Κατεπείγουσα ερώτηση προς την Ύπατη Εκπρόσωπο της ΕΕ για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφάλειας, Κάγια Κάλλας, κατέθεσε ο Αντιπρόεδρος της Ομάδας των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών και ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ, Γιάννης Μανιάτης, μετά τις δημοσιογραφικές πληροφορίες ότι η Τουρκία προετοιμάζεται για την έναρξη ερευνών για την πόντιση του αγωγού φυσικού αερίου Τουρκίας–Κατεχομένων με το «Ορούτς Ρέις», συνοδεία πολεμικών πλοίων.

Η νέα παρέμβαση του Γ. Μανιάτη έρχεται λίγες μέρες μετά την απάντηση της ίδιας της Κάγια Κάλλας σε προηγούμενη ερώτησή του για τον συγκεκριμένο αγωγό. Τότε, η Ύπατη Εκπρόσωπος είχε τονίσει ότι η ΕΕ αναμένει από την Άγκυρα να σεβαστεί την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα όλων των κρατών μελών και είχε επισημάνει ότι το ζήτημα είχε τεθεί στις επαφές της Ένωσης με τις τουρκικές αρχές.

Πλέον, όμως, σύμφωνα με δημοσιεύματα, η Άγκυρα ετοιμάζεται να περάσει από τον σχεδιασμό στο πεδίο, με έκδοση NAVTEX στις αρχές Οκτωβρίου και έναρξη ερευνών από το ερευνητικό σκάφος «Ορούτς Ρέις».

Ο Γ. Μανιάτης ζητά από την Κάγια Κάλλας άμεση ευρωπαϊκή αντίδραση πριν ξεκινήσουν οι τουρκικές έρευνες και θέτει τρία συγκεκριμένα αιτήματα:

1. Συγκεκριμένες ενέργειες για την προστασία της κυριαρχίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Κυπριακής Δημοκρατίας,
2. Άμεση πρόταση προς το Συμβούλιο για στοχευμένες κυρώσεις κατά φυσικών και νομικών προσώπων που θα συμμετάσχουν στις έρευνες και στην υλοποίηση του αγωγού,
3. Έκτακτη σύγκληση του Συμβουλίου Εξωτερικών Υποθέσεων, εφόσον εκδοθεί η NAVTEX ή ξεκινήσουν οι έρευνες.

Με αφορμή την κατεπείγουσα ερώτηση, ο Γ. Μανιάτης δήλωσε:

«Πριν από λίγες ημέρες, η Ύπατη Εκπρόσωπος Κάγια Κάλλας δήλωνε ότι η Ε.Ε. αναμένει από την Τουρκία να σεβαστεί την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα των κρατών μελών. Τώρα η Άγκυρα ετοιμάζεται να στείλει το «Ορούτς Ρέις», συνοδεία πολεμικών πλοίων.

Ζητώ από την Ύπατη Εκπρόσωπο να αξιοποιήσει τις αρμοδιότητές της, ούτως ώστε να εισηγηθεί άμεσα στοχευμένες κυρώσεις και, με την έκδοση της NAVTEX ή την έναρξη των ερευνών, να συγκαλέσει εκτάκτως τους Υπουργούς Εξωτερικών της ΕΕ. Η κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα της Κύπρου απαιτούν έμπρακτη ευρωπαϊκή υπεράσπιση.»

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:

Θέμα: Επικείμενες έρευνες του «Ορούτς Ρέις» για τον αγωγό Τουρκίας–ψευδοκράτους

«Πρόσφατα απαντώντας σε σχετική ερώτησή μου, δηλώσατε ότι η ΕΕ αναμένει από την Τουρκία να σέβεται την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα όλων των κρατών μελών.

Σήμερα, σύμφωνα με δημοσιεύματα, η Άγκυρα ετοιμάζεται να περάσει από τις εξαγγελίες στην πράξη: στις αρχές Οκτωβρίου το τουρκικό ερευνητικό σκάφος «Ορούτς Ρέις» αναμένεται να ξεκινήσει έρευνες για την πόντιση του αγωγού Τουρκίας–Κατεχομένων, συνοδεία πολεμικών πλοίων.

Η ΕΕ καλείται πλέον να αποδείξει έμπρακτα ότι η υπεράσπιση της κυριαρχίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων ενός κράτους μέλους της δεν εξαντλείται σε δηλώσεις.

Ερωτάται η Ύπατη Εκπρόσωπος:

1. Ποιες συγκεκριμένες ενέργειες θα αναλάβετε πριν από την έναρξη των τουρκικών ερευνών για την προστασία της κυριαρχίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Κυπριακής Δημοκρατίας;
2. Θα υποβάλετε άμεσα στο Συμβούλιο πρόταση επιβολής στοχευμένων κυρώσεων κατά των φυσικών και νομικών προσώπων που θα συμμετάσχουν στις έρευνες και στην υλοποίηση του αγωγού;
3. Σε περίπτωση έκδοσης της NAVTEX ή έναρξης των ερευνών, θα συγκαλέσετε έκτακτο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων, όπως σας επιτρέπει το άρθρο 30 ΣΕΕ;»

Κοινοβουλευτική Ερώτηση και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων προς τους Υπουργούς Υγείας και Υποδομών και Μεταφορών κατέθεσε ο Καθηγητής Μιχάλης Χουρδάκης, Βουλευτής Α΄ Θεσσαλονίκης του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής, σχετικά με την εφαρμογή του νέου ειδικού καθεστώτος για την ίδρυση, μεταφορά και λειτουργία έως δύο φαρμακείων στο αεροδρόμιο «Μακεδονία».

Η κοινοβουλευτική παρέμβαση επικεντρώνεται στην ανάγκη να αποσαφηνιστούν πλήρως η διαδικασία ενεργοποίησης των δύο θέσεων, τα κριτήρια επιλογής σε περίπτωση περισσότερων ενδιαφερομένων, οι αρμοδιότητες των εμπλεκόμενων αρχών και το χρονοδιάγραμμα πραγματικής εφαρμογής της ρύθμισης.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη σχέση μεταξύ της διοικητικής άδειας φαρμακείου και της εξασφάλισης του απαιτούμενου εμπορικού χώρου εντός του αεροδρομίου, ώστε να είναι σαφές πώς συνδέονται οι δύο διαδικασίες και ποιες εγγυήσεις ισότιμης και διαφανούς μεταχείρισης ισχύουν για όλους τους ενδιαφερομένους.

Παράλληλα, ζητείται να διευκρινιστεί με ποια αντικειμενικά δεδομένα επιλέχθηκαν οι συγκεκριμένοι αερολιμένες και καθορίστηκαν ο αριθμός, η χωροθέτηση και η δυνατότητα εικοσιτετράωρης λειτουργίας των φαρμακείων.

Με την Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων ζητούνται, μεταξύ άλλων, οι σχετικές διοικητικές οδηγίες και γνωμοδοτήσεις, η τεκμηρίωση της ρύθμισης, η αλληλογραφία μεταξύ των αρμόδιων Υπουργείων, της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας και του διαχειριστή του αεροδρομίου, καθώς και τα έγγραφα που αποτυπώνουν την έως σήμερα πορεία εφαρμογής της.

Ο Καθηγητής Μιχάλης Χουρδάκης δήλωσε:

«Η δυνατότητα άμεσης πρόσβασης των ταξιδιωτών σε φαρμακευτικές υπηρεσίες είναι θετική και χρήσιμη. Ακριβώς γι’ αυτό η εφαρμογή της πρέπει να γίνει με απολύτως σαφείς κανόνες, αντικειμενικά κριτήρια και πλήρη διαφάνεια. Ζητούμε συγκεκριμένες απαντήσεις για το ποιος αποφασίζει, με ποια διαδικασία, με ποια κριτήρια και πότε θα λειτουργήσει στην πράξη η νέα ρύθμιση στο αεροδρόμιο “Μακεδονία”. Στον κοινοβουλευτικό έλεγχο, το ζητούμενο δεν είναι οι υπόνοιες, αλλά τα στοιχεία και οι ελέγξιμες απαντήσεις».

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της Ερώτησης

ΕΡΩΤΗΣΗ ΚΑΙ ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ

Θεσσαλονίκη, 30 Σεπτεμβρίου 2026

Προς:

1. τον Υπουργό Υγείας, κ. Σπυρίδωνα – Άδωνι Γεωργιάδη
2. τον Υπουργό Υποδομών και Μεταφορών, κ. Χρίστο Δήμα

Θέμα: «Ενεργοποίηση και διαφανής εφαρμογή του ειδικού καθεστώτος φαρμακείων στο αεροδρόμιο “Μακεδονία”»

Κύριοι Υπουργοί,

Με το άρθρο 85 του ν. 5243/2025 προστέθηκε παρ. 10 στο άρθρο 36 του ν. 3918/2011 και θεσπίστηκε ειδικό καθεστώς για την ίδρυση, μεταφορά και λειτουργία έως δύο φαρμακείων εντός των κτιριακών εγκαταστάσεων του Διεθνούς Αερολιμένα Θεσσαλονίκης «Μακεδονία», ενός στον χώρο αφίξεων και ενός στον χώρο αναχωρήσεων.

Σε εφαρμογή της νομοθετικής αυτής πρόβλεψης εκδόθηκε η υπ’ αριθ. Δ3(β)/Γ.Π./35022/27.7.2026 Κοινή Υπουργική Απόφαση των Υπουργών Υγείας και Υποδομών και Μεταφορών (Β΄ 4807/3.8.2026), με την οποία ρυθμίζονται ειδικότερα ζητήματα ίδρυσης, λειτουργίας, μεταφοράς, χωροθέτησης και ωραρίου των φαρμακείων στους αερολιμένες «Ελευθέριος Βενιζέλος» και «Μακεδονία».

Η πρόβλεψη πρόσβασης του επιβατικού κοινού σε φαρμακευτικές υπηρεσίες εντός διεθνών αερολιμένων εξυπηρετεί προφανείς ανάγκες δημόσιας υγείας και εξυπηρέτησης των ταξιδιωτών. Η εφαρμογή, όμως, ενός ειδικού καθεστώτος αδειοδότησης σε χώρους αυξημένης εμπορικής αξίας επιβάλλει πλήρη σαφήνεια ως προς τη διοικητική διαδικασία, τα εφαρμοζόμενα κριτήρια, την κατανομή αρμοδιοτήτων και τη σχέση μεταξύ της άδειας φαρμακείου και της εξασφάλισης του αναγκαίου χώρου εντός του αερολιμένα.

Το ζήτημα καθίσταται ειδικότερα κρίσιμο για το αεροδρόμιο «Μακεδονία», καθώς η ανακοίνωση των κενών θέσεων φαρμακείων της Μητροπολιτικής Ενότητας Θεσσαλονίκης για την περίοδο Ιουνίου 2026 εκδόθηκε στις 24.6.2026 και προέβλεπε υποβολή αιτήσεων από 1 έως 15.7.2026, δηλαδή πριν από την έκδοση και δημοσίευση της ανωτέρω ΚΥΑ. Στην ανακοίνωση αυτή δεν περιλαμβανόταν θέση φαρμακείου εντός του αεροδρομίου «Μακεδονία».

Απαιτείται, συνεπώς, να αποσαφηνιστεί με ποιον ακριβώς τρόπο ενεργοποιούνται οι ειδικές αυτές θέσεις μετά την έκδοση της ΚΥΑ, εάν θα ενταχθούν σε επόμενο τακτικό κύκλο ανακοίνωσης κενών θέσεων ή εάν προβλέπεται ειδική ή μεταβατική διοικητική διαδικασία.

Παράλληλα, το γενικό πλαίσιο αδειοδότησης φαρμακείων προβλέπει συγκεκριμένους κανόνες για την κρίση περισσότερων αιτήσεων για την ίδια θέση, όπως αυτοί αποτυπώνονται στο άρθρο 3 του ν. 1963/1991, όπως ισχύει μετά τις μεταγενέστερες τροποποιήσεις του, μεταξύ άλλων με το άρθρο 64 του ν. 4509/2017 και το άρθρο 50 του ν. 4999/2022. Πρέπει, επομένως, να είναι σαφές εάν οι ίδιοι κανόνες εφαρμόζονται αυτούσιοι και στις ειδικές αεροδρομιακές θέσεις ή εάν υφίσταται οποιαδήποτε ειδικότερη διαδικασία.

Ιδιαίτερη σημασία έχει επίσης η σχέση μεταξύ της διοικητικής άδειας ίδρυσης ή μεταφοράς φαρμακείου και της εξασφάλισης συγκεκριμένου εμπορικού χώρου εντός του αερολιμένα. Πρόκειται για δύο διακριτές προϋποθέσεις που πρέπει να συνδέονται κατά τρόπο σαφή και διαφανή, ώστε η διοικητική επιλογή του δικαιούχου άδειας να μην αναιρείται στην πράξη από διαφορετική διαδικασία διάθεσης χώρου και να διασφαλίζονται η ίση μεταχείριση και η πραγματική δυνατότητα συμμετοχής των ενδιαφερομένων.

Τέλος, μολονότι η νομοθετική ρύθμιση στηρίζεται στην ανάγκη άμεσης πρόσβασης των ταξιδιωτών σε φάρμακα και φαρμακευτικές υπηρεσίες, απαιτείται να γνωστοποιηθούν τα συγκεκριμένα δεδομένα βάσει των οποίων προσδιορίστηκαν ο αριθμός και η χωροθέτηση των φαρμακείων και επιλέχθηκαν ειδικά οι δύο συγκεκριμένοι αερολιμένες, καθώς και να αποσαφηνιστεί η πραγματική πορεία εφαρμογής της ρύθμισης στη Θεσσαλονίκη.

Κατόπιν των ανωτέρω, ερωτώνται οι αρμόδιοι Υπουργοί:

1. Έχουν ενεργοποιηθεί διοικητικά οι δύο προβλεπόμενες θέσεις φαρμακείων στο αεροδρόμιο «Μακεδονία»; Ποια αρχή είναι αρμόδια για την ανακοίνωση, παραλαβή και κρίση των αιτήσεων και ποιο είναι το συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για την υποβολή τους; Δεδομένου ότι η ΚΥΑ εκδόθηκε μετά την ολοκλήρωση της περιόδου υποβολής αιτήσεων Ιουλίου 2026, προβλέπεται ειδική ή μεταβατική διαδικασία ή οι θέσεις θα ενταχθούν στον επόμενο τακτικό κύκλο;

2. Εφαρμόζονται στις ειδικές θέσεις του αεροδρομίου «Μακεδονία» τα γενικά κριτήρια και η σειρά προτίμησης που προβλέπει η ισχύουσα φαρμακευτική νομοθεσία για την περίπτωση περισσότερων παραδεκτών αιτήσεων για την ίδια θέση; Εφόσον προβλέπεται οποιαδήποτε διαφοροποίηση ή πρόσθετο κριτήριο λόγω του ειδικού χαρακτήρα των αεροδρομιακών θέσεων, ποια είναι η συγκεκριμένη νομική βάση και ποια αρχή αποφασίζει την εφαρμογή του;

3. Με ποιον ακριβώς τρόπο συνδέεται η διοικητική διαδικασία χορήγησης ή μεταφοράς της άδειας φαρμακείου με τη διαδικασία εξασφάλισης του αναγκαίου εμπορικού χώρου εντός του αεροδρομίου; Ποια διαδικασία προηγείται και ποιες συγκεκριμένες εγγυήσεις προβλέπονται ώστε η διάθεση του χώρου να μην οδηγεί σε διαφορετική, παράλληλη διαδικασία επιλογής ή σε πρακτική αδυναμία εγκατάστασης προσώπου που έχει νομίμως επιλεγεί κατά τη φαρμακευτική νομοθεσία;

4. Ποια συγκεκριμένα ποσοτικά, λειτουργικά και υγειονομικά δεδομένα ελήφθησαν υπόψη για τον καθορισμό του αριθμού, της χωροθέτησης και της δυνατότητας εικοσιτετράωρης λειτουργίας των φαρμακείων και με ποια αντικειμενικά κριτήρια επιλέχθηκαν για το συγκεκριμένο ειδικό καθεστώς οι αερολιμένες «Ελευθέριος Βενιζέλος» και «Μακεδονία»; Έχει εξεταστεί η ανάγκη αντίστοιχης ρύθμισης για άλλους αερολιμένες με υψηλή επιβατική κίνηση και, στην περίπτωση μεταφοράς υφιστάμενου φαρμακείου, αξιολογείται η επίπτωση στη φαρμακευτική εξυπηρέτηση της περιοχής από την οποία αυτό αποχωρεί;

5. Ποιο είναι σήμερα το ακριβές στάδιο εφαρμογής της ρύθμισης στο αεροδρόμιο «Μακεδονία», ποιες διοικητικές ή άλλες εκκρεμότητες απομένουν και ποιο είναι το συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωση της διαδικασίας και την πραγματική έναρξη λειτουργίας του πρώτου φαρμακείου;

ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ

Παρακαλούνται οι αρμόδιοι Υπουργοί να καταθέσουν στη Βουλή:

1. Έγγραφα εφαρμογής και αδειοδοτικής διαδικασίας

Κάθε εγκύκλιο, υπηρεσιακή οδηγία, γνωμοδότηση, ερμηνευτικό έγγραφο ή διοικητική πράξη που έχει εκδοθεί για την εφαρμογή της υπ’ αριθ. Δ3(β)/Γ.Π./35022/27.7.2026 ΚΥΑ και ιδίως για την ενεργοποίηση των ειδικών θέσεων, τη διαδικασία υποβολής και κρίσης των αιτήσεων και τα εφαρμοζόμενα κριτήρια επιλογής.

2. Έγγραφα τεκμηρίωσης της ρύθμισης

Κάθε μελέτη, εισήγηση, έκθεση, υπηρεσιακό σημείωμα, στατιστικό ή άλλο πρωτογενές διοικητικό υλικό που χρησιμοποιήθηκε για την τεκμηρίωση του αριθμού, της χωροθέτησης και του ωραρίου λειτουργίας των φαρμακείων, την επιλογή των συγκεκριμένων αερολιμένων και τη δυνατότητα μεταφοράς υφιστάμενων φαρμακείων.

3. Έγγραφα συντονισμού και διάθεσης των χώρων

Κάθε αλληλογραφία, πρακτικό συνάντησης, εισήγηση ή άλλο υπηρεσιακό έγγραφο μεταξύ των αρμόδιων Υπουργείων, της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, του διαχειριστή του αεροδρομίου και των θεσμικών φορέων του φαρμακευτικού κλάδου, που αφορά την προετοιμασία ή εφαρμογή της ρύθμισης, τη διάθεση των εμπορικών χώρων και τον συντονισμό της διαδικασίας αδειοδότησης με τη διαδικασία εγκατάστασης των φαρμακείων.

4. Έγγραφα για την έως σήμερα εφαρμογή στο αεροδρόμιο «Μακεδονία»

Κάθε πράξη, ανακοίνωση, πρόσκληση, απόφαση, υφιστάμενο υπηρεσιακό πίνακα ή άλλο διοικητικό έγγραφο που έχει εκδοθεί ή καταρτιστεί μετά τη δημοσίευση της ΚΥΑ και αφορά την ενεργοποίηση των δύο θέσεων στο αεροδρόμιο «Μακεδονία», την υποβολή ή εξέταση αιτήσεων και την πορεία μέχρι την εγκατάσταση και έναρξη λειτουργίας φαρμακείου.

Να καταθέσει στη Βουλή στοιχεία για το πραγματικό όφελος από τις συγχωνεύσεις στρατοπέδων, το κόστος φύλαξης και συντήρησης των εγκαταστάσεων που έκλεισαν και τα αποτελέσματα της αξιοποίησης της στρατιωτικής περιουσίας καλεί τον υπουργό Εθνικής Άμυνας ο βουλευτής και υπεύθυνος του ΚΤΕ Άμυνας του ΠΑΣΟΚ Μιχάλης Κατρίνης, με ερώτηση και αίτηση κατάθεσης εγγράφων, κατόπιν συνεργασίας με τον τομέα Άμυνας του κόμματος.

Όπως επισημαίνει, το Υπουργείο έχει ανακοινώσει συγχωνεύσεις 137 στρατοπέδων και σχεδιασμό για ακόμη 45, προβάλλοντας πρόσθετη εξοικονόμηση 16,5 εκατ. ευρώ ετησίως. Ωστόσο, η παύση λειτουργίας ενός στρατοπέδου δεν μηδενίζει τις δαπάνες του. Οι εγκαταστάσεις εξακολουθούν να χρειάζονται φύλαξη, συντήρηση και πυροπροστασία, ενώ ενδέχεται να δεσμεύουν προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων.

Ο Μιχάλης Κατρίνης θέτει το ερώτημα εάν στην εξαγγελθείσα εξοικονόμηση έχουν συνυπολογιστεί αυτές οι δαπάνες, μαζί με το κόστος μεταστάθμευσης των μονάδων και προσαρμογής των στρατοπέδων υποδοχής. Καλεί τον υπουργό να παρουσιάσει τη μεθοδολογία υπολογισμού και το καθαρό δημοσιονομικό αποτέλεσμα για το 2025 και το 2026.

Παράλληλα, τονίζει ότι η εμφάνιση ακινήτων σε καταλόγους «προς αξιοποίηση» δεν αποτελεί απόδειξη ολοκληρωμένου έργου. Η ερώτηση αφορά πόσα πρώην στρατόπεδα έχουν αποκτήσει νέα χρήση, πόσα αποφέρουν έσοδα και πόσα παραμένουν χωρίς εγκεκριμένο σχέδιο. Για τις εκκρεμείς αξιοποιήσεις, ο βουλευτής απαιτεί συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα, προϋπολογισμούς και προσδιορισμό των εμποδίων.

Σε σχέση με τη λειτουργία του Φορέα Αξιοποίησης Ακινήτων Ενόπλων Δυνάμεωνεπισημαίνει ότι δεν προκύπτει η ολοκλήρωση της προβλεπόμενης κοινοβουλευτικής διαδικασίας για τον Πρόεδρο και του διορισμού του Διοικητικού Συμβουλίου. Θέτει, συνεπώς, ερωτήματα για την επίσημη έναρξη λειτουργίας του Φορέα, τους Κανονισμούς του και τα όργανα που εγκρίνουν σήμερα δαπάνες και αποφάσεις αξιοποίησης.

Τέλος, ζητά να κατατεθούν οι οικονομικοί υπολογισμοί, τα στοιχεία κόστους και φύλαξης, τα σχέδια αξιοποίησης και οι πράξεις που τεκμηριώνουν τη λειτουργία και τη διοίκηση του Φορέα.

ΕΡΩΤΗΣΗ ΚΑΙ ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ

Προς: Υπουργό Εθνικής Άμυνας κ. Ν. Δένδια

Θέμα: Κόστος κλειστών στρατοπέδων, αξιοποίηση της στρατιωτικής περιουσίας και λειτουργία του ΦΑΑΕΔ

Στο πλαίσιο της αναδιοργάνωσης των Ενόπλων Δυνάμεων, το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας έχει προχωρήσει σε εκτεταμένες συγχωνεύσεις στρατοπέδων, με διακηρυγμένους στόχους τον εξορθολογισμό των δομών, την εξοικονόμηση πόρων και την αποτελεσματικότερη αξιοποίηση του προσωπικού.

Σύμφωνα με τις επίσημες ανακοινώσεις του Υπουργείου, είχαν ήδη πραγματοποιηθεί συγχωνεύσεις 137 στρατοπέδων, ενώ στη Β΄ Φάση της μεταρρύθμισης ανακοινώθηκε η συγχώνευση 45 επιπλέον στρατοπέδων και πρόσθετη εξοικονόμηση 16,5 εκατ. ευρώ ετησίως από τις συγχωνεύσεις στρατοπέδων.

Μετά τις ανακοινώσεις απαιτείται πλέον μετρήσιμος απολογισμός αποτελέσματος. Η συγχώνευση ή η παύση λειτουργίας ενός στρατοπέδου δεν συνεπάγεται αυτομάτως ούτε την πλήρη απελευθέρωση του αντίστοιχου ακινήτου ούτε την παύση του κόστους του.

Οι εκτάσεις, τα κτήρια και οι εγκαταστάσεις παραμένουν δημόσια περιουσία και, μέχρι την επαναχρησιμοποίηση ή την αξιοποίησή τους, εξακολουθούν να δημιουργούν ανάγκες φύλαξης, προστασίας, πυροπροστασίας και συντήρησης. Παράλληλα, πρέπει να αποσαφηνιστεί εάν εξακολουθεί να δεσμεύεται προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων για εγκαταστάσεις στις οποίες δεν εδρεύουν πλέον ενεργές μονάδες.

Συνεπώς, για την αποτίμηση της ανακοινωθείσας εξοικονόμησης των 16,5 εκατ. ευρώ ετησίως πρέπει να διευκρινιστεί εάν έχουν συνυπολογιστεί οι δαπάνες των ανενεργών ακινήτων, καθώς και οι εφάπαξ και επαναλαμβανόμενες δαπάνες μεταστάθμευσης μονάδων και προσαρμογής των στρατοπέδων υποδοχής, ώστε να προκύψει το πραγματικό καθαρό δημοσιονομικό αποτέλεσμα.

Αντίστοιχα, η ένταξη ενός ακινήτου σε κατάλογο «προς αξιοποίηση» δεν ισοδυναμεί με την πραγματική αξιοποίησή του. Η αξιοποίηση προϋποθέτει συγκεκριμένη τελική χρήση, ωρίμανση του ακινήτου, επίλυση νομικών και πολεοδομικών εκκρεμοτήτων, πλάνο ενεργειών και εργασιών, αρμόδιο φορέα, χρονοδιάγραμμα και τελικά μετρήσιμο οικονομικό ή κοινωνικό αποτέλεσμα.

Κεντρικό ρόλο στη διαδικασία αυτή καλείται να διαδραματίσει ο Φορέας Αξιοποίησης Ακινήτων Ενόπλων Δυνάμεων (ΦΑΑΕΔ), ο οποίος συστάθηκε με τον ν. 5223/2025 για την αξιοποίηση των χαρακτηρισμένων ως μη επιχειρησιακά αναγκαίων ακινήτων. Ο ΦΑΑΕΔ διαθέτει ήδη Οργανισμό και δημοσιευμένο χαρτοφυλάκιο στρατιωτικών ακινήτων «προς αξιοποίηση».

Σύμφωνα με το άρθρο 17 του ν. 5223/2025, όπως ισχύει, ο ΦΑΑΕΔ διοικείται από πενταμελές Διοικητικό Συμβούλιο και ο Πρόεδρός του επιλέγεται από τον Υπουργό Εθνικής Άμυνας κατόπιν ακρόασης και γνώμης της Διαρκούς Επιτροπής Εθνικής Άμυνας και Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής, σύμφωνα με τον Κανονισμό της Βουλής.

Μέχρι σήμερα, δεν προκύπτει ότι έχει πραγματοποιηθεί η προβλεπόμενη κοινοβουλευτική διαδικασία για τον προτεινόμενο Πρόεδρο ούτε ότι έχει ολοκληρωθεί ο διορισμός του προβλεπόμενου Διοικητικού Συμβουλίου.

Ο ίδιος νόμος περιλαμβάνει μεταβατική πρόβλεψη, σύμφωνα με την οποία ο Διευθυντής της ΥΠΑΑΠΕΔ ασκεί καθήκοντα Προέδρου του Διοικητικού Συμβουλίου μέχρι την έναρξη λειτουργίας του ΦΑΑΕΔ και έχει, μεταξύ άλλων, την αρμοδιότητα να προωθήσει τις διαδικασίες για τον διορισμό του Διοικητικού Συμβουλίου..

Κατόπιν των ανωτέρω, 

ΕΡΩΤΑΤΑΙ Ο κ. ΥΠΟΥΡΓΟΣ:

1. Πόσα στρατόπεδα έχουν μέχρι σήμερα πράγματι παύσει να φιλοξενούν ενεργές στρατιωτικές μονάδες και πόσα από τα αντίστοιχα ακίνητα έχουν απελευθερωθεί πλήρως από ενεργό στρατιωτική χρήση;

2. Πόσα από τα ακίνητα αυτά εξακολουθούν να απαιτούν φύλαξη με προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων και πόσα στελέχη ή ανθρωποώρες διατέθηκαν για τον σκοπό αυτό κατά τα έτη 2025 και 2026; Ποιο είναι το συνολικό κόστος φύλαξης, προστασίας, συντήρησης, ηλεκτροδότησης, ύδρευσης, πυροπροστασίας και λοιπών αναγκαίων δαπανών των εγκαταστάσεων αυτών;

3. Ποια ακριβώς κατηγορία εξοικονόμησης αντιπροσωπεύει το ποσό των 16,5 εκατ. ευρώ ετησίως και ποιο είναι το μεθοδολογικό μοντέλο υπολογισμού του; Έχουν συνυπολογιστεί στο ποσό αυτό οι εφάπαξ και επαναλαμβανόμενες δαπάνες που προκύπτουν από τη μεταστάθμευση μονάδων, την προσαρμογή των στρατοπέδων υποδοχής, τη φύλαξη και τη συντήρηση εγκαταστάσεων που παύουν να χρησιμοποιούνται; Ποιο είναι το καθαρό δημοσιονομικό αποτέλεσμα για τα έτη 2025 και 2026 μέχρι σήμερα;

4. Από τα ακίνητα που έχουν απελευθερωθεί από ενεργό στρατιωτική χρήση:

α) Πόσα έχουν ήδη αξιοποιηθεί και έχουν αποκτήσει συγκεκριμένη νέα χρήση;

β) Πόσα έχουν ήδη αποφέρει πραγματικά έσοδα και ποιο είναι το ύψος αυτών;

γ) Πόσα βρίσκονται σε ενεργή διαδικασία αξιοποίησης;

δ) Πόσα διαθέτουν εγκεκριμένο σχέδιο αξιοποίησης, χωρίς να έχει ακόμη αρχίσει η υλοποίησή του;

ε) Πόσα δεν διαθέτουν μέχρι σήμερα συγκεκριμένο εγκεκριμένο σχέδιο αξιοποίησης;

Πόσα από τα ανωτέρω ακίνητα παραμένουν χωρίς ολοκληρωμένη αξιοποίηση για χρονικό διάστημα άνω των 12, 24 και 36 μηνών από την ημερομηνία παύσης της ενεργού στρατιωτικής χρήσης; Ποιο είναι το συνολικό οικονομικό αποτέλεσμα από τα ακίνητα που έχουν ήδη αξιοποιηθεί και ποιο άλλο μετρήσιμο κοινωνικό ή αναπτυξιακό αποτέλεσμα έχει καταγραφεί;

5. Για τα ακίνητα που βρίσκονται σε διαδικασία αξιοποίησης, υπάρχει συγκεκριμένο και εγκεκριμένο πλάνο ενεργειών και εργασιών; Για κάθε τέτοιο ακίνητο, να διευκρινιστούν η προβλεπόμενη τελική χρήση, οι απαιτούμενες διοικητικές, νομικές, πολεοδομικές και τεχνικές ενέργειες, ο αρμόδιος φορέας για κάθε στάδιο, τα βασικά ορόσημα, το απαιτούμενο κόστος ή ο εγκεκριμένος προϋπολογισμός, το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης και οι τυχόν εκκρεμότητες που εμποδίζουν την αξιοποίηση. Για όσα ακίνητα δεν διαθέτουν εγκεκριμένο πλάνο αξιοποίησης, πότε προβλέπεται η κατάρτισή του;

6. Έχει διαπιστωθεί με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας η έναρξη λειτουργίας του ΦΑΑΕΔ κατά την παρ. 3 του άρθρου 12 του ν. 5223/2025; Εάν ναι, πότε και με ποια απόφαση;

Έχουν τεθεί σε ισχύ ο Κανονισμός Εσωτερικής Λειτουργίας και ο Κανονισμός Διαδικασιών Αξιοποίησης Ακινήτων; Εάν όχι, ποιο είναι το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα;

Έχει προταθεί συγκεκριμένο πρόσωπο για τη θέση του Προέδρου του ΦΑΑΕΔ και έχει κινηθεί η προβλεπόμενη διαδικασία ακρόασης και διατύπωσης γνώμης της Διαρκούς Επιτροπής Εθνικής Άμυνας και Εξωτερικών Υποθέσεων; Εάν όχι, για ποιον λόγο και ποιο είναι το χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης της διαδικασίας;

Έχει διοριστεί και συγκροτηθεί το προβλεπόμενο πενταμελές Διοικητικό Συμβούλιο; Εάν όχι, ποια όργανα ασκούν σήμερα τις αρμοδιότητες που ο ν. 5223/2025, όπως ισχύει, αναθέτει στον Πρόεδρο και στο Διοικητικό Συμβούλιο και βάσει ποιων συγκεκριμένων διατάξεων ή πράξεων;

Ποιο όργανο εγκρίνει σήμερα τις δαπάνες, το επιχειρησιακό σχέδιο και τις ενέργειες ωρίμανσης και αξιοποίησης των ακινήτων;

7. Ποιο είναι το επιχειρησιακό σχέδιο και το πρόγραμμα δράσης του ΦΑΑΕΔ για τα έτη 2026–2027; Ποιοι είναι οι συγκεκριμένοι ποσοτικοί και οικονομικοί στόχοι ως προς τα ακίνητα που πρόκειται να ωριμάσουν, τις διαδικασίες αξιοποίησης που θα εκκινήσουν ή θα ολοκληρωθούν και τα αναμενόμενα έσοδα;;

ΠΑΡΑΚΑΛΕΙΣΘΕ ΝΑ ΚΑΤΑΘΕΣΕΤΕ

1. Συγκεντρωτικό πίνακα των στρατοπέδων που έχουν παύσει να φιλοξενούν ενεργές μονάδες, με ημερομηνία παύσης ενεργού χρήσης, σημερινή κατάσταση, αρμόδιο φορέα διαχείρισης, καθεστώς προστασίας και φύλαξης και στάδιο αξιοποίησης.

2. Τα στοιχεία, τις μελέτες και τους οικονομικούς υπολογισμούς βάσει των οποίων προέκυψε η ανακοινωθείσα εξοικονόμηση των 16,5 εκατ. ευρώ ετησίως, καθώς και τις κατηγορίες δαπανών που ελήφθησαν υπόψη, συμπεριλαμβανομένων των δαπανών μεταστάθμευσης μονάδων και προσαρμογής των στρατοπέδων υποδοχής.

3. Συγκεντρωτικά στοιχεία για τα έτη 2025 και 2026 σχετικά με το κόστος φύλαξης, προστασίας και βασικής συντήρησης των ανενεργών εγκαταστάσεων και το προσωπικό ή τις ανθρωποώρες των Ενόπλων Δυνάμεων που διατέθηκαν για τη φύλαξή τους.

4. Συγκεντρωτικό πίνακα των ακινήτων πρώην στρατοπέδων που έχουν ενταχθεί σε διαδικασία αξιοποίησης, με την ημερομηνία παύσης ενεργού στρατιωτικής χρήσης, την προβλεπόμενη τελική χρήση, το σημερινό στάδιο, το υφιστάμενο πλάνο ενεργειών και εργασιών, τα βασικά ορόσημα, το χρονοδιάγραμμα, τον προϋπολογισμό, τις εκκρεμότητες που εμποδίζουν την αξιοποίηση και τα πραγματοποιηθέντα μέχρι σήμερα έσοδα ή άλλο μετρήσιμο αποτέλεσμα.

5. Κάθε πράξη ή έγγραφο με το οποίο έχει προταθεί ή κινηθεί διαδικασία επιλογής Προέδρου του ΦΑΑΕΔ και, εφόσον έχει ήδη αποσταλεί σχετικό αίτημα προς τη Βουλή, το έγγραφο με το οποίο ζητήθηκε η προβλεπόμενη ακρόαση και γνώμη της αρμόδιας Διαρκούς Επιτροπής.

6. Την απόφαση διαπίστωσης της έναρξης λειτουργίας του ΦΑΑΕΔ κατά την παρ. 3 του άρθρου 12 του ν. 5223/2025, τον Κανονισμό Εσωτερικής Λειτουργίας, τον Κανονισμό Διαδικασιών Αξιοποίησης Ακινήτων και την απόφαση διορισμού και συγκρότησης του Διοικητικού Συμβουλίου, εφόσον έχουν εκδοθεί. Εφόσον δεν έχει συγκροτηθεί το Διοικητικό Συμβούλιο, κάθε απόφαση, εξουσιοδότηση ή άλλο έγγραφο από το οποίο προκύπτουν τα όργανα που ασκούν σήμερα τις αρμοδιότητες του Προέδρου και του Διοικητικού Συμβουλίου και οι αρμοδιότητες που τους έχουν ανατεθεί.

7. Το εγκεκριμένο επιχειρησιακό σχέδιο, το πρόγραμμα δράσης και τον προϋπολογισμό του ΦΑΑΕΔ για τα έτη 2026–2027, εφόσον έχουν εγκριθεί, καθώς και τις σχετικές αποφάσεις έγκρισής τους.

Ο ερωτών και αιτών βουλευτής

Μιχάλης Κατρίνης