Υγεία: Νέα πιθανή θεραπευτική προσέγγιση για τη νόσο Πάρκινσον

Νέα έρευνα αποκαλύπτει πως η νόσος Πάρκινσον εξαπλώνεται από το έντερο στον εγκέφαλο, με τη βοήθεια κυττάρων του ανοσοποιητικού συστήματος, προσφέροντας μία νέα πιθανή θεραπευτική στρατηγική.

Οι επιστήμονες έχουν διατυπώσει εδώ και καιρό τη θεωρία ότι η νόσος Πάρκινσον μπορεί να ξεκινά στο έντερο. Αυτό συμβαίνει επειδή μία από τις πρώτες περιοχές του εγκεφάλου που επηρεάζονται από την πάθηση είναι ο ραχιαίος πυρήνας του πνευμονογαστρικού νεύρου, ο οποίος συνδέεται απευθείας με το έντερο. Ωστόσο, δεν γνώριζαν πώς εξαπλώνεται η πάθηση στον εγκέφαλο.

Η νέα μελέτη σε ποντίκια, που πραγματοποιήθηκε από επιστήμονες του UK Dementia Research Institute στο University College London, αναδεικνύει τον καθοριστικό ρόλο των μακροφάγων του εντέρου (εξειδικευμένων κυττάρων του ανοσοποιητικού συστήματος που λειτουργούν ως «πρώτη γραμμή άμυνας», καταβροχθίζοντας και καταστρέφοντας επιβλαβείς εισβολείς) στη μεταφορά τοξικών πρωτεϊνών από το έντερο στον εγκέφαλο.

Η έρευνα, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature και χρηματοδοτήθηκε από την πρωτοβουλία «Chan Zuckerberg Initiative», έδειξε ότι η μείωση του αριθμού των μακροφάγων του εντέρου οδήγησε σε περιορισμό της εξάπλωσης της τοξικής πρωτεΐνης και σε βελτίωση των κινητικών συμπτωμάτων στα ποντίκια. Η μελέτη υποδεικνύει μία νέα πιθανή θεραπευτική προσέγγιση για τη νόσο Πάρκινσον, που θα μπορούσε να επιτρέψει παρεμβάσεις πολύ πριν από την έναρξη των κινητικών συμπτωμάτων.

Στη συνέχεια, η ερευνητική ομάδα σκοπεύει να μελετήσει πιο διεξοδικά πώς το ανοσοποιητικό σύστημα επηρεάζει αρνητικά τον εγκέφαλο και κατά πόσο αυτό μπορεί να αξιοποιηθεί για την ανάπτυξη νέων φαρμακευτικών στόχων. Παράλληλα, θα διερευνήσουν τη χρήση δεικτών φλεγμονής στο αίμα ως εργαλείων πρώιμης διάγνωσης της νόσου Πάρκινσον.

ΑΠΕ-ΜΠΕ/Μ.Κουζινοπούλου

Περιβάλλον: Μικροπλαστικά στο ένα τρίτο των ψαριών που ερευνήθηκαν στον Ειρηνικό

Το ένα τρίτο των ψαριών που ζουν στα απομακρυσμένα παράκτια ύδατα των Νησιωτικών Χωρών και Εδαφών του Ειρηνικού είναι μολυσμένο με μικροπλαστικά, με ιδιαίτερα υψηλά ποσοστά στα Φίτζι, σύμφωνα με ανάλυση που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό ανοικτής πρόσβασης «PLOS One».

Η ρύπανση από μικροπλαστικά στα θαλάσσια οικοσυστήματα αποτελεί παγκόσμιο πρόβλημα, με επιπτώσεις τόσο στα οικοσυστήματα όσο και στην ανθρώπινη υγεία. Παρά την απομακρυσμένη γεωγραφική τους θέση, οι Νησιωτικές Χώρες και Εδάφη του Ειρηνικού (PICTs) είναι ιδιαίτερα ευάλωτες στη ρύπανση από μικροπλαστικά, λόγω της ταχείας αστικοποίησης, αλλά και των περιορισμένων συστημάτων διαχείρισης αποβλήτων και υδάτων.

Οι ερευνητές αναζήτησαν την παρουσία μικροπλαστικών σε 878 παράκτια ψάρια από 138 είδη, τα οποία αλιεύθηκαν από τοπικές αλιευτικές κοινότητες γύρω από τα Φίτζι, την Τόνγκα, το Τουβαλού και το Βανουάτου. Όπως διαπίστωσαν, περίπου το ένα τρίτο των ψαριών περιείχε τουλάχιστον ένα σωματίδιο μικροπλαστικού, ωστόσο τα ποσοστά μόλυνσης διέφεραν σημαντικά μεταξύ των νησιών. Στα Φίτζι, σχεδόν το 75% των ψαριών περιείχε μικροπλαστικά, ποσοστό σημαντικά υψηλότερο από τον παγκόσμιο μέσο όρο του 49%. Παρ’ όλα αυτά, αν και η συχνότητα εμφάνισης μικροπλαστικών ήταν υψηλή, η ποσότητα πλαστικού που βρέθηκε σε κάθε ψάρι ήταν πολύ μικρή. Αντίθετα, μόλις το 5% των ψαριών που αλιεύθηκαν στο Βανουάτου ήταν μολυσμένα με μικροπλαστικά.

Αν και κάθε νησί φιλοξενεί διαφορετικές κοινότητες ψαριών, δύο είδη βρέθηκαν και στις τέσσερις περιοχές, και στα δύο παρατηρήθηκαν υψηλότερα επίπεδα μόλυνσης στα Φίτζι σε σύγκριση με τα άλλα νησιά. Το υψηλό ποσοστό μόλυνσης στα Φίτζι, σε σύγκριση με άλλα νησιά και με τον παγκόσμιο μέσο όρο, ενδέχεται να οφείλεται στην υψηλή πληθυσμιακή πυκνότητα, την εκτεταμένη παράκτια ανάπτυξη και τις λιγότερο αποτελεσματικές πρακτικές διαχείρισης αποβλήτων.

Αξιοποιώντας δεδομένα από μια παγκόσμια βάση δεδομένων για είδη ψαριών, οι ερευνητές διερεύνησαν πώς διαφορετικά οικολογικά χαρακτηριστικά, όπως η διατροφή, η στρατηγική σίτισης και το περιβάλλον, επηρεάζουν τα ποσοστά μόλυνσης από μικροπλαστικά. Τα ψάρια των υφάλων και τα ψάρια του βυθού μολύνθηκαν συχνότερα από μικροπλαστικά σε σύγκριση με τα ψάρια του ανοικτού ωκεανού, των παράκτιων περιοχών και των λιμνοθαλασσών.  Επίσης, είδη που τρέφονται με ασπόνδυλα, ψάρια που αναζητούν τροφή στον βυθό και είδη που χρησιμοποιούν τακτικές αιφνιδιασμού για να πιάσουν το θήραμά τους είχαν μεγαλύτερη πιθανότητα να περιέχουν μικροπλαστικά.

Η μελέτη αναδεικνύει τη διάχυτη παρουσία της ρύπανσης από μικροπλαστικά ακόμη και σε μερικά από τα πιο απομακρυσμένα μέρη του πλανήτη.

Σύνδεσμος για την επιστημονική δημοσίευση: https://plos.io/4bB5hJK

* Επισυνάπτεται φωτογραφία – Ψάρια που συλλέχθηκαν για τη μελέτη από το Τουβαλού. CREDIT: Dr. Brian Stockwell, CC-BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/)

ΑΠΕ-ΜΠΕ/Μ.Κουζινοπούλου

Διάστημα: Το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb εντοπίζει τον πιο απομακρυσμένο και παλιό γαλαξία που έχει παρατηρηθεί ποτέ

Το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb της NASA, της ESA και της Καναδικής Υπηρεσίας Διαστήματος (CSA) κοίταξε για ακόμα μια φορά μακριά στο πρώιμο Σύμπαν, επιβεβαιώνοντας την ύπαρξη ενός φωτεινού γαλαξία που υπήρχε μόλις 280 εκατομμύρια χρόνια μετά τη Μεγάλη Έκρηξη.

Ο γαλαξίας MoM-z14 προσφέρει ιδιαίτερα ενδιαφέρουσες ενδείξεις για το χρονολόγιο της ιστορίας του Σύμπαντος και για το πόσο διαφορετικό ήταν το πρώιμο Σύμπαν από ό,τι περίμεναν οι αστρονόμοι.

Την ύπαρξη του γαλαξία επιβεβαίωσε επιστημονική ομάδα, με επικεφαλής το Ινστιτούτο Αστροφυσικής και Διαστημικής Έρευνας Kavli του Τεχνολογικού Ινστιτούτου της Μασαχουσέτης (MIT), με δημοσίευση στο περιοδικό «Open Journal of Astrophysics».

Χρησιμοποιώντας το όργανο NIRSpec (Φασματογράφος Εγγύς Υπέρυθρου) του James Webb, οι αστρονόμοι επιβεβαίωσαν ότι το φως του γαλαξία MoM-z14 ταξιδεύει μέσα στον διαστελλόμενο χώρο, επιμηκυνόμενο και «μετατοπιζόμενο» προς μεγαλύτερα, πιο ερυθρά μήκη κύματος, για περίπου 13,5 από τα εκτιμώμενα 13,8 δισεκατομμύρια χρόνια ύπαρξης του Σύμπαντος.

Ο MoM-z14 ανήκει σε μια ολοένα αυξανόμενη ομάδα απροσδόκητα φωτεινών γαλαξιών στο πρώιμο Σύμπαν, περίπου 100 φορές περισσότερων από ό,τι προέβλεπαν οι θεωρητικές μελέτες πριν από την εκτόξευση του Webb.

Ένα σημείο στο οποίο οι ερευνητές και οι θεωρητικοί μπορούν να αναζητήσουν απαντήσεις είναι ο αρχαιότερος πληθυσμός αστεριών στον Γαλαξία μας, που αποτελούν κάτι σαν «απολιθώματα του πρώιμου Σύμπαντος», όπως τα χαρακτηρίζει ο κύριος συγγραφέας της μελέτης, Ρόχαν Ναϊντού από το Ινστιτούτο Kavli. Ένα μικρό ποσοστό αυτών των αστεριών εμφανίζει υψηλές συγκεντρώσεις αζώτου, κάτι που παρατηρείται επίσης σε ορισμένες από τις πρώιμες γαλαξιακές παρατηρήσεις του Webb, συμπεριλαμβανομένου του MoM-z14.

Δεδομένου ότι ο γαλαξίας MoM-z14 υπήρχε μόλις 280 εκατομμύρια χρόνια μετά τη Μεγάλη Έκρηξη, δεν υπήρχε αρκετός χρόνος για πολλές γενιές αστεριών, ώστε να παράγουν τόσο υψηλές ποσότητες αζώτου με τον τρόπο που θα περίμεναν οι αστρονόμοι. Μία θεωρία που εξετάζεται είναι ότι το εξαιρετικά πυκνό περιβάλλον του πρώιμου Σύμπαντος ευνόησε τη δημιουργία υπερμεγεθών αστεριών, ικανών να παράγουν περισσότερο άζωτο από οποιοδήποτε αστέρι παρατηρείται σήμερα στο Σύμπαν.

Ο MoM-z14 παρουσιάζει επίσης ενδείξεις ότι «καθαρίζει» την πυκνή, αρχέγονη ομίχλη υδρογόνου του πρώιμου Σύμπαντος στον χώρο γύρω του. Ένας από τους βασικούς λόγους κατασκευής του Webb ήταν για να καθοριστεί το χρονοδιάγραμμα αυτής της περιόδου «εκκαθάρισης» της κοσμικής ιστορίας, την οποία οι αστρονόμοι αποκαλούν επαναϊονισμό. Πρόκειται για την εποχή κατά την οποία οι πρώτοι αστέρες παρήγαγαν φως αρκετά υψηλής ενέργειας ώστε να διαπεράσει το πυκνό υδρογόνο του πρώιμου Σύμπαντος και να αρχίσει να ταξιδεύει στο διάστημα, φτάνοντας τελικά μέχρι το Webb και σε εμάς. Ο γαλαξίας MoM-z14 προσφέρει ένα ακόμη στοιχείο για τη χαρτογράφηση του χρονοδιαγράμματος του επαναϊονισμού.

* Σ.Σ. Credit φωτογραφίας: NASA, ESA, CSA, STScI, R. Naidu (MIT), Image Processing: J. DePasquale (STScI)

ΑΠΕ-ΜΠΕ/Μ.Κουζινοπούλου

Κλονισμένοι από τον εμπορικό πόλεμο του Τραμπ, οι Δυτικοί παίρνουν τον δρόμο του Πεκίνου

Το Ηνωμένο Βασίλειο, όπως και ο Καναδάς, επιδιώκει να γυρίσει την σελίδα του διπλωματικού ψύχους με την Κίνα για να ενισχύσει τις οικονομικές σχέσεις: απέναντι στον τελωνειακό πόλεμο της Ουάσινγκτον του Ντόναλντ Τραμπ, οι Δυτικοί στρέφονται προς το Πεκίνο για να επιχειρήσουν μία ντελικάτη προσέγγιση υπό την σκιά των ανισόρροπων εμπορικών ανταλλαγών και των κινδύνων ασφαλείας.

«Είναι προς το εθνικό μας συμφέρον να συνομιλήσουμε την Κίνα (…) την δεύτερη οικονομία στον κόσμο, τον τρίτο εμπορικό μας εταίρο», δήλωσε ο βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ ξεκινώντας την επίσκεψή του στην Κίνα. Μπροστά σε μία ζοφερή οικονομική συγκυρία, ο Κιρ Στάρμερ επιδιώκει μία «ρεαλιστική» σύμπραξη με το Πεκίνο έπειτα από πολυετή ένταση και κάνει λόγο για «πρόοδο» σχετικά με τα κινεζικά δικαιώματα επί του ουίσκι.

Στα μέσα του Ιανουαρίου, ο πρωθυπουργός του Καναδά Μαρκ Κάρνεϊ υπέγραφε με το Πεκίνο «προκαταρκτική αλλά ιστορική» εμπορική συμφωνία για τους αμοιβαίους δασμούς και την εισαγωγή ηλεκτρικών αυτοκινήτων, δίνοντας τέλος στις πολυετείς τριβές. Ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν τον Δεκέμβριο και οι πρωθυπουργοί της Ιρλανδίας και της Φινλανδίας στις αρχές τους Ιανουαρίου έκαναν το ίδιο ταξίδι προς το Πεκίνο.

«Μία κούρσα έχει ξεκινήσει ανάμεσα στους ευρωπαίους ηγέτες για να συναντήσουν τον Σι Τζινπίνγκ και να εξασφαλίσουν επενδύσεις και πρόσβαση στην κινεζική αγορά», σχολιάζει ο  Hosuk Lee-Makiyama, ερευνητής του European Centre for International Political Economy. Στόχος της Οττάβας, που έχει πληγεί από την αμερικανική τελωνειακή επίθεση, ήταν «η προσαρμογή της στρατηγικής της σε έναν κόσμο όπου οι εφοδιαστικές αλυσίδες χρησιμοποιούνται ως όπλα και όπου η αρμονική αλληλεξάρτηση με τις Ηνωμένες Πολιτείες» έχει εξανεμισθεί, δηλώνει η Vina Nadjibulla της  Asia Pacific Foundation του Καναδά.

«Στοχευμένες και ελεγχόμενες αναπροσαρμογές»

«Οι επισκέψεις αυτές απηχούν μάλλον στοχευμένες και ελεγχόμενες αναπροσαρμογές στο πλαίσιο μίας συγκυρίας αυξανόμενης αβεβαιότητας σχετικά με την αμερικανική πολιτική παρά στρατηγική στροφή προς την Κίνα», θεωρεί η Yue Su, οικονομολόγος της Economist Intelligence Unit.

«Οι απειλές και η απουσία προβλεψιμότητας του Τραμπ είναι το υπόστρωμα, αλλά το βασικό κίνητρο είναι η διαχείριση του ρίσκου: σταθεροποίηση των τεταμένων σχέσεων, εξασφάλιση περιορισμένων οικονομικών πλεονεκτημάτων, διερεύνηση των ευκαιριών που προσφέρει η απέραντη κινεζική εσωτερική αγορά, λέει η οικονομολόγος.

Η επίσκεψη του Μαρκ Κάρνεϊ σηματοδοτεί μία «συναλλακτικού» χαρακτήρα αποκλιμάκωση όπου οι ευαίσθητοι τομείς παραμένουν προστατευμένοι και «το ταξίδι του Εμανουέλ Μακρόν είχε ως στόχο την επανάληψη του διαλόγου και την διαφύλαξη των ειδικών συμφερόντων, όπως η πρόσβαση στις σπάνιες γαίες, χωρίς την επίλυση των βασικών διαφορών», επιμένει η Yue Su.

Η Ευρωπαϊκή Ενωση ανησυχεί για το τεράστιο έλλειμμα του εμπορικού ισοζυγίου με την Κίνα που ξεπερνά τα 300 δισεκατομμύρια δολάρια και για τους περιορισμούς στην πρόσβαση στην κινεζική αγορά.

Ωστόσο, η εντύπωση που έχει δημιουργήσει ο Τραμπ είναι ότι «οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν είναι πλέον ένας αξιόπιστος εμπορικός εταίρος. Η λογική απάντηση είναι η αναζήτηση άλλων εταίρων, η διαφοροποίηση των εμπορικών σχέσεων», εξηγεί ο William Reinsch, ερευνητής του Centre d’études stratégiques et internationales (CSIS).

Μία διαφοροποίηση που είναι ορατή σε άλλες περιοχές της Ασίας: η Ινδία και η Ευρωπαϊκή ‘Ενωση επισημοποίησαν προχθές Τρίτη την επίτευξη μίας  φιλόδοξης εμπορικής συμφωνίας. Το Βιετνάμ και η Ευρωπαϊκή ‘Ενωση ενίσχυσαν τις διπλωματικές τους σχέσεις και δεσμεύθηκαν για μία επίσης ενισχυμένη εμπορική συνεργασία. Και τον Σεπτέμβριο, η Ευρωπαϊκή ‘Ενωση και ο Καναδάς υπέγραψαν συμφωνίες ελευθέρου εμπορίου με την Ινδονησία.

«Κινήσεις συμβολισμού»

Αλλά η Κίνα διαφέρει εξαιτίας του οικονομικού της μεγέθους που την καθιστά απαράκαμπτο προορισμό για τους δυτικούς εξαγωγείς. Το ίδιο το Πεκίνο, επίσης σε εμπορικό πόλεμο με τις Ηνωμένες Πολιτείες, «έχει κάθε συμφέρον να διατηρήσει ανοικτές τις ευρωπαϊκές αγοράς, να αμβλύνει τις εντάσεις και να διαφοροποιηθεί προωθώντας έναν πολυπολικό κόσμο», σχολιάζει η  Yue Su, την στιγμή μάλιστα που οι εξαγωγές είναι η κινητήρια δύναμη της κινεζικής ανάπτυξης.

Όμως οι κινήσεις συμφιλίωσης «παραμένουν ευρέως συμβολικές: εμπορικές ανισορροπίες, ευαίσθητα τεχνολογικά θέματα, πρόσβαση στην κινεζική αγορά παραμένουν ανεπίλυτα ζητήματα», εξηγεί η οικονομολόγος.

«Το Πεκίνο έχει αποδείξει την ικανότητα και την πρόθεσή του να χρησιμοποιήσει την οικονομική πίεση για να επιτύχει τους στόχους του», προειδοποιεί ο William Reinsch προτρέποντας τους Δυτικούς να παραμείνουν επιφυλακτικοί. Το ζήτημα είναι να συνομιλήσουμε με το Πεκίνο χωρίς να διακυβεύσουμε την βρετανική εθνική ασφάλεια, παραδέχθηκε ο Κιρ Στάρμερ.

Ένδειξη αυτής της αμφισημίας: αν, από την μία πλευρά, η Ευρωπαϊκή ‘Ενωση, άνοιξε πρόσφατα την πόρτα σε μία εναλλακτική λύση στους φόρους αντιντάμπινγκ για τα κινεζικά ηλεκτρικά οχήματα, επιμένει από την άλλη να απαγορεύει τον κινεζικό εξοπλισμό για τα τηλεπικοινωνιακά της δίκτυα.

Τέλος, «μία αυξημένη εξάρτηση από την κινεζική αγορά χωρίς στρατηγική σοβαρής διαφοροποίησης θα αύξανε τα μακροπρόθεσμα ρίσκα», προειδοποιεί η Vina Nadjibulla την ώρα που οι κινεζικές εταιρείες κυριαρχούν ήδη στον εφοδιασμό εξαρτημάτων σε πολλούς τομείς, από την φαρμακοβιομηχανία μέχρι τις σπάνιες γαίες. Ο πιο άμεσος κίνδυνος όμως είναι η μήνις του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος απείλησε με την επιβολή δασμών 100% στον Καναδά σε περίπτωση εμπορικής συμφωνίας με την Κίνα.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Γροιλανδία: Η αρκτική γη δεν ανήκει σε κανέναν, λένε οι Ινουίτ

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ μιλάει για τη Γροιλανδία ως ένα στρατηγικό περιουσιακό στοιχείο που θα μπορούσε να αγοράσει η Ουάσινγκτον, ενώ η Δανία διαβεβαιώνει ότι ασκεί τη νομική κυριαρχία που ασκεί στο νησί. Για τους Ινουίτ, που ζουν εκεί για αιώνες, η γη της Αρκτικής δεν ανήκει σε κανέναν.

Η ιδέα ότι η ιδιοκτησία μοιράζεται συλλογικά είναι κεντρική στην ταυτότητα των Ινουίτ, λένε. Έχουν επιβιώσει από 300 χρόνια αποικιοκρατίας και έχει γίνει νόμος: οι άνθρωποι μπορεί να είναι ιδιοκτήτες σπιτιών, αλλά όχι της γης που βρίσκεται κάτω από αυτά.

«Δεν μπορούμε να αγοράσουμε ούτε καν τη δική μας γη, αλλά ο Τραμπ θέλει να την αγοράσει — είναι τόσο παράξενο αυτό για μας», δήλωσε ο Κααλίρακ Ρίνγκστεντ, 74 ετών, στο Καπισίλιτ, έναν μικροσκοπικό οικισμό από ξύλινα σπίτια κοντά στην ακτή ενός φιόρδ ανατολικά της πρωτεύουσας Νούουκ. «Από τότε που ήμουν παιδί, είχα συνηθίσει την ιδέα ότι μπορείς μόνο να νοικιάσεις γη. Είμασταν πάντα συνηθισμένοι στην ιδέα ότι η γη μας μάς ανήκει συλλογικά».

«Μια ελεύθερη ζωή στη φύση»

Ο Ρίνγκστεντ, πρώην ψαράς και κυνηγός που γεννήθηκε στο Καπισίλιτ, μιλούσε σε μια μικρή εκκλησία που βρίσκεται σε έναν λόφο πάνω από το χωριό και όπου φθάνει κανείς μόνο  από μια απότομη ξύλινη σκάλα, όπου είναι τώρα ο κατηχητής του χωριού. Είναι καταχείμωνο και ο ήλιος σπάνια σκαρφαλώνει πάνω από τα γύρω βουνά.

Ο οικισμός έχει επίσης σχολείο, παντοπωλείο και ένα οίκημα όπου οι κάτοικοι μπορούν να κάνουν ντους και να πλύνουν ρούχα. Ένα μικρό δωμάτιο έκτακτης ανάγκης διαθέτει τα βασικά ιατρικά εφόδια. Μια αγγελία όπου ζητείται εργαζόμενος για την κλινική ήταν αναρτημένη στην πόρτα.

Είναι ένα μέρος ακατέργαστης ομορφιάς και σκληρής διοικητικής μέριμνας.  Η μικρή αποβάθρα είναι η γραμμή ζωής, όπου μια βάρκα φέρνει κάθε εβδομάδα εφόδια από το Νούουκ και απ΄όπου οι ψαράδες και οι κυνηγοί ξεκινούν για φώκιες, μεγάλα ψάρια του βυθού, μπακαλιάρους και ταράνδους. «Είχαμε πάντα μια ελεύθερη ζωή εδώ στη φύση», είπε η Χέιντι Λένερτ Νόλσο, η πρόεδρος του χωριού. «Μπορούμε να μπούμε σε μια  βάρκα και να πάμε παντού χωρίς περιορισμούς».

Φύλακες, όχι ιδιοκτήτες

Η Γροιλανδία και οι κάτοικοί της βρέθηκαν στο φως των προβολέων όλου του κόσμου πέρυσι όταν ο Τραμπ αναβίωσε την απαίτησή του οι ΗΠΑ να πάρουν τον έλεγχο του νησιού για λόγους εθνικής ασφάλειας και για να έχουν πρόσβαση στους πλούσιους μεταλλευτικούς πόρους του.

‘Εκτοτε ο Τραμπ έχει εγκαταλείψει τις απειλές ότι οι ΗΠΑ μπορεί να καταλάβουν το νησί διά της βίας και είπε ότι έχει εξασφαλίσει πλήρη και μόνιμη πρόσβαση των ΗΠΑ στη Γροιλανδία σε μια συμφωνία με το ΝΑΤΟ, όμως πολλές από τις λεπτομέρειες παραμένουν ασαφείς. Ντόπιοι στο χωριό είπαν πως παρακολουθούν την επικαιρότητα, αλλά δεν είναι κάτι για το οποίο μιλάνε πολύ.

«Ο κόσμος εδώ ενδιαφέρεται για τη μέρα που έρχεται. Υπάρχει φαγητό στο ψυγείο; Μια χαρά, άρα μπορώ να κοιμηθώ λίγο παραπάνω. Αν δεν υπάρχει φαγητό, θα βγω έξω και θα πιάσω ψάρια ή θα βγω και θα πυροβολήσω έναν τάρανδο», δήλωσε ο Βανίλα Ματίασεν, ένας Δανός δάσκαλος στο Καπισίλιτ που εργάστηκε σε πόλεις και χωριά σε όλη τη Γροιλανδία για 13 χρόνια. Ο Ούλρικ Μπλίντορφ, δικηγόρος στο Νούουκ και ιδιοκτήτης της εταιρίας Inuit Law,  δήλωσε πως η Γροιλανδία, αυτόνομο έδαφος της Δανίας, δεν έχει ιδιωτική νομή και κατοχή της γης.

«Στη Γροιλανδία δεν μπορείς να κατέχεις γη», είπε ο Μπίλντορφ. «Έτσι είναι από τότε που οι πρόγονοί μας ήρθαν εδώ. Σήμερα έχεις δικαίωμα να χρησιμοποιήσεις την περιοχή όπου έχεις το σπίτι σου». Σχεδόν το 90% των 57.000 κατοίκων της Γροιλανδίας είναι αυτόχθονες Ινουίτ, που κατοικούν στο νησί συνεχώς για περίπου 1.000 χρόνια.

Η Ράκελ Κρίστιανσεν, από μια οικογένεια σαμάνων, δήλωσε πως οι Ινουίτ θεωρούν τους εαυτούς τους προσωρινούς φύλακες της γης. «Στη δική μας αντίληψη των πραγμάτων, το αν σου ανήκει η γη είναι λάθος ερώτηση», είπε. «Η ερώτηση θα πρέπει να είναι ποιος είναι υπεύθυνος για τη γη. Η γη υπήρχε πριν από μας και θα υπάρχει ύστερα από μας».

Παλεύοντας για την επιβίωση

Πίσω στο Καπισίλιτ, ένα ψυχρός άνεμος κατεβαίνει από το στρώμα πάγου της Γροιλανδίας. Δύο θαλάσσιοι αετοί κάνουν κύκλους πάνω από το φιόρδ και γλάροι σχηματίζουν σμήνος πάνω από τα αλιευτικά. Εδώ όλες οι προσπάθειες εστιάζουν στην επιβίωση. Αλλά υπάρχουν λιγότεροι κυνηγοί και ψαράδες τώρα, καθώς τα θέλγητρο της παιδείας, η αναζήτηση απασχόλησης και οι υπηρεσίες έχει απομακρύνει κατοίκους από τον οικισμό τις τελευταίες δεκαετίες.

Στο σχολείο, ο Ουίλιαμ, οκτώ, ο Μάλερακ, επτά και η Βιόλα επτά ετών είναι οι μοναδικοί εναπομείναντες μαθητές, που μελετάνε κάτω από έναν χάρτη της Γροιλανδίας που τυπώθηκε το 1954. Στο διάλειμμα, κάνουν έλκηθρο. Και τα τρία θα φύγουν σύντομα, και το σχολείο μπορεί να κλείσει. Νέα εξοχικά, μερικά με εξωτερικά τζακούζι, έχουν κτιστεί κατά μήκος της παραλίας για τους πλούσιους κατοίκους του Νούουκ. Μένουν κενά με κλειστά παντζούρια τον χειμώνα.

Από μια κοντινή απότομη πλαγιά, φαίνεται ένα φιόρδ με παγόβουνο. Το τοπίο θα μπορούσε να είναι ελκυστικό για τον τουρισμό, όμως το χωριό στερείται ακόμη και βασικών υποδομών. «Υπάρχει κίνδυνος ο οικισμός να πεθάνει», δήλωσε η Νόλσο. «Ο κόσμος φεύγει».

Το Καπισίλιτ είχε στα καλύτερά του σχεδόν 500 κατοίκους, είπε η Κριστιάνα Γιόσεφσεν που ζει εκεί όλη της τη ζωή. Σήμερα έχει 37. Η Γιόσεφσεν, που γεννήθηκε το 1959, ασχολείται με  το δέρμα φώκιας — την εκδορά, το πλύσιμο, την επεξεργασία– για να το πουλήσει στο Νούουκ για εθνικές φορεσιάς. «Το γδάρσιμο της φώκιας είναι πολύ δύσκολο για το σώμα», είπε. Όμως, αν και σχεδιάζει να συνταξιοδοτηθεί φέτος, δεν σκοπεύει να φύγει. «Θα μείνω εδώ, ανήκω εδώ», είπε. «Αυτή είναι η γη μου. Η Γροιλανδία είναι η γη μου».

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Θ. Κοντογεώργης: Περιφερειακή ανάπτυξη, δημογραφικό και παραγωγικός μετασχηματισμός της οικονομίας, οι πυλώνες της πολιτικής μας για το επόμενο διάστημα

«Ισχυρή περιφέρεια σημαίνει για εμάς ισχυρή Ελλάδα»: από αυτό το μήνυμα – διαβεβαίωση ξεκίνησε η συνέντευξη του υφυπουργού παρά τω πρωθυπουργώ Θανάση Κοντογεώργη στο Action24.

Και συνέχισε: Μολονότι κατά καιρούς «έχουν πέσει χρήματα στην περιφέρεια, δεν είχαν πάντα το πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα που θα θέλαμε. Αυτό που κάνουμε εμείς τη συγκεκριμένη περίοδο, είναι, σε συνεργασία με τις τοπικές κοινωνίες – δεν ερχόμαστε από την Αθήνα να πούμε τι θα γίνει – να καταλήγουμε σε ένα κοινό σχεδιασμό γιατί και οι πόροι είναι πεπερασμένοι. ‘Αρα πρέπει να βάζεις κοινές προτεραιότητες».

Επίσης, «η κυβέρνηση με ειδικά κίνητρα και πολιτικές προσπαθεί να τονώσει τις περιοχές που όντως έχουν πρόβλημα», ανέφερε προσθέτοντας ότι «εμείς (θέλουμε) να βοηθήσουμε οργανωμένα και να ενισχύσουμε τους ανθρώπους που θέλουν να γυρίσουν στην περιφέρεια». Εξ άλλου, επεσήμανε, «χρειάζεται μια ισόρροπη ανάπτυξη στη χώρας, γίνονται σημαντικά βήματα στη διπλή σύγκλιση».

Παρενθετικώς και σε ερώτημα για τη συνάντηση που είχε προχθές, Τρίτη, με τον διοικητή της Τραπέζης της Ελλάδος Γιάννη Στουρνάρα, ο υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ δήλωσε ότι «η Τράπεζα της Ελλάδος σε πολλά ζητήματα συντρέχει μελετητικά και ερευνητικά». Ενώ, σε επόμενο σημείο της συνέντευξης κατέθεσε την κυβερνητική ατζέντα της προσεχούς περιόδου λέγοντας: «Η περιφερειακή ανάπτυξη, το δημογραφικό και ο παραγωγικός μετασχηματισμός της οικονομίας μας είναι οι πυλώνες μας για το επόμενο διάστημα».

Επιστρέφοντας στα προγράμματα ενίσχυσης της περιφέρειας, ο Θ. Κοντογεώργης αναγνώρισε ότι «για να πάει κάποιος σε μια περιοχή πρέπει να έχει συγκεκριμένες προϋποθέσεις: διαμονή, αξιοπρεπή στέγαση, εργασία και σίγουρα υγεία και παιδεία». Γι’ αυτό και «τις επόμενες εβδομάδες θα ανακοινωθεί πρόγραμμα ανακαίνισης κατοικιών, με ειδική μέριμνα στις ορεινές και νησιωτικές περιοχές, άρα ένα παραπάνω κίνητρο για κάποιο που θέλει να γυρίσει στον τόπο του». Ενώ όσοι σκέφτονται να επιστρέψουν στους τόπους καταγωγής αλλά και εκείνοι που απλά θέλουν να φύγουν από τις πόλεις, θα δημιουργηθεί πλατφόρμα μέσω της οποίας ο ενδιαφερόμενος θα παίρνει τις πληροφορίες που χρειάζεται, προσέθεσε.

Ο Θ. Κοντογεώργης αναφέρθηκε, όμως, και σε άλλες δράσεις της κυβέρνησης, όπως είναι η κατάργηση του ΕΝΦΙΑ από του χρόνου στις κοινότητες της χώρας αλλά και ο μειωμένος ΦΠΑ στα νησιά. Ενώ μίλησε και για το πρόγραμμα, «και με ευρωπαϊκούς πόρους – γιατί όσο καλό και αν είναι το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων δεν αρκεί – ώστε δημοτικά και περιφερειακά κτήρια  να ανακαινισθούν». Με τελικό προορισμό, να μπορούν να φιλοξενήσουν με ευνοϊκούς όρους δημόσιους υπαλλήλους.

Ακολούθως η συνέντευξη περιστράφηκε στο κυκλοφοριακό πρόβλημα της Αττικής. Αφού σημείωσε ότι «δική μας δουλειά είναι να προσπαθούμε να βελτιώνουμε τη ζωή κάθε πολίτη οπουδήποτε κι αν βρίσκεται», ο υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ δήλωσε: «Αυτό το οποίο μπορείς να κάνεις, είναι να ενισχύσεις την τάση, να βοηθήσεις με εργαλεία και να αναπτύξεις την περιφέρεια, και ταυτόχρονα στην Αττική να πάρεις τις πολιτικές εκείνες αποφάσεις  που θα διευκολύνουν».

Στο σημείο αυτό, έκανε ειδική αναφορά στο επιχειρηματικό πάρκο Φυλής, που θα δώσει τη δυνατότητα να φύγουν τα πρακτορεία από τον Βοτανικό και τον Ελαιώνα. «Την άλλη εβδομάδα βγαίνουν οι προσφορές. ‘Αρα τον Μάρτιο θα έχουμε ανάδοχο, επομένως προχωράει. Είναι μια επένδυση πάνω από 200 εκατ. ευρώ» και το έργο «θα είναι σημαντικό και για την αποσυμφόρηση του Κηφισού και για την οικονομία», είπε.

Ενώ αναφέρθηκε, τέλος, και στη σύσκεψη με αντικείμενο το κυκλοφοριακό, που πραγματοποιήθηκε στο Μέγαρο Μαξίμου, όπου «αντηλλάγησαν κάποιες ιδέες, προφανώς χρειάζεται μια ωρίμανση» και μετά θα γίνουν οι ανακοινώσεις. Γενικό συμπέρασμα; «Εμείς έχουμε μια υποχρέωση να κοιτάξουμε να παραδίδουμε μια καλύτερη ζωή» σε όλους τους πολίτες της χώρας, τόνισε κλείνοντας.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Οι λογοκριτές της Αριστεράς κι ο Σάκης Μουμτζής – Γράφει ο Νίκος Γ. Σακελλαρόπουλος

Η Αριστερά, όταν αδυνατεί να επιβάλει τις απόψεις της με επιχειρήματα, καταφεύγει διαχρονικά στη φίμωση, στον εκβιασμό και στη λογοκρισία. Πρόκειται για κλασικές πρακτικές ολοκληρωτικών καθεστώτων, κρυμμένες πίσω από τον μανδύα της …«προοδευτικότητας».

Νίκος Σακελλαρόπουλος
Γράφει ο συνεργάτης του Έμβολος δημοσιογράφος Νίκος Γ. Σακελλαρόπουλος

Μάθατε, φαντάζομαι, τι έγινε από τους …προοδευτικούς … Αριστερούς στον Βόλο. Όπου η Ισραηλινή κοινότητα, σε συνεργασία με την περιφέρεια Θεσσαλίας οργάνωσαν εκδήλωση για την ημέρα Μνήμης του Ολοκαυτώματος. Μάλιστα, προσκάλεσαν ως ομιλητή τον εξαίρετο πολιτικό αναλυτή, Σάκη Μουμτζή. Εκείνος αποδέχτηκε την πρόταση και ξεκίνησαν οι προετοιμασίες για την εκδήλωση.

Όμως, ω της προοδευτικότητας, ξεσηκώθηκαν …εαμογενή απολιθώματα που αντέδρασαν στην παρουσία του Μουμτζή, επειδή… στο βιβλιογραφικό του έργο ΔΕΝ αναγνωρίζει το…έργο του ΕΑΜ -ΕΛΑΣ!
Η απαίτηση ιδεολογικής συμμόρφωσης, η αξίωση να προσκυνά κανείς υποχρεωτικά το «ορθό» αριστερό αφήγημα, δεν είναι δημοκρατία. Είναι ωμός ιδεολογικός φασισμός.

Προσέξτε: Κι επειδή δεν λείπει ο Μάης από τη σαρακοστή, όλους αυτούς τους περίεργους στήριξε με τη φωνή της η Βασιλική Λάζου, στέλεχος του ΣΥΡΙΖΑ και καθηγήτρια του ΑΠΘ!!! Ο δε ΣΥΡΙΖΑ του Βόλου…απείλησε ότι αν μιλήσει ο Μουμτζής, θα απέχει από την εκδήλωση!!! Κατά τα άλλα…προοδευτικές φωνές…δημοκράτες και… οπαδοί της δημοκρατίας.
Η υποκρισία της Αριστεράς δεν έχει όρια: καταγγέλλει τον φασισμό, ενώ τον αναπαράγει αυτούσιο. Μιλά για δημοκρατία, ενώ εφαρμόζει πρακτικές πολιτικής Ιεράς Εξέτασης.

Έχει κι άλλο: Η περιφέρεια Θεσσαλίας, ζήτησε ανερυθρίαστα να ακυρωθεί η παρουσία και η εκφώνηση λόγου από τον Σάκη Μουμτζή!! Επειδή -και καλά- υπήρχε πιθανότητα επεισοδίων. Κι όντως ακυρώθηκε η παρουσία του πολιτικού αναλυτή.
Όμως, όταν η Πολιτεία υποχωρεί απέναντι σε απειλές, δεν αποτρέπει τη βία — τη νομιμοποιεί. Και όταν θυσιάζει την ελευθερία του λόγου στον φόβο των τραμπούκων, παύει να λειτουργεί ως δημοκρατική Πολιτεία.

Κι αν για τον ΣΥΡΙΖΑ και τα λοιπά απολιθώματα της Αριστεράς αναφέρουμε συχνά τα αντιδημοκρατικά χαρακτηριστικά τους, πρέπει να πούμε ότι αυτή η παρέμβαση – φίμωση του Μουμτζή από την Περιφέρεια Θεσσαλίας, αποτελεί ντροπή! Ντροπή που θα κατατρέχει εσαεί, τον περιφερειάρχη Κουρέτα! Ταυτίστηκε με μια μειοψηφία και μαζί της όρισε ποιος θα μιλά, πού και τι θα λέει!!! Ταυτοχρόνως, επικαλούμενος ανησυχία για επεισόδια, νομιμοποίησε τις απειλές για τραμπουκισμούς!!!

Είναι δυνατόν; Είναι δυνατόν η Αριστερά να καθοδηγεί τον δημόσιο λόγο αναλόγως με τις απόψεις του κάθε ομιλητή; Είναι δυνατόν να μιλάει η Αριστερά για ελευθερία λόγου, πλουραλισμό και δημοκρατία;
Η Αριστερά δεν πιστεύει στην ελευθερία του λόγου. Πιστεύει μόνο στην ελευθερία του δικού της λόγου. Όλοι οι άλλοι οφείλουν να σωπαίνουν, να συμμορφώνονται ή να ακυρώνονται.

Είναι δυνατόν θλιβερές μειοψηφίες με σαφή φασιστικά – ολοκληρωτικά χαρακτηριστικά και συνεχή ρητορική διχασμού και μίσους, να «καπελώνουν» αδίστακτα και με θράσος μεγάλα κομμάτια της κοινωνίας και να τα φιμώνουν;
Αυτός είναι ο αριστερός αυταρχισμός: δεν φυλακίζει (ακόμη), αλλά λογοκρίνει. Δεν εκτελεί, αλλά ακυρώνει. Δεν καίει βιβλία, αλλά απαγορεύει ομιλητές.
Είναι προοδευτικότητα αυτό;

Ναι, έχουμε μιλήσει επανειλημμένως για την «πουτανίζουσα Αριστερά», μα το πράγμα πια φτάνει στο απροχώρητο. Η πραγματικά δημοκρατική κοινωνία οφείλει ν’ αντισταθεί και να σταθεί στο ύψος της, απέναντι στον ολοκληρωτισμό…
Η υπόθεση αυτή δεν αφορά μόνο τον Σάκη Μουμτζή. Αφορά το αν θα επιτρέψουμε σε μια αυταρχική, ιδεοληπτική μειοψηφία να μετατρέψει τον δημόσιο λόγο σε ιδεολογικό στρατόπεδο λογοκρισίας.

Αναμφισβήτητα δε, στο πλευρό του Σάκη Μουμτζή!

Λάχανο κοκκινιστό – Θρεπτικό φαγάκι …

Σίσσυ Νίκα
Γράφει η Σίσσυ Νίκα – Δημοσιογράφος Γαστρονομίας και Πολιτισμού

Το λάχανο αυτή την εποχή είναι στα καλύτερά του και ξεχειλίζει βιταμίνες και αντιοξειδωτικά. Ευκαιρία να φτιάξουμε ένα φαγάκι νόστιμο και θρεπτικό.

Μπορούμε να το συνοδεύσουμε και με μια ομελέτα ή αυγά μάτια ή ακόμα καλύτερα αυγά ποσέ και θα έχουμε ένα θρεπτικό γεύμα.

Μια ακόμα επιλογή είναι να συνοδεύσουμε το λάχανο με σολομό, ρέγγα ή πέστροφα καπνιστή που δένουν αρμονικά.

Οι φίλοι σας οι vegan και οι vegetarian θα ενθουσιαστούν.

Λάχανο κοκκινιστό 1

 Λάχανο κοκκινιστό

Από τη Βάσω Κατσαρού Γιαννοπούλου, γιατρό και περίφημη μαγείρισσα

Υλικά για 4 άτομα

 700 γρ λάχανο, χοντροκομμένο

1 μεγάλο ξερό κρεμμύδι, ψιλοκομμένο

1 ώριμη ντομάτα, κομμένη σε κύβους

2 κούπες ντοματοχυμό

Καυτερές πιπερίτσες, όσες θέλουμε για να είναι καυτερό

Αλάτι

Μισή κούπα έξτρα παρθένο ελαιόλαδο

Πιπέρι φρεσκοτριμμένο

Λάχανο κοκκινιστό 2

 Τρόπος παρασκευής

 Σε κατσαρόλα βάζουμε ελαιόλαδο και μόλις κάψει σοτάρουμε το κρεμμύδι και μετά από 2-4 λεπτά, προσθέτουμε το λάχανο.

 Το σοτάρουμε για 3 λεπτά, γυρίζοντάς το με λαβίδα μέχρι να πάρει χρώμα.

 Προσθέτουμε την ντομάτα, τον ντοματοχυμό, το αλάτι, το πιπέρι, το ελαιόλαδο και ένα ποτήρι νερό. Ίσως χρειαστεί να προσθέσουμε λίγο ακόμη μέχρι να μαλακώσει το λάχανο, εννοείται ότι θα βγάλει και τα δικά του υγρά.

 Βράζουμε σε χαμηλή φωτιά με μισοσκεπασμένο καπάκι για 30 λεπτά, μέχρι να μαλακώσει το λάχανο.

 Τα τελευταία 10 λεπτά προσθέτουμε και τις καυτερές πιπερίτσες

 Σερβίρουμε το λάχανο χλιαρό και πασπαλίζουμε με φρεσκοτριμμένο πιπέρι.

Λάχανο κοκκινιστό 3

  Μικρά μυστικά

 Αν θέλουμε μπορούμε να προσθέσουμε και 2 καρότα κομμένα σε κομμάτια για έξτρα γεύση ή σέλινο που θα το βγάλουμε πριν το σερβίρουμε.

 Αν θέλουμε να κάνουμε λαχανόρυζο, μετά τα 20 λεπτά προσθέτουμε ένα φλιτζανάκι ρύζι Καρολίνα και βράζουμε για 15 λεπτά ακόμα.

Καιρός: Ο καιρός στην Ελλάδα για σήμερα Παρασκευή 30 Ιανουαρίου 2026

ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΓΙΑ ΣΗΜΕΡΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 30-01-2026

ΓΕΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ
Στα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου και τα Δωδεκάνησα βροχές και σποραδικές καταιγίδες. Τα φαινόμενα που πιθανώς τις πρώτες ώρες κατά τόπους θα είναι έντονα γρήγορα θα εξασθενήσουν, όμως κατά τη διάρκεια της νύχτας θα ενταθούν εκ νέου στα νότια.
Στην υπόλοιπη χώρα λίγες νεφώσεις παροδικά αυξημένες με τοπικές βροχές κυρίως στα δυτικά και τα βόρεια, οι οποίες από το βράδυ στα νοτιοδυτικά, την Κρήτη και τις Κυκλάδες θα ενταθούν και θα εκδηλωθούν και σποραδικές καταιγίδες.
Λίγες πρόσκαιρες χιονοπτώσεις θα σημειωθούν στα βόρεια ορεινά.
Οι άνεμοι θα πνέουν από δυτικές διευθύνσεις, στα βόρεια 4 με 5, στα νότια 5 με 7 και πρόσκαιρα στα πελάγη τοπικά 8 μποφόρ, με εξασθένηση από το απόγευμα.
Η θερμοκρασία θα φτάσει στα βόρεια ηπειρωτικά τους 13 με 15 και τοπικά στην κεντρική Μακεδονία τους 16 βαθμούς, στην υπόλοιπη χώρα τους 16 με 18 και τοπικά στην Κρήτη και τα Δωδεκάνησα τους 19 με 20 βαθμούς Κελσίου.

ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ, ΘΡΑΚΗ
Καιρός: Νεφώσεις παροδικά αυξημένες με τοπικές βροχές και πιθανώς τις πρώτες πρωινές ώρες στα ανατολικά μεμονωμένες καταιγίδες. Τα φαινόμενα γρήγορα θα εξασθενήσουν και θα περιοριστούν στα ανατολικά.
Λίγες πρόσκαιρες χιονοπτώσεις θα σημειωθούν στα ορεινά της Μακεδονίας.
Άνεμοι: Δυτικοί βορειοδυτικοί 3 με 5 μποφόρ. Από το απόγευμα μεταβλητοί 3 με 4 μποφόρ και το βράδυ στα ανατολικά ανατολικοί με την ίδια ένταση.
Θερμοκρασία: Από 04 έως 13 με 15 και τοπικά στην κεντρική Μακεδονία έως 16 βαθμούς Κελσίου. Στη δυτική Μακεδονία η ελάχιστη 3 με 4 βαθμούς χαμηλότερη.

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ
Καιρός: Αρχικά νεφώσεις με τοπικές βροχές και γρήγορη βελτίωση.
Άνεμοι: Δυτικοί βορειοδυτικοί 3 με 4 και πρόσκαιρα έως 5 μποφόρ. Από το μεσημέρι μεταβλητοί 2 έως 4 μποφόρ.
Θερμοκρασία: Από 05 έως 15 βαθμούς Κελσίου.

ΝΗΣΙΑ ΙΟΝΙΟΥ, ΗΠΕΙΡΟΣ, ΔΥΤΙΚΗ ΣΤΕΡΕΑ, ΔΥΤΙΚΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ
Καιρός: Νεφώσεις παροδικά αυξημένες με τοπικές βροχές, οι οποίες το βράδυ στα νότια θα ενταθούν και θα εκδηλωθούν και σποραδικές καταιγίδες.
Λίγες πρόσκαιρες χιονοπτώσεις θα σημειωθούν στα ορεινά της Ηπείρου.
Άνεμοι: Δυτικοί βορειοδυτικοί 4 με 5 και στα νότια 6 μποφόρ, με εξασθένηση από το μεσημέρι. Από βράδυ στα νότια δυτικοί νοτιοδυτικοί 4 με 6 μποφόρ.
Θερμοκρασία: Από 06 έως 16 με 18 και στο εσωτερικό της Ηπείρου από 00 (μηδέν) έως 10 βαθμούς Κελσίου.

ΘΕΣΣΑΛΙΑ, ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΣΤΕΡΕΑ, ΕΥΒΟΙΑ, ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ
Καιρός: Σχεδόν αίθριος με παροδικές νεφώσεις, οι οποίες το βράδυ στα νότια θα αυξηθούν και θα σημειωθούν τοπικές βροχές και κατά τη διάρκεια της νύχτας σποραδικές καταιγίδες.
Άνεμοι: Δυτικοί 4 με 6 και τοπικά στα νότια 7 μποφόρ με εξασθένηση από το μεσημέρι.
Θερμοκρασία: Από 04 έως 17 με 18 βαθμούς Κελσίου.

ΚΥΚΛΑΔΕΣ, ΚΡΗΤΗ
Καιρός: Παροδικές νεφώσεις, οι οποίες από το απόγευμα στην Κρήτη και το βράδυ στις Κυκλάδες θα αυξηθούν και θα σημειωθούν τοπικές βροχές, ενώ κατά τη διάρκεια της νύχτας θα εκδηλωθούν και σποραδικές καταιγίδες.
Άνεμοι: Δυτικοί 6 με 7 και από το απόγευμα δυτικοί νοτιοδυτικοί 4 με 6 μποφόρ.
Θερμοκρασία: Από 10 έως 18 και στην Κρήτη έως 19 με 20 βαθμούς Κελσίου.

ΝΗΣΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ – ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΑ
Καιρός: Νεφώσεις με τοπικές βροχές και σποραδικές καταιγίδες. Τα φαινόμενα που πιθανώς τις πρώτες ώρες κατά τόπους θα είναι έντονα γρήγορα θα εξασθενήσουν, όμως κατά τη διάρκεια της νύχτας θα ενταθούν εκ νέου στα νότια.
Άνεμοι: Δυτικοί 4 με 6 και στα νότια 6 με 7 μποφόρ. Από το απόγευμα δυτικοί νοτιοδυτικοί 4 με 5 και στα νότια έως 6, στρεφόμενοι το βράδυ στα βόρεια σε ανατολικούς νοτιοανατολικούς με την ίδια ένταση.
Θερμοκρασία: Από 13 έως 18 με 19 βαθμούς Κελσίου. Στα βόρεια 2 με 3 βαθμούς χαμηλότερη.

ΑΤΤΙΚΗ
Καιρός: Σχεδόν αίθριος με λίγες παροδικές νεφώσεις, οι οποίες τη νύχτα θα αυξηθούν και θα σημειωθούν τοπικές βροχές.
Άνεμοι: Δυτικοί 4 με 6 και από το απόγευμα δυτικοί νοτιοδυτικοί 3 με 5 μποφόρ.
Θερμοκρασία: Από 08 έως 17 βαθμούς Κελσίου.

ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΑΒΒΑΤΟ 31-01-2026
Στα δυτικά νεφώσεις παροδικά αυξημένες με τοπικές βροχές και στο Ιόνιο μεμονωμένες καταιγίδες. Από αργά το βράδυ τα φαινόμενα θα ενταθούν.
Στην υπόλοιπη χώρα νεφώσεις παροδικά αυξημένες με τοπικές βροχές και κυρίως τις πρωινές ώρες στα νησιά του Αιγαίου σποραδικές καταιγίδες πιθανόν έντονες, όμως από αργά το απόγευμα στις περισσότερες περιοχές τα φαινόμενα θα σταματήσουν.
Πρόσκαιρες χιονοπτώσεις θα σημειωθούν στα κεντρικά και βόρεια ορεινά.
Οι άνεμοι θα πνέουν στα νότια δυτικοί νοτιοδυτικοί 4 με 6, στα βόρεια ανατολικοί βορειοανατολικοί 3 με 5 και από το βράδυ στο Ιόνιο νοτιοανατολικοί 6 μποφόρ.
Η θερμοκρασία δεν θα σημειώσει αξιόλογη μεταβολή. Στα βόρεια θα φτάσει τους 12 με 14 βαθμούς, στο Ιόνιο και τα υπόλοιπα ηπειρωτικά τους 15 με 17 βαθμούς και στο νότιο Αιγαίο τους 18 με 19 βαθμούς.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Σαν σήμερα 30 Ιανουαρίου – Σημαντικά γεγονότα

Τα σημαντικότερα γεγονότα της σημερινής ημέρας

1595…. Το αριστούργημα του Ουίλιαμ Σαίξπηρ “Ρωμαίος και Ιουλιέτα” κάνει πρεμιέρα στο Λονδίνο.

1648…. Υπογράφεται η συνθήκη του Μίνστερ, με την οποία τερματίζεται ο πόλεμος μεταξύ Ισπανίας και Ολλανδίας, που κράτησε 80 χρόνια.

1661…. Ο πεθαμένος εδώ και δύο χρόνια Όλιβερ Κρόμγουελ ξεθάβεται από το Αβαείο του Γουέστμινστερ από τους αντιπάλους του και εκτελείται συμβολικά. Η ημερομηνία συμπίπτει με την εκτέλεση του Καρόλου Α’ δώδεκα χρόνια πριν. Το σώμα του κρεμιέται από αλυσίδες στο Τίμπουρν, εκεί όπου γίνονταν οι εκτελέσεις των εγκληματιών. Υστερα ο νεκρός αποκεφαλίζεται και το σώμα του θάβεται κάτω από το ικρίωμα, ενώ το κεφάλι του, καρφωμένο σε ένα κοντάρι, στήνεται έξω από το Westminster Hall, όπου λέγεται ότι παρέμεινε καθ’ όλη τη διάρκεια της βασιλείας του Καρόλου B’ έως το 1685.

1790…. Ο άγγλος ναυπηγός Χένρι Γκρέιτχεντ δοκιμάζει την πρώτη σωσίβιο λέμβο στον ποταμό Τάιν στη βόρεια Αγγλία. Ονομάζεται Original, έχει μήκος 9 μέτρα και διαθέτει 12 κουπιά.

1823…. Ανεύρεση της θαυματουργής εικόνας της Παναγίας της Τήνου, μετά το όραμα της μοναχής Πελαγίας.

1827…. Έπειτα από πέντε επιθέσεις εναντίον της Καστέλας στον Πειραιά, οι τουρκικές δυνάμεις υπό τον Κιουταχή εξαναγκάζονται σε υποχώρηση. Ο Μακρυγιάννης και οι άνδρες του τους καταδιώκουν, με αποτέλεσμα να αφήσουν στο πεδίο της μάχης πάνω από 300 νεκρούς. Οι ελληνικές απώλειες ανέρχονται σε 60 πεσόντες.

1835…. O Ρίτσαρντ Λόρενς επιχειρεί να δολοφονήσει τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Άντριου Τζάκσον. Θα αστοχήσει και θα δεχθεί “μαγκουριά” από τον αγανακτισμένο πρόεδρο. Πρόκειται για την πρώτη απόπειρα εναντίον αμερικανού προέδρου.

1847…. Η περιοχή της Καλιφόρνια “Γιέρμπα Μπουένα” μετονομάζεται σε “Σαν Φρανσίσκο”.

1876…. Ο Βίκτωρ Ουγκώ ονομάζεται ισόβιος Γερουσιαστής από τη Γαλλική Δημοκρατία.

1880…. Ο πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως Ιωακείμ Γ’ θέτει τα θεμέλια του νέου οικοδομήματος της Μεγάλης του Γένους Σχολής στο λόφο του Φαναρίου.

1889…. Σε ένα κυνηγετικό περίπτερο κοντά στη Βιέννη, το “Mayerling”, ανακαλύπτονται τα πτώματα του διαδόχου του αυστροουγγρικού θρόνου και γιου της Σίσσυ, του 32χρονου Ροδόλφου και της νεαρής ερωμένης του, βαρώνης Μαρίας Βετσέρα.  Ο λόγος του θανάτου τους παραμένει μέχρι σήμερα μυστήριο. Πιστεύεται πως πρόκειται για διπλή αυτοκτονία, επειδή δε μπορούσαν να ζήσουν ελεύθερα τον έρωτά τους, καθώς ήταν αμφότεροι παντρεμένοι, ενώ οι ιστορικοί υποστηρίζουν πως ήταν καθαρά πολιτική δολοφονία.

1894…. Ο Τσαρλς Κινγκ από το Ντιτρόιτ πατεντάρει το κομπρεσέρ.

1902…. Η Ιαπωνία και η Μεγάλη Βρετανία υπογράφουν συνθήκη αμυντικής συμμαχίας και συμφωνούν για αμοιβαίο σεβασμό έναντι των συμφερόντων τους σε Κίνα και Κορέα.

1911…. Πραγματοποιείται στην Κούβα η πρώτη σε όλο τον κόσμο διάσωση επιβάτη αεροπλάνου από πλοίο.

       …. Την  ίδια μέρα ιδρύεται στην Κύπρο ως “Αναγνωστήριον” η Ανόρθωση Αμμοχώστου.

1923…. Υπογράφεται στη Λωζάνη η σύμβαση ανταλλαγής πληθυσμών ανάμεσα στην Ελλάδα και την Τουρκία. Από την εφαρμογή της σύμβασης εξαιρούνται οι έλληνες της Κωνσταντινούπολης και των δύο νησιών Ίμβρου και Τενέδου και οι μουσουλμάνοι της Δυτικής Θράκης.

1925…. Η Τουρκία απελαύνει τον οικουμενικό πατριάρχη Κωνσταντίνο ΣΤ’, γιατί δεν τον θεωρεί τούρκο υπήκοο.

1929…. Παραχωρείται στις ελληνίδες το δικαίωμα ψήφου. Πάντως, σε βουλευτικές εκλογές θα ψηφίσουν για πρώτη φορά το 1952.

1933…. Ο Αδόλφος Χίτλερ ορκίζεται καγκελάριος της Γερμανίας.

1938…. Στην Ισπανία η προεδρία της Junta Tecnica περνά στα χέρια του Φρανθίσκο Φράνκο, που γίνεται πια αρχηγός του κράτους και της κυβέρνησης

1939…. Ο Χίτλερ σε ομιλία του στο Ράιχσταγκ απειλεί, σε περίπτωση πολέμου, με την “εξολόθρευση της εβραϊκής φυλής στην Ευρώπη”.

1941…. Ο πρόεδρος της κυβέρνησης Αλέξανδρος Κορυζής υπογράφει τον εισαγωγικό νόμο του νέου αστικού κώδικα, που εκπόνησε επιτροπή νομομαθών υπό τον καθηγητή Γεώργιο Μπαλλή. Ο νέος αστικός κώδικας δεν θα ισχύσει, λόγω της κατάληψης της χώρας από τα γερμανικά στρατεύματα.

1943…. Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος: Η Μάχη του Στάλινγκραντ: Οι Σοβιετικοί συντρίβουν το γερμανικό στρατό στα νοτιοδυτικά του Στάλινγκραντ.

        …. Την ίδια μέρα, πραγματοποιείται μυστική συνάντηση Τσόρτσιλ – Ινονού σε βαγόνι τρένου στο σιδηροδρομικό σταθμό των Αδάνων. Σ’ αυτό το σιδηροδρομικό σταθμό ο Τσόρτσιλ προσπαθεί μάταια να πείσει τον Ινονού να μπει στον πόλεμο.

1945…. Ανασυγκροτείται το Σώμα Ελλήνων Προσκόπων, που είχε διαλυθεί κατά τη δικτατορία Μεταξά.

       …. Την ίδια μέρα, μεταδίδεται η τελευταία ραδιοφωνική ομιλία του Χίτλερ, επ’ ευκαιρία της 12ης επετείου από την άνοδό του στην εξουσία.

      …. Την ίδια μέρα, το γερμανικό κρουαζιερόπλοιο Βίλχελμ Γκούστλοφ που επιχειρεί μεταφορές αμάχων στη Βαλτική Θάλασσα δέχεται τρεις τορπίλες από το ρωσικό υποβρύχιο “S-13” παρασύροντας στο βυθό χιλιάδες επιβατών. Θα σωθούν 1.239 άνθρωποι από τους 5 – 8.000 που μετέφερε. Θεωρείται από τις μεγαλύτερες ναυτικές τραγωδίες στον κόσμο.

1948…. Ξεκινούν οι 5οι Χειμερινοί Ολυμπιακοί Αγώνες στο Σεντ Μόριτς της Ελβετίας. Δεν προσκαλούνται η Γερμανία και η Ιαπωνία, οι δύο χώρες του πρώην Αξονα.

1953…. Συγχωνεύονται οι τράπεζες Εθνική και Αθηνών, απόφαση που προκαλεί θόρυβο και θα χαρακτηριστεί σκάνδαλο.

1957…. Θεμελιώνεται η νέα λαχαναγορά στο Ρέντη.

1970…. 2.000 άνθρωποι καταλαμβάνουν το προεδρικό ανάκτορο στις Φιλιππίνες, διαμαρτυρόμενοι για τη διαφθορά της κυβέρνησης του Μάρκος. 2 νεκροί.

1972…. Ματωμένη Κυριακή: Στο Ντέρυ της Βορείου Ιρλανδίας, άγγλοι στρατιώτες ανοίγουν πυρ κατά μιας ειρηνικής πορείας 10.000 καθολικών, που ζητούν την αποχώρηση των βρετανών από τη Βόρειο Ιρλανδία και την ένωσή της με τη Δημοκρατία της Ιρλανδίας. 13 διαδηλωτές σκοτώνονται, ενώ πολλοί πυροβολούνται πισώπλατα, καθώς τρέχουν να αποφύγουν τα επελαύνοντα τεθωρακισμένα οχήματα των βρετανών.

1979…. Πέντε λεωφορεία καταστρέφονται στις Τρεις Γέφυρες από βόμβες του “Επαναστατικού Λαϊκού Αγώνα” (ΕΛΑ).

1980…. Η πρώτη στην ιστορία κινεζική ολυμπιακή αποστολή φτάνει στη Νέα Υόρκη, για τους 13ους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες. Την ίδια μέρα φτάνει και η Ολυμπιακή Φλόγα, που μεταφέρεται από την αρχαία Ολυμπία.

1996…. Κρίση των Ιμίων: Ο πρωθυπουργός Κώστας Σημίτης έχει τηλεφωνική επικοινωνία με τον αμερικανό πρόεδρο Μπιλ Κλίντον. Του εκφράζει την ελληνική θέση ότι η χώρα μας δεν επιθυμεί την ένταση, αλλά εφόσον προκληθεί θα αντιδράσει δυναμικά. Η κυβέρνηση δηλώνει έτοιμη να αποσύρει το άγημα, όχι όμως και την ελληνική σημαία. Στα Ίμια σπεύδουν τα πολεμικά πλοία “Ναυαρίνο” και “Θεμιστοκλής”. Ο τούρκος υπουργός Εξωτερικών δηλώνει ότι υπάρχουν και άλλα νησιά του Αιγαίου με ασαφές νομικό καθεστώς και δεν αποδέχεται την ελληνική πρόταση για αποχώρηση του αγήματος, αλλά όχι της σημαίας.

2001…. Υπογράφεται η αναγνώριση της γενοκτονίας των Αρμενίων από το γάλλο πρόεδρο Ζακ Σιράκ. Η Άγκυρα απειλεί πλέον με οριστική ρήξη στις σχέσεις της με το Παρίσι.

2003…. Το Βέλγιο γίνεται η δεύτερη χώρα στον κόσμο μετά την Ολλανδία, που επιτρέπει το γάμο μεταξύ ομοφυλοφίλων.

2005…. Διεξάγονται στο Ιράκ οι πρώτες ελεύθερες πολυκομματικές εκλογές από το 1958.

2006…. Ο Γιώργος Α. Παπανδρέου εκλέγεται πρόεδρος της Σοσιαλιστικής Διεθνούς.

2007…. Αλυσίδα από περίπου 2.000 παιδιά περικυκλώνει την Ακρόπολη, ζητώντας την επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα.

2009…. Στο Ιράκ, άγαλμα γίνεται το παπούτσι που πέταξε στον αμερικανό πρόεδρο Τζορζ Μπους ο δημοσιογράφος Μουνταζέρ αλ Ζαΐντι στις 14 Δεκεμβρίου 2008, κατά τη διάρκεια Συνέντευξης Τύπου με τον ιρακινό πρωθυπουργό Νούρι αλ Μαλίκι.

Γεννήσεις

Το 1882 γεννήθηκε ο 32ος πρόεδρος των ΗΠΑ, Φράνκλιν Ντελάνο Ρούσβελτ, ο μοναδικός που εξελέγη τέσσερις φορές,

το 1912 ο ιάπωνας οικονομολόγος και επιχειρηματίας, Γκενίτσι Καβακάμι, ιδρυτής της Yamaha Motor Company,

το 1915 ο βρετανός πολιτικός Τζον Ντένις Προφιούμο, πρωταγωνιστής στο ομώνυμο σκάνδαλο,

το 1927 ο σουηδός πολιτικός, Ούλοφ Πάλμε, που διετέλεσε δύο φορές πρωθυπουργός της χώρας του, προτού δολοφονηθεί το 1986,

το 1931 ο βραβευμένος δύο φορές με Όσκαρ, αμερικανός ηθοποιός, Τζιν Χάκμαν,

το 1937 η αγγλίδα ηθοποιός, Βανέσα Ρεντγκρέιβ

το 1951 ο άγγλος τραγουδιστής, συνθέτης και ντράμερ, Φιλ Κόλινς.

Θάνατοι

Το 1649 εκτελέστηκε δι αποκεφαλισμού από τους Δημοκρατικούς του Κρόμγουελ με την κατηγορία της εσχάτης προδοσίας ο βασιλιάς της Αγγλίας, Κάρολος Α’,

το 1948 πέθανε ο αμερικανός πρωτοπόρος της αεροπλοΐας, Όρβιλ Ράιτ, ενώ την ίδια χρονιά δολοφονήθηκε από έναν εθνικιστή ινδουιστή ο ινδός πολιτικός, Μαχάτμα (Μοχαντάς Καραμτσάντ) Γκάντι.

Το 1951 πέθανε ο αυστριακός κατασκευαστής αυτοκινήτων, Φέρντιναντ Πόρσε, ιδρυτής της φερώνυμης αυτοκινητοβιομηχανίας και σχεδιαστής του θρυλικού “σκαραβαίου”

το 2007 ο ηθοποιός και διευθυντής του Εθνικού Θεάτρου, Νίκος Κούρκουλος.