Περπατώντας στο παραλιακό μέτωπο της Θεσσαλονίκης τα βράδια, ένα πλοίο ξεχωρίζει στα ήρεμα νερά του Θερμαϊκού και «μαγνητίζει» το βλέμμα των περαστικών με την επιβλητική μορφή του, φωτισμένη πάντα από μια γιορτινή γιρλάντα με λάμπες led. Ακόμη και την περίοδο της καραντίνας λόγω κορονοϊού, το αντιτορπιλικό «ΒΕΛΟΣ» φώτιζε τα δύσκολα, «σκοτεινά» βράδια των Θεσσαλονικέων, εκπέμποντας μηνύματα αισιοδοξίας.
Οι ίδιοι οι Θεσσαλονικείς είχαν φροντίσει ήδη από τις αρχές του περασμένου Σεπτέμβρη, όταν το πλοίο «έδενε» λίγα μέτρα μακρύτερα από το επίσης επιβλητικό κτίριο του Μεγάρου Μουσικής, να καταδείξουν περίτρανα την αγάπη τους, επισκεπτόμενοι κατά χιλιάδες τους χώρους του έως τη μέρα που η πανδημία της Covid-19 μας ανάγκασε όλους να «μείνουμε σπίτι».
Στο δικό τους «σπίτι», το πλοίο που υπηρετούν με πίστη και αφοσίωση και κυρίως με πολλή αγάπη και σεβασμό στη μακρά του ιστορία, έμειναν την περίοδο των περιοριστικών μέτρων, ο κυβερνήτης του, αρχιπλοίαρχος Σωτήρης Χαραλαμπόπουλος και το πλήρωμα, φροντίζοντας μάλιστα να αξιοποιήσουν δημιουργικά την (αναγκαστική) απουσία επισκεπτών, επαναπροσδίδοντας σε διαμερίσματα που παρέμεναν κλειστά -και κατ’ επέκταση μη προσβάσιμα στο κοινό του πλοίου/μουσείου- την παλιά τους λάμψη.
«Ήταν ευκαιρία τώρα που δεν είχαμε επισκεπτήριο να συντηρήσουμε πολύ καλά το πλοίο. Ανοίξαμε καινούργιους χώρους -πέντε συνολικά- που δεν προλαβαίναμε καθώς είχαμε καθημερινά κόσμο», εξηγεί στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κυβερνήτης κ. Χαραλαμπόπουλος. «Είναι ένα πλοίο σε λειτουργία, όχι ένα κουφάρι. Ένα πλοίο το οποίο το μόνο που δεν κάνει είναι να κινείται με τις μηχανές του. Είναι, ωστόσο, ένα πλοίο 78 ετών. Η λαμαρίνα του είναι ταλαιπωρημένη και θέλει συντήρηση. Ασχοληθήκαμε λοιπόν με επισταμένη συντήρηση στο εξωτερικό των καταστρωμάτων και των πλευρών του πλοίου και εσωτερικά ανοίξαμε νέα διαμερίσματα», σημειώνει.
Οι νέοι χώροι είναι εντυπωσιακοί καθώς πρόκειται για διαμερίσματα που φιλοξενούν κατά κόρον συσκευές. «Είναι π.χ. ο ασύρματος μάχης, ο οποίος ενεργοποιείται σε περίπτωση καταστροφής του κανονικού ασυρμάτου σε μάχη, χώροι με συσκευές που κάνουν διαγνωστικό έλεγχο στα ραντάρ του πλοίου κ.ά», αναφέρει ο κ. Χαραλαμπόπουλος, προσθέτοντας χαρακτηριστικά πως το πλοίο πλέον είναι ένα στολίδι!
«Μ’ αυτούς τους χώρους είναι πλέον επισκέψιμο το 60% του πλοίου. Ένα 40% παραμένει προς άνοιγμα, αλλά και μ’ αυτό το 60% κάποιος καταλαβαίνει στο 100% το πώς λειτουργούσε το πλοίο και παίρνει πλήρη γνώση για το πώς είναι ένα αντιτορπιλικό τύπου Fletcher», επισημαίνει.
«Ουδέν κακό αμιγές καλού! Αξιοποιούσαμε τον χρόνο αυτό (της καραντίνας) για να κάνουμε καλύτερο το πλοίο», σημειώνει.
Η καλή ψυχολογία και το «δέσιμο» του πληρώματος, το «κλειδί» στην καραντίνα
Με όλη αυτή τη δουλειά, όπως εύκολα καταλαβαίνει κανείς, η ζωή στο πλοίο καθ’ όλη τη διάρκεια των περιορισμών στις μετακινήσεις, για το πλήρωμα του «ΒΕΛΟΥΣ» κυλούσε κάθε άλλο παρά μονότονα. «Εδώ δεν καταλάβαμε καραντίνα. Ήμασταν σε συνεχή ροή εργασιών κι αυτό έκανε το μυαλό να φεύγει από τη μαυρίλα», αναφέρει ο κυβερνήτης κ. Χαραλαμπόπουλος.
«Τηρούσαμε κατά γράμμα όλα τα μέτρα κι ακόμη περισσότερα, πρωταρχικά για εμάς τους ίδιους. Κάθε πρωί, όποιος έπιανε υπηρεσία, είχαμε μια μέτρηση με οξύμετρο και μία με θερμόμετρο. Κάναμε επίσης συχνά γενική απολύμανση του πλοίου- κάθε περίπου δέκα ημέρες, με το ειδικό συνεργείο, με εκνέφωση», εξηγεί, περιγράφοντας την καθημερινότητα στο «ΒΕΛΟΣ» εν μέσω καραντίνας.
«Κλειδί» όλη αυτή την περίοδο ήταν η καλή ψυχολογία του πληρώματος. «Αυτό το οποίο φρόντισα και τελικά απέδωσε είναι να έχει καλή ψυχολογία ο κόσμος. Αισιοδοξία, καλή ψυχολογία, καλή διατροφή για να έχουμε άμυνα, και εργασία», λέει ο κυβερνήτης του ιστορικού πλοίου, ενώ ένα άλλο στοιχείο που βοήθησε σημαντικά ήταν το «δέσιμο» μεταξύ των μελών του πληρώματος.
«Έχουμε όλοι μας εμπειρίες από πλοία του στόλου όπου υπηρετήσαμε και μας έχει μείνει αυτό το “δέσιμο”. Το ΒΕΛΟΣ εδώ είναι σε μια αποστολή, στη Θεσσαλονίκη, διότι η έδρα του είναι αλλού. Αυτό μας έχει δέσει. Είμαστε μια ομάδα δεμένη 24 ώρες το 24ωρο», τονίζει και προσθέτει: «Μέσα από τα καράβια δημιουργούνται οι μεγαλύτερες φιλίες, οι ισχυρότεροι δεσμοί. Είμαστε μια οικογένεια. Αυτό πρέπει να το ζήσει κάποιος για να καταλάβει. Το πλοίο έχει αυτή την ιδιαιτερότητα. Ο τρόπος ζωής μέσα σ’ αυτό. Ο ένας σέβεται τον άλλον ανάλογα με τα χρόνια, τις εμπειρίες και τις γνώσεις του. Είναι αυτό που λέμε στο ναυτικό, η ενσυνείδητη πειθαρχία και ο σεβασμός. Είναι το “ευπειθώς αναφέρω”».
132.000 επισκέψεις σε πέντε μήνες
Εκατόν τριάντα δύο χιλιάδες άνθρωποι ανέβηκαν στο κατάστρωμα του πλοίου- μουσείου, που «αφηγείται» ένα κομμάτι της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας, μεταξύ αυτών και πολλοί απ’ όσους υπηρέτησαν σ’ αυτό, στον ρου της μακράς ιστορίας του.
«Φτάσαμε, έως τη στιγμή που σταματήσαμε το επισκεπτήριο λόγω κορονοϊού, να έχουμε 132.000 επισκέψεις σε διάστημα περίπου πέντε μηνών», αναφέρει ο κυβερνήτης. «Είναι απίστευτο το νούμερο αυτό, όταν τέτοιο νούμερο στην Αθήνα, το πιάνει το πλοίο στα 8-10 χρόνια», λέει και εξηγεί πως το ενδιαφέρον των Θεσσαλονικέων και των κατοίκων της βόρειας Ελλάδας για το «ΒΕΛΟΣ» ήταν έκδηλο από την αρχή. «Ξεκινήσαμε τους 2-3 πρώτους μήνες με 1500 άτομα τη μέρα κατά μέσο όρο και φτάσαμε τώρα (λίγο πριν από τα περιοριστικά μέτρα) να είναι γύρω στα 800-900», σημειώνει.
Ξεφυλλίζοντας κανείς το βιβλίο των επισκεπτών -ή μάλλον τα βιβλία αφού οι εντυπώσεις χιλιάδων ατόμων είναι δύσκολο να περιοριστούν στις λίγες σελίδες ενός και μόνο βιβλίου- διαπιστώνει πως ανέβηκαν ξανά στο κατάστρωμά του, ύστερα από χρόνια, και πολλοί απ’ όσους υπηρέτησαν στο πλοίο. «Μεγάλη συγκίνηση!!! Επιστροφή μετά από 46 χρόνια στο πλοίο υπηρέτησα και θυμήθηκα κάθε στιγμή από το κίνημα», γράφει στις 2/11/2019 ο Νίκος Μαλιδέλης, ενώ ο Δ. Σαμαράς σημειώνει: «ΔΕΟΣ. Μετά από 43 χρόνια και 29 μήνες στο αντισταστιακό ΒΕΛΟΣ, είμαι πάλι στους χώρους που τόσο αγάπησα».
Λόγια θαυμασμού και συγκίνησης αποτυπώνονται και στις εντυπώσεις όλων όσοι ξεναγήθηκαν στο πλοίο, μεταξύ αυτών και πολλά παιδιά. Αξίζει να σημειωθεί ότι από τους 132.000 επισκέπτες, οι 80.000 ήταν κάτω των 18 ετών και εξ αυτών οι 40.000 προέρχονταν από επισκέψεις σχολείων.
Το «ΒΕΛΟΣ» είναι μάλιστα έτοιμο, όποτε λάβει διαταγές, για την επόμενη μέρα (μετά τον κορονοϊό) λειτουργίας του. «Με μέτρα, με συγκεκριμένο αριθμό ατόμων, με τις απαραίτητες αποστάσεις, είμαστε έτοιμοι ό,τι διαταγή κι αν πάρουμε να την υλοποιήσουμε», εξηγεί ο κυβερνήτης του και σημειώνει: «Θα μπορεί κάποιος, μέσα από ταμπελάκια που έχουμε ετοιμάσει να διαβάζει τα πάντα σχετικά με την ιστορία και τους χώρους του πλοίου καθώς θα περιηγείται. Οι ξεναγοί θα είναι σταθεροί σε κάποια σημεία για τυχόν ερωτήσεις, ενώ θα μπορεί κάποιος μόνος του, μαζί μ’ ένα βίντεο ιστορικό, που θα παίζει στο πρύμνιο κατάστρωμα, καθώς και φωτογραφίες από τους χώρους, να μαθαίνει την ιστορία του πλοίου».
Το σίγουρο είναι ότι το «ΒΕΛΟΣ» θα συνεχίσει να στέλνει τα δικά του μηνύματα αισιοδοξίας, όπως όλη την προηγούμενη περίοδο της καραντίνας, καθώς, όπως χαρακτηριστικά λέει και ο αρχιπλοίαρχος Χαραλαμπόπουλος: «Είμαστε αισιόδοξοι. Όλοι μας θα πρέπει να είμαστε!».
ΑΠΕ-ΜΠΕ
