υψηλότερη θερμοκρασία του έτους καταγράφηκε στη Σκάλα Μεσσηνίας, στις 25 Ιουλίου 2025.

* -11.8 βαθμοί Κελσίου, η χαμηλότερη θερμοκρασία του έτους (εκτός χιονοδρομικών κέντρων και δολινών) στο Οχυρό Νευροκοπίου, στις 22 Φεβρουαρίου 2025.

* -13.8 βαθμοί Κελσίου η χαμηλότερη θερμοκρασία στο Χ/Κ Καΐμακτσαλάν στις 20 Φεβρουαρίου 2025.

* 326 χιλιοστά το μεγαλύτερο ημερήσιο ύψος βροχής του έτους την 21η Νοεμβρίου στον Καταρράκτη Άρτας.

* 2.202 χιλιοστά ετήσιο ύψος βροχής στην Πετάλεια Κέρκυρας.

Σε Σκάλα Μεσσηνίας, Αμφιλοχία και Τραγάνα Φθιώτιδας σημειώθηκαν οι υψηλότερες θερμοκρασίες κατά τον μήνα Ιούλιο, ενώ οι χαμηλότερες θερμοκρασίες στο Οχυρό Δράμας, Μαυρολιθάρι Φωκίδας και Νέο Καύκασο Φλώρινας.

Πέραν των παραπάνω αριθμών, οι δώδεκα μήνες του έτους, σύμφωνα με την ομάδα του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών/ΜΕΤΕΟ είχαν τα παρακάτω χαρακτηριστικά:

* Ο Ιανουάριος ήταν ένας πολύ θερμός μήνας με θετικές αποκλίσεις θερμοκρασίας από τις κανονικές τιμές σε όλα τα γεωγραφικά διαμερίσματα της χώρας.

* Ο Φεβρουάριος ήταν ένας ψυχρός μήνας με σημαντικές αρνητικές αποκλίσεις θερμοκρασίας από τις κανονικές τιμές σε όλα τα γεωγραφικά διαμερίσματα της χώρας.

* Ο Μάρτιος ήταν ένας θερμός μήνας με θερμοκρασίες υψηλότερες από τις κανονικές τιμές σε όλα τα γεωγραφικά διαμερίσματα της χώρας. Πολύ υψηλές για την εποχή θερμοκρασίες σημειώθηκαν μέσα στο δεύτερο δεκαήμερο του μήνα.

* Ο Απρίλιος ήταν ένας ψυχρός μήνας με αρνητικές αποκλίσεις θερμοκρασίας από τις κανονικές τιμές σε όλα τα γεωγραφικά διαμερίσματα της χώρας.

* Ο Μάιος ήταν ένας μήνας με θερμοκρασίες κοντά στις κανονικές τιμές. Ένα πολύ σημαντικό επεισόδιο μεταφοράς αφρικανικής σκόνης επηρέασε τη νότια ηπειρωτική χώρα και την Κρήτη στις 17 Μαΐου 2025.

* Ο Ιούνιος ήταν ένας πολύ θερμός μήνας με σημαντικές θετικές αποκλίσεις θερμοκρασίας από τις κανονικές τιμές σε όλα τα γεωγραφικά διαμερίσματα της χώρας. Σημειώνεται, επίσης, ο πολύ μεγάλος αριθμός ημερών με ισχυρά μελτέμια στο Αιγαίο (24 από τις 30 ημέρες του μήνα).

* Ο Ιούλιος ήταν ένας πολύ θερμός μήνας με πολύ σημαντικές θετικές αποκλίσεις θερμοκρασίας από τις κανονικές τιμές σε όλα τα γεωγραφικά διαμερίσματα της χώρας. Από τις 14 ως τις 28 Ιουλίου (με εξαίρεση το διήμερο 18-19/07) σημειώθηκαν πολύ υψηλές θερμοκρασίες σε όλη τη χώρα.

* Ο Αύγουστος ήταν ένα μήνας με θερμοκρασίες κοντά στις κανονικές τιμές. Ισχυρά μελτέμια έπνεαν στο Αιγαίο τις 21 από τις 31 ημέρες του μήνα.

* Ο Σεπτέμβριος ήταν ένας μήνας με θερμοκρασίες ελαφρώς υψηλότερες από τις κανονικές τιμές σε όλα σχεδόν τα γεωγραφικά διαμερίσματα της χώρας.

* Ο Οκτώβριος ήταν ένας ψυχρός μήνας με αρνητικές αποκλίσεις θερμοκρασίας από τις κανονικές τιμές σε όλα τα γεωγραφικά διαμερίσματα της χώρας.

* Ο Νοέμβριος ήταν ένας θερμός μήνας με θετικές αποκλίσεις θερμοκρασίας από τις κανονικές τιμές σε όλα σχεδόν τα γεωγραφικά διαμερίσματα της χώρας. Πολύ μεγάλα ύψη βροχής σημειώθηκαν κυρίως στη δυτική και βορειοδυτική Ελλάδα.

* Ο Δεκέμβριος ήταν ένας μήνας με θερμοκρασίες ελαφρώς υψηλότερες από τις κανονικές τιμές. Μεγάλα ύψη βροχής σημειώθηκαν κυρίως σε περιοχές της ανατολικής και νότιας Ελλάδας.

Όσον αφορά στα ετήσια ύψη βροχόπτωσης κατά το 2025, τα μεγαλύτερα σημειώθηκαν στην Πετάλεια Κέρκυρας, στα Θεοδώριανα και στα Λεπιανά Άρτας, ενώ τα χαμηλότερα σε Ανάφη, Ίο και Σχοινούσα.

Σε χάρτες που επισυνάπτονται παρουσιάζονται τα 10 μεγαλύτερα και τα 10 μικρότερα ετήσια ύψη βροχόπτωσης για το 2025 και οι 10 μέγιστες και οι 10 μικρότερες ελάχιστες θερμοκρασίες (πλην χιονοδρομικών κέντρων και δολινών), σύμφωνα με τις καταγραφές του δικτύου αυτόματων μετεωρολογικών σταθμών του meteo.gr/Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών. Πηγή: Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών/ΜΕΤΕΟ

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Nature: Σημαντικά επιστημονικά γεγονότα που αναμένουμε το 2026

Από

Έμβολος

01/01/2026

Η πρώτη επανδρωμένη αποστολή στη Σελήνη έπειτα από 54 χρόνια, διαστημικές αποστολές για την εξερεύνηση των φεγγαριών της Γης και του Άρη, μια τεράστια γεώτρηση στον πυθμένα του ωκεανού, κλινικές μελέτες για τη θεραπεία σπάνιων γενετικών παθήσεων και την έγκαιρη ανίχνευση καρκίνου συγκαταλέγονται στα επιστημονικά γεγονότα που αναμένεται να δώσουν το στίγμα τους το 2026, σύμφωνα με το περιοδικό Nature.

Το 2025, το Nature ξεχώρισε την ιατρική έρευνα για τη θεραπεία του KJ Muldoon, ενός μωρού με μια εξαιρετικά σπάνια γενετική πάθηση. Το βρέφος έλαβε εξατομικευμένη θεραπεία για να διορθώσει τη συγκεκριμένη μετάλλαξη που προκαλεί την ασθένεια. Η ίδια ερευνητική ομάδα σχεδιάζει τη νέα χρονιά να ζητήσει έγκριση από τον Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ (FDA), προκειμένου να διεξάγει μια κλινική δοκιμή στη Φιλαδέλφεια της Πενσιλβάνιας, που θα δοκιμάσει θεραπείες επεξεργασίας γονιδίων σε περισσότερα παιδιά με σπάνιες μεταβολικές διαταραχές. Μια άλλη ερευνητική ομάδα ελπίζει να ξεκινήσει μια παρόμοια δοκιμή για γενετικές διαταραχές του ανοσοποιητικού συστήματος.

Μια κλινική δοκιμή στη Βρετανία σχετική με μία μόνο εξέταση αίματος για την ανίχνευση περίπου 50 τύπων καρκίνου πριν από την εμφάνιση των συμπτωμάτων, αναμένεται να ανακοινώσει αποτελέσματα το 2026. Η εξέταση ελέγχει τμήματα DNA που απελευθερώνουν τα καρκινικά κύτταρα στο αίμα και μπορεί να εντοπίσει τον τύπο ιστού ή οργάνου από το οποίο προέρχεται το σήμα. Στη δοκιμή συμμετείχαν περισσότερα από 140.000 άτομα και εάν τα αποτελέσματα είναι πολλά υποσχόμενα, οι υγειονομικές αρχές σχεδιάζουν να εφαρμόσουν το εργαλείο σε όλα τα βρετανικά νοσοκομεία. Στη Βρετανία, επίσης, θα τεθεί σε ισχύ τον ερχόμενο Απρίλιο η μεγαλύτερη εδώ και δύο δεκαετίες επικαιροποίηση του ρυθμιστικού πλαισίου για τις κλινικές δοκιμές. Σύμφωνα με τους νέους κανόνες, οι ερευνητές μπορούν να ζητήσουν δεοντολογική και κανονιστική έγκριση με μία αίτηση. Ωστόσο, ο νόμος θα ορίζει, επιπλέον, ότι όλες οι δοκιμές που αφορούν φάρμακα πρέπει να καταχωρούνται δημόσια πριν από την πρόσληψη του πρώτου συμμετέχοντα και ότι μία περίληψη των αποτελεσμάτων πρέπει να δημοσιοποιηθεί εντός δώδεκα μηνών από το τέλος της δοκιμής. Στόχος είναι η επιτάχυνση της έρευνας, η ενίσχυση της διαφορετικότητας των συμμετεχόντων και η μείωση του χρόνου που απαιτείται για να φτάσουν οι πολλά υποσχόμενες θεραπείες στους ανθρώπους που τις χρειάζονται.

Διαστημικές έρευνες

Το 2026 αναμένεται να είναι άλλη μία χρονιά γεμάτη ενδιαφέρουσες διαστημικές αποστολές. Το Artemis II της NASA θα στείλει τέσσερις αστροναύτες να πετάξουν γύρω από τη Σελήνη με το διαστημόπλοιο Orion. Η δεκαήμερη πτήση θα είναι η πρώτη επανδρωμένη σεληνιακή αποστολή από τη δεκαετία του 1970 και θα βοηθήσει στην προετοιμασία για επόμενες αποστολές προσελήνωσης. Η Κίνα ετοιμάζεται επίσης να εκτοξεύσει τον επόμενο σεληνιακό ανιχνευτή της Chang’e-7 τον Αύγουστο. Στόχος της είναι να φτάσει κοντά στον νότιο πόλο, μια περιοχή με βράχους και κρατήρες, γνωστή για τις δυσκολίες προσελήνωσης. Το 2023 το Chandrayaan-3 της Ινδίας ήταν το πρώτο διαστημόπλοιο που προσεληνώθηκε με επιτυχία κοντά στον νότιο πόλο της Σελήνης. Εάν καταφέρει να αφιχθεί με επιτυχία το Chang’e-7 θα αναζητήσει πάγο νερού και θα μελετήσει σεισμούς.

Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος (ESA) σχεδιάζει να εκτοξεύσει τον δορυφόρο PLATO προς το τέλος του επόμενου έτους, προκειμένου να χρησιμοποιήσει τις 26 κάμερές του για να παρακολουθήσει περισσότερα από 200.000 φωτεινά αστέρια και να εντοπίσει πλανήτες με θερμοκρασίες που επιτρέπουν τον σχηματισμό υγρού νερού. Η αποστολή θα μετρήσει τα μεγέθη των εξωπλανητών και θα ανακαλύψει εξωφεγγάρια και δακτυλίους γύρω από αυτούς.

Οι ερευνητές στρέφουν επίσης το βλέμμα τους στον Άρη, με την Ιαπωνία (JAXA) να σχεδιάζει να εκτοξεύσει την αποστολή Martian Moons eXploration (MMX) για να επισκεφθεί τα δύο φεγγάρια του κόκκινου πλανήτη, Φόβο και Δείμο. Το διαστημόπλοιο θα συλλέξει δείγματα της επιφάνειας του Φόβου και θα τα επιστρέψει στη Γη το 2031.

Η πρώτη ηλιακή αποστολή της Ινδίας, Aditya-L1, που τέθηκε σε τροχιά το 2024, θα παρατηρήσει τον Ήλιο σε μια περίοδο που η ηλιακή δραστηριότητα είναι κοντά στο μέγιστο και χαρακτηρίζεται από τα υψηλότερα ποσοστά ηλιακών κηλίδων, εκλάμψεων και ηλιακών καταιγίδων. Η αποστολή θα παρατηρήσει τη μετάβαση του Ήλιου από την ηρεμία στην αναταραχή. Χαρακτηριστικό είναι ότι σε περιόδους χαμηλής δραστηριότητας, συμβαίνουν δύο έως τρεις στεμματικές εκπομπές μάζας, μια μορφή ηλιακής δραστηριότητας που συνοδεύεται από μεγάλης κλίμακας εκτόξευση πυκνού υλικού από το ηλιακό στέμμα προς τον μεσοπλανητικό χώρο. Τον επόμενο χρόνο αναμένονται δέκα ή περισσότερα τέτοια συμβάντα καθημερινά.

Το 2026 θα αρχίσει μια μεγάλης κλίμακας αναβάθμιση του Μεγάλου Επιταχυντή Αδρονίων (LHC) του CERN για να γίνει προετοιμασία για τον LHC υψηλής φωτεινότητας, που προγραμματίζεται να αρχίσει να λειτουργεί το 2030. Τον Απρίλιο επίσης θα ολοκληρωθεί η κατασκευή του ανιχνευτή Mu2e του Εθνικού Εργαστηρίου Επιταχυντών Fermi (Fermilab) στο Ιλινόις. Το πείραμα θα ελέγξει εάν το μιόνιο, ένα μυστηριώδες σωματίδιο, μπορεί να μετατραπεί σε ηλεκτρόνιο χωρίς να σχηματιστούν επιπλέον σωματίδια. Η συλλογή δεδομένων αναμένεται να αρχίσει το 2027.

Τα μυστικά της Γης και της τεχνητής νοημοσύνης

Την πρώτη του επιστημονική αποστολή θα κάνει το 2026 το κινεζικό πλοίο ωκεάνιων γεωτρήσεων Meng Xiang. Το σκάφος έχει σχεδιαστεί για να κάνει γεωτρήσεις έως και έντεκα χιλιόμετρα κάτω από τον βυθό της θάλασσας και να συλλέγει δείγματα.

Η έρευνα που υποστηρίζεται από την τεχνητή νοημοσύνη, από την επεξεργασία κειμένου, τη συγγραφή κώδικα έως τη δημιουργία επιστημονικών υποθέσεων, έκανε άλματα το 2025 και η νέα χρονιά μπορεί να φέρει τις πρώτες σημαντικές επιστημονικές ανακαλύψεις από την τεχνητή νοημοσύνη. Επίσης, το 2026 αναμένεται να παρουσιαστούν τεχνικές που ξεπερνούν τα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα, τα οποία θεωρούνται δαπανηρά στο να εκπαιδευτούν. Οι νεότερες προσεγγίσεις επικεντρώνονται στον σχεδιασμό μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης μικρής κλίμακας που μαθαίνουν από μια περιορισμένη ομάδα δεδομένων και μπορούν να ειδικευτούν στην επίλυση συγκεκριμένων γρίφων λογικής. Το 2025, ένα τέτοιο μικροσκοπικό μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης (TRM) ξεπέρασε τα μαζικά μεγάλα γλωσσικά μοντέλα σε μια λογική δοκιμασία.

Το Nature εκφράζει τέλος, ανησυχίες για τη δεύτερη χρονιά της προεδρίας του Ντόναλντ Τραμπ. Όπως επισημαίνεται, οι διαμάχες μεταξύ του Λευκού Οίκου και του Κογκρέσου σχετικά με τις περικοπές στη χρηματοδότηση της επιστήμης φαίνεται ότι θα συνεχιστούν, ενώ οι αλλαγές στην πολιτική δημόσιας υγείας που έχουν προκαλέσει κριτική από τους ερευνητές, όπως η άρση των συστάσεων για εμβόλια, η προώθηση αναπόδεικτων ιατρικών ισχυρισμών, οι περικοπές στη διεθνή βοήθεια και η μειωμένη συμμετοχή σε παγκόσμια προγράμματα υγείας, θα έχουν ευρείες συνέπειες. Τέλος, τα πανεπιστήμια των ΗΠΑ θα πρέπει να έρθουν αντιμέτωπα με τους περιορισμούς σχετικά με τη μετανάστευση, που θα μπορούσαν να περιορίσουν την κυκλοφορία φοιτητών και επιστημόνων από άλλες χώρες. Οι εθνικές ερευνητικές προτεραιότητες της κυβέρνησης Τραμπ επικεντρώνονται στην τεχνητή νοημοσύνη και τις κβαντικές τεχνολογίες, κάτι που ορισμένοι ερευνητές χαιρετίζουν, όμως άλλοι ανησυχούν ότι θα απομακρύνει πόρους από άλλους τομείς.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Χρ. Παπαδάκη: Η αγριοκρεμμύδα και το ποδαρικό «πλέκουν μαζί την Πρωτοχρονιά, σε κάθε σπιτικό, ένα αόρατο δίχτυ προστασίας»

Από

Έμβολος

01/01/2026

Τι συνδέει το πρωτοχρονιάτικο ποδαρικό με τη σκίλλη, την αγριοκρεμμύδα που κρεμάμε στην εξώπορτα κάθε αρχή του χρόνου; Εκτός το ότι είναι από τα πιο γνωστά έθιμα της Πρωτοχρονιάς με πανάρχαιες καταβολές, έχουν ένα ακόμα κοινό. Την Δρ Χριστίνα Παπαδάκη, αρχαιολόγο, μεταδιδακτορική ερευνήτρια στο Τμήμα Μεσογειακών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αιγαίου και συγγραφέα, η οποία έχει υπογράψει έως τώρα 7 βιβλία, που κυκλοφορούν από τις εκδόσεις ΑΛΛΩΣΤΕ. «Η Αθανατοκρομμύδα και η Γοργώ. Μαγικά φυτά, ιστορία και θρύλοι» και «Η Μαγεία του Ποδιού και του Υποδήματος», με ιστορίες και μύθους που «καταδύονται» στην προέλευση των δυο εθίμων (και όχι μόνο), είναι δυο από τα βιβλία της εκδοτικής σειράς «Καταγραφές μαγείας από την αρχαιότητα ως σήμερα», με επιστημονικό υπεύθυνο τον Παναγιώτη Κουσούλη, καθηγητή Αιγυπτιολογίας στο Τμήμα Μεσογειακών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αιγαίου.

Πόσο… μαγικά είναι, λοιπόν, τα δυο έθιμα της Πρωτοχρονιάς, που παρά τις μακρινές τους καταγωγές, έχουν γερές βάσεις και στο σήμερα; Το ΑΠΕ-ΜΠΕ συνομίλησε με την Χριστίνα Παπαδάκη, συμμετέχοντας σε ένα γοητευτικό «ταξίδι» στον χρόνο, σε πεποιθήσεις και παραδόσεις που αν και δύσκολα ανιχνεύονται οι απαρχές τους, έχουν αφήσει ανεξίτηλα «χνάρια» σε πρόσωπα και αντικείμενα, συχνά αναπάντεχα, όπως ο Μέγας Αλέξανδρος και η Μέδουσα, αλλά και μινωικά σφραγιστικά δαχτυλίδια, περίαπτα-φυλακτά και ιερά ρυτά.

Ακολουθεί η συνέντευξη της Δρ Χριστίνας Παπαδάκη στο ΑΠΕ-ΜΠΕ και στη δημοσιογράφο Ελένη Μάρκου:

Ερ. Η αγριοκρομμύδα (Σκίλλη η Παράλιος, λατ. Scilla maritima) πρωταγωνιστεί σε ένα από τα πιο γνωστά ευετηριακά έθιμα της Πρωτοχρονιάς, καθώς τοποθετείται για καλή και γόνιμη χρονιά στον κατεξοχήν μεταβατικό χώρο του σπιτιού, τη θύρα. Από πού ξεκινά η ιστορία του φυτού που ανθίζει και μετά την εκρίζωσή του και, σύμφωνα με τον μύθο, δεν ξεραίνεται ποτέ;

Απ. Όταν κρεμάμε τη σκιλλοκρεμμύδα στην πόρτα μας, πιστεύουμε ότι τηρούμε ένα χαριτωμένο φολκλόρ έθιμο. Στην πραγματικότητα, όμως, εγκαθιστούμε έναν αρχέγονο «φρουρό» στο σπίτι μας και επιτελούμε μια πράξη μαγείας που επιβιώνει αδιάκοπα από την Κλασική εποχή μέχρι σήμερα. Σκεφτείτε το δέος που προκαλούσε αυτό το φυτό στους προγόνους μας, καθώς αψηφά τους νόμους της φύσης. Το ξεριζώνεις, του στερείς το χώμα και το νερό, κι όμως αυτό αντί να πεθάνει εξακολουθεί να ανθίζει και να βγάζει νέα φύλλα για πολλά ακόμη χρόνια. Αυτή η «μανία» του για τη ζωή, η ιδιότητά του να είναι «φιλόζωον», όπως παρατηρεί ο Θεόφραστος, το μετέτρεψε στο πέρασμα του χρόνου στο απόλυτο σύμβολο της αθανασίας και της αναγέννησης στους λαούς της Εγγύς Ανατολής και της Μεσογείου.

Ερ. Γιατί, όμως, στην πόρτα;

Απ. Η εξώπορτα είναι το «σύνορο», το σημείο που χωρίζει την ασφάλεια του σπιτιού από το άγνωστο του έξω κόσμου. Κρεμώντας τη σκίλλη εκεί, όπως δίδασκε ακόμα και ο Πυθαγόρας, δημιουργούμε μια ασπίδα που διώχνει τη βασκανία, τα κακά πνεύματα και φέρνει στο σπίτι υγεία, πλούτο και ευτυχία. Η σκίλλη δεν είναι όμως μόνο φυλαχτό, είναι και «μάντης». Οι αγρότες στο Αιγαίο διάβαζαν κάποτε στα φύλλα της τον καιρό και το μέλλον της σοδειάς τους, προβλέποντας αν η χρονιά θα φέρει πείνα ή αφθονία. Και στην Κρήτη, ο σεβασμός απέναντί της είναι ταυτόχρονα και φόβος, καθώς υπάρχει η βαριά δοξασία πως αν η κρεμασμένη σκίλλη στεγνώσει μέσα στον Γενάρη, αυτός είναι κακός οιωνός, ως προμήνυμα θανάτου για τον νοικοκύρη. Άρα, την Πρωτοχρονιά, κρεμώντας αυτόν τον βολβό έξω από την πόρτα μας, προσπαθούμε να δαμάσουμε τον χρόνο και να εξασφαλίσουμε ότι η ζωή θα νικήσει την αναπόφευκτη φθορά του.

Ερ. Στο βιβλίο σας κάνετε λόγο και για τη σχέση της σκίλλης με τον Μέγα Αλέξανδρο, την αδελφή του, αλλά και με τη Μέδουσα που πέτρωνε όσους τολμούσαν να την αντικρίσουν. Μιλήστε μας γι’ αυτές τις συνδέσεις.

Απ. Θα σας μιλήσω με ένα παραμύθι, όπως το λένε οι θρύλοι. Μια φορά και έναν καιρό, η μοίρα αποφάσισε να παίξει ένα παράξενο παιχνίδι, δένοντας για πάντα τρεις διαφορετικούς κόσμους με το νήμα της αθανασίας. Η ιστορία μας ξεκινά με τον πιο τρανό βασιλιά του κόσμου, τον Μέγα Αλέξανδρο, που αφού κατέκτησε όλη τη γη, θέλησε να νικήσει και τον θάνατο για να μπορέσει να απολαύσει τους καρπούς των μόχθων του στο διηνεκές. Έτσι, πέρασε ανάμεσα σε βουνά που συγκρούονταν, αντιμετώπισε επιτυχώς ανυπέρβλητες δυσκολίες και εν τέλει σκότωσε τον δράκο που φύλαγε το «αθάνατο νερό», αποκτώντας το μαγικό ελιξίριο της νεότητας και της αιώνιας ζωής. Όμως, η Μοίρα είχε άλλα σχέδια. Η αδελφή του, άθελά της, έχυσε μια μέρα το μαγικό αυτό νερό, όμως εκείνο δεν χάθηκε στο χώμα, αλλά πότισε μια ταπεινή σκιλλοκρεμμύδα. Από εκείνη τη στιγμή, αυτό το φυτό «έκλεψε» το δώρο της αθανασίας που προορίζονταν για τον βασιλιά. Έγινε αθάνατο και γι’ αυτό δεν ξεραίνεται ποτέ αλλά ανασταίνεται αιώνια από τον ίδιο του τον εαυτό.

Και η αδελφή του Μέγα Αλέξανδρου; Ο θρύλος λέει πως από τη λύπη και την κατάρα του αδελφού της έγινε η γνωστή σε όλους μας Γοργόνα, η βασίλισσα των θαλασσών, που ρωτάει τους ναύτες αν ζει ο αδελφός της ο Αλέξανδρος. Κάποτε, αυτή η Γοργόνα, στο μυαλό του λαού μας, συνδέθηκε με τη μορφή ενός πανάρχαιου τέρατος, της Μέδουσας, που με το φοβερό της βλέμμα πέτρωνε όποιον την κοίταζε, προστατεύοντας έτσι από το κακό. Τελικά, η Γοργώ και η σκίλλη είχαν την ίδια μοίρα. Η μία έγινε το στοιχειό της θάλασσας και η άλλη το στοιχειό της γης. Κι όπως η Γοργόνα φυλάει τα πέλαγα, έτσι και η σκίλλη στέκεται φρουρός στις πόρτες μας. Είναι και οι δύο πλάσματα που ακροβατούν ανάμεσα στη ζωή και το θάνατο, πλασμένα για να φοβίζουν το σκοτάδι και να προστατεύουν το φως.

Ερ. Με ποιες άλλες μορφές και θεότητες της αρχαιότητας έχει συνδεθεί η σκίλλη;

Απ. Αν ξεφυλλίσουμε το βιβλίο, θα δούμε πως η σκίλλη ήταν ένας σιωπηλός πρωταγωνιστής που συντρόφευε θεούς, μάγους και δαίμονες. Η ιστορία της ξεκινά από πολύ παλιά, από το σοφό Επιμενίδη της Κρήτης, τον άνθρωπο που κοιμήθηκε για δεκαετίες στο σπήλαιο του Δία. Λένε πως ζούσε χωρίς να τρώει, χάρη σε μια μυστική τροφή, την «άλιμο βρώση», που του είχαν διδάξει οι Νύμφες και είχε ως βασικό συστατικό της τη σκίλλη. Όμως, η σκίλλη είχε και μια πιο σκοτεινή, βίαιη πλευρά. Στην αρχαία Ελλάδα, όταν μια πόλη χτυπιόταν από λιμό ή αρρώστια, έπαιρναν τον πιο άσχημο άνθρωπο, τον «φαρμακό», και τον ράπιζαν στα γεννητικά όργανα με κλαδιά σκίλλης πριν τον διώξουν ή τον θυσιάσουν, πιστεύοντας πως το κάψιμο που προκαλεί το φυτό στο δέρμα θα έπαιρνε μαζί του το κακό.

Όσο για τον κόσμο των πνευμάτων, η σκίλλη ανήκε στην Εκάτη, τη θεά της μαγείας και του Κάτω Κόσμου, ενώ πίστευαν πως το φυτό αυτό μπορούσε να κρατήσει μακριά ακόμα και τους λύκους που ζάρωναν στη θέα του. Στην Κρήτη, μέχρι πρόσφατα, χρησιμοποιούσαν την «αθανατοκρομμύδα» για να «καρφώσουν» τη Γελλώ, το δαιμόνιο που έπινε το αίμα των παιδιών, τρυπώντας τον βολβό με καλάμια και απαγγέλλοντας ξόρκια.

Ερ. Γιατί, όμως, αυτό το φυτό; Γιατί διάλεξαν την ταπεινή σκιλλοκρεμμύδα;

Απ. Η απάντηση κρύβεται στη φύση της που αψηφά τον θάνατο αλλά και στο όνομά της, το οποίο συνδέεται με το ρήμα «σκύλλω» που σημαίνει σκίζω και τυραννώ, αλλά και με το αρχαίο μεσοποταμιακό «sikillu», που σημαίνει «το φυτό που καθαρίζει». Οι αρχαίοι κατάλαβαν πως μέσα στους χυμούς της κρύβεται μια δύναμη που καίει, που καθαρίζει το σώμα και διώχνει το κακό. Έτσι, αυτός ο βολβός που μοιάζει με ανθρώπινο κεφάλι, έγινε το απόλυτο σύμβολο, ένα πλάσμα που ζει ανάμεσα σε δύο κόσμους, ικανό να απορροφά το κακό και να χαρίζει αιώνια ζωή.

Ερ. Υπάρχει όμως σύνδεση του φυτού και με απεικονίσεις σε μινωικά αντικείμενα, όπως σφραγιστικά δαχτυλίδια, περίαπτα-φυλακτά και ιερά ρυτά.

Απ. Αν εξετάσουμε προσεκτικά συγκεκριμένα μινωικά αντικείμενα θα διαπιστώσουμε ότι η σκίλλη δεν ήταν ένα κοινό αγριόχορτο για τους προγόνους μας, αλλά ένα ιερό σύμβολο που πρωταγωνιστούσε σε μια «μυστική» εικαστική γλώσσα. Το «παραμύθι» της αρχαιολογίας ξεκινά με ένα χρυσό σφραγιστικό δαχτυλίδι από το νησάκι του Μόχλου. Πάνω στη μικροσκοπική του επιφάνεια, βλέπουμε ένα πλοίο να ταξιδεύει, κουβαλώντας μια θεϊκή μορφή. Δίπλα της, ξεχωρίζουν κάποια αινιγματικά αντικείμενα που μοιάζουν με διπλούς βολβούς και θαμνώδη φύλλα. Οι ειδικοί αναγνωρίζουν σε αυτά τη μορφή της σκίλλης, η οποία, όπως ο κρίνος και ο κρόκος, συμμετέχει στον ιερό κύκλο της γονιμότητας και της λατρείας. Όμως, η πιο συγκλονιστική «σελίδα» αυτής της ιστορίας είναι γραμμένη πάνω σε ένα πήλινο ρυτό που βρέθηκε στην Κνωσό και προοριζόταν για ιερές σπονδές. Πάνω στο αγγείο, ο καλλιτέχνης ζωγράφισε μια παράξενη «ιερή συμμαχία». Απεικόνισε τη σκίλλη δίπλα-δίπλα με την οκτώσχημη ασπίδα, το σύμβολο της πολεμικής ισχύος, και, το κυριότερο, δίπλα σε μια τρομακτική «γοργείη κεφαλή». Ένα πρόσωπο με γουρλωτά μάτια, ανοιχτό στόμα και όρθια μαλλιά, που θυμίζει το μεταγενέστερο Γοργόνειο. Είναι σαν οι Μινωίτες να μας λένε μια ιστορία χωρίς λόγια. Και τα τρία είναι σύμβολα «αποτρόπαια», φτιαγμένα για να διώχνουν το κακό. Σε αυτό το αρχαιολογικό αφήγημα, η σκίλλη αναδεικνύεται ως χθόνιο σύμβολο της Μινωικής Θεάς. Όπως το αγγείο περιείχε το ιερό υγρό, το νερό, για την αναγέννηση της φύσης, έτσι και η σκίλλη, με τον βολβό της που αρνείται να πεθάνει, προστατεύει τη ζωή. Το ταπεινό αυτό φυτό που βλέπουμε σήμερα στις άκρες των δρόμων, να αναδύεται ακόμη και από την καυτή άσφαλτο, κάποτε «έστεκε» ισότιμα δίπλα στα ιερά σύμβολα των ανακτόρων, συνδέοντας τη γονιμότητα της γης με τον φόβο του θανάτου, σε έναν πολιτισμό που ήξερε να εκτιμά, να σέβεται και να λατρεύει τη φύση σε όλες τις μορφές της.

Ερ. Στο βιβλίο σας «Η Μαγεία του ποδιού και του υποδήματος» (Εκδ. ΑΛΛΩΣΤΕ) καταπιάνεστε με το πιο γήινο μέλος του ανθρώπινου σώματος, το πόδι, αναδεικνύοντας την πολύπλευρη σημασία που είχε στην αρχαιότητα αλλά και αργότερα ως σύμβολο επιθυμίας, λυρισμού και προστασίας. Σε αυτό αναφέρεστε και στο ποδαρικό, ένα έθιμο που επίσης αναβιώνει την Πρωτοχρονιά. Ποιες είναι οι ρίζες του;

Απ. Στα «μαγικά παραμύθια» της λαϊκής παράδοσης πολλών λαών του κόσμου, το πόδι είναι η ρίζα του ανθρώπου. Είναι το μοναδικό σημείο που βρίσκεται σε διαρκή επαφή με τη Μητέρα Γη, αντλώντας από τα σπλάχνα της δυνάμεις, σκοτεινές και φωτεινές ταυτόχρονα, όπως τα δέντρα που βυθίζουν τις ρίζες τους στη γη για να τραφούν. Το πόδι είναι ο αγωγός που μας ενώνει με τις χθόνιες δυνάμεις, με το μυστήριο που κρύβεται στα σπλάχνα του κόσμου. Στο μαγικό αυτό σύμπαν, το «ποδαρικό» είναι μια ιεροτελεστία διάβασης. Φανταστείτε την εξώπορτα σαν ένα κρίσιμο, ιερό σύνορο και το κατώφλι ως τη νοητή γραμμή που χωρίζει το «μέσα» (την ασφάλεια, τη φωλιά μας) από το «έξω» (το άγνωστο, το χάος, τα δαιμόνια). Στο πλαίσιο αυτό, το «ποδαρικό» μεταμορφώνεται σε μια ιεροτελεστία υψηλής μαγείας. Το πόδι λειτουργεί ως αγωγός με το οποίο ο επισκέπτης μεταδίδει τη ζωτική του δύναμη στο σπίτι και τους ενοίκους του. Το πάτημά του είναι μια συμβολική πράξη «καταπάτησης» και κυριαρχίας στον χώρο μας. Βεβαίως, η αρχαία παράδοση διαχωρίζει το φως από το σκοτάδι. Το δεξί πόδι είναι ο πρωταγωνιστής του καλού, το «αίσιον», το τυχερό, αυτό που συνδέεται με τη ζωή, τη δύναμη και την επιδεξιότητα. Αντίθετα, το αριστερό πόδι κουβαλάει τη γρουσουζιά και την κακοτυχία. Γι’ αυτό, στο ποδαρικό, η είσοδος πρέπει να γίνει αυστηρά «με το δεξί», για να «ξορκίσουμε» το κακό και να εισάγουμε μόνο τη θετική ενέργεια του σύμπαντος στο σπίτι.

Γιατί, όμως, το πόδι και όχι το χέρι; Διότι το πόδι είναι αυτό που «πατάει», που κατακτά τον χώρο και συνακόλουθα τον χρόνο. Εκείνος που πατάει πρώτος το πόδι του στο σπίτι μας τη νέα χρονιά, συμβολικά το «κατακτά» και το σφραγίζει με την αύρα του. Αν είναι άνθρωπος «καλόπους», τυχερός και γουρλής, τότε η ενέργεια που ρέει από τη γη, περνάει μέσα από το σώμα του και εκτονώνεται στο σπίτι μας μέσω του δεξιού του ποδιού, φέρνοντας ευφορία, υγεία και αφθονία. Αντίθετα, ο «κακόπους» κουβαλάει τη γρουσουζιά, τη φθορά, το αναπόδραστο κακό. Μάλιστα, για να «ριζώσει» το καλό, ο επισκέπτης έπρεπε παραδοσιακά να πατήσει πάνω σε μια πέτρα, ιδανικά σιδερόπετρα, ώστε οι ένοικοι να παραμείνουν «σιδερένιοι» και γεροί, ή πάνω σε ένα χρυσό φλουρί για να εισβάλλει στο σπίτι ο πλούτος και η αφθονία.

Ερ. Αν ενώσουμε τις ιστορίες αυτών των δύο βιβλίων, τι συμβαίνει τελικά στο σπίτι μας την Πρωτοχρονιά; Ποια είναι η «μαγεία» που συνδέει το φυτό στην πόρτα με το πρώτο βήμα του επισκέπτη;

Απ. Κάθε παραμονή Πρωτοχρονιάς, με τη σκίλλη και το πόδι, συμβαίνει κάτι μαγικό. Η θύρα και το κατώφλι μας μεταμορφώνονται σε μια γέφυρα που πρέπει να διαβούμε για να εισέλθουμε στον νέο χρόνο. Για τον σκοπό αυτό χρειαζόμαστε δύο πανίσχυρους βοηθούς. Έναν για τον ουρανό και έναν για τη γη. Στο ανώφλι τοποθετούμε τη σκίλλη, μια «κλέφτρα» της ζωής, που κάποτε ήπιε το Αθάνατο Νερό, γι’ αυτό και δεν πεθαίνει ποτέ. Κρέμεται εκεί ψηλά σαν καλοκάγαθη Γοργόνα. Με τα αμέτρητα «μάτια» του βολβού της, παραμονεύει και αν πλησιάσει το κακό, η γλωσσοφαγιά ή η αρρώστια, τα «πετρώνει» και τα διώχνει μακριά, πριν προλάβουν να περάσουν την πόρτα μας. Είναι το φυλαχτό που λέει στον χρόνο: «Εδώ μέσα η ζωή θα ανθίζει αιώνια, όπως ανθίζω κι εγώ».

Χαμηλά, το κατώφλι μας περιμένει να το διαβεί το τυχερό πόδι με τον άνθρωπο που θα μας κάνει το ποδαρικό. Έτσι, την ώρα που αλλάζει ο χρόνος, το σπίτι μας κλείνει μέσα του όλη αυτή τη μαγεία. Η Σκίλλη που κρέμεται ψηλά στην πόρτα μας, εξασφαλίζει την αθανασία του ουρανού ενώ το πόδι του πρώτου επισκέπτη μεταφέρει όλη τη δύναμη της γης. Σκίλλη και πόδι μαζί πλέκουν ένα αόρατο δίχτυ προστασίας, κάνοντας το σπιτικό μας ένα απροσπέλαστο κάστρο που κανένα σκοτάδι δεν μπορεί να αγγίξει.

Προέλευση φωτογραφίας: Χρ. Παπαδάκη
ΑΠΕ-ΜΠΕ

Στον αστερισμό των deals το 2025 ο εγχώριος κλάδος τροφίμων και ποτών

Από

Έμβολος

01/01/2026

Με κύκλο εργασιών που αγγίζει τα 20 δισ. ευρώ, η βιομηχανία τροφίμων και ποτών αναδεικνύεται για ακόμη μία χρονιά σε κλάδο-πρωταγωνιστή της ελληνικής οικονομίας. Από τις αρχές του 2025 καταγράφεται μπαράζ επιχειρηματικών συμφωνιών με ιστορικά brands να αλλάζουν χέρια και μεγάλα ελληνικά και ξένα funds να τοποθετούνται στρατηγικά στην αγορά. Για το 2026 αναμένεται η δραστηριότητα στον κλάδο τροφίμων & ποτών να παραμείνει ισχυρή, με έμφαση σε συμφωνίες που ενισχύουν την ανταγωνιστικότητα και την εξωστρέφεια, παράλληλα με την προσαρμογή στις μακροοικονομικές προκλήσεις.

Ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ελληνικών Βιομηχανιών Τροφίμων, Ιωάννης Γιώτης έχει επισημάνει ότι ο κλάδος αντιπροσωπεύει το 27,7% της μεταποίησης, αποτελεί τον μεγαλύτερο εργοδότη στον τομέα της μεταποίησης με πάνω από 376.000 άμεσες και έμμεσες θέσεις εργασίας και περήφανο πρεσβευτή του ελληνικού brand name διεθνώς με πάνω από 7 δισ. ευρώ εξαγωγές. Σύμφωνα με τον κ. Γιώτη, η βιομηχανία βρίσκεται, ακόμα μια φορά, αντιμέτωπη με αλλεπάλληλες προκλήσεις εντός και εκτός συνόρων. Την ίδια στιγμή, καλείται και διασφαλίζει διαχρονικά, υπό κάθε συνθήκη, την επισιτιστική επάρκεια και την πρόσβαση των καταναλωτών σε ασφαλή και προσιτά προϊόντα, ενώ παραμένει σταθερά στο πλευρό των νοικοκυριών, έχοντας απορροφήσει και συνεχίζοντας να απορροφά γενναίες ανατιμήσεις.

Επιχειρηματικές συμφωνίες που διαμορφώνουν τον κλάδο

Τη δυναμική του κλάδου τροφίμων και ποτών καταδεικνύει το γεγονός ότι η φετινή χρονιά σημαδεύεται από μια σειρά ηχηρών εξαγορών και συνεργασιών. Στο πλαίσιο αυτό, μία σημαντική επιχειρηματική κίνηση ανακοινώθηκε περί τα τέλη Αυγούστου. Συγκεκριμένα, η Bespoke SGA Holdings ΑΕ και η Α&Χ ΥΦΑΝΤΗΣ ΑΒΕΕ δημοσιοποίησαν την υπογραφή δεσμευτικής συμφωνίας για την πώληση του 100% των μετοχών της Π.Γ. ΝΙΚΑΣ ΑΒΕΕ. Πρόκειται για ένα ηχηρό deal με επίκεντρο τον χώρο των αλλαντικών βάσει του οποίου η αλλαντοβιομηχανία Π.Γ. Νίκας ΑΒΕΕ περνά στην Υφαντής ΑΒΕΕ. Η ολοκλήρωση της εξαγοράς ανακοινώθηκε στις αρχές Δεκεμβρίου με την ενοποίηση των δύο εταιριών να δημιουργεί ισχυρές προοπτικές ανάπτυξης, καινοτομίας και εξωστρέφειας στην εγχώρια και διεθνή αγορά.

Τον περασμένο Αύγουστο η εταιρεία Leader ολοκλήρωσε την εξαγορά της εταιρείας «Ελληνικές Φάρμες», με την υποστήριξη της DECA Investments και μετά τη σχετική έγκριση από τις αρμόδιες ρυθμιστικές αρχές. Η Leader δραστηριοποιείται στην αντιπροσώπευση, αποθήκευση, διανομή και εμπορία κυρίως γαλακτοκομικών και τυροκομικών προϊόντων, καθώς και προϊόντων βουτύρου και αλίπαστων. Από το 2023, η DECA Investments, αποκλειστικός διαχειριστής του Diorama Investments II RAIF, S.C.A, κατέχει πλειοψηφική συμμετοχή στη Leader, ως μέρος της στρατηγικής του για την επένδυση και ανάπτυξη κερδοφόρων, δυναμικών και βιώσιμων ελληνικών επιχειρήσεων. Η «Ελληνικές Φάρμες», με έδρα το Ρέθυμνο Κρήτης, δραστηριοποιείται από το 2010 στον κλάδο επεξεργασίας, τυποποίησης και διανομής τυροκομικών προϊόντων, υποκατάστατων τυριού φυτικής προέλευσης και αλλαντικών.

Η οριστική συμφωνία για την πώληση του 100% των μετοχών της ηπειρώτικης γαλακτοβιομηχανίας Δωδώνη στον όμιλο Ελληνικά Γαλακτοκομεία ανακοινώθηκε στις αρχές του περασμένου Ιουλίου αποτελώντας ένα από τα μεγαλύτερα deal στον κλάδο των τροφίμων των τελευταίων ετών. Το επόμενο βήμα για την ολοκλήρωση της συναλλαγής είναι η λήψη των απαραίτητων εγκρίσεων από την Επιτροπή Ανταγωνισμού. Ο όμιλος Ελληνικά Γαλακτοκομεία, συμφερόντων της οικογένειας Σαράντη, κατέθεσε δεσμευτική πρόταση για την απόκτηση της Δωδώνη στις 17 Απριλίου με αποδέκτη το αμερικανικό fund CVC Capital Partners, βασικό μέτοχο της Vivartia. Η κατάθεση της δεσμευτικής πρότασης ήρθε μετά την ολοκλήρωση του οικονομικού και νομικού ελέγχου της Δωδώνη που πραγματοποίησαν τα αδέλφια Σαράντη, ενώ το συνολικό τίμημα για την εξαγορά εκτιμάται πέριξ των 200 εκατ. ευρώ.

Σε επένδυση-σταθμό στον κλάδο τροφίμων προχώρησε η IDEAL Holdings εξαγοράζοντας, έναντι 130 εκατ. ευρώ, το 100% της εταιρείας Μπάρμπα Στάθης και το 90% της Χαλβατζής Μακεδονική (θυγατρική της Μπάρμπα Στάθης). Η συναλλαγή υπόκειται στην έγκριση της Επιτροπής Ανταγωνισμού και αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός των επόμενων μηνών. Η εν λόγω εξαγορά αποτελεί μια συμφωνία ορόσημο για την Ideal Holdings, καθώς αποτελεί την πρώτη επένδυση της εταιρείας στον κλάδο των τροφίμων, μέσα από ένα ιστορικό όνομα της ελληνικής βιομηχανίας.

Τον Οκτώβριο η Alfa Αθ. Κουκουτάρης ΑΕΒΕ, ανακοίνωσε την εξαγορά πλειοψηφικού ποσοστού (70%) της καναδικής εταιρείας Trio Bakery Inc. Η σχέση της Alfa με τον Καναδά ξεκίνησε το 2007, όταν τα προϊόντα της βρέθηκαν για πρώτη φορά στα ράφια της τοπικής αγοράς. Τα τελευταία 1,5 χρόνια, μέσω στρατηγικών συνεργασιών, η εταιρεία πέτυχε σημαντική διεύρυνση της παρουσίας της, καλύπτοντας πλέον πάνω από το 70% της αγοράς και τοποθετώντας περισσότερους από 26 κωδικούς προϊόντων στις μεγαλύτερες αλυσίδες σούπερ μάρκετ του Καναδά, όπως οι Sobeys, Loblaws και Metro. Παράλληλα, η Alfa προχωρά σε επένδυση στο marketing και τη διαφήμιση στην αγορά του Καναδά, με ξεκάθαρο στόχο την ενδυνάμωση του brand και την ισχυροποίηση της στην Βόρεια Αμερική καθώς και την προετοιμασία για την επέκταση και στην αγορά των Ηνωμένων Πολιτειών.

Τον ίδιο μήνα, η Αμβροσία ΑΕ (θυγατρική της Bespoke-SGA Holdings AE) και η 3P SALADS AE ανακοίνωσαν την υπογραφή δεσμευτικής συμφωνίας για την εξαγορά του 70% των μετοχών της 3P SALADSΑΕ. Η συμφωνία αυτή αποτελεί σημαντικό ορόσημο στη στρατηγική ανάπτυξη των δύο εταιρειών, με στόχο την περαιτέρω ενίσχυση της παρουσίας τους στις αγορές όπου δραστηριοποιούνται, δημιουργώντας προστιθέμενη αξία για τους εργαζόμενους, τους συνεργάτες και τους καταναλωτές. Η στρατηγική αυτή κίνηση ενισχύει την ήδη επιτυχημένη παρουσία του Ομίλου Bespokeκαι της θυγατρικής της Αμβροσία ΑΕ στον κλάδο των έτοιμων τροφίμων.

Συγκεντρώσεις δυνάμεων στο κρασί

Σε συμφωνία προχώρησαν η Premia Properties και η Lyktos Holding, συμφερόντων του Μιχάλη Σάλλα, ώστε η πρώτη να αποκτήσει από τη δεύτερη το Κτήμα Σεμέλη. Ειδικότερα, υπεγράφη η μεταβίβαση του συνόλου των μετοχών της εταιρείας Σεμέλη Οινοποιητική ΑΕ με το συνολικό τίμημα της συναλλαγής (συμπεριλαμβανομένου και μέρους αναλαμβανόμενων υποχρεώσεων) να ανέρχεται σε 10,6 εκατ. ευρώ. Βάσει της συμφωνίας, η Premia αποκτά κτίρια συνολικής επιφάνειας 6.850 τετραγωνικών μέτρων (εκ των οποίων οινοποιείο στη Νεμέα Κορινθίας 5.512 τ.μ. συμπεριλαμβανομένων αποθηκευτικών χώρων και 10 σουιτών με χώρο πολλαπλών εκδηλώσεων 1.338 τ.μ.) καθώς και αγροτεμάχια έκτασης 278 στρεμμάτων (εκ των οποίων αμπελώνες 232 στρεμμάτων στη Νεμέα και στην Αρκαδία). Η δομή της συναλλαγής περιλαμβάνει το διαχωρισμό της ακίνητης περιουσίας από την οινοποιητική/εμπορική δραστηριότητα. Τα ακίνητα (οινοποιείο, σουίτες και αμπελώνες) μεταβιβάζονται στην Premia ΑΕΕΑΠ και εκμισθώνονται μέσω μακροχρόνιας μίσθωσης στην υφιστάμενη εταιρεία Σεμέλη Οινοποιητική ΑΕ. Οι μετοχές της Σεμέλη ΑΕ μεταβιβάζονται στην εταιρεία συμμετοχών Ελληνικά Οινοποιεία ΑΕ (μητρική των εταιρειών Μπουτάτη Οινοποιεία, ΙΟΛΗ ΠΗΓΗ) μαζί με την οινοποιητική και την εμπορική δραστηριότητα, συμπεριλαμβανομένων των σημάτων, των παραγωγικών μηχανημάτων, των αποθεμάτων και των απαιτήσεων και υποχρεώσεων.

Τον Νοέμβριο η Κυρ-Γιάννη ανακοίνωσε την εξαγορά του Κτήματος Σιγάλα, ολοκληρώνοντας τη μεταβίβαση του πλειοψηφικού πακέτου μετοχών από εταιρία συμφερόντων Θανάση Μαρτίνου. Η συμφωνία σηματοδοτεί μια νέα εποχή για το εμβληματικό οινοποιείο της Σαντορίνης που περνά πλέον εξ ολοκλήρου στην οικογένεια της Κυρ-Γιάννη. Με την εξαγορά, η Κυρ-Γιάννη ενδυναμώνει το αποτύπωμά της στον ελληνικό και διεθνή οινικό χάρτη και καθιερώνεται ως κορυφαίος πρεσβευτής του ελληνικού κρασιού διεθνώς, καθώς δημιουργείται ένα νέο, εξόχως ανταγωνιστικό σχήμα που ενώνει τρεις κορυφαίες αμπελοοινικές ζώνες της χώρας: Νάουσα και Αμύνταιο με το Κτήμα Κυρ-Γιάννη, Σαντορίνη με το Κτήμα Σιγάλα. Κοινός τόπος και στόχος, η βιώσιμη ανάπτυξη, η ανάδειξη των μοναδικών terroirs και η παραγωγή κρασιών υψηλής ποιότητας. Σημειώνεται ότι η επιχειρηματική δυναμική και εξωστρέφεια της οικογένειας Κυρ-Γιάννη αναμένεται να ξεπεράσει συνολικά τα 20 εκατ. ευρώ σε κύκλο εργασιών, με παρουσία σε 55 χώρες και τις εξαγωγές να αγγίζουν τα 7 εκατ. ευρώ. Η επένδυση στον ποιοτικό, βιώσιμο οινοτουρισμό αποτελεί επίσης αιχμή του δόρατος του νέου σχήματος. Ενδεικτικά, περισσότεροι από 35.000 επισκέπτες επισκέφθηκαν φέτος τους τρεις προορισμούς (Νάουσα, Αμύνταιο και Σαντορίνη) των Κτημάτων Κυρ-Γιάννη και Σιγάλα αντίστοιχα.

Στο επίκεντρο η εξωστρέφεια

Μία ακόμα σημαντική συμφωνία του κλάδου τροφίμων και ποτών αφορούσε την εξαγορά της εταιρείας Κάμπος Χίου Βιομηχανία Χυμών και Αναψυκτικών ΑΕ από την εταιρεία Ελληνικά Γαλακτοκομεία ΑΕ, των αδερφών Σαράντη, γνωστή κυρίως με το εμπορικό σήμα «ΟΛΥΜΠΟΣ». Η εταιρεία Ελληνικά Γαλακτοκομεία δεσμεύεται, όπως ανακοίνωσε, να διαφυλάξει τα ίδια υψηλά ποιοτικά πρότυπα παραγωγής των προϊόντων που παραλαμβάνει, αξιοποιώντας τα αγνά φρούτα και την εξαιρετική πρώτη ύλη της Χίου. Επίσης, στοχεύει να επενδύσει περαιτέρω στην καινοτομία και το όραμα των μετόχων της Κάμπος Χίου και να αναδείξει την εταιρεία σε σημείο αναφοράς στην κατηγορία των χυμών, συμβάλλοντας ενεργά στην ενίσχυση της τοπικής οικονομίας αυτού του ιστορικού νησιού.

Στην απόκτηση μειοψηφικού ποσοστού στην Ευβοϊκή Ζύμη προχώρησε τον περασμένο Μάιο το Halcyon Equity Partners, σε μια κίνηση που εντάσσεται στην ευρύτερη στρατηγική του επενδυτικού οχήματος «Invest in the Best of Greece», επιβεβαιώνοντας τη δέσμευσή του να στηρίζει δυναμικές ελληνικές επιχειρήσεις με υψηλές προοπτικές ανάπτυξης και εξωστρέφειας. Με 41 χρόνια επιχειρηματικής διαδρομής, η Ευβοϊκή Ζύμη ΑΒΕΕ αποτελεί μια κορυφαία ελληνική εταιρεία που δραστηριοποιείται στον κλάδο παραγωγής φύλλου ζύμης, προϊόντων ζύμης και γλυκών, με εμπορική επωνυμία Ζύμη Ψαχνών.

Στα μέσα Μαρτίου ανακοινώθηκε ότι η ‘Αροσις, εταιρεία που δραστηριοποιείται στον χώρο των βιολογικών και συμβατικών οσπρίων προχώρησε στην απόκτηση μετοχικού ελέγχου στην εταιρεία οσπρίων Προϊόντα Γης Βοΐου, με έδρα στο νομό Κοζάνης. Μητρική εταιρεία της ‘Αροσις είναι η Amitos, στην οποία στρατηγική μετοχική συμμετοχή έχει αποκτήσει το επενδυτικό ταμείο SMERemediumCap (SMERC) του Νίκου Καραμούζη. Η συνεργασία των δύο απολύτως συμπληρωματικών εταιρειών δημιουργεί έναν ισχυρότερο «παίκτη» στην αγορά συμβατικών και βιολογικών οσπρίων, τοποθετημένο στην καρδιά της ελληνικής παραγωγής, τη Δυτική Μακεδονία.

Εξάλλου, στον τομέα της επιτραπέζιας ελιάς, ο όμιλος AG Olives Group με παρουσία σε Ηνωμένες Πολιτείες και την Ισπανία, ανακοίνωσε τη συνεργασία του με την ελληνική εταιρεία Georgoudis SA – Parthenon, την παλαιότερη εταιρεία επιτραπέζιας ελιάς στην Ελλάδα. Πρόκειται για μια συνεργασία υψηλής προστιθέμενης αξίας, που στοχεύει στην επέκταση του επενδυτικού προγράμματος στη μονάδα παραγωγής στον Βόλο, ενισχύοντας την παραγωγική ικανότητα, βελτιώνοντας την αποδοτικότητα, ενώ παράλληλα προωθεί την περιφερειακή ανάπτυξη και τη γεωργική παραγωγή. Η συνεργασία αυτή ενισχύει τις δυνατότητες προμήθειας και παραγωγής του ομίλου, ο οποίος αριθμεί περισσότερους από 800 εργαζόμενους, λειτουργεί εγκαταστάσεις παγκοσμίως και έχει παραγωγική ικανότητα άνω των 80.000 τόνων για την προμήθεια προϊόντων σε περισσότερες από 60 χώρες. Η Georgoudis SA – Parthenon, που ιδρύθηκε το 1897, είναι ηγέτης στις premium ελιές ειδικής καλλιέργειας, με υπερσύγχρονες εγκαταστάσεις στον Βόλο και πάνω από 100 εργαζόμενους.

Η ιστορική σοκολατοβιομηχανία ΙΟΝ προχώρησε, όπως προκύπτει από σχετικές αναρτήσεις στο ΓΕΜΗ, στην αγορά του 100% των μετόχων της INTERION AD με έδρα στο Kostinbrod της Βουλγαρίας, με το τίμημα να ορίζεται στα 10 εκατ. ευρώ. Σημειώνεται ότι από το 2022 πλειοψηφικό πακέτο στην ΙΟΝ κατέχει η Bespoke SGA Holdings, συμφερόντων του προέδρου του ΣΕΒ, Σπύρου Θεοδωρόπουλου. Όπως αναφέρεται, η συναλλαγή κρίνεται ότι εξυπηρετεί το εταιρικό συμφέρον, ενώ το τίμημα κρίθηκε δίκαιο και εύλογο. Η συναλλαγή θα υλοποιηθεί μέσω της υπογραφής της σχετικής σύμβασης πώλησης και μεταβίβασης των μετοχών μεταξύ της εταιρείας, αφενός, και των μετόχων της Interion, αφετέρου, υπό την προϋπόθεση της τήρησης τυχόν αναγκαίας εγκριτικής διαδικασίας, μέχρι 30 Ιουνίου 2025.

Τον περασμένο Μάρτιο η εταιρεία ΜΙΝΕΡΒΑ Ελαιουργικών Επιχειρήσεων και Τροφίμων ΑΕ και η Flora Food Group κατέληξαν σε κατ’ αρχήν συμφωνία για την απόκτηση των εμπορικών σημάτων ελαιολάδου ‘Αλτις και Ελάνθη και λοιπών ελαίων Φλώρα και Sol. Τον Ιούνιο, η Επιτροπή Ανταγωνισμού ενέκρινε την εξαγορά. Σημειώνεται ότι στρατηγικός στόχος της ΜΙΝΕΡΒΑ είναι να ενισχύσει περαιτέρω τη θέση της στον κλάδο του ελαιολάδου και λοιπών ελαίων και να εμπλουτίσει το χαρτοφυλάκιο των εμπορικών σημάτων της με τις επωνυμίες ‘Αλτις, Ελάνθη, Φλώρα και Sol.

Τον περασμένο Απρίλιο η EOS Capital Partners ανακοίνωσε την πρώτη επένδυση του νέου της fund, EOS Hellenic Renaissance Fund II (EHRF II), με την απόκτηση μειοψηφικής συμμετοχής στην Megas Yeeros, κορυφαία ελληνική βιομηχανία τροφίμων με ισχυρή διεθνή παρουσία στον κλάδο των αυθεντικών ελληνικών παραδοσιακών προϊόντων κρέατος. Όπως ανακοινώθηκε, η συγκεκριμένη κίνηση σηματοδοτεί την έναρξη των επενδύσεων του EHRF II και προβλέπεται ότι θα ακολουθήσουν σύντομα και άλλες επενδύσεις από το ίδιο Fund σε ηγετικές επιχειρήσεις της ελληνικής περιφέρειας, με έμφαση στη δημιουργία αξίας, την εξωστρέφεια και την καινοτομία.

Την ίδια ώρα, σε εξέλιξη βρίσκονται οι διαδικασίες πώλησης της μεγαλύτερης εταιρείας ιχθυοκαλλιέργειας στη χώρα, Avramar. Τον περασμένο Φεβρουάριο η αραβικών συμφερόντων Aqua Bridge επιβεβαίωσε την απόκτηση της Avramar, έχοντας αναδειχθεί προτιμητέος επενδυτής στη διαγωνιστική διαδικασία. Μάλιστα με ανάρτησή του στο LinkedIn, ο ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της Aqua Bridge, Mohammad Tabish εξέφρασε τις ευχαριστίες του προς όλους όσοι συμμετείχαν στις διεργασίες και προανήγγειλε το νέο κεφάλαιο που ανοίγεται για την Avramar. Παράλληλα, προσφορά για την απόκτηση της Avramar έχει καταθέσει και ο καναδικός Όμιλος Cooke, με τις πιστώστριες τράπεζες να αξιολογούν πλέον τις δυο ανταγωνιστικές προτάσεις προκειμένου να προχωρήσουν στην εξυγίανση της εταιρείας.

Νέα μέτωπα στην εστίαση

Σημαντικές συμφωνίες καταγράφονται και τον χώρο της εστίασης. Συγκεκριμένα, ο όμιλος VG Holding προχώρησε στην περαιτέρω ενίσχυση της συνεργασίας του με την εταιρεία Mailo’s the Pasta Project, εξαγοράζοντας επιπλέον ποσοστό 15% της εταιρείας και ανεβάζοντας τη συνολική συμμετοχή του στο 35%. Σημειώνεται ότι ο Βλάσσης Γεωργάτος, διευθύνων σύμβουλος του ομίλου Γρηγόρης, μέσω της επενδυτικής του εταιρείας VG Holding προχώρησε τον Οκτώβριο του 2024 στην απόκτηση του 20% της ανερχόμενης αλυσίδας ζυμαρικών Mailo’s the Pasta Project.

Στα 10 εκατ. ευρώ ανήλθε το τίμημα για την εξαγορά του 60% της αλυσίδας εστίασης Jackaroo από τον όμιλο Vivartia τον περασμένο Απρίλιο. Υπενθυμίζεται ότι βασικός μέτοχος της Vivartia είναι το αμερικανικό fund CVC Capital Partners που στοχεύει στη δημιουργία ενός πανίσχυρου «παίκτη» που θα πρωταγωνιστήσει στις εξελίξεις της επόμενης μέρας στην ευρύτερη αγορά τροφίμων και εστίασης. Tο Jackaroo ξεκίνησε το ταξίδι του στον χώρο της εστίασης πριν από περίπου επτά χρόνια, ενώ πολύ γρήγορα έγινε γνωστό στο ευρύ κοινό ως μια γνήσια αλυσίδα street food. Tην εταιρεία ίδρυσε ο Μιχάλης Ματζουράνης.

Σε μια νέα κίνηση ματ στον ευρύτερο χώρο της εστίασης προχώρησε στα τέλη της περασμένης άνοιξης η Switz Group του Ινδού επιχειρηματία Taizoon Khorakiwala.

Ειδικότερα, ο Ινδός επιχειρηματίας προχώρησε στην απόκτηση των καταστημάτων αρτοσκευασμάτων και καφεστίασης «The Bakers in the Hood». Πρόκειται για την απόκτηση επτά συνολικά καταστημάτων στο κέντρο της Αθήνας και τα οποία ήρθαν σε συνέχεια της ίδρυσης των αρτοζαχαροπλαστείων «The Bakers» από την οικογένεια Κώτση. Τα τελευταία χρόνια ο Ινδός επιχειρηματίας έχει εκδηλώσει αρκετές φορές τη στήριξή του στο εγχώριο επιχειρείν, επενδύοντας σε υγιείς ελληνικές εταιρείες από τον κλάδο των τροφίμων που αναπτύσσονται ταχύτατα. Η επένδυση στην Ιωνική Σφολιάτα είναι η μεγαλύτερη επένδυση της Switz Group στην Ελλάδα, ωστόσο ο Ινδός μεγιστάνας έχει επενδύσει, μεταξύ άλλων, στις επιχειρήσεις Artizan, Κρητών ‘Αρτος και Κουλουράδες.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Σε ισχύ από σήμερα το νέο πειθαρχικό δίκαιο για τους δημοσίους υπαλλήλους

Από

Έμβολος

01/01/2026

Η νέα χρονιά φέρνει στο Δημόσιο ένα αναμορφωμένο αλλά και αυστηρότερο πειθαρχικό «καθεστώς». Από σήμερα, 1η Ιανουαρίου 2026 τίθεται σε ισχύ το νέο πειθαρχικό δίκαιο που αλλάζει ριζικά το πλαίσιο ευθυνών και κυρώσεων για τους δημοσίους υπαλλήλους. Ο ν. 5225/25 επαναχαράσσει τα όρια της υπηρεσιακής ευθύνης, προβλέποντας αυστηροποίηση των ποινών και διεύρυνση των πειθαρχικών παραπτωμάτων και των περιπτώσεων απόλυσης υπαλλήλου.

Στον κατάλογο των πειθαρχικών παραπτωμάτων προστίθενται νέα, ενώ κωδικοποιούνται άλλα παραπτώματα προβλεπόμενα από ειδικούς νόμους. Ενδεικτικά στα πειθαρχικά παραπτώματα προστίθενται η παράλειψη δήλωσης κωλύματος συμφέροντος, η εκδήλωση κάθε μορφής βίας και παρενόχλησης στην εργασία, η παράλειψη ή καθυστέρηση έκδοσης διαπιστωτικής πράξης έκπτωσης από την υπηρεσία και η συμμετοχή σε εταιρείες ή η άσκηση έργων ασυμβίβαστων με την ιδιότητα του δημοσίου υπαλλήλου.

Ως διακριτό πειθαρχικό παράπτωμα λογίζεται πλέον η άρνηση υπαλλήλου να λάβει μέρος στη διαδικασία αξιολόγησης είτε ως αξιολογητής είτε ως αξιολογούμενος. Στην περίπτωση αυτή τιμωρείται με πρόστιμο ίσο με τις αποδοχές δύο μηνών, αλλά η άρνηση στην αξιολόγηση για δύο συνεχόμενες αξιολογικές περιόδους τιμωρείται με οριστική παύση από τα καθήκοντά του.

Οι διατάξεις του νέου πειθαρχικού, που εισήγαγαν ο υπουργός Εσωτερικών Θοδωρής Λιβάνιος και η υφυπουργός Βιβή Χαραλαμπογιάννη αφορούν στους υπαλλήλους του Δημοσίου, των ΟΤΑ α’ και β’ βαθμού, καθώς και των νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου (ΝΠΔΔ).

Για τους δημοτικούς υπαλλήλους, ειδικά πειθαρχικά παραπτώματα, αποτελούν η άρνησή τους να φέρουν τα μέσα ατομικής προστασίας (γάντια, κράνη, μάσκες, κ.λπ.) που τους χορηγεί η υπηρεσία κατά τον χρόνο της εργασίας τους και η μη προσέλευσή τους στον προληπτικό ιατρικό έλεγχο. Σοβαρή παράβαση καθήκοντος για το αρμόδιο όργανο διοίκησης του δήμου συνιστά η μη παροχή των μέσων ατομικής προστασίας στους δικαιούχους υπαλλήλους.

Για το ένστολο προσωπικό της δημοτικής αστυνομίας, ειδικό πειθαρχικό παράπτωμα συνιστά η άρνησή του να φέρει τη στολή και το διακριτικό σήμα που του χορηγεί η υπηρεσία κατά τον χρόνο της εργασίας του.

Στις ήδη προβλεπόμενες πειθαρχικές ποινές προστίθενται τρεις νέες: η στέρηση του δικαιώματος χορήγησης μισθολογικού κλιμακίου από ένα έως πέντε έτη, η αφαίρεση έως τεσσάρων μισθολογικών κλιμακίων και η απαγόρευση άσκησης καθηκόντων προϊσταμένου κατ’ αναπλήρωση ή με ειδικές διατάξεις για διάστημα από ένα έως πέντε έτη.

Έτσι, οι πειθαρχικές ποινές που επιβάλλονται στους υπαλλήλους (σε αξιολογική σειρά κατ’ αύξουσα βαρύτητα) είναι οι εξής:

α) η έγγραφη επίπληξη,

β) το πρόστιμο έως τις αποδοχές 12 μηνών,

γ) η στέρηση του δικαιώματος χορήγησης μισθολογικού κλιμακίου από ένα έως πέντε έτη,

δ) η αφαίρεση έως τεσσάρων μισθολογικών κλιμακίων,

ε) η στέρηση του δικαιώματος για προαγωγή από ένα έως πέντε έτη,

στ) η στέρηση του δικαιώματος συμμετοχής σε διαδικασία επιλογής προϊσταμένου από ένα έως πέντε έτη,

ζ) η αφαίρεση της άσκησης των καθηκόντων προϊσταμένου για τη θητεία ή το υπόλοιπό της και η απαγόρευση άσκησης καθηκόντων προϊσταμένου από ένα έως πέντε έτη,

η) ο υποβιβασμός έως δύο βαθμούς,

θ) η προσωρινή παύση από τρεις έως 12 μήνες με πλήρη στέρηση των αποδοχών και

ι) η οριστική παύση.

Με τον ίδιο νόμο αυξάνεται σε κάποιες περιπτώσεις το ανώτατο όριο ποινής που μπορούν να επιβάλλουν οι πειθαρχικώς προϊστάμενοι. Για παράδειγμα το όριο προστίμου αποδοχών που μπορεί να επιβάλει ο υπουργός ως πειθαρχικό όργανο αυξάνεται από τρεις σε πέντε μήνες πρόστιμο αποδοχών.

Για πρώτη φορά εισάγεται στο πειθαρχικό δίκαιο του Δημοσίου η λεγόμενη «πειθαρχική συνδιαλλαγή» που μπορεί να ζητήσει ο ελεγχόμενος υπάλληλος για να τύχει, υπό προϋποθέσεις, ευνοϊκότερη ποινή. Η δυνατότητα αυτή μπορεί να αξιοποιηθεί σε περιπτώσεις πειθαρχικών παραπτωμάτων, τα οποία δεν επισύρουν την ποινή της οριστικής παύσης και δεν έχει προκληθεί οικονομική ζημιά είτε η προκληθείσα ζημία έχει αποκατασταθεί πλήρως από τον υπάλληλο.

Οι υποθέσεις μέχρι τα τέλη του 2025, παραπέμπονται στα υφιστάμενα συλλογικά πειθαρχικά όργανα, ωστόσο από το νέο έτος αναλαμβάνει το Πειθαρχικό Συμβούλιο Ανθρώπινου Δυναμικού Δημόσιου Τομέα. Το νέο πειθαρχικό όργανο θα αποτελείται από 60 δικαστές μέλη του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους και θα λειτουργεί σε κλιμάκια τριμελούς και πενταμελούς σύνθεσης, ανάλογα με τη βαρύτητα της εξεταζόμενης πειθαρχικής υπόθεσης. Ειδικό Πενταμελές Κλιμάκιο θα εξετάζει εξαιρετικά σοβαρές υποθέσεις που προκαλούν το δημόσιο αίσθημα.

Με το νέο σύστημα η πειθαρχική Δικαιοσύνη στο Δημόσιο αποκτά πλέον τυποποιημένη μορφή, τίθενται δικλείδες ασφαλείας ως προς τη διαφάνεια και την αντικειμενικότητα της διαδικασίας, ενώ υπάρχουν προβλέψεις που οδηγούν στην επιτάχυνση έκδοσης των αποφάσεων, οι οποίες με την προηγούμενη διαδικασία καθυστερούν ακόμα και πέντε έτη.

Σύμφωνα με τα στατιστικά στοιχεία που τηρεί η Εθνική Αρχή Διαφάνειας, 3.360 ένορκες διοικητικές εξετάσεις εκκρεμούν, εκ των οποίων οι 77 είναι από το 2021, ενώ ο αριθμός των υπαλλήλων με εκκρεμείς πειθαρχικές υποθέσεις υπερβαίνει τις 5.900. Τα πρωτοβάθμια πειθαρχικά συμβούλια όπως και το δευτεροβάθμιο καταργούνται από τις αρχές του 2027 και υποχρεούνται να ολοκληρώσουν το αργότερο έως τα τέλη του 2026 την εξέταση των υποθέσεων που εκκρεμούν σε αυτά μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2025.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Κυριάκος Πιερρακάκης: «Το 2026 θα είναι χρονιά ευκαιριών για την Ελλάδα- με ανάπτυξη, επενδύσεις και τους πολίτες στο επίκεντρο»

Από

Έμβολος

01/01/2026

«Το 2026 θα είναι χρονιά ευκαιριών για την Ελλάδα- με ανάπτυξη, επενδύσεις και τους πολίτες στο επίκεντρο». Αυτό επισημαίνει ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, με αποκλειστική δήλωσή του στο ΑΠΕ- ΜΠΕ, για τις εξελίξεις στην ελληνική οικονομία το τρέχον έτος.

Όπως τονίζει παράλληλα ο υπουργός, «η επιτυχία της οικονομίας κρίνεται στη βελτίωση της ζωής των πολιτών», καθώς από σήμερα αρχίζει να εφαρμόζεται η φορολογική μεταρρύθμιση. Ενώ, η «πυξίδα» είναι σταθερή: περισσότερες παραγωγικές επενδύσεις με υψηλή προστιθέμενη αξία, νέες και καλύτερες θέσεις εργασίας, αξιοποίηση των μεγάλων αναπτυξιακών εργαλείων και της δημόσιας περιουσίας σε όλη τη χώρα, πολιτικές που ενισχύουν την κοινωνική συνοχή και μειώνουν τις ανισότητες.

Η πλήρης δήλωση του υπουργού στο ΑΠΕ- ΜΠΕ έχει ως εξής:

«Η Ελλάδα ξεκινά το 2026 με μια οικονομία ώριμη, εξωστρεφή και δυναμική. Μια χώρα που έχει μπροστά της πραγματικές ευκαιρίες και, πλέον, τη δυνατότητα να τις μετατρέπει σε διαρκή πρόοδο.

Τα στοιχεία αποτυπώνουν καθαρά αυτή τη μετάβαση. Η ανάπτυξη διαμορφώνεται στο 2,4% το 2026, οι επενδύσεις αυξάνονται με ρυθμό 10,2%- τετραπλάσιο του ευρωπαϊκού μέσου όρου- ενώ η ανεργία υποχωρεί στο 8,6%, στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2008. Ο πληθωρισμός αποκλιμακώνεται στο 2,2% και η πίεση στα νοικοκυριά μειώνεται. Το πρωτογενές πλεόνασμα παραμένει ισχυρό, στο 2,8%, αποδεικνύοντας ότι η ανάπτυξη μπορεί να συνυπάρχει με τη δημοσιονομική σταθερότητα.

Όμως όλα αυτά έχουν αξία μόνο υπό μία προϋπόθεση: να τα αισθάνεται ο πολίτης στην καθημερινότητά του- στον μισθό του, στην εργασία του, στις προοπτικές των παιδιών του. Η επιτυχία της οικονομίας κρίνεται στη βελτίωση της ζωής των πολιτών.

Γι’ αυτό και η φορολογική μεταρρύθμιση δε συνιστά εξαγγελία· ξεκινά να εφαρμόζεται από σήμερα. Μια μεταρρύθμιση που ήδη αρχίζει να αποτυπώνεται στα εισοδήματα των οικογενειών και αποτελεί τη βάση για μια σταθερή πορεία δικαιότερης κατανομής των βαρών.

Στον ίδιο δρόμο θα συνεχίσουμε και το 2026, με αναπτυξιακές πολιτικές που στηρίζουν με συνέπεια την κοινωνία και ενισχύουν την αυτοπεποίθηση της οικονομίας. Η πυξίδα μας είναι σταθερή: περισσότερες παραγωγικές επενδύσεις με υψηλή προστιθέμενη αξία, νέες και καλύτερες θέσεις εργασίας, αξιοποίηση των μεγάλων αναπτυξιακών εργαλείων και της δημόσιας περιουσίας σε όλη τη χώρα, πολιτικές που ενισχύουν την κοινωνική συνοχή και μειώνουν τις ανισότητες.

Το 2026 είναι χρονιά ευκαιριών. Συνεχίζουμε με συνέπεια, σταθερότητα και προσανατολισμό στο μέλλον της χώρας.

Χρόνια πολλά και καλή χρονιά σε όλες και σε όλους».

ΑΠΕ-ΜΠΕ

123...17.023 Σελίδα 2 από 17.023

Το έτος 2025 σε δέκα γεγονότα

Έμβολος - 25/12/2025

Αλεξάνδρεια: ΠΩΛΕΙΤΑΙ η επιχείρηση Seven 7-11 Eleven λόγω συνταξιοδότησης

Έμβολος - 31/08/2025