Eurobank: Η επιβράδυνση στην ΕΕ, κίνδυνος για τις ελληνικές εξαγωγές

Όπως αναφέρεται στη σχετική δημοσίευση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, οι καθοδικοί κίνδυνοι των προβλέψεων για τον πραγματικό ρυθμό μεγέθυνσης της Ελλάδας συνδέονται, 1ον με το μέγεθος της επίπτωσης στις ελληνικές εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών από την επιβράδυνση στην Ευρωζώνη και 2ον με το σενάριο υποεκτέλεσης του προϋπολογισμού σε όρους δαπανών.

Σημειώνουμε ότι το 1ο τρίμηνο 2019 ο πραγματικός ετήσιος ρυθμός μεταβολής της δημόσιας κατανάλωσης ήταν στο -4,1% και των εξαγωγών αγαθών στο -0,7%. Ένας παράγοντας που δύναται να αντισταθμίσει σε έναν βαθμό την αρνητική επίδραση στις ελληνικές εξαγωγές από την επιβράδυνση στην Ευρωζώνη είναι η προβλεπόμενη παραμονή του διαφορικού πληθωρισμού (πληθωρισμός στην Ελλάδα μείον τον πληθωρισμό στην Ευρωζώνη) σε αρνητικό έδαφος (ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας σε όρους τιμών).

Σύμφωνα με τη μηνιαία έρευνα εργατικού δυναμικού της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛΣΤΑΤ), το ποσοστό ανεργίας στην Ελλάδα μειώθηκε στο 17,6% του εργατικού δυναμικού τον Απρίλιο 2019 (7,6% και 6,4% στην Ευρωζώνη και την ΕΕ-28 αντίστοιχα) από 18,2% τον Μάρτιο 2019 και 19,8% τον Απρίλιο 2018. Σε σύγκριση με το ιστορικό υψηλό του Σεπτεμβρίου 2013 (27,8%), η συρρίκνωση του ποσοστού ανεργίας ανήλθε στις 10,1 ποσοστιαίες μονάδες (ΠΜ). Επιπρόσθετα, η τιμή του Απριλίου 2019 ήταν η χαμηλότερη των τελευταίων 94 μηνών. Αξίζει να σημειώσουμε ότι η προαναφερθείσα σωρευτική πτώση του ποσοστού ανεργίας στην Ελλάδα πραγματοποιήθηκε σε ένα μακροοικονομικό περιβάλλον χαμηλής εγχώριας ανάπτυξης. Επί παραδείγματι, από το 4ο τρίμηνο 2013 μέχρι το 1ο τρίμηνο 2019, ο μέσος τριμηνιαίος πραγματικός ρυθμός μεγέθυνσης ήταν μόλις 0,2% ή 0,7% σε ετησιοποιημένη βάση. Αυτό το αποτέλεσμα δύναται να συνδεθεί με τη μείωση των ακαμψιών στην εγχώρια αγορά εργασίας.

Βάσει της ίδιας έρευνας, η απασχόληση στην Ελλάδα διαμορφώθηκε στα 3.891,6 χιλ άτομα τον Απρίλιο 2019, σημειώνοντας ετήσια αύξηση της τάξης του 2,0% ή 75,0 χιλ άτομα. Ο αριθμός των ανέργων (833,9 χιλ άτομα) συρρικνώθηκε σε ετήσια βάση κατά -11,4% ή -107,2 χιλ άτομα και το εργατικό δυναμικό (4.725,5 χιλ άτομα ≡ απασχολούμενοι + άνεργοι) κατέγραψε ετήσια μείωση της τάξης του -0,7% ή -32,2 χιλ ατόμων.
Λαμβάνοντας υπ’ όψιν τις παρατηρήσεις της μηνιαίας έρευνας εργατικού δυναμικού για το σύνολο του 1ου 4μηνου του τρέχοντος έτους (Ιανουάριος – Απρίλιος 2019), παρατηρούμε τα εξής:

• Ο μέσος όρος του ποσοστού ανεργίας διαμορφώθηκε στο 18,2%. Με δεδομένη την παρατήρηση του Απριλίου 2019 (17,6%), το σενάριο για υποχώρηση του μέσου ποσοστού ανεργίας κάτω του 18,0% για το σύνολο του έτους είναι αρκετά πιθανόν (όσο το οριακό μέγεθος είναι μικρότερο από το μέσο, το τελευταίο φθίνει).
• Ο μέσος όρος της απασχόλησης ενισχύθηκε σε ετήσια βάση κατά 2,4% ή 89,8 χιλ άτομα. Συνεπώς, ο παραγωγικός συντελεστής της εργασίας αποτελεί τον βασικό πυλώνα του πραγματικού ρυθμού μεγέθυνσης της ελληνικής οικονομίας. Όπως έχουμε αναφέρει σε παλαιότερα τεύχη του δελτίου 7ημέρες ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ, οι δυσμενείς δημογραφικές εξελίξεις και το υψηλό φυσικό ποσοστό ανεργίας δημιουργούν ισχυρούς περιορισμούς ως προς τη μελλοντική συνεισφορά της απασχόλησης στον πραγματικό ρυθμό μεγέθυνσης.
• Ο πληθυσμός συρρικνώθηκε σε ετήσια βάση κατά -0,5% ή -41,7 χιλ άτομα (μέσος όρος Ιανουαρίου – Απριλίου 2019). Η εν λόγω πτώση αντανακλάται κυρίως στη μείωση του μη ενεργού πληθυσμού (-1,0% ή -33,3 χιλ άτομα) και σε λιγότερο βαθμό στη συρρίκνωση του εργατικού δυναμικού (-0,2% ή -8,4 χιλ άτομα).
Επιβράδυνση του πληθωρισμού (0,2% τον Ιούνιο 2019) λόγω μείωσης της έμμεσης φορολογίας.

Ο πληθωρισμός βάσει του Εναρμονισμένου Δείκτη Τιμών Καταναλωτή (ΕνΔΤΚ) επιβραδύνθηκε για 2ο συνεχή μήνα και διαμορφώθηκε στο 0,2% τον Ιούνιο 2019 από 0,6% τον Μάιο 2019 και 1,1% τον Απρίλιο 2019. Για το σύνολο του 1ου εξαμήνου 2019 μειώθηκε στο 0,7% από 1,0% το 2ο εξάμηνο 2018.

Όπως παρουσιάζεται  η επιβράδυνση του πληθωρισμού στην Ελλάδα συνδέεται με τη μείωση της έμμεσης φορολογίας (μείωση συντελεστών ΦΠΑ τον Μάιο 2019). Επί παραδείγματι, ο πληθωρισμός βάσει του ΕνΔΤΚ με σταθερούς φόρους ενισχύθηκε στο 1,6% τον Ιούνιο 2019 (αυτό το αποτέλεσμα αποτελεί ένδειξη ότι η μείωση του ΦΠΑ δεν μετακυλίστηκε πλήρως στις τιμές) από 0,8% τον Μάιο 2019, ενώ σε όρους εξαμήνου παρέμεινε σταθερός στο 1,0%.