Θεσσαλονίκη: Από τον δρόμο, βοηθός σε οδοντιατρείο – Η τετράποδη Άριελ που διώχνει το άγχος για τον τροχό και τη σύριγγα

Από

08/02/2026

Λίγο πριν από τις δέκα το πρωί, σε ένα οδοντιατρείο στο κέντρο της Θεσσαλονίκης, η Ζωή Μποζαγλυκίδου φορά την ιατρική της ποδιά και τη μάσκα της, ενώ τακτοποιεί τα εργαλεία της. Στο διπλανό δωμάτιο, η βοηθός της ετοιμάζεται με το γιλέκο και τον σκούφο της, έτοιμη να αναλάβει δράση.

Πρόκειται για την Άριελ, μια πανέξυπνη, χαριτωμένη και πλήρως εκπαιδευμένη σκυλίτσα, τη μοναδική «πτυχιούχο» θεραπευτικής υποστήριξης στη Θεσσαλονίκη.

«Όταν ετοιμάσουμε τον ασθενή, δηλαδή αφού καθίσει στην καρέκλα και τοποθετήσουμε το προστατευτικό για τα ρούχα του, τότε η Άριελ πιάνει δουλειά», εξηγεί η χειρουργός οδοντίατρος. Η παρουσία της σκυλίτσας μειώνει το άγχος που προκαλεί ο τροχός, η ένεση και η ίδια η καρέκλα.

Με τη μέθοδο της θεραπευτικής υποστήριξης με σκύλο, η γιατρός επισημαίνει ότι πολλοί ασθενείς που φοβούνται τον οδοντίατρο ή αγχώνονται έντονα, όταν καθίσουν στην καρέκλα, νιώθουν καλύτερα. Η αποστολή της Άριελ, που είναι να τους βοηθά να νιώθουν πιο χαλαροί και πιο συνεργάσιμοι, φαίνεται πως φέρνει τα προσδοκώμενα αποτελέσματα καθώς περισσότεροι από 200 ασθενείς την πήραν ήδη αγκαλιά.

Εκπαιδευμένες και οι δύο: η κ. Μποζαγλυκίδου έχει λάβει ειδική εκπαίδευση για να συνεργάζεται με σκύλο θεραπείας, με πτυχία και πιστοποιήσεις από επίσημους φορείς. Η ειδίκευσή της αφορά το μεταπτυχιακό της στη νοσοκομειακή οδοντιατρική. Η κοινή εκπαίδευσή τους πραγματοποιήθηκε στο Ινστιτούτο Ζωοθεραπείας της Γαλλίας, καθώς στην Ελλάδα δεν υπάρχει επίσημος φορέας που να εκπαιδεύει και να πιστοποιεί σκύλους με τη σφραγίδα της European Society of Animal Assisted Therapy.

Πώς λειτουργεί η θεραπευτική υποστήριξη

Η γιατρός κάνει την οδοντιατρική εργασία και η Άριελ τη δική της. Μόλις ο ασθενής καθίσει, πλησιάζει το χέρι του, το μυρίζει και κάθεται δίπλα του, δείχνοντας ότι θέλει να ανέβει στην αγκαλιά του. Από τη στιγμή που θα ανέβει, «πιάνει δουλειά».

«Ενώ εκτός ιατρείου μπορεί να είναι επιφυλακτική και να μην πλησιάζει εύκολα ανθρώπους, μόλις καθίσει κάποιος στην οδοντιατρική καρέκλα, καταλαβαίνει ότι τώρα δουλεύουμε και ακολουθεί μόνη της όλο το πρωτόκολλο. Κατά τη διάρκεια της συνεδρίας μένει εντελώς ακίνητη, όσο κι αν αυτή διαρκέσει. Όταν τελειώσει η διαδικασία, είτε ακούγοντας από μένα το “Άριελ κατέβα”, είτε μόλις αφαιρεθεί το προστατευτικό κάλυμμα από τον ασθενή, καταλαβαίνει ότι τελειώσαμε και κατεβαίνει μόνη της», λέει η οδοντίατρος.

Ο ασθενής μπορεί να τη χαϊδεύει ή απλώς να την ακουμπά -ό,τι τον κάνει να νιώθει άνετα. Κάθε άνθρωπος, εξάλλου, όπως λέει η οδοντίατρος αγχώνεται διαφορετικά -άλλος με την ένεση, άλλος με τον τροχό και άλλος με το που θα κατέβει ή θα ανέβει η οδοντιατρική καρέκλα.

«Ακόμη κι όταν το άγχος δεν είναι εμφανές και εγώ μπορεί να μην το καταλάβω, η Άριελ αντιλαμβάνεται την αλλαγή στο σώμα και αρχίζει να γλείφει σημεία, όπως ο καρπός και ο αγκώνας. Όταν ο ασθενής ηρεμήσει, σταματά. Αυτό είναι το σημάδι ότι το στρες έχει μειωθεί», περιγράφει η κ. Μποζαγλυκίδου.

Από το δρόμο στο ιατρείο

Το οδοντιατρείο της κ. Μποζαγλυκίδου λειτουργεί εδώ και 20 χρόνια, όμως η συνεργασία με θεραπευτή σκύλο ξεκίνησε πριν από τρία χρόνια, κατά τη διάρκεια του μεταπτυχιακού της. Η γνωριμία με την Άριελ ήταν ξεκίνησε από τον δρόμο. Ενώ κάποιοι εγκατέλειψαν τη μικρή σκυλίτσα και την πέταξαν σε αμαξοστάσιο κοντά σε κάδο, εκείνη βρήκε όχι μόνο σπίτι, αλλά και έναν σημαντικό ρόλο, που δεν είναι άλλος από το να βοηθά ασθενείς.

«Η Άριελ ήταν διασωσμένος σκύλος. Τη βρήκε ο σύζυγός μου έξω από το αμαξοστάσιο στη Σταυρούπολη. Ήταν περίπου πέντε μηνών, με microchip μη καταχωρημένο. Δεν βρέθηκε ποτέ ιδιοκτήτης και έτσι την κρατήσαμε», αναφέρει η γιατρός. Όταν έκλεισε τα οκτώ της χρόνια ξεκίνησε εντατικά η ενασχόληση με τη θεραπευτική υποστήριξη, έχοντας ήδη ολοκληρώσει τα απαραίτητα σεμινάρια.

Στην αρχή, η παρουσία της Άριελ στο ιατρείο γινόταν με υπεύθυνη δήλωση των ασθενών, οι οποίοι συναινούσαν στο να συμμετάσχει στο ιατρικό τους ραντεβού. Όσοι την αγκάλιασαν, όπως λένε, βρήκαν παρηγοριά και ηρεμία. Τουλάχιστον 200 ασθενείς έχουν ήδη κάνει οδοντιατρικές εργασίες με τη βοήθεια της Άριελ, η οποία συμμετέχει, μάλιστα, το τελευταίο διάστημα και σε προγράμματα στο ΑΠΘ καθώς βρίσκεται σε εξέλιξη η πρώτη φάση διδακτορικής έρευνας της οδοντιάτρου, με θέμα: «Η συμβολή των σκύλων θεραπευτικής διαμεσολάβησης στη διαχείριση του οδοντιατρικού άγχους στον ενήλικο πληθυσμό».

Έρευνα σε εξέλιξη

«Η έρευνα πραγματοποιείται με δύο διαφορετικές ομάδες είκοσι ατόμων μία με σκύλο και μία χωρίς, και σύντομα θα ολοκληρωθεί ώστε να ακολουθήσει η δημοσίευση. Στη συνέχεια θα πραγματοποιηθεί πιο εμπεριστατωμένη έρευνα, όπου στον ίδιο ασθενή θα γίνεται μία συνεδρία με σκύλο και μία χωρίς. Μετρώνται αρτηριακή πίεση, οξυγόνωση αίματος και γίνονται ψυχομετρικά τεστ, ενώ στη δεύτερη φάση θα λαμβάνεται και σάλιο για τη μέτρηση ουσιών όπως η κορτιζόλη», σημειώνει η φιλόζωη οδοντίατρος με την τετράποδη βοηθό στην αγκαλιά της.

Όπως λέει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, στόχος είναι να αποδειχθεί επιστημονικά αυτό που βλέπει καθημερινά στην πράξη: ότι η παρουσία ενός σκύλου μπορεί να μειώσει ουσιαστικά το άγχος των ασθενών και ήδη έχει μπει στη διαδικασία να βρει και έναν ακόμη τετράποδο βοηθό για να μπορεί και η Άριελ να …πάρει τα ρεπό της.

*Τις φωτογραφίες παραχώρησε η κ. Μποζαγλυκίδου
ΑΠΕ-ΜΠΕ

Δωδεκάμηνος τουρισμός: Ποιοι προορισμοί παίρνουν προβάδισμα στην Ελλάδα

Από

Έμβολος

08/02/2026

Ο τουρισμός 12 μήνες τον χρόνο δεν αποτελεί πλέον μόνο στρατηγικό στόχο για την Ελλάδα, αλλά για ορισμένες περιοχές αρχίζει να μετατρέπεται σε πραγματικότητα. Μεγάλα αστικά κέντρα, περιφερειακές πόλεις με συνεδριακό και επιχειρηματικό προφίλ, αλλά και προορισμοί με πολυθεματικό τουριστικό προϊόν εμφανίζουν σταδιακά μεγαλύτερη ανθεκτικότητα στην εποχικότητα. Την ίδια ώρα, ακόμη και παραδοσιακά «καλοκαιρινοί» προορισμοί παρουσιάζουν σημάδια επιμήκυνσης της σεζόν, με νωρίτερη έναρξη πτήσεων και παράταση της δραστηριότητας έως το φθινόπωρο.

Σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, το μοντέλο του year-round τουρισμού δεν σημαίνει απαραίτητα ίδια ένταση ζήτησης όλο το έτος, αλλά μεγαλύτερη διάρκεια λειτουργίας, καλύτερη αξιοποίηση υποδομών και σταδιακή εξισορρόπηση της τουριστικής δραστηριότητας.

Αθήνα: Σταθερός πυλώνας δωδεκάμηνης ζήτησης

Στο επίκεντρο της προσπάθειας για τουρισμό όλο τον χρόνο παραμένει η Αθήνα. Οριακά θετικό πρόσημο κατέγραψαν τα ξενοδοχεία της Αθήνας το 2025, επιβεβαιώνοντας τη σταδιακή ενίσχυση της πόλης ως προορισμού με όλο και μεγαλύτερη τουριστική διάρκεια μέσα στο έτος. Σύμφωνα με την ετήσια έρευνα benchmarking της Ένωσης Ξενοδόχων Αθηνών-Αττικής & Αργοσαρωνικού, οι βασικοί δείκτες απόδοσης κινήθηκαν ανοδικά, αν και με ηπιότερους ρυθμούς σε σχέση με τα χρόνια της ισχυρής μεταπανδημικής ανάκαμψης.

Ιδιαίτερα ενθαρρυντικά είναι τα στοιχεία για τους μήνες εκτός υψηλής σεζόν, κυρίως στο πρώτο και το τελευταίο τρίμηνο, με παράγοντες της αγοράς να σημειώνουν ότι η Αθήνα ενισχύει σταδιακά το αποτύπωμά της ως προορισμός δωδεκάμηνης λειτουργίας.

Σε σύγκριση με άλλες ευρωπαϊκές πόλεις, η Αθήνα διατηρεί υψηλά επίπεδα ζήτησης και πληρότητας, ωστόσο οι μέσες τιμές δωματίων εξακολουθούν να υπολείπονται ανταγωνιστικών αγορών, στοιχείο που, σύμφωνα με εκπροσώπους του κλάδου, δείχνει περιθώρια περαιτέρω αναβάθμισης του τουριστικού προϊόντος.

Κομβικός θεωρείται ο ρόλος των υποδομών, της εικόνας της πόλης και της συνολικής εμπειρίας επισκέπτη, ενώ η περαιτέρω ανάπτυξη του συνεδριακού, πολιτιστικού και city break τουρισμού εκτιμάται ότι θα συμβάλει στον περιορισμό της εποχικότητας και στη στήριξη ενός πιο βιώσιμου μοντέλου ανάπτυξης.

Θεσσαλονίκη: Από 9 σε 10 μήνες τουριστικής δραστηριότητας

Ανοδική πορεία καταγράφει τα τελευταία χρόνια η Θεσσαλονίκη, με σταδιακή αύξηση της διάρκειας της τουριστικής περιόδου. Ο πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Θεσσαλονίκης, Ανδρέας Μανδρινός, σημειώνει ότι η πόλη παρουσιάζει συνεχή βελτίωση: «Από εκεί που ο τουρισμός κάλυπτε περίπου εννέα μήνες μέσα στο έτος, πλέον κινείται στους δέκα, με περίοδο μειωμένης κίνησης από περίπου τις 30 Νοεμβρίου έως τα τέλη Ιανουαρίου, με εξαίρεση την περίοδο των Χριστουγέννων».

Όπως επισημαίνει, οι τιμές παρέμειναν σε υψηλά επίπεδα, ενώ οι προσπάθειες ενίσχυσης της συνδεσιμότητας μέσω πτήσεων έχουν συμβάλει σημαντικά στη ζήτηση. Το στοίχημα, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι η διατήρηση της ανοδικής πορείας, με στόχο την αύξηση της μέσης τιμής δωματίου και των συνολικών εσόδων, με βασικό εργαλείο τις εκδηλώσεις και τα συνέδρια, που αποτελούν κομβικό πυλώνα για την τουριστική ανάπτυξη της πόλης.

Σήμερα βασικές αγορές για τη Θεσσαλονίκη είναι οι ΗΠΑ, η Τουρκία, το Ισραήλ, η Γερμανία και η Κύπρος, ενώ ακολουθούν οι βαλκανικές χώρες. Παράλληλα, στόχος είναι η περαιτέρω διείσδυση στις δυτικές αγορές, αλλά και η διάχυση των τουριστικών εσόδων στο σύνολο της τοπικής οικονομίας, συμπεριλαμβανομένης της εστίασης.

Όπως σημειώνει, το χάσμα στη μέση τιμή δωματίου μεταξύ Θεσσαλονίκης και Αθήνας παραμένει μεγάλο, ωστόσο υπάρχει σαφής στόχος σύγκλισης μέσω αναβάθμισης της ποιότητας και νέων επενδύσεων στον ξενοδοχειακό κλάδο.

Αλεξανδρούπολη: Σταθερή προσπάθεια για τουρισμό όλο τον χρόνο

Ιδιαίτερη δυναμική εμφανίζει τα τελευταία χρόνια και η Αλεξανδρούπολη, με τουρίστες που προέρχονται κυρίως από την Τουρκία αλλά και τους Βαλκάνιους γείτονες.

Όπως δηλώνει μιλώντας στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο δήμαρχος Αλεξανδρούπολης, Γιάννης Ζαμπούκης, «το να καταφέρουμε η Αλεξανδρούπολη να είναι τουριστικός προορισμός όλο τον χρόνο ήταν ένα στοίχημα. Και σήμερα μπορούμε να πούμε ότι κερδίζεται καθημερινά. Όχι τυχαία, αλλά με κόπο, επιμονή, στοχευμένες κινήσεις και ξεκάθαρο σχεδιασμό, τόσο στην ανάπτυξη των εμπειριών για τους επισκέπτες, όσο και μέσα από στοχευμένες B2B δράσεις σε σημαντικούς προορισμούς, που φέρνουν συνεργασίες και νέες αγορές για την πόλη μας».

«Πρόκειται για μια συνεχόμενη προσπάθεια που δεν έχει τέλος», τονίζει και εξηγεί: «Επενδύουμε διαρκώς στις δυνατότητες του τόπου μας, στη μοναδική φύση, στον πολιτισμό, στη γαστρονομία και στους ανθρώπους της πόλης, ενισχύοντας παράλληλα την τοπική οικονομία και δημιουργώντας ευκαιρίες για όλους. Το αποτέλεσμα είναι μια Αλεξανδρούπολη ζωντανή κάθε εποχή, που δεν στηρίζεται πια μόνο στο καλοκαίρι, αλλά προσφέρει αυθεντικές εμπειρίες 12 μήνες τον χρόνο».

Ιωάννινα: Συνεδριακός και πανεπιστημιακός τουρισμός ως μοχλός ανάπτυξης

Αντίστοιχη εικόνα εμφανίζουν και τα Ιωάννινα, τα οποία καταγράφουν τουριστική δραστηριότητα περίπου δέκα μήνες τον χρόνο. Ο πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Ιωαννίνων, Σπύρος Σουρέλης, επισημαίνει ότι η πόλη στηρίζεται σημαντικά στα συνέδρια, ιατρικά και τεχνολογικά, σε επιχειρηματικές εκδηλώσεις, καθώς και στη δραστηριότητα του πανεπιστημίου.

Κατά την καλοκαιρινή περίοδο καταγράφεται σημαντική παρουσία ξένων επισκεπτών, ενώ τον χειμώνα η κίνηση προέρχεται κυρίως από γειτονικές αγορές, όπως η Αλβανία. Από το 2023 και μετά παρατηρείται ανοδική τάση, με την αναβάθμιση του αεροδρομίου να θεωρείται κρίσιμος παράγοντας για περαιτέρω ανάπτυξη.

Σημαντικό ζήτημα παραμένουν οι υποδομές. Σήμερα η πόλη μπορεί να εξυπηρετήσει περίπου 2.000 συνέδρους, αριθμός που φτάνει περίπου τις 3.500 με συνοδούς. Η δημιουργία νέου συνεδριακού χώρου θα μπορούσε να αυξήσει σημαντικά τη δυναμικότητα και να ενισχύσει περαιτέρω τη θέση της πόλης στον συνεδριακό χάρτη.

Πελοπόννησος: Προορισμός με προοπτικές year-round ανάπτυξης

Σύμφωνα με τον αναπληρωτή καθηγητή Τουριστικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πειραιώς, Σωτήρη Βαρελά, η Πελοπόννησος αποτελεί έναν από τους προορισμούς που μπορούν να επεκτείνουν την τουριστική περίοδο.

Όπως επισημαίνει, η διεύρυνση της τουριστικής σεζόν δεν θα πρέπει να αφορά αποκλειστικά τις περιφέρειες με ήδη υψηλό όγκο αφίξεων, καθώς αυτό θα δημιουργούσε πίεση σε πόρους και υποδομές. Αντίθετα, προορισμοί με ήπια και ισόρροπη ανάπτυξη, όπως η Καλαμάτα, το Ναύπλιο, το Λουτράκι και η Κόρινθος, μπορούν να ενισχύσουν τη δραστηριότητα σε μεγαλύτερο εύρος μέσα στο έτος.

Η Πελοπόννησος διαθέτει πολυθεματικό τουριστικό προϊόν, συνδυάζοντας παράκτια και ηπειρωτικά χαρακτηριστικά, ήπιο κλίμα, πολιτιστικό απόθεμα και αναπτυσσόμενες υποδομές. Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη ερευνητών, η περιοχή διαθέτει τα δομικά χαρακτηριστικά για μετάβαση σε μοντέλο year-round τουρισμού, με έμφαση στην καλύτερη αξιοποίηση υφιστάμενων πόρων και όχι απαραίτητα στην αύξηση κλινών.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το αεροδρόμιο της Καλαμάτας, όπου η περίοδος πτήσεων ξεκινά πλέον από τα τέλη Φεβρουαρίου και φτάνει έως τα τέλη Νοεμβρίου.

Επιμήκυνση και στους παραδοσιακούς θερινούς προορισμούς

Παράλληλα, ενδείξεις επιμήκυνσης της τουριστικής περιόδου καταγράφονται και σε προορισμούς όπως η Κρήτη, η Ρόδος και η Κέρκυρα, μέσω της επέκτασης του πτητικού προγράμματος και της αυξημένης ζήτησης εκτός υψηλής σεζόν.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Νικ Νόλτε: Το κακό παιδί και πρώην γόης του Χόλιγουντ 85άρισε

Από

Έμβολος

08/02/2026

Το «κακό παιδί» του Χόλιγουντ, ο Νικ Νόλτε, ο σημαντικός ηθοποιός, που πολλοί έβλεπαν ότι θα μπορούσε να γίνει ο νέος Ρόμπερτ Ντε Νίρο, τα τελευταία χρόνια έχει μεταβληθεί σε έναν γέροντα που εντυπωσιάζει με την εκκεντρική και ατημέλητη εμφάνισή του, θυμίζοντας πολλές φορές άστεγο ή έναν ερημίτη που ασφυκτιά στις συμβάσεις του αμερικάνικου σταρ σύστεμ. Με τα ολόλευκα μαλλιά του αχτένιστα, τη γενειάδα του να την παίρνει ο αέρας, το χαραγμένο από τις καταχρήσεις πρόσωπο να θολώνει τα καταγάλανα μάτια του και φορώντας ρούχα από το καλάθι ή πιτζάμες, ο «Πρίγκιπας της Παλίρροιας», έχει απαρνηθεί τον χαρακτηρισμό του γόη και του καρδιοκατακτητή. Γυρίζοντας την πλάτη του στη λάμψη της κινηματογραφικής βιομηχανίας και στην ίδια του την εικόνα στην περίοδο της ακμής του, όταν και θα λάβει τον τίτλο του πιο σέξι άνδρα του κόσμου για το 1992.

Μπαφιασμένος από το Χόλιγουντ και τις απαιτήσεις ενός επιφανειακού τρόπου ζωής, ο Νικ Νόλτε, που έχει κερδίσει μία Χρυσή Σφαίρα, ένα ΕΜΥ και τρεις υποψηφιότητες για Όσκαρ, δεν είναι τυχαίο ότι πριν από λίγα χρόνια δήλωνε: «Το Μαλιμπού είναι βαρετό. Αν ζήσεις εδώ καμιά δεκαριά χρόνια, αρχίζουν να σου λείπουν οι εποχές. Πενήντα χρόνια εδώ έχω ζήσει μόνο έναν παγετό».

Συμπληρώνοντας σήμερα τα 85 του χρόνια, ο Νικ Νόλτε είχε μια ταραχώδη ζωή, που γέμισε με αξιοσημείωτες ερμηνείες, σε υπέροχες ταινίες, συνεργάστηκε με τα μεγαλύτερα ονόματα της σκηνοθεσίας και της υποκριτικής, ενώ κατάφερε να μη χάσει ποτέ τον τίτλο του «κακού παιδιού», τις περισσότερες φορές για καλούς λόγους και κάποιες για τις εντελώς λάθος συμπεριφορές του.

Από το ποδόσφαιρο στο θέατρο

Ο Νικ Νόλτε, γεννήθηκε στην Ομάχα της Νεμπράσκα στις 8 Φεβρουαρίου του 1941, γιος ενός αγρότη και μιας εμπόρου καταστήματος με αντίκες, ενώ είχε και μια μεγαλύτερη αδελφή, στέλεχος του Ερυθρού Σταυρού. Θα διακριθεί στο αμερικάνικο ποδόσφαιρο, όντας μαθητής του Λυκείου Μπένσον, αλλά θα αποβληθεί γιατί έπινε κρυφά μπύρα στις προπονήσεις. Παρά ταύτα θα πάρει υποτροφία για το Pasadena City College το 1959, για τις αθλητικές του επιδόσεις, ακόμη και στο μπάσκετ, αλλά οι κακοί βαθμοί του έβαλαν τέλος στις σπουδές του, για να ξεκινήσει την καριέρα του στο θέατρο.

Ξανθό μοντέλο

Λαμβάνοντας μαθήματα ηθοποιίας στο Pasadena Playhouse και στη φημισμένη Ακαδημία Stella Adler στο Λος Άντζελες, ο Νόλτε πέρασε αρκετά χρόνια ταξιδεύοντας σε όλη τη χώρα και εργαζόμενος σε περιφερειακά θέατρα. Μάλιστα, για να βγάλει και τα προς το ζην, θα κάνει και το μοντέλο στα τέλη της δεκαετίας του ‘60, σε διαφημίσεις αναδεικνύοντας την αγέρωχη κορμοστασιά του, αλλά κυρίως τα κατάξανθα μαλλιά του, να ανεμίζουν.

Μπαίνοντας στα πλατό

Με εμφάνιση ζηλευτή, ο Νόλτε θα πρωταγωνιστήσει για πρώτη φορά στη μίνι τηλεοπτική σειρά «Rich Man, Poor Man», βασισμένη στο μπεστ σέλερ του Ίρβιν Σόου, το 1970, όταν θα ανοίξει και ο δρόμος για την κινηματογραφική του καταξίωση. Παίζοντας σε πάνω από 40 ταινίες, θα πρωταγωνιστήσει για πρώτη φορά στη μεγάλη οθόνη το 1977 στην περιπέτεια «Ο Βυθός», ενώ τον επόμενο χρόνο θα έρθει η πρώτη σημαντική στιγμή στην καριέρα του, αν και ακόμη άγουρος, στο θρίλερ του σπουδαίου Κάρελ Ράιζ «Who’ll Stop the Rain».

Παγκόσμιο αστέρι

Το 1982 θα έρθει και η πρώτη τεράστια εμπορική επιτυχία, που θα τον κάνει σταρ και παγκοσμίως γνωστό, πρωταγωνιστώντας δίπλα στον Έντι Μέρφι, στην αστυνομική και κεφάτη περιπέτεια «48 Ώρες», σε σκηνοθεσία του έμπειρου μάστορα Γουόλτερ Χιλ. Θα ακολουθήσει η εξόχως ενδιαφέρουσα και ιδιαιτέρως χορταστική περιπέτεια «Αποστολή στη Νικαράγουα», παίζοντας έναν φωτορεπόρτερ που μπαίνει στη φωτιά, έχοντας στο πλευρό του την Τζοάνα Κάσιντι και τον πάντα μαγνητικό Τζιν Χάκμαν.

Σκορσέζε, Στρέιζαντ και Σάραντον

Ξεπερνώντας εύκολα την αποτυχία του φιλόδοξου δράματος «Farewell to the King» του Τζον Μίλιους, γυρίζοντας το σίκουελ των «48 Ωρών», ενώ το 1990 θα πρωταγωνιστήσει και στο έξοχο αστυνομικό νεο-νουάρ του Σίντνεϊ Λιούμετ «Επικίνδυνες Ερωτήσεις, Θανάσιμες Απαντήσεις». Τον επόμενο χρόνο, όμως, θα παίξει σε τρεις τεράστιες καλλιτεχνικές και εμπορικές επιτυχίες, που θα σημαδέψουν και την καριέρα του. Ο Μάρτιν Σκορσέζε, θα τον καλέσει να παίξει δίπλα στον Ρόμπερτ Ντε Νίρο, στο διάσημο πλέον θρίλερ «Ακρωτήρι του Φόβου», ενώ θα προλάβει να παίξει και στο θαυμάσιο αισθηματικό δράμα «Ο Πρίγκιπας της Παλίρροιας», δίπλα στην Μπάρμπαρα Στρέιζαντ, που υπέγραψε και τη σκηνοθεσία. Μάλιστα για την ερμηνεία του θα προταθεί για πρώτη φορά για το Όσκαρ Α ανδρικού ρόλου. Επίσης, την ίδια χρονιά θα παίξει και στο συγκινητικό δράμα «Λορέντζο», έχοντας στο πλευρό του την Σούζαν Σάραντον, που θα κάνει εκατομμύρια θεατές να κλάψουν.

Πρωτοσέλιδος τσακωμός

Το 1994, θα παίξει με συμπρωταγωνίστρια την, «καυτή» εκείνη την εποχή, Τζούλια Ρόμπερτς στην αισθηματική κομεντί «Πρωτοσέλιδος Έρωτας», με θέμα τα μπλεξίματα δυο δημοσιογράφων, που θα φέρουν όμως στην επιφάνεια και τον άγριο τσακωμό τους, λόγω της συμπεριφοράς του Νόλτε, ο οποίος θα παραδεχθεί ότι έκανε λάθος, αλλά θα καρφώσει και την «Pretty Woman» ως «παλιοχαρακτήρα» και προσθέτοντας μάλιστα, με νόημα, ότι αυτό ήταν γνωστό σε όλο το Χόλιγουντ.

Λεπτή Κόκκινη Γραμμή

Χωρίς να χάσει χρόνο, θα πρωταγωνιστήσει στο ιστορικό βιογραφικό φιλμ του Τζέιμς Άιβορι «Ο Τζέφερσον στο Παρίσι» και το 1996 στο σκοτεινό αστυνομικό θρίλερ «Εντολή Εν Λευκό» του Λι Ταμαχόρι, έχοντας στο πλευρό του την Μέλανι Γκρίφιθ. Το 1997 θα πρωταγωνιστήσει στο αστυνομικό νουάρ «Η Θλίψη» και έναν χαρακτηριστικό ρόλο στο αριστουργηματικό φιλμ του περίφημου Τέρενς Μάλικ «Λεπτή Κόκκινη Γραμμή».

Κόντρα στο συμφέρον του

Το 1999 θα είναι ως ένα σημείο, καθοριστικό για την εξέλιξή του, καθώς θα χαλάσει τις σχέσεις του με τον Σκορσέζε, παίρνοντας τη γενναία απόφαση να μη χειροκροτήσει στην αν μη τι άλλο αμφιλεγόμενη βράβευση του Ελίας Καζάν από την Αμερικάνικη Ακαδημία, για την ντροπιαστική ενέργεια τού τελευταίου να καταδώσει συναδέλφους την εποχή του μακαρθισμού. Μάλιστα, ο δικός μας Κώστας Γαβράς, που είχε «καρφώσει» ο Καζάν είχε δηλώσει αρκετά πιο καυστικά ότι «αν του είχε απομείνει λίγη αξιοπρέπεια θα έπρεπε να απορρίψει το βραβείο». Ωστόσο, ο Σκορσέζε, που θαύμαζε το έργο του Καζάν, δεν συγχώρεσε ποτέ τον Νόλτε, τον οποίο ήθελε να χρησιμοποιήσει και σε επόμενες ταινίες του. Χρόνια μετά, ο Νόλτε θα δηλώσει ότι δεν μετάνοιωσε ποτέ για αυτή του την απόφαση, λέγοντας: «Yπάρχουν εκείνοι που το παίζουν καλοί και χειροκροτούν. Τους ξέρεις αυτούς τους τύπους – ο Σπίλμπεργκ, ο Τομ Χανκς – κάτι “ καλά παιδιά” που δε θέλουν φασαρίες. Αλλά για τον Εντ Χάρις, για μένα και για μερικούς άλλους δεν είναι έτσι τα πράγματα. Δεν υπήρχε περίπτωση να χειροκροτήσουμε…»

Ο Καλός Κλέφτης και ο καλύτερος Ρέντφορντ

Μπαίνοντας στον 21ο αιώνα, ο Νικ Νόλτε, θα μετατοπιστεί κατά βάση σε δεύτερους ρόλους και εμφανίσεις γκεστ σταρ, αν και θα προλάβει να πρωταγωνιστήσει στο αξιοπρόσεκτο αστυνομικό φιλμ του Νιλ Τζόρνταν «Ο Καλός Κλέφτης». Επίσης, θα δανείσει την τραχιά βραχνή φωνή του σε αρκετά animation, ενώ δεν είναι λίγες οι φορές που θα κερδίσει τις εντυπώσεις αν και παίζοντας ρολάκια, όπως στα φιλμ «Ξενοδοχείο Ρουάντα», «Ταξίδι στην Αλαμπάμα» και «Ο Κανόνας της Σιωπής», στα τελευταία δύο δίπλα στον Ρόμπερτ Ρέντφορντ.

Ατελείωτα μπλεξίματα

Ο Νόλτε, που θα παντρευτεί τρεις φορές και θα αποκτήσει δυο παιδιά, δεν θα χάσει ποτέ τη φήμη του «κακού παιδιού», καθώς από τα νιάτα του θα έχει μπλεξίματα με τον νόμο, τις καταχρήσεις και την αντισυμβατική του ζωή. Το 1961, θα καταδικαστεί γιατί πουλούσε πλαστές ταυτότητες, με ποινή φυλάκισης 45 ετών, αλλά με αναστολή! Θα συλληφθεί ουκ ολίγες φορές για οδήγηση υπό την επήρεια ναρκωτικών ή κατανάλωσης αλκοόλ, το οποίο έκοβε κατά διαστήματα αλλά πάντα ξανακυλούσε. Πάντως, όπως υποστηρίζει, τα τελευταία χρόνια είναι «σχετικά καθαρός»…

Από μάρμαρο…

Ο Νικ Νόλτε, που τον επόμενο χρόνο πιθανότατα θα δούμε, σε έναν δεύτερο ρόλο, στο θρίλερ «Crime 101», πλέον δεν παρακολουθεί ταινίες ή πηγαίνει στο θέατρο, καθώς διοχετεύει το καλλιτεχνικό του πάθος στη μαρμαρογλυπτική, συνεχίζει να υπομένει τη ζωή στο Μαλιμπού και όπως υποστηρίζει η λέξη «απόσυρση» δεν υπάρχει στο λεξιλόγιό του, καθώς, όπως λέει, «αν δεν γνωρίζεις τι θες να κάνεις, απλώς ξεκινάς».

 ΦΩΤΟ EPA/NINA PROMMER
ΑΠΕ-ΜΠΕ

Φρένο χρέους: Πώς κατοχυρώθηκε συνταγματικά σε Γερμανία και Ελβετία αυξάνοντας την αξιοπιστία της δημοσιονομικής πολιτικής

Από

Έμβολος

08/02/2026

Στην επιστολή του προς την Κοινοβουλευτική Ομάδα της Νέας Δημοκρατίας για τη συνταγματική αναθεώρηση την περασμένη Δευτέρα, ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, έθεσε, μεταξύ άλλων, και το θέμα της κατοχύρωσης της δημοσιονομικής σταθερότητας στον καταστατικό νόμο του κράτους. Η ολοκληρωμένη πρόταση της Ν.Δ. θα κατατεθεί τον Μάρτιο, όπως είπε ο πρωθυπουργός, αφού οι βουλευτές του κόμματος στείλουν τις παρατηρήσεις τους, ώστε τον Απρίλιο να ξεκινήσει η σχετική κοινοβουλευτική διαδικασία.

Σε ομιλία που έκανε την επόμενη ημέρα σε εκδήλωση του Ελληνογερμανικού Επιμελητηρίου, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, υπογράμμισε ότι «η πρόταση της Νέας Δημοκρατίας για ρήτρα δημοσιονομικής σταθερότητας στο Σύνταγμα είναι μια εγγύηση για τις επόμενες γενιές ότι θα κάνουμε μια σοβαρή πολιτική και όχι μια πολιτική, που θα ξεχνάει το συμφέρον των παιδιών μας απλά και μόνο για να γίνουμε εμείς ευχάριστοι προσωρινά». Ο κ. Χατζηδάκης αναφέρθηκε στη σχετική πρόβλεψη που υπάρχει στο γερμανικό Σύνταγμα, σημειώνοντας: «Διερωτώμαι, λοιπόν, πώς μια πρόβλεψη που υπάρχει στο Σύνταγμα της ισχυρότερης οικονομικά χώρας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, θα μπορούσε να απορριφθεί από το ελληνικό πολιτικό σύστημα. Η δημοσιονομική σταθερότητα είναι το θεμέλιο για να προχωρήσει κανείς μπροστά, να προσελκύσει επενδύσεις, να δημιουργήσει νέες θέσεις εργασίας και επιπλέον ανάπτυξη. Διαφορετικά, θα φτάσουμε εκεί που ήμασταν την περασμένη δεκαετία».

Η Γερμανία αποτελεί το πιο προβεβλημένο παράδειγμα για τη συνταγματική κατοχύρωση της δημοσιονομικής ισορροπίας. Το 2009 καθιέρωσε τη ρήτρα των (διαρθρωτικά) ισοσκελισμένων προϋπολογισμών, που είναι γνωστή ως φρένο χρέους (Schuldenbremse), τροποποιώντας προηγούμενη διάταξη από το 1969 που έδινε τη δυνατότητα καθαρού δανεισμού, δηλαδή δημιουργίας νέων ελλειμμάτων, για τις δαπάνες δημόσιων επενδύσεων.

Σκοπός της ρήτρας ήταν να μειωθεί το χρέος της μεγαλύτερης χώρας της Ευρωζώνης, το οποίο είχε εκτιναχθεί στο 80% του ΑΕΠ – πάνω από το όριο του 60% που προβλέπει η Συνθήκη του Μάαστριχτ – στον απόηχο της μεγάλης χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2008/2009. Το δημόσιο χρέος της Γερμανίας ήταν ιδιαίτερα χαμηλό – στο 40% του ΑΕΠ – το 1990 αλλά στη δεκαετία έως το 2000 αυξήθηκε στο 60% λόγω των δαπανών που προκάλεσε η ενοποίηση της χώρας.

Το άρθρο 115 του γερμανικού συντάγματος προβλέπει ότι ο ομοσπονδιακός προϋπολογισμός δεν μπορεί να έχει διαρθρωτικό έλλειμμα μεγαλύτερο από το 0,35% του ΑΕΠ. Η αναφορά στο διαρθρωτικό έλλειμμα δίνει μία αυτόματη ευελιξία στην αντιμετώπιση δύσκολων οικονομικών περιόδων, όταν η ανάπτυξη είναι χαμηλότερη από τον δυνητικό ρυθμό της (σε συνθήκες πλήρους απασχόλησης) ή ακόμη περισσότερο όταν η οικονομία είναι σε ύφεση. Έτσι, όταν υπάρχει ύφεση το τρέχον έλλειμμα μπορεί να είναι πολύ υψηλότερο από το 0,35% και, αντίθετα, όταν η ανάπτυξη είναι υψηλή θα πρέπει να υπάρχουν πλεονάσματα στον προϋπολογισμό.

Επιπλέον, η ρήτρα για τους ισοσκελισμένους προϋπολογισμούς μπορεί να αρθεί σε περιπτώσεις φυσικών καταστροφών ή καταστάσεων έκτακτης ανάγκης που έχουν μεγάλο αρνητικό αντίκτυπο στα δημόσια οικονομικά. Η δυνατότητα αυτή χρησιμοποιήθηκε την περίοδο της πανδημίας του κορονοϊού, με την άρση της σχετικής ρήτρας το 2020, η οποία τέθηκε ξανά σε ισχύ το 2023, αφού είχε αποκατασταθεί η ομαλή λειτουργία της οικονομίας.

Η διάταξη για το φρένο χρέος τροποποιήθηκε δύο φορές την τελευταία τριετία, επιτρέποντας τη δημιουργία ελλειμμάτων για ειδικούς σκοπούς, όπως ο εξοπλισμός της Γερμανίας και η προώθηση επενδύσεων σε υποδομές για να ενισχυθεί η ανάπτυξη της οικονομίας. Το 2022, η τότε τρικομματική κυβέρνηση του Ολαφ Σολτς συγκέντρωσε την απαραίτητη πλειοψηφία των δύο τρίτων στη Βουλή για τη σύσταση ενός ταμείου αμυντικών δαπανών, ύψους 100 δισ. ευρώ. Αμέσως μετά τις εκλογές του 2025, συγκεντρώθηκε επίσης η απαραίτητη πλειοψηφία για την εξαίρεση από τη ρήτρα των αμυντικών δαπανών που υπερβαίνουν το 1% του ΑΕΠ και ενός νέου ταμείου για επενδύσεις σε υποδομές, ύψους 500 δις. ευρώ. Ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς επικαλέστηκε για την τροποποίηση τον πόλεμο στην Ουκρανία και την απροθυμία των ΗΠΑ να στηρίξουν την άμυνα της Ευρώπης, όπως συνέβαινε στο παρελθόν.

Το γερμανικό φρένο χρέους βασίστηκε σε αντίστοιχη ρήτρα που καθιέρωσε η Ελβετία στο σύνταγμά της το 2003 και ήταν επίσης προσαρμοσμένο στους δημοσιονομικούς κανόνες της Ευρωζώνης, όπως το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης του 2005, το οποίο αυστηροποιήθηκε μετά την κρίση χρέους στην Ευρωζώνη, με την καθιέρωση του Fiscal Compact. Το τελευταίο προβλέπει ως μεσοπρόθεσμο στόχο των χωρών-μελών να μην υπερβαίνει το διαρθρωτικό έλλειμμα του προϋπολογισμού (της γενικής κυβέρνησης) το 0,5% του ΑΕΠ, ενόσω ο λόγος του χρέους προς το ΑΕΠ δεν είναι σημαντικά χαμηλότερος από το 60%.

Η κατοχύρωση συνταγματικά της δημοσιονομικής σταθερότητας δίνει ισχυρή εγγύηση για την επίτευξη του στόχου αυτού και ενισχύει την αξιοπιστία της δημοσιονομικής πολιτικής, η οποία «θωρακίζεται» από τον εκλογικό κύκλο και περιορίζει την κατά βούληση εφαρμογή επεκτατικών πολιτικών που θα μπορούσαν να καταστήσουν μη βιώσιμο το χρέος, όπως συνέβη στην περίπτωση της Ελλάδας τις δεκαετίες που οδήγησαν στην κρίση των μνημονίων.

Στην πράξη, το χρέος της Γερμανίας, όπως και της Ελβετίας, μειώθηκε σημαντικά μετά την εφαρμογή της συνταγματικής ρήτρας. Στη Γερμανία μειωνόταν σταθερά από το 2011, όταν άρχισε η εφαρμογή της σχετικής διάταξης, για να υποχωρήσει στο 60% του ΑΕΠ το 2019. Στη συνέχεια, τη διετία 2020-2021 το χρέος αυξήθηκε λόγω της πανδημίας (και της άρσης της ρήτρας) για να μειωθεί στη συνέχεια σε επίπεδα λίγο πάνω από το 60%. Η Γερμανία έχει το χαμηλότερο χρέος με διαφορά από τις άλλες μεγάλες οικονομίες του κόσμου – στην Αμερική κινείται πολύ πάνω από το 120%, στην Ιαπωνία κοντά στο 240% και στη Γαλλία πλησιάζει το 120%. Αντίστοιχα, το χρέος (γενικής κυβέρνησης) της Ελβετίας μειώθηκε, σύμφωνα με στοιχεία του ΔΝΤ, και ανερχόταν σε μόλις 37% του ΑΕΠ το 2025 από 58% το 2003.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Τι αλλάζει στους καθαρισμούς των οικοπέδων με το νομοσχέδιο «Ενεργή Μάχη»

Από

Έμβολος

08/02/2026

Σημαντικές αλλαγές στη φιλοσοφία και τον τρόπο εφαρμογής των καθαρισμών οικοπέδων εισάγει το νομοσχέδιο του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας με τίτλο «Ενεργή Μάχη», δίνοντας έμφαση στην αναδιαμόρφωση του Εθνικού Μητρώου Τήρησης Μέτρων Προληπτικής Πυροπροστασίας. Η νέα ρύθμιση που προωθείται έχει ως στόχο το Μητρώο να μην περιορίζεται μόνο στην καταγραφή των υποχρεώσεων των πολιτών κατά την αντιπυρική περίοδο αλλά να λειτουργήσει ως εργαλείο που θα συνδέεται με την υποβολή δηλώσεων, τους ελέγχους αλλά και τις παρεμβάσεις των αρμόδιων αρχών.

Παράλληλα, ο καθαρισμός των οικοπέδων αλλά και η δήλωσή τους παρατείνεται έως τις 15 Ιουνίου. Ειδικότερα, σύμφωνα με το νομοσχέδιο, οι ιδιοκτήτες ή υπόχρεοι καλούνται να προχωρήσουν σε καθαρισμό των οικοπέδων από την 1η Απριλίου έως τις 15 Ιουνίου, με υποχρέωση συντήρησης καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου, ενώ η δήλωση υποβάλλεται έως τις 15 Ιουνίου. Το χρονοδιάγραμμα αυτό, σύμφωνα με πηγές του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, δίνει επαρκές περιθώριο συμμόρφωσης και επιτρέπει καλύτερο επιχειρησιακό προγραμματισμό των ελεγκτικών μηχανισμών.

Σημαντικότερη μεταβολή, όπως επισημαίνουν οι ίδιες πηγές, είναι «η καθετοποίηση της διαδικασίας» και η ξεκάθαρη κατανομή ρόλων. Αυτό, όπως εξηγούν αρμόδιες πηγές, σημαίνει ότι με την προωθούμενη ρύθμιση οι δήμοι θα ενημερώνουν τους ιδιοκτήτες των οικοπεδικών ή ακάλυπτων χώρων, θα διενεργούν δειγματοληπτικούς ελέγχους επί των δηλώσεων και, όπου διαπιστώνεται παράβαση, θα μπορούν να προχωρήσουν σε αυτεπάγγελτο καθαρισμό.

Η Πυροσβεστική Υπηρεσία με τη σειρά της θα παρεμβαίνει κατόπιν καταγγελιών, θα διενεργεί ελέγχους και θα επιβάλλει πρόστιμα και τις προβλεπόμενες κυρώσεις τόσο για τη μη υποβολή δήλωσης όσο και για τη μη τήρηση των μέτρων καθαρισμού, ενημερώνοντας παράλληλα τον οικείο δήμο για την άμεση αποκατάσταση.

Στο πεδίο των κυρώσεων, το νέο πλαίσιο εισάγει αναλογική κλιμάκωση, διαχωρίζοντας την τυπική παράβαση (μη υποβολή δήλωσης) από την ουσιαστική (μη καθαρισμό). Για παράδειγμα σε περίπτωση μη υποβολής δήλωσης οι κυρώσεις θα είναι ηπιότερες αν ο ιδιοκτήτης έχει προχωρήσει σε καθαρισμό ενώ βαρύτερες αν δεν έχει γίνει. Σύμφωνα με πηγές του υπουργείου στόχος είναι ο ορθολογισμός των προστίμων. Για το λόγο αυτό εισάγεται κατώτατο και ανώτατο όριο σε αυτά.

Ειδικότερα, για τον μη καθαρισμό προβλέπεται πρόστιμο ανά τετραγωνικό μέτρο, ύψους ενός ευρώ, με κατώτατο όριο τα 200 ευρώ και ανώτατο τα 2.000 ευρώ ενώ σε περίπτωση μη υποβολής δήλωσης αλλά διενέργειας καθαρισμού το πρόστιμο ανέρχεται στα 100 ευρώ. Παράλληλα, προβλέπεται δυνατότητα μείωσης του προστίμου σε περίπτωση που ο ιδιοκτήτης διορθώσει άμεσα την παράβασή του.

Επιπλέον το νέο πλαίσιο προβλέπει μηχανισμούς άμεσης παρέμβασης για την πρόληψη κινδύνου πυρκαγιάς, ώστε να αποφεύγονται καθυστερήσεις.

Όπως διευκρινίζεται από αρμόδιες πηγές, η διαδικασία προβλέπει καταρχάς προσπάθεια επικοινωνίας και εξασφάλισης της συναίνεσης του ιδιοκτήτη. Εφόσον αυτό δεν καταστεί εφικτό και κριθεί ότι υπάρχει άμεσος κίνδυνος πυρκαγιάς, ιδίως σε ζώνες αυξημένου κινδύνου, η Πυροσβεστική Υπηρεσία διαπιστώνει εγγράφως την επικινδυνότητα και ο δήμος προχωρά αυτεπάγγελτα στον καθαρισμό. Παράλληλα προβλέπεται η δυνατότητα επείγουσας παρέμβσαης σε περιπτώσεις άμεσου και υψηλού κινδύνου πυρκαγιάς υπό την προϋπόθεση αυτό να έχει διαπιστωθεί εγγράφως από την αρμόδια Πυροσβεστική Υπηρεσία.

Επιπλέον θα λαμβάνονται υπόψιν οι οικολογικές και κλιματικές ιδιαιτερότητες σε κάθε περιοχή. Ειδικότερα, σε περίπτωση που λόγω κλιματικών συνθηκών, προβλέπεται η δυνατότητα παράτασης των προθεσμιών μέσω σχετικής υπουργικής απόφασης και κατόπιν εισήγησης της αρμόδιας επιτροπής.

Παράλληλα προβλέπεται ειδική μέριμνα για αδυναμία χρήσης ψηφιακών υπηρεσιών με σκοπό την πρόληψη ψηφιακού αποκλεισμού. Συγκεκριμένα θα υπάρχει ειδική διαδικασία για περιπτώσεις αδυναμίας υποβολής δήλωσης, όπου θα μπορεί να υποβληθεί με φυσικό τρόπο και να αποσταλεί με κάθε πρόσφορο μέσο στην αρμόδια υπηρεσία, διασφαλίζοντας με αυτόν τον τρόπο ότι η πρόληψη δεν δημιουργεί αποκλεισμούς κι ότι όλοι οι πολίτες θα έχουν τη δυνατότητα να προχωρήσουν στις απαραίτητες ενέργειες.

Όπως εξηγούν αρμόδιες πηγές στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης ελήφθησαν ιδιαιτέρως υπόψη και οι παρατηρήσεις της Κ.Ε.Δ.Ε. και της ΠΟΜΙΔΑ, οι οποίες εστίασαν, αφενός, στην ανάγκη σαφήνειας ως προς το πεδίο εφαρμογής και τις κατηγορίες των υπόχρεων -στις οποίες εντάσσονται ρητά και τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου- και, αφετέρου, στην αποφυγή δυσανάλογων επιβαρύνσεων για ιδιοκτήτες που έχουν ήδη προβεί σε καθαρισμό ή αντιμετωπίζουν αντικειμενικές δυσχέρειες συμμόρφωσης.

Συνολικά, κατά τις ίδιες πηγές, η νέα ρύθμιση μεταβαίνει από ένα καθεστώς ασάφειας και άνισης εφαρμογής σε ένα πλαίσιο τυποποιημένο, ψηφιακά υποστηριζόμενο και επιχειρησιακά ενεργό με σκοπό οι καθαρισμοί οικοπέδων να πάψουν να αποτελούν ζήτημα αποσπασματικής πρακτικής και να μετατραπούν σε υποχρέωση πρόληψης σε εθνικό επίπεδο.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Νέο gov.gr: Από σημείο αναφοράς σε έξυπνο εργαλείο – O μετασχηματισμός της σχέσης πολίτη–κράτους

Από

Έμβολος

08/02/2026

Το gov.gr, η Ενιαία Ψηφιακή Πύλη της ελληνικής δημόσιας διοίκησης, ξεκίνησε ως επείγον και απαιτητικό εγχείρημα εν καιρώ πανδημίας και μέσα σε λίγα χρόνια μετεξελίχθηκε σε κεντρικό ψηφιακό κόμβο του κράτους. Από την beta έκδοση, με 500 υπηρεσίες, έως σήμερα, όπου φιλοξενεί πάνω από 2.230 υπηρεσίες κεντρικής διοίκησης, εποπτευόμενων φορέων, ανεξάρτητων αρχών και περιφερειών, το gov.gr κέρδισε την εμπιστοσύνη των πολιτών -πάνω από 2,5 εκατομμύρια επισκέψεις μηνιαίως- και στρέφεται τώρα σε μια νέα φάση: τη μετάβαση από μεγάλο κατάλογο υπηρεσιών σε ενιαίο, προσωποποιημένο σημείο επαφής του πολίτη με το κράτος και την υιοθέτηση ενός αποκεντρωμένου μοντέλου διακυβέρνησης που ενδυναμώνει τους φορείς. Το νέο gov.gr είναι εδώ -μέσα και από την υλοποίηση του έργου CRM («Ενιαία Ψηφιακή Υποδομή Εξυπηρέτησης Πολιτών και Επιχειρήσεων»)- έτοιμο να φέρει απλοποίηση και ταχύτητα στην καθημερινή επαφή με το κράτος προσφέροντας προσωποποιημένη πρόσβαση σε υπηρεσίες και ραντεβού και δίνοντας στους φορείς εργαλεία διαχείρισης μέσα σε ένα ελεγχόμενο, διαλειτουργικό οικοσύστημα.

«Ο ψηφιακός μετασχηματισμός του κράτους βρίσκεται από το 2019 στην κορυφή των προτεραιοτήτων της κυβέρνησης, του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη. Προχωράμε καθημερινά με συστηματικό σχεδιασμό, επενδύσεις στις ψηφιακές υποδομές, αξιοποίηση της Τεχνητής Νοημοσύνης και έμφαση στον περιορισμό τής γραφειοκρατίας, εκσυγχρονίζουμε το κράτος δημιουργώντας ένα νέο μοντέλο εξυπηρέτησης πολιτών και επιχειρήσεων. Περνάμε στην επόμενη ημέρα του gov.gr, κάνοντας το αποφασιστικό βήμα από την παροχή ψηφιακών υπηρεσιών σε μια ολοκληρωμένη εμπειρία εξυπηρέτησης» δηλώνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου, αναφερόμενος στην Ενιαία Ψηφιακή Πύλη της ελληνικής δημόσιας διοίκησης και εξηγεί:

«Με την υλοποίηση του έργου CRM ”Ενιαία Ψηφιακή Υποδομή Εξυπηρέτησης Πολιτών και Επιχειρήσεων”, ο πολίτης θα μπορεί να αλληλεπιδρά με το κράτος με ενιαίο, προσωποποιημένο και σταθερό τρόπο, ανεξάρτητα από υπηρεσίες, φορείς ή κανάλια επικοινωνίας. Για πρώτη φορά, αποκτά συγκεντρωμένη εικόνα όλων των συναλλαγών, των αιτημάτων και των υποθέσεών του σε ένα σημείο, μέσα από ένα περιβάλλον που τον εξυπηρετεί στοχευμένα. Μια μεταρρύθμιση εξίσου σημαντική και για τη Δημόσια Διοίκηση. Για πρώτη φορά αποκτά τη δυνατότητα να βλέπει ολοκληρωμένα τα αιτήματα των πολιτών, ώστε να ανταποκρίνεται ταχύτερα, πιο αποτελεσματικά και με μεγαλύτερη συνέπεια. Βελτιώνουμε ουσιαστικά την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών, επιταχύνουμε τη διεκπεραίωση αιτημάτων, ενισχύουμε τη διαλειτουργικότητα και εξοπλίζουμε τους υπαλλήλους με καλύτερα ψηφιακά εργαλεία. Παράλληλα αυξάνουμε τη διαφάνεια και κάνουμε το Δημόσιο πιο παραγωγικό και αποδοτικό. Προχωρούμε με ξεκάθαρο στόχο: οι πολίτες και οι επιχειρήσεις να εξυπηρετούνται ψηφιακά από παντού, οποτεδήποτε και για οτιδήποτε αφορά τη σχέση τους με τη Δημόσια Διοίκηση».

Το νέο gov.gr

Αυτό που αλλάζει ριζικά είναι ο χαρακτήρας του gov.gr: δεν είναι πλέον απλώς μια λίστα υπηρεσιών αλλά ένα έξυπνο, ολοκληρωμένο σύστημα με σαφείς στόχους ποιότητας, κλιμάκωσης, επεκτασιμότητας, υποστήριξης του οικοσυστήματος και διατήρησης μίας ενιαίας εικόνας του κράτους (one government voice). Σχεδιασμένο με τα διδάγματα των τελευταίων έξι ετών, το νέο σύστημα προσανατολίζεται στην προσωποποίηση της εξυπηρέτησης, τον εκμοντερνισμό της αρχιτεκτονικής, την ενίσχυση της διαλειτουργικότητας και την αναβάθμιση της εμπειρίας χρήστη.

Η προσωπικοποίηση σημαίνει ότι το gov.gr «γνωρίζει» τον πολίτη και μπορεί να προσφέρει προσωποποιημένη εξυπηρέτηση, προσαρμοσμένη σε προφίλ, επιλογές και ανάγκες. Η Περιοχή Πολίτη λειτουργεί ως ψηφιακή θυρίδα όπου συγκεντρώνονται αγαπημένες υπηρεσίες, έγγραφα, υποθέσεις και ραντεβού, μετατρέποντας τον πολίτη από παθητικό επισκέπτη σε ενεργό και ενημερωμένο συμμετέχοντα στη σχέση του με το Δημόσιο.

Ο εκμοντερνισμός της αρχιτεκτονικής φέρνει νέα μοντελοποίηση, διορθωμένη και διευρυμένη ταξινομία και νέες διαλειτουργικότητες, επιτρέποντας στο gov.gr να υποστηρίξει πιο σύνθετα σενάρια παροχής υπηρεσιών και να ενσωματώσει φορείς με διαφορετικά προφίλ, όπως πανεπιστήμια, νοσοκομεία και οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης.

Η διαλειτουργικότητα δημιουργεί συνεκτικές ροές δεδομένων και ανοίγει τον δρόμο για λειτουργίες όπως η Περιοχή Πολίτη και η στοχευμένη ενημέρωση μέσω της θυρίδας, καθώς και για τη σύνδεση με συστήματα και εργαλεία υποστήριξης, ενισχύοντας την ικανοποίηση και την αποτελεσματικότητα των υπηρεσιών.

Η εμπειρία χρήστη αναβαθμίζεται με λειτουργίες που απλοποιούν την πλοήγηση και διευκολύνουν την πρόσβαση στις υπηρεσίες. Ο πολίτης αποκτά συγκεντρωμένη εικόνα των εγγράφων, των υποθέσεων και των ραντεβού του, μπορεί να αξιολογεί και να σχολιάζει υπηρεσίες ώστε η βελτίωση να βασίζεται σε πραγματικά δεδομένα εμπειρίας και να λαμβάνει καθοδήγηση μέσω του ενισχυμένου ψηφιακού οδηγού mAIgov, που βοηθά στην επιλογή της σωστής υπηρεσίας και στην απλοποίηση διαδικασιών όπως η έκδοση υπεύθυνης δήλωσης.

Η εντοπισιμότητα των υπηρεσιών βελτιώνεται σημαντικά, τόσο ως προς την ανεύρεση της ίδιας της υπηρεσίας όσο και ως προς την πρόσβαση σε θεσμικές και διοικητικές πληροφορίες που συνοδεύουν την παροχή της. Το νέο μοντέλο υπηρεσιών επεκτείνει τις δυνατότητες ώστε φορείς συγκεκριμένων κατηγοριών να παρέχουν ψηφιακές υπηρεσίες εντός της ΕΨΠ.

Σε επίπεδο διοίκησης, το διαχειριστικό περιβάλλον της ΕΨΠ προσφέρει ενιαία επιχειρησιακή εποπτεία και επιτρέπει την επιχειρησιακή λειτουργία από ένα backoffice που ψηφιοποιεί ροές και αποκεντρώνει την παραγωγή υπηρεσιών στους φορείς και τους υλοποιητές τους, υπό τον συντονισμό και τον έλεγχο του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Με αυτόν τον τρόπο μεταφέρεται η αρμοδιότητα εκεί όπου υπάρχει γνώση, μειώνεται ο χρόνος επίλυσης ζητημάτων, διευκολύνεται η επικοινωνία και παρέχεται ενεργός ρόλος στους φορείς για τη δημιουργία και ενημέρωση υπηρεσιών, ενώ το Υπουργείο λειτουργεί ως θεσμικός ελεγκτής ποιότητας, συνέπειας και συμμόρφωσης, διασφαλίζοντας κλιμάκωση χωρίς απώλεια συνοχής.

Μια άμεσα αντιληπτή αλλαγή για τον πολίτη είναι η ενοποίηση των ραντεβού σε μία ενιαία προβολή στο gov.gr. Από τα αποσπασματικά ραντεβού ανά φορέα και σύστημα περνάμε σε μια συνεκτική εικόνα όπου εμφανίζονται όλα τα ραντεβού του Δημόσιου Τομέα, συνδεδεμένα με τον Προσωπικό Αριθμό Πολίτη για ασφαλή ταυτοποίηση, με σαφή πληροφόρηση για το πού, πότε και με ποιον φορέα. Αυτό το βήμα δημιουργεί προϋποθέσεις για έγκαιρες ενημερώσεις και καλύτερη εξυπηρέτηση. Παράλληλα, η προσωποποιημένη ενημέρωση σημαίνει ότι οι φορείς μπορούν να στέλνουν στοχευμένα μηνύματα στη θυρίδα πολίτη, προσαρμοσμένα στις επιλογές και στις υποθέσεις του, ενώ η σταδιακή διασύνδεση με την πλατφόρμα Gov.gr Messenger στοχεύει στη μείωση της πολυπλότητας των εργαλείων επικοινωνίας που χρησιμοποιούν οι φορείς.

Η πορεία του gov.gr μέχρι σήμερα αποτυπώνει επιτυχία στην αποδοχή και στην ταχύτατη ανάπτυξη λειτουργιών. Η μετάβαση στο νέο μοντέλο υπόσχεται καλύτερη εμπειρία για τον πολίτη μέσω προσωποποίησης και συγκέντρωσης ραντεβού και εγγράφων, πιο ευέλικτη και ποιοτική παροχή υπηρεσιών από τη δημόσια διοίκηση, καθώς και κλιμάκωση και επεκτασιμότητα με διασφαλισμένη συνοχή και έλεγχο ποιότητας.

Η πραγματική δοκιμασία της επόμενης φάσης θα είναι η εφαρμογή και η ευρεία υιοθέτηση της Περιοχής Πολίτη, των στοχευμένων ειδοποιήσεων, της ενιαίας διαχείρισης ραντεβού και των ενισχυμένων εργαλείων backoffice, που θα κρίνουν πόσο γρήγορα και ομαλά θα γίνει αυτή η μετάβαση από έναν κατάλογο υπηρεσιών σε μια συνεχή, προσωποποιημένη σχέση εμπιστοσύνης μεταξύ πολίτη και κράτους.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Υγεία: Διεθνής έρευνα με ελληνική συμμετοχή προτείνει καινοτόμα θεραπεία των αιματολογικών καρκίνων

Από

Έμβολος

08/02/2026

Το εντυπωσιακό εξώφυλλο του τρέχοντος τεύχους του περιοδικού «Science Translational Medicine» καταλαμβάνει μια νέα, καινοτόμα προσέγγιση στην ανοσοθεραπεία. Τα τροποποιημένα CAR-T λεμφοκύτταρα, η κυτταρική θεραπεία που έχει ως στόχο να επαναπρογραμματίζει το ανοσοποιητικό σύστημα των ασθενών για να επιτίθεται στον καρκίνο, έχουν πλέον τη δυνατότητα να στοχεύσουν με υψηλή ακρίβεια μόνο τα παθολογικά κύτταρα, χωρίς να καταστρέφουν τα υγιή. Πίσω από αυτή την ανακάλυψη βρίσκεται μια διεθνής ερευνητική ομάδα με τη συμμετοχή Ελλήνων επιστημόνων.

Τα CAR-T λεμφοκύτταρα είναι ουσιαστικά λεμφοκύτταρα του ίδιου του ασθενούς, τα οποία τροποποιούνται στο εργαστήριο για να φέρουν στην επιφάνειά τους μια πρωτεΐνη-υποδοχέα που φυσιολογικά δεν υπάρχει (χιμαιρικός υποδοχέας CAR) με σκοπό να προσκολληθούν στα καρκινικά κύτταρα και να τα καταστρέψουν.

Από το 2012 οπότε πρωτοεφαρμόστηκε στις ΗΠΑ και μετά, η θεραπεία αυτή έφερε επανάσταση στην αντιμετώπιση αιματολογικών καρκίνων, όπως η οξεία λεμφοβλαστική λευχαιμία ή το Διάχυτο Λέμφωμα από Μεγάλα Β- Λεμφοκύτταρα. Ωστόσο, παρά την αποτελεσματικότητά τους, οι καθιερωμένες θεραπείες με CAR-T κύτταρα εξουδετερώνουν όχι μόνο τα καρκινικά κύτταρα, αλλά και τα υγιή, καθώς αναγνωρίζουν στόχους που εκφράζονται και από τα μεν και από τα δε, με αποτέλεσμα την ελάττωση της άμυνας του οργανισμού και τον υψηλό κίνδυνο λοιμώξεων. Επίσης, διαπιστώνεται σε κάποιες περιπτώσεις ότι τα κακοήθη κύτταρα επιβιώνουν μετά τη θεραπεία οδηγώντας σε υποτροπή.

Υιοθετώντας μια διαφορετική προσέγγιση, μια μεγάλη ομάδα ερευνητών, με επικεφαλής την Ιατρική Σχολή και το νοσοκομείο του Πανεπιστημίου της Πενσιλβάνιας στις ΗΠΑ, δημιούργησε CAR-T κύτταρα που στοχεύουν έναν μοναδικό δείκτη για τα νεοπλασματικά Β-λεμφοκύτταρα, τη μοναδική ανοσοσφαιρίνη που έχει κάθε λεμφοκύτταρο ως τη μοναδική του ταυτότητα. Στοχεύοντας αυτή τη μοναδική ταυτότητα του λεμφοκυττάρου, οι ερευνητές θέλουν να περιορίσουν τις ανεπιθύμητες ενέργειες που προκαλούνται από την εξολόθρευση των φυσιολογικών κυττάρων.

Στην έρευνα είχε κομβικό ρόλο το Ινστιτούτο Εφαρμοσμένων Βιοεπιστημών (ΙΝΕΒ) του Εθνικού Κέντρου Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης (ΕΚΕΤΑ). Ο διευθυντής Ερευνών του ΙΝΕΒ και κύριος συγγραφέας του επιστημονικού άρθρου, Κώστας Σταματόπουλος, εξηγεί στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ότι «στη συγκεκριμένη μελέτη το ΙΝΕΒ ανέλαβε την προσεκτική επιλογή των κατάλληλων στόχων και την επιστημονική τεκμηρίωση της ορθότητας της επιλογής». Όπως προσθέτει, «οι ερευνητές από το Πανεπιστήμιο της Πενσιλβάνιας διαθέτουν τεράστια εμπειρία στην παραγωγή CAR-T λεμφοκυττάρων. Συνδυάσαμε τη δική τους τεχνογνωσία στην ανοσοθεραπεία του καρκίνου με τη δική μας εμπειρία στην ανοσοβιολογία των λεμφικών κακοηθειών, που αποτελούν μια μεγάλη κατηγορία αιματολογικών καρκίνων».

Η ενασχόληση του ΙΝΕΒ με τη βιοϊατρική έρευνα στον καρκίνο και την ανοσοβιολογία των λεμφικών κακοηθειών είναι μακροχρόνια. Ενδεικτικά, λίγο πριν εκπνεύσει το 2025 είχε δημοσιεύσει μια μεγάλη έρευνα στο περιοδικό «Nature Communications» σχετικά με νέους μηχανισμούς μέσω των οποίων διεγείρεται ο πολλαπλασιασμός των νεοπλασματικών Β-λεμφοκυττάρων στη χρόνια λεμφοκυτταρική λευχαιμία, μια παραδειγματική λεμφική κακοήθεια.

«Πιστεύαμε πάντα ότι αυτή η κατηγορία νοσημάτων, τα λεμφώματα από Β-λεμφοκύτταρα, είναι ιδιαίτερα επειδή εξαρτώνται πολύ για την επιβίωση και τον πολλαπλασιασμό τους από μηνύματα που δέχονται από το περιβάλλον. Τα μηνύματα αυτά γίνονται αντιληπτά μέσω της ανοσοσφαιρίνης, οπότε μελετώντας την ανοσοσφαιρίνη πιστεύουμε ότι μπορούμε να καταλάβουμε καλύτερα τα νοσήματα και να τα θεραπεύσουμε πιο αποτελεσματικά», τονίζει ο κ. Σταματόπουλος.

SuppFigureS13STM REV3 AdditionalSLECases — Ανάλυση από βιοψίες ασθενών με συστηματικό ερυθηματώδη λύκο, όπου υπάρχει η παρουσία της ανοσοσφαιρίνης IGHV4-34, την οποία στοχεύουν τα CAR-T κύτταρα. Credit: Ivan Cohen and Marco Ruella

Τα αποτελέσματα της προκλινικής μελέτης

Όπως προέκυψε από την προκλινική μελέτη σε ζωικά μοντέλα, τα νέας γενιάς CAR-T κύτταρα εξάλειψαν τα νεοπλασματικά Β-λεμφοκύτταρα χωρίς να καταστρέψουν τα υγιή. Επίσης, με τη συγκεκριμένη προσέγγιση οι ερευνητές μπόρεσαν να στοχεύσουν και να εξαλείψουν και τα Β-λεμφοκύτταρα που συμβάλλουν στον συστηματικό ερυθηματώδη λύκο (ΣΕΛ), μια αυτοάνοση νόσο στην οποία επίσης εμπλέκονται Β-λεμφοκύτταρα, αφήνοντας τα υγιή κύτταρα αδιατάρακτα. Μάλιστα, η ερευνητική ομάδα έχει παρουσιάσει στο πιο πρόσφατο Αμερικανικό Αιματολογικό Συνέδριο το εύρος των πιθανών εφαρμογών και σε άλλες αυτοάνοσες καταστάσεις, όπως το σύνδρομο της θρομβωτικής θρομβοπενικής πορφύρας.

Στην έρευνα συμμετείχε και το εργαστήριο «Apostolidis Lab» του Έλληνα επίκουρου καθηγητή Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο της Πενσιλβάνιας, Σωκράτη Αποστολίδη, το οποίο εξειδικεύεται στην έρευνα γύρω από αυτοάνοσα νοσήματα.

Όπως εξηγεί στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η ερευνήτρια του εργαστηρίου, Ελένη Μπουζιάνη, «η συμμετοχή του εργαστηρίου μας στην παρούσα εργασία αφορούσε στην εξακρίβωση της ικανότητας των κυττάρων CART4-34 στη μείωση των τίτλων των αυτο-αντισωμάτων που συχνά συναντώνται σε ασθενείς με συστηματικό ερυθηματώδη λύκο. Το εργαστήριό μας ασχολείται κατά κύριο λόγο με τη διερεύνηση νέων βιοδεικτών στο αίμα για την αποτελεσματικότερη διάγνωση και την ταξινόμηση των ασθενών με ΣΕΛ. Επομένως, ήταν χαρά μας να συνεργαστούμε με τη συγκεκριμένη ομάδα και να συμβάλλουμε σε μια προσπάθεια που στοχεύει στη βελτιστοποίηση μιας ανερχόμενης θεραπευτικής προσέγγισης για τους ασθενείς με συστηματικά αυτοάνοσα νοσήματα».

Σημειώνεται ότι στη έρευνα συμμετείχαν επίσης επιστήμονες από το Τμήμα Βιολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, την Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Emory στην Ατλάντα, το ερευνητικό κέντρο και την Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Cornell «Weill Cornell Medicine», το Ίδρυμα των Εθνικών Ινστιτούτων Υγείας των ΗΠΑ, το Εθνικό Αντικαρκινικό Ινστιτούτο των ΗΠΑ, καθώς και τα ιταλικά πανεπιστήμια και νοσοκομεία: της Περούτζια, Universita Vita-Salute San Raffaele και IRCCS Ospedale San Raffaele.

Σύνδεσμος για την επιστημονική δημοσίευση:

www.science.org/doi/10.1126/scitranslmed.adr9382

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Συναισθηματική Διαθεσιμότητα των Γονέων: Το αόρατο μήνυμα που λαμβάνει το παιδί – Γράφει ο ψυχολόγος Γιάννης Ξηντάρας

Από

Έμβολος

08/02/2026

Πολλοί γονείς είναι παρόντες στη ζωή των παιδιών τους: φροντίζουν, οργανώνουν, προστατεύουν, καθοδηγούν. Κι όμως, κάποιες φορές, το παιδί νιώθει μόνο. Όχι γιατί λείπει η αγάπη, αλλά γιατί λείπει η συναισθηματική παρουσία – εκείνη η λεπτή, αλλά καθοριστική αίσθηση ότι «σε βλέπω, σε νιώθω, είμαι μαζί σου».

Η συναισθηματική διαθεσιμότητα των γονέων δεν έχει να κάνει με την τελειότητα, ούτε με το να είναι κανείς πάντα ήρεμος ή διαθέσιμος. Έχει να κάνει με το αν μπορεί να σταθεί δίπλα στο παιδί του όταν εμφανίζονται συναισθήματα που δεν είναι εύκολα, προβλέψιμα ή «βολικά».

Τι σημαίνει να είμαι συναισθηματικά διαθέσιμος ως γονέας

Συναισθηματικά διαθέσιμος γονέας δεν είναι εκείνος που λύνει όλα τα προβλήματα του παιδιού, αλλά εκείνος που αντέχει να μείνει μαζί του μέσα στο συναίσθημα. Να ακούσει χωρίς να διορθώσει αμέσως. Να κατανοήσει χωρίς να ακυρώσει. Να επιτρέψει στο παιδί να νιώσει αυτό που νιώθει, χωρίς να βιαστεί να το «φτιάξει».

Για το παιδί, αυτή η στάση μεταφράζεται σε ένα βαθύ, εσωτερικό μήνυμα: «Τα συναισθήματά μου χωράνε». Και αυτό το μήνυμα γίνεται θεμέλιο για την αυτοεκτίμηση, τη συναισθηματική ρύθμιση και τις μελλοντικές του σχέσεις.

Όταν ο γονέας δεν αντέχει το συναίσθημα

Πολλές φορές, η συναισθηματική μη διαθεσιμότητα δεν προκύπτει από αδιαφορία, αλλά από δυσκολία. Ένας γονέας που μεγάλωσε χωρίς συναισθηματικό χώρο, συχνά δεν έμαθε πώς να τον προσφέρει. Έτσι, μπροστά στο κλάμα, τον θυμό ή τη λύπη του παιδιού, μπορεί να νιώσει αμηχανία, φόβο ή εκνευρισμό.

Τότε εμφανίζονται φράσεις όπως: «Μην κάνεις έτσι», «Δεν είναι τίποτα», «Πρέπει να είσαι δυνατός». Λόγια που δεν έχουν πρόθεση να πληγώσουν, αλλά τελικά διδάσκουν στο παιδί ότι κάποια συναισθήματα δεν είναι αποδεκτά. Ότι για να παραμείνει συνδεδεμένο, χρειάζεται να απομακρυνθεί από τον εσωτερικό του κόσμο.

Οι συνέπειες στη σχέση γονιού – παιδιού

Όταν η συναισθηματική διαθεσιμότητα απουσιάζει συστηματικά, το παιδί μαθαίνει να προσαρμόζεται. Κάποια παιδιά γίνονται «βολικά» και σιωπηλά, άλλα εκδηλωτικά και έντονα, προσπαθώντας με κάθε τρόπο να προκαλέσουν επαφή. Και στις δύο περιπτώσεις, όμως, η ανάγκη είναι η ίδια: να υπάρξει ένας ενήλικας που θα αντέξει το συναίσθημα χωρίς να απομακρυνθεί.

Η σχέση τότε κινδυνεύει να μετατραπεί σε σχέση ρόλων και υποχρεώσεων, αντί για ζωντανή συναισθηματική σύνδεση. Το παιδί μπορεί να υπακούει ή να αντιδρά, αλλά δεν νιώθει πραγματικά «συναντημένο».

Πώς καλλιεργείται η συναισθηματική διαθεσιμότητα

Η συναισθηματική διαθεσιμότητα δεν απαιτεί τεχνικές, αλλά επίγνωση. Ξεκινά από το να αναγνωρίσει ο γονέας τα δικά του όρια και δυσκολίες. Να παρατηρήσει πότε κλείνει, πότε βιάζεται να δώσει λύση, πότε αποφεύγει.

Στη συμβουλευτική γονέων, αυτό το σημείο είναι κομβικό: ο γονέας δεν «εκπαιδεύεται» απλώς, αλλά υποστηρίζεται ώστε να δημιουργήσει χώρο πρώτα μέσα του. Και όσο αυξάνεται αυτή η εσωτερική αντοχή, τόσο πιο φυσικά μπορεί να είναι παρών και για το παιδί.

Το παιδί δεν χρειάζεται έναν τέλειο γονέα. Χρειάζεται έναν συναισθηματικά διαθέσιμο ενήλικα, πρόθυμο να συναντήσει τον κόσμο του χωρίς να τον φοβηθεί. Γιατί εκεί, σε αυτή τη σιωπηλή συνάντηση, γεννιέται η ασφάλεια, η εμπιστοσύνη και η αίσθηση ότι «όπως είμαι, μπορώ να υπάρχω».

Γράφει ο Ψυχολόγος – Οικογενειακός Σύμβουλος Γιάννης Ξηντάρας

Ελπινίκη, 16 ετών, μαθήτρια: «Ονειρεύομαι να ζω στο νησί μου με χωράφια, ζώα και ξεναγήσεις αγροτουρισμού…»

Από

Έμβολος

08/02/2026

Στη Θεσσαλονίκη, στους διαδρόμους της Αμερικανικής Γεωργικής Σχολής, η Ελπινίκη Μανάβη ζει καθημερινά μακριά από τον τόπο της, τη Λέσβο. Στα 16 της χρόνια, η ζωή της έχει μεταφερθεί από τα χωράφια και τα ζώα της οικογένειας σε αίθουσες διδασκαλίας, εργαστήρια και ομίλους πρακτικής εκπαίδευσης. Κι όμως, η καρδιά της και τα όνειρά της παραμένουν εκεί που μεγάλωσε, στη Στύψη, ανάμεσα στα πρόβατα, τις ελιές και την οικογενειακή μονάδα.

Η Ελπινίκη Μανάβη μεγάλωσε στη Στύψη της Λέσβου μέσα στα χωράφια και δίπλα στα ζώα. «Κατάγομαι από αγροτική οικογένεια. Οι γονείς μου είναι κτηνοτρόφοι. Έχουμε μια μονάδα προβάτων και ασχολούμαστε επίσης με τις ελιές», λέει στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων η μαθήτρια από το ημιορεινό χωριό της Λέσβου, που αφηγείται με νοσταλγία τη ζωή στο νησί.

Δείτε το βίντεο:

Την ώρα που τα περισσότερα παιδιά στην ηλικία της κάνουν όνειρα για σπουδές και δουλειά σε μια μεγαλούπολη, η ίδια ονειρεύεται την επιστροφή στον τόπο της, ώστε να επενδύσει στη γη και να φέρει την παράδοση στο σήμερα, μέσω του αγροτουρισμού. «Υπάρχουν πολλά παιδιά που δεν σκέφτονται ποτέ την προοπτική να μείνουν στον τόπο τους. Εγώ όμως που έχω ζήσει και στην περιφέρεια, δεν σκέφτομαι να φύγω». Η επιλογή της είναι συνειδητή και συνδέεται με όνειρα για τον τόπο της και τη ζωή στη φύση. Άλλωστε, από πολύ μικρή, όπως λέει, συμμετείχε ενεργά στη ζωή της οικογένειας: «Από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου, ήμουν δίπλα στους γονείς μου. Με πήγαιναν παντού…», αφηγείται.

Η ζωή στη Στύψη δεν είναι μόνο δουλειά. Είναι ο ρυθμός της φύσης που καθορίζει τις μέρες και τις νύχτες, τα χρόνια και τις εποχές. Ο πατέρας της, με τη σοφία της καθημερινότητας, έμαθε στην ίδια και τα αδέλφια της ν’ αγαπούν τη γη. Κι εκείνη αποφάσισε συνειδητά να ακολουθήσει τη δική του πορεία. «Μου άρεσε από μικρή. Και αποφάσισα να το συνεχίσω, γιατί θεωρώ ότι έχει πολύ μέλλον. Δεν σταματάει ποτέ (η γεωργία – κτηνοτροφία), αρκεί να έχεις αγάπη γι’ αυτό και εκπαίδευση».

Η Λέσβος και η φύση της αποτέλεσαν πηγή έμπνευσης για την Ελπινίκη: «Το νησί έχει σπουδαίο φυσικό, πολιτιστικό, ιστορικό κεφάλαιο και θεωρώ ότι μπορώ να χτίσω πράγματα. Μπορώ να δω τον εαυτό μου εκεί. Ανυπομονώ να γυρίσω και να κάνω αυτά που θέλω». Στα λόγια της αυτά δεν υπάρχει μόνο προσμονή· υπάρχει επιλογή, δέσμευση, επίγνωση. Η φύση, για εκείνη, δεν είναι μόνο «εργαλείο». Είναι κάτι βαθύτερο. Κάθε φορά που τα χέρια της ακουμπούν το χώμα, μαθαίνουν να κατανοούν τον κόσμο.

Η απόφαση να φύγει για σπουδές ήταν δύσκολη, καθώς οι γονείς της αρχικά ήταν διστακτικοί, αφού θα έπρεπε σε μικρή ηλικία να φύγει μακριά τους και να έρθει στη Θεσσαλονίκη, προκειμένου να φοιτήσει στην Αμερικανική Γεωργική Σχολή, να αποκτήσει τα κατάλληλα εφόδια και να δώσει «σάρκα και οστά» στα όνειρά της.

«Ήμουν δεκαπέντε, όταν έφυγα από το σπίτι… Οπότε μου ήταν λίγο δύσκολο να τους πείσω. Τα κατάφερα όμως κι είμαι εδώ τώρα», λέει. Ο αδερφός της είχε αποφοιτήσει προηγουμένως από τη σχολή και αποτέλεσε έμπνευση: «Μέσα από αυτόν πήρα την ιδέα να έρθω κι εγώ, ακούγοντάς τον να μου λέει τα καλύτερα για τη σχολή… έτσι διάλεξα να έρθω κι εγώ και είμαι πολύ χαρούμενη που κατάφερα να το κάνω».

Η αρχή στη Θεσσαλονίκη δεν ήταν εύκολη. Η πιο δύσκολη στιγμή για την Ελπινίκη ήταν όταν για πρώτη φορά έπρεπε να μείνει μόνη χωρίς την οικογενειακή παρουσία: «Η πιο δύσκολη στιγμή που έχω περάσει εδώ ήταν όταν ήρθα στην αρχή, που με άφησε ο μπαμπάς μου… ήταν εκεί που μου κόβονταν τα πόδια. Όμως το κράτησα. Δεν σταμάτησα να προσπαθώ».

Η στήριξη των καθηγητών, αλλά και των γυναικών στο οικοτροφείο, ήταν καθοριστική: «Ιδίως η κυρία Σοφία, πάντα ήταν δίπλα μου. Όποτε με έβλεπε να κλαίω, να στεναχωριέμαι, με ρωτούσε και με βοηθούσε πολύ». Αυτή η ζεστή αγκαλιά που βρήκε από τους ανθρώπους της σχολής, έδωσε στην Ελπινίκη δύναμη να συνεχίσει και να αξιοποιήσει στο έπακρο τις ευκαιρίες που προσφέρει η εκπαιδευτική διαδικασία εκεί.

Η μάθηση ως εργαλείο γνώσης και επιστροφής

Η εμπειρία στη σχολή δεν της έδωσε μόνο γνώσεις, αλλά και όραμα. «Όταν ήρθα εδώ, ήξερα ελάχιστα πράγματα. Τώρα, όσο μαθαίνω, συμμετέχω σε ομίλους, σε προγράμματα, σε όσα περισσότερα μπορώ… γεμίζω γνώσεις». Η πρακτική μάθηση την ενέπνευσε να σχεδιάσει την επιστροφή στη Λέσβο με συγκεκριμένα σχέδια και στόχους.

«Τώρα θέλω να γυρίσω και να τα προσπαθήσω. Μου έχει δώσει πάρα πολλές γνώσεις και πολλές ευκαιρίες η σχολή», λέει, αναφερόμενη στην ενασχόληση με νέα αντικείμενα όπως η μελισσοκομία, αλλά και η ανάπτυξη του αγροτουρισμού.

Για την ίδια, η εκπαίδευση μετατρέπει τον αγρότη σε επαγγελματία: «Ο σύγχρονος αγρότης δεν είναι εργάτης γης, αλλά επαγγελματίας». Η ακρίβεια, η διαχείριση κόστους, το μάρκετινγκ και η προστιθέμενη αξία των προϊόντων θεωρούνται βασικά στοιχεία για μια βιώσιμη και σύγχρονη γεωργική πρακτική.

Η 16χρονη που επιλέγει να μεγαλώσει μαζί με τη γη της

Η Ελπινίκη σχεδιάζει να φέρει τη γνώση που αποκτά στη σχολή πίσω στη Λέσβο. Το όνειρό της περιλαμβάνει δημιουργία ξενώνων και χώρων όπου οι επισκέπτες θα ζουν, θα μαθαίνουν και θα έρχονται σε επαφή με τη γη, τα ζώα και την παράδοση: «Το σχέδιο που έχω τώρα στο μυαλό μου είναι να φτιάξω ένα μέρος με ξενώνες και να συνδυάσω τη μάθηση… να δείξω τα όμορφα σημεία που έχει το χωριό μου, τα ήθη, τα έθιμα».

Η παράδοση είναι κεντρική επιλογή της: «Θέλω να το κάνω όσο πιο παραδοσιακό γίνεται… να διατηρήσω την παράδοση, να κάνω κάτι διαφορετικό». Παράλληλα, η Ελπινίκη επιδιώκει να ενισχύσει τοπικές δομές, συνεταιρισμούς και επιχειρήσεις: «Να δείξω όλο αυτό τον τρόπο ζωής… είμαστε από το πρωί μέχρι το βράδυ εκεί, δουλεύουμε… θέλω να περάσω την αγάπη που έχω για τον αγροτικό τομέα στον κόσμο».

Η Λέσβος μέσα από τα μάτια της Ελπινίκης δεν είναι μόνο παιδική ανάμνηση· είναι χώρος μάθησης, ανάπτυξης και ζωής. «Βλέπω τον εαυτό μου να ξεναγώ τον κόσμο στη μονάδα μας, να του δείχνω την ζωή μας, την κουλτούρα μας και πώς παράγεται ένα προϊόν από το μηδέν μέχρι να έρθει στο ράφι. Και θέλω αυτό. Να περάσω την αγάπη που έχω εγώ για τον αγροτικό τομέα στον κόσμο».

Στα μόλις 16 της, η καρδιά της είναι βαθιά ριζωμένη στη γη του τόπου της, ενώ τα όνειρά της ανθίζουν στο μέλλον που σχεδιάζει να χτίσει με τα χέρια της.

Σοφία Παπαδοπούλου
*Βίντεο του Γιάννη Αγγελάκη και φωτογραφίες του Νίκου Αρβανιτίδη 
ΑΠΕ--ΜΠΕ

Αγορά ακινήτων – Τα διλήμματα των φοιτητών για τη στέγη: ενοίκια, προκλήσεις και διεκδικήσεις

Από

Έμβολος

08/02/2026

Η αγορά κατοικίας αποτελεί ένα από τα πιο επίκαιρα ζητήματα για τη νέα γενιά. Το ύψος των ενοικίων, η διαθεσιμότητα κατοικιών και γενικότερα η πρόσβαση στη στέγη, είτε για μίσθωση είτε για αγορά, αποτελεί μια σύνθετη εξίσωση για φοιτητές και νέους εργαζόμενους. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι νέοι καλούνται να σχεδιάσουν το μέλλον τους σε μια αγορά με πολλές προκλήσεις και συχνές αλλαγές κανόνων.

Αυτά τα ζητήματα βρέθηκαν στο επίκεντρο ενός “speed debate” με τη συμμετοχή 43 φοιτητριών και φοιτητών του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης (ΔΠΘ) από τα Τμήματα Οικονομικών και Πολιτικής Επιστήμης. Οι φοιτητές δεν περιορίστηκαν στον ρόλο του ακροατή, αλλά πήραν ενεργά τον λόγο, τοποθετήθηκαν, αντέκρουσαν θέσεις και κατέθεσαν τις δικές τους απόψεις για τα βασικά προβλήματα της αγοράς ακινήτων.

Η διαδικασία ήταν δομημένη και γρήγορη, για κάθε θέμα που έμπαινε προς συζήτηση, οι φοιτητές είχαν στη διάθεσή τους τέσσερα έως έξι λεπτά για να αντικρούσουν, χωρίς μακροσκελείς παρεμβάσεις και θεωρητικές αναλύσεις, αλλά με επιχειρήματα και συγκεκριμένες θέσεις.

Ο Ηλίας Παπαγεωργιάδης, επενδυτής και αναλυτής της αγοράς ακινήτων που είχε την πρωτοβουλία της εκδήλωσης, έκανε τις τοποθετήσεις που κλήθηκαν να αντικρούσουν οι φοιτητές και έκανε διάλογο με κάθε μία και κάθε έναν από τους φοιτητές, πάντα με επιχειρήματα.

Ανοίγοντας τη συζήτηση ο κ. Παπαγεωργιάδης επισήμανε τη μεγάλη σημασία του διαλόγου και της συμμετοχής των νέων ανθρώπων στο επίκαιρο ζήτημα της στέγης και ευρύτερα της αγοράς ακινήτων που απασχολεί το σύνολο των οικογενειών, αλλά ειδικότερα τους νέους, τονίζοντας παράλληλα την ανάγκη ο διάλογος αυτός να γίνεται όχι μόνο στα μεγάλα αστικά κέντρα, αλλά και σε περιφερειακές περιοχές, όπως η Θράκη, με τη συμμετοχή νέων και φοιτητών.

Οι 7 βασικές τοποθετήσεις του Ηλία Παπαγεωργιάδη τις οποίες κάλεσε τους φοιτητές να αντικρούσουν και να αντιτάξουν τα επιχειρήματά τους ήταν:

1. «Το πλαφόν στις τιμές των ενοικίων κάνει περισσότερο κακό στους ενοικιαστές, παρά στους ιδιοκτήτες»

2. «Το πιστοποιητικό φερεγγυότητας του ενοικιαστή θα βοηθήσει και τους σοβαρούς ενοικιαστές να διαπραγματευθούν χαμηλότερο ενοίκιο»

3.«Αν δεν επικεντρωθούμε στο να νιώσουν οι ιδιοκτήτες προστατευμένοι, δεν θα ανοίξουν τα κλειστά σπίτια τους»

4. «Το δικαίωμα κάποιου να εκμεταλλεύεται όπως επιθυμεί την ιδιοκτησία που νόμιμα απέκτησε καλύπτει και τη βραχυχρόνια μίσθωση»

5. «Δεν μπορεί το κράτος να ασκεί οικιστική πολιτική με τις περιουσίες των ιδιοκτητών, την ώρα που το ίδιο έχει εκατοντάδες χιλιάδες κλειστά σπίτια»

6. «Αν κάποιος δεν πληρώνει τα κοινόχρηστα, θα πρέπει εύκολα και γρήγορα να έχει σοβαρές κυρώσεις. Αν δεν έχει χρήματα, πρέπει να τον βοηθήσει το κράτος»

7. «Το να καταργηθεί ξαφνικά η εκτός σχεδίου δόμηση δεν σημαίνει προστασία του περιβάλλοντος, αλλά καταστροφή των περιουσιών εκατοντάδων χιλιάδων Ελλήνων»

Σε κάθε μία από τις παραπάνω ενότητες, οι φοιτητές ανέδειξαν τις προκλήσεις που προκύπτουν όταν επιχειρείται η ρύθμιση μιας αγοράς με έντονες πιέσεις, απόψεις που δημόσια μπορεί να ακούσει κανείς ανατρέχοντας στην ιστοσελίδα https://youtu.be/fl60aOZBqkg?si=mDdiEoT68Xa66YUs

Η ουσία ωστόσο βρισκόταν στη συζήτηση. Οι φοιτητές κλήθηκαν να τοποθετηθούν πάνω σε ζητήματα που τέθηκαν ως βάση συζήτησης και επηρεάζουν άμεσα και τη δική τους γενιά και τη δυνατότητά της να βρει προσιτή και σταθερή στέγη. Από τις παρεμβάσεις τους, το διάλογο που είχε η διαδικασία, προέκυψε ότι παρακολουθούν τις εξελίξεις στην αγορά, αντιλαμβάνονται τις αντιφάσεις της και δεν υιοθετούν εύκολες μονοδιάστατες λύσεις.

Στην έναρξη του speed debate, ο πρύτανης του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης, Φώτης Μάρης, αναφέρθηκε στο πρόγραμμα εξωστρέφειας και διεθνοποίησης του ΔΠΘ και στη σημασία της ενεργού συμμετοχής των φοιτητών στον δημόσιο διάλογο. Ο επίκουρος καθηγητής Οικονομικών Επιστημών Κωνσταντίνος Ρηγόπουλος υπογράμμισε ότι η αγορά ακινήτων συνδέεται πλέον άμεσα με πολλούς κλάδους της οικονομίας, ενώ ο επίκουρος καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης Γιώργος Σιάκας στάθηκε στον ρόλο του Πανεπιστημίου ως κοινωνικού φορέα που οφείλει να συνομιλεί με την πραγματικότητα.

Σε αυτό το σημείο, οι προσωπικές εμπειρίες ήρθαν να φωτίσουν τη θεωρητική συζήτηση. Ο Γιώργος Φάκας, φοιτητής του τμήματος Πολιτικής Επιστήμης του ΔΠΘ μιλώντας στο ΑΠΕ/ΜΠΕ εξέφρασε την ανησυχία του για «τη συνεχή αύξηση των ενοικίων που δεν ανταποκρίνεται στα εισοδήματα των νέων και των φοιτητών», σημειώνοντας ότι ακόμη και μικρά ή παλιά σπίτια διατίθενται σε τιμές που δυσκολεύουν την εύρεση μιας αξιοπρεπούς στέγης. Αντίστοιχα, η Μαρία Γαβριηλίδου, φοιτήτρια της ίδιας σχολής, όπως και όλοι οι φοιτητές που μίλησαν στο ΑΠΕ/ΜΠΕ επισήμανε ότι «οι τιμές των ενοικίων υπερβαίνουν κατά πολύ το εισόδημα του μέσου Έλληνα».

Η Κυριακή Αθανασιάδου μιλώντας μετά στο ΑΠΕ/ΜΠΕ αναφέρθηκε στη δυσαναλογία ποιότητας και τιμής, σημειώνοντας ότι «τα περισσότερα ακίνητα είναι παλιά, με προβλήματα που απαιτούν άμεση ανακαίνιση», γεγονός που μεταφέρει πρόσθετο κόστος στους ενοικιαστές. Όπως τόνισε, ο ενδιαφερόμενος καλείται όχι μόνο να πληρώσει υψηλό ενοίκιο, αλλά και να επενδύσει στο ακίνητο για να γίνει λειτουργικό.

Την ίδια εικόνα μετέφερε και η Δέσποινα Ζιάκα, επισημαίνοντας ότι η άνοδος των τιμών στις νέες κατοικίες «συμπαρασύρει τόσο τις τιμές αγοράς όσο και τα μισθώματα», δημιουργώντας μια δυσαναλογία εισοδήματος και κόστους στέγασης, που καθιστά δύσκολη την εύρεση κατοικίας για τους νέους.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε και στις κοινωνικές προεκτάσεις του στεγαστικού προβλήματος. Ο Γιώργος Σαγκούρης υπογράμμισε ότι τα «δυσβάσταχτα ενοίκια, σε συνδυασμό με τον πληθωρισμό και τους στάσιμους μισθούς, πνίγουν τα νέα ζευγάρια» και μετατρέπουν τον οικογενειακό προγραμματισμό σε ρίσκο. Όπως ανέφερε, η απόφαση για ένα παιδί συνοδεύεται από ανασφάλεια, ενώ το ενδεχόμενο δεύτερου παιδιού φαντάζει για πολλούς ακατόρθωτο.

Παράλληλα, στη συζήτηση αναδείχθηκε και η αίσθηση ότι, αν και οι φωνές των νέων ακούγονται, δεν έχουν πάντα το ίδιο βάρος. Η Μαρία Πουλάκου σημείωσε ότι, παρότι το debate ήταν χρήσιμο και πλούσιο σε γνώση, «δίνεται μεγαλύτερη έμφαση στην πλευρά των ιδιοκτητών και λιγότερο στη φωνή των ενοικιαστών», που ανήκει και η ίδια. Αντίστοιχα, η Κυριακή Αθανασιάδου είπε ότι η εμπειρία από το δημόσιο διάλογο ήταν θετική, εάν και συχνά η άποψη ενός επιχειρηματία είναι πιο ισχυρή από αυτή μιας φοιτήτριας.

Η διαδικασία του διαλόγου λειτούργησε ενδυναμωτικά για πολλούς συμμετέχοντες, πρόσθεσε. Ο Γιώργος Φάκας χαρακτήρισε την εμπειρία «ένα βήμα μπροστά», τονίζοντας ότι πρωτοβουλίες σαν αυτή βοηθούν ώστε «οι ανησυχίες των νέων να ακούγονται πιο συχνά». Η Μαρία Γαβριηλίδου μίλησε για μια εμπειρία που «θα θυμάται για όλη της τη ζωή», καθώς μέσα από τέτοιες δράσεις «ακούγεται η γνώμη μας και δίνονται κίνητρα για αλλαγή και βελτίωση».

Το ίδιο πνεύμα εξέφρασε και η Δέσποινα Ζιάκα, επισημαίνοντας ότι ο σκοπός του εγχειρήματος, να ακουστούν οι απόψεις των φοιτητών, επιτεύχθηκε, ενώ οι συμμετέχοντες αποκόμισαν γνώσεις μέσα από τη διαδικασία. Παρά τις επιφυλάξεις και τις ενστάσεις, το κοινό σημείο ήταν η ανάγκη για έναν πιο ουσιαστικό και ισότιμο διάλογο, όπου οι νέοι δεν θα λειτουργούν απλώς ως διακοσμητική παρουσία, αλλά ως συνομιλητές με επιχειρήματα.

Το μήνυμα/συμπέρασμα από το ζωντανό debating ήταν ότι οι νέοι θέλουν να συμμετέχουν ενεργά στη συζήτηση για την αγορά ακινήτων, να ενημερώνονται και οι θέσεις τους να ακούγονται στην δημόσια σφαίρα.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

12 3...17.202 Σελίδα 1 από 17.202

Αυγοσαλάτα πάνω σε ψωμί – Γεύση ανεβαστική

Έμβολος - 02/02/2026