Ο Ντόναλντ Τραμπ ανήγγειλε χθες Κυριακή νέες διαπραγματεύσεις με το Ιράν, που κατ’ αυτόν αρχίζουν σήμερα Δευτέρα, αφού γνωστοποίησε την προηγουμένη την απόφασή του να αναβληθεί επίθεση που σχεδίαζαν να εξαπολύσουν από κοινού οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας, με προϋπόθεση πως θα κλειστεί «συμφωνία» και «γρήγορα».
«Φυσικά δεν θέλουν να υποστούν επίθεση. Γνώριζαν το εύρος της, διότι την έβλεπαν να παίρνει μορφή (…) Αυτό που θα κάνουμε τώρα είναι να τους μιλήσουμε, υπό μορφή διαπραγμάτευσης. Αυτή θα αρχίσει αύριο (σ.σ. σήμερα Δευτέρα) το απόγευμα», είπε ο αμερικανός πρόεδρος στον Τύπο επί του αεροσκάφους του, καθώς επέστρεφε από το Νιου Τζέρζι στην Ουάσιγκτον.
Δεν ξεκαθάρισε πού θα γίνουν διαπραγματεύσεις, πόσο θα διαρκέσουν, ούτε ποιοι θα συμμετάσχουν.
Ούτε η Τεχεράνη, ούτε οι χώρες που μεσολαβούν επιβεβαίωσαν τις συνομιλίες.
Ο ρεπουμπλικάνος επέμεινε πως «υπάρχει συμφωνία για το Ορμούζ» και θα υπάρξει επίσης για αυτήν που αποκάλεσε «αποπυρηνικοποίηση» του Ιράν. Η Δύση κατηγορεί την Τεχεράνη για δεκαετίες πως επιδιώκει την απόκτηση πυρηνικού οπλοστασίου — η άλλη πλευρά διαψεύδει.
Ο Αμερικανός πρόεδρος διεμήνυσε ταυτόχρονα πως ο στρατός του παραμένει έτοιμος να δράσει όποτε διαταχτεί.
Μια ημέρα νωρίτερα, ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωνε πως αποφάσισε να ακυρώσει νέους αμερικανοϊσραηλινούς βομβαρδισμούς «σε επίπεδο στρατιωτικού τρόμου και ισχύος (…) που ο κόσμος είχε να δει από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο», με την προϋπόθεση «να συναφθεί γρήγορα συμφωνία», ειδικά για το «πλήρες» άνοιγμα του στενού του Ορμούζ.
Ανέφερε χθες πως πήρε την απόφαση να αναβάλει την επίθεση εξαιτίας «αιτήματος» της Σαουδικής Αραβίας, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, του Κατάρ και του ίδιου του Ιράν. Θα ήταν «καταστροφική γι’ αυτούς» (σ.σ. τους Ιρανούς), επέμεινε.
Κρίσιμο για το παγκόσμιο εμπόριο υδρογονανθράκων, το στενό του Ορμούζ είναι ξανά de facto κλειστό με απόφαση της Τεχεράνης από την επανέναρξη των εχθροπραξιών με τις ΗΠΑ στις αρχές Ιουλίου, γεγονός που σήμανε νέες αναταράξεις για την παγκόσμια οικονομία.
Το λεγόμενο «μνημόνιο κατανόησης του Ισλαμαμπάντ», η καταρχήν συμφωνία που άνοιγε στη θεωρία τον δρόμο για διπλωματική λύση εντός προθεσμίας 60 ημερών —ανανεώσιμης— κι υπογράφτηκε στα μέσα Ιουνίου από την Ουάσιγκτον και την Τεχεράνη, παρέμεινε νεκρό γράμμα και τα μέρη άρχισαν ξανά να ανταλλάσσουν εκτεταμένα πλήγματα στις αρχές του περασμένου μήνα.
Από το ξέσπασμα του πολέμου που έβαλε φωτιά στη Μέση Ανατολή, την 28η Φεβρουαρίου, με την αμερικανοϊσραηλινή επίθεση εναντίον του Ιράν, ο αμερικανός πρόεδρος έχει απειλήσει επανειλημμένα να διατάξει μαζικούς βομβαρδισμούς εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας, προτού υπαναχωρήσει.
Το έκανε ξανά το Σάββατο το βράδυ (ώρα Ουάσιγκτον) ανακοινώνοντας την απόφασή του διότι όπως διαβεβαίωσε υπάρχει το «περίγραμμα» συμφωνίας.
Ενώ οι διαπραγματεύσεις που ανήγγειλε ο αμερικανός πρόεδρος δεν έχουν επιβεβαιωθεί από την άλλη πλευρά, η Ισλαμική Δημοκρατία ανέφερε χθες πως βρίσκεται κοντά σε συμφωνία για το στενό του Ορμούζ—με το Ομάν.
Η Τεχεράνη, που δεν θέλει επαναφορά στην προπολεμική κατάσταση, δεν επιτρέπει στα πλοία που θέλουν να διασχίσουν το θαλάσσιο πέρασμα αυτό να ακολουθούν παρά μόνο μια πορεία, κατά μήκος των ακτών της. Εννοεί να διατηρήσει τον έλεγχο του στενού.
Τον Ιούνιο, η δημιουργία άλλου δρομολογίου, κοντά στις ακτές του Ομάν, προκάλεσε οργή στις ιρανικές αρχές αλλά πλέον μοιάζει να παίρνει μορφή συμβιβασμός, αν κανείς πιστέψει την Τεχεράνη· η Μούσκατ δεν έχει επιβεβαιώσει, ούτε διαψεύσει ως τώρα.
«Είμαστε στο σημείο να καταλήξουμε σε συμφωνία για πορεία αποδεκτή κι από τα δυο μέρη —ούτε τη βόρεια, ούτε τη νότια—, με σεβασμό των κυριαρχικών δικαιωμάτων κάθε χώρας και την εγγύηση των εθνικών συμφερόντων μας και της ασφάλειάς μας», συνόψισε ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν Εσμαΐλ Μπαγαεΐ μιλώντας στην ιρανική κρατική τηλεόραση.
Η τιμή του πετρελαίου υποχωρεί
Την αναγγελία του προέδρου Τραμπ ακολούθησε η πτώση των τιμών του πετρελαίου τις πρώτες πρωινές ώρες: αυτή του βαρελιού του Μπρεντ, ποικιλίας αναφοράς διεθνώς, υποχωρούσε κατά σχεδόν 5%, στα 84 δολάρια.
Είχε ξεπεράσει τα 100 στα τέλη Ιουλίου.
Εν αναμονή διαπραγματεύσεων και λύσης, η κατάσταση στο στενό του Ορμούζ παραμένει τεταμένη.
Χθες βράδυ καταγράφτηκε έκρηξη κοντά σε πετρελαιοφόρο δεξαμενόπλοιο στην περιοχή, χωρίς να υπάρξουν θύματα, ανακοίνωσε τις πρώτες πρωινές ώρες η βρετανική υπηρεσία ενημέρωσης για την ασφάλεια της ναυτιλίας UKMTO, που υπάγεται στο υπουργείο Άμυνας.
Ο Ντόναλντ Τραμπ δυσκολεύεται να βάλει τέλος στον πόλεμο, που προκαλεί δυσαρέσκεια στους αμερικανούς ψηφοφόρους.
Σύμφωνα με αμερικανικά ΜΜΕ, η κυβέρνηση του σχεδίαζε νέους μαζικούς βομβαρδισμούς στο Ιράν το σαββατοκύριακο, εναντίον ιδίως ιρανικών ενεργειακών υποδομών, συμπεριλαμβανομένων διυλιστηρίων και ηλεκτροπαραγωγικών σταθμών· σύμφωνα με το CBS News, θα συμμετείχε και το Ισραήλ, που δεν ενεπλάκη ξανά στον πόλεμο αφότου αναζωπυρώθηκαν οι εχθροπραξίες.
Το επίσημο πρακτορείο ειδήσεων της Σαουδικής Αραβίας SPA μετέδωσε ότι ο πρίγκιπας διάδοχος της Σαουδικής Αραβίας Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν παρότρυνε τον αμερικανό πρόεδρο Τραμπ σε συνδιάλεξή τους να προτιμήσει στον «διάλογο», ωστε να «μειωθούν οι εντάσεις».
Η ένοπλη σύρραξη εξαπλώθηκε τις τελευταίες μέρες σε νέο μέτωπο, στην Ερυθρά θάλασσα, όπου το σιιτικό ένοπλο κίνημα Ανσαραλά —γνωστότερο στη Δύση με το επώνυμο της οικογένειας των ηγετών του, των Χούθι—, που πρόσκειται στο Ιράν, ανακοίνωσε αρχικά την επιβολή αποκλεισμού στα λιμάνια της Σαουδικής Αραβίας, κατόπιν επιθέσεις εναντίον πετρελαιοφόρων δεξαμενόπλοιων και λιμανιών του σουνιτικού βασιλείου με τις μεγαλύτερες εξαγωγές αργού στον πλανήτη.
Οι εξελίξεις ήγειραν απειλή για την εμπορική ναυσιπλοΐα στο στενό Μπαμπ ελ Μάντεμπ, στο νότιο άκρο της Ερυθράς θάλασσας, ακόμη πιο κρίσιμης σημασίας μετά το κλείσιμο του Ορμούζ, στην άλλη πλευρά της αραβικής χερσονήσου.
ΑΠΕ-ΜΠΕ
