Υπάρχει κάτι σχεδόν συγκινητικό –αν δεν ήταν τόσο εξοργιστικό– στον τρόπο με τον οποίο ορισμένοι καλλιτέχνες ανακαλύπτουν ξαφνικά τα όρια της πολιτικής τους στράτευσης. Μέχρι χθες, με υψωμένη γροθιά, μικρόφωνο στο χέρι και δήμους να πληρώνουν τις συναυλίες τους, ήταν πρόθυμοι να σταθούν δίπλα σε κάθε «σύμβολο» με …προοδευτικό πρόσημο. Σήμερα, μόλις το σύμβολο ξεστομίσει κάτι που «χαλάει» το …προοδευτικό προφίλ, πέφτουν από τα σύννεφα.
Ο Φοίβος Δεληβοριάς , ας πούμε, εξ εκείνων που έτρεχε δίπλα στην Καρυστιανού και πρωτοστάτησε στην περιβόητη συναυλία, ταμένος στην υπόθεση «Αριστερά» και γνωστός για τις προνομιακές του σχέσεις με πρόσωπα των ΜΜΕ που έλκουν την καταγωγή τους από αυτή, έπεσε από τα σύννεφα μόλις άκουσε τις δηλώσεις της για τις αμβλώσεις. Δήλωσε μάλιστα ότι « πρέπει να κρατηθούν αποστάσεις».
Τα ανθρώπινα δικαιώματα, λέει, δεν μπαίνουν σε διαβούλευση.
Μπα; Τώρα το θυμήθηκε; Δεν καταλάβαινε άραγε με την καλλιτεχνική ευαισθησία του, τι παιζόταν με τις θεωρίες συνωμοσίας, τις εικασίες, τα «βαγόνια-φαντάσματα», τα ξυλόλια, την τοξικότητα και τις δημόσιες υποψίες; Εκεί δεν υπήρχε πρόβλημα; Εκεί η καλλιτεχνική ευαισθησία του Φοίβου δεν είχε πρόβλημα;
Η απάντηση του Νίκου Πλακιά, ψύχραιμη και σπαρακτική μαζί, υπενθυμίζει κάτι απλό: οι καλλιτέχνες δεν είναι αθώοι παρατηρητές. Κι ο Φοίβος έχει τεράστια ευθύνη για πολλά. Όταν διοργανώνονται συναυλίες, μαζεύονται εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ και επιλέγουν ποιον σύλλογο νομιμοποιούν, παρεμβαίνουν πολιτικά. Δεν «ευαισθητοποιούν» απλώς. Παράγουν συνέπειες. Και αυτές τις συνέπειες δεν μπορούν να τις αποποιούνται εκ των υστέρων, επικαλούμενοι καλή πρόθεση. Δεν μπορούν να συντάσσονται με τις ανοησίες κι όταν αυτές καταρρίπτονται, να κάνουν την …πάπια! Δεν μπορούν να εργαλειοποιούν τα μνήματα ασκώντας πολιτική κι ενεργοποιώντας αντικυβερνητικό μένος κι όταν αποκαλύπτονται οι αλήθειες να σφυρίζουν αδιάφορα….
Το πρόβλημα, βέβαια, δεν είναι μόνο ο Δεληβοριάς. Είναι μια ολόκληρη συνομοταξία καλλιτεχνών που θεωρεί αυτονόητη τη στράτευσή της στην Αριστερά και εξίσου αυτονόητη την ηθική της ανωτερότητα. Ξεχνάει κάποιος τη Χαρούλα με τα κόκκινα γάντια να σηκώνει τα λάβαρα της επανάστασης στο Σύνταγμα; Ξεχνάει κάποιος την Τάνια να φωνάζει … «φάτε τους»; Ξεχνάει τη Μποφίλιου να δηλώνει ότι … «Μακάρι να υπήρχε ένας ηγέτης να τα παρατήσω όλα και να πάω μαζί του στο βουνό»; Ξεχνάμε τον Σταμάτη τι προπαγάνδα έκανε για τον ΣΥΡΙΖΑ; Ξεχνάμε τα πεζοδρόμια από ηθοποιούς που έλεγαν ανοησίες και κάποιοι έγιναν βουλευτές και ευρωβουλευτές; Ξεχνάμε όσους θεωρούσαν και θεωρούν αυτονόητο τη σύνταξή τους με την Αριστερά; Πολλοί μάλιστα με το αζημίωτο! Ξέρετε, δημοτικά θέατρα και πληρωμένες παραστάσεις, πληρωμένες συναυλίες, επιχορηγήσεις, δημόσιο χρήμα.
Κι όταν το αφήγημα ραγίσει; Τότε ακούμε τα γνωστά: …«δεν είχαμε την ευκαιρία να συζητήσουμε»… «δεν θέλω να γίνομαι μπροστάντζα»…«αν μπορώ να φανώ χρήσιμος ως καλλιτέχνης». Αυτή η μίξη ψευδοαθωότητας και αλαζονείας αποτελεί τελικά χυδαιότητα, προσβολή του κόσμου. Είναι όμως το πιο ειλικρινές τους πορτρέτο.
Όμως, δεν μπορεί αυτό να συνεχίζεται. Δεν μπορεί ο καλλιτέχνης να γίνεται κομματικός ινστρούχτορας και να «στρατολογεί» κόσμο κι από την άλλη να θέλει τον κόσμο να πληρώνει για να τον δει ή ακούσει. Οι καλλιτέχνες δεν είναι απλώς ευαίσθητα όντα, είναι δημόσια πρόσωπα.
Ναι, αναμφισβήτητα έχουν τις δικές τους πεποιθήσεις. Μα εδώ έχουμε να κάνουμε με φωνασκούντες για κάτι που δεν υπάρχει σχεδόν πουθενά στον κόσμο. Μιλάμε για μια υπόθεση -της Αριστεράς- που αν είχε νικήσει στον εμφύλιο, θα ήταν άλλη η τύχη της Ελλάδας κι εκείνοι την προπαγανδίζουν! Δικαίως κι εύγλωττα έγραψε η εξαιρετική Ρέα Βιτάλη για… «δήθεν σοβαρούς, μα πάντα γελασμένους».
Το βέβαιο είναι ότι ο κόσμος κατανοεί πια και δεν αργεί η στιγμή που ο λογαριασμός έρχεται…
