Η αξία των σωστών διατροφικών επιλογών ξεκινά από τη γνώση και όχι από τις υπερβολές

Η αξία των σωστών διατροφικών επιλογών ξεκινά από τη γνώση και όχι από τις υπερβολές
Ευάγγελος Ζουμπανέας
Γράφει ο Ευάγγελος Ζουμπανέας
Διαιτολόγος – Διατροφολόγος – Συγγραφέας
Διευθυντής Self Nutritionist Academy
Info: zoumbaneas.gr
Επιστημονικός Διευθυντής Diatrofi.gr

Στη διατροφή υπάρχει μια ερώτηση που μου κάνουν πολύ συχνά: «Είναι αυτό το τρόφιμο καλό ή κακό;». Η απάντησή μου είναι σχεδόν πάντα η ίδια. Η επιστήμη της διατροφής δεν χωρίζει τα τρόφιμα σε «καλά» και «κακά». Αντίθετα, μας διδάσκει να εξετάζουμε τη συνολική εικόνα της διατροφής και τον τρόπο με τον οποίο κάθε επιλογή εντάσσεται σε έναν ισορροπημένο τρόπο ζωής.

Η σύγχρονη διατροφολογία έχει απομακρυνθεί από τις απόλυτες απαντήσεις. Δεν υπάρχουν θαυματουργές τροφές που από μόνες τους μπορούν να εξασφαλίσουν την υγεία μας, ούτε τρόφιμα που ευθύνονται αποκλειστικά για τα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε. Αυτό που έχει πραγματικά σημασία είναι η συνέπεια στις καθημερινές μας συνήθειες, η ποικιλία των τροφίμων που επιλέγουμε και η ισορροπία που διατηρούμε στη συνολική μας διατροφή.

Η Μεσογειακή Διατροφή, η οποία αποτελεί ένα από τα πιο καλά μελετημένα διατροφικά πρότυπα παγκοσμίως, βασίζεται ακριβώς σε αυτή τη φιλοσοφία. Προάγει την ποικιλία, το μέτρο και την απόλαυση του φαγητού, χωρίς ακραίους αποκλεισμούς και χωρίς διατροφικούς φανατισμούς. Η διατροφή δεν είναι μια λίστα απαγορεύσεων· είναι μια καθημερινή διαδικασία επιλογών που διαμορφώνουν σταδιακά τον τρόπο ζωής μας.

Ταυτόχρονα, ο σημερινός καταναλωτής δεν ενδιαφέρεται μόνο για τη γεύση ενός προϊόντος. Θέλει να γνωρίζει από πού προέρχεται, πώς παράγεται και αν πληροί υψηλά πρότυπα ποιότητας και ασφάλειας. Η διαφάνεια στην παραγωγή, η ιχνηλασιμότητα και ο σεβασμός προς τον καταναλωτή αποτελούν πλέον βασικά κριτήρια εμπιστοσύνης. Δεν αρκεί ένα προϊόν να είναι ποιοτικό· χρειάζεται και ο καταναλωτής να αισθάνεται βεβαιότητα για τη διαδρομή που ακολούθησε μέχρι να φτάσει στο τραπέζι του.

Η ποιότητα των τροφίμων και η σωστή ενημέρωση των πολιτών αποτελούν δύο έννοιες που δεν μπορούν να διαχωριστούν. Όσο περισσότερο γνωρίζουμε τι επιλέγουμε και γιατί το επιλέγουμε, τόσο περισσότερο αποκτούμε τη δυνατότητα να διαμορφώνουμε συνειδητές διατροφικές συνήθειες, βασισμένες στη γνώση και όχι στους μύθους ή στις τάσεις της εποχής.

Η  υγεία είναι ένα πολυπαραγοντικό θεμα και  δεν οικοδομείται από μία μόνο διατροφική επιλογή. Χτίζεται καθημερινά μέσα από μικρές, σταθερές αποφάσεις που συνδυάζουν ποικιλία, ισορροπία, ποιότητα και μέτρο. Αυτή είναι η ουσία της σύγχρονης διατροφικής επιστήμης και αυτή είναι η προσέγγιση που αξίζει να υιοθετήσουμε ως καταναλωτές: να επιλέγουμε με γνώση, να απολαμβάνουμε με μέτρο και να εμπιστευόμαστε προϊόντα που παράγονται με σεβασμό, διαφάνεια και υψηλά πρότυπα ποιότητας.

Οι χυμοί φρούτων ως μέρος μιας ισορροπημένης διατροφής

Οι χυμοί φρούτων αποτελούν μία από τις πολλές επιλογές που μπορεί να ενταχθούν σε ένα ισορροπημένο διατροφικό πρότυπο, όταν καταναλώνονται με μέτρο και στο πλαίσιο μιας συνολικά ποιοτικής διατροφής. Όπως συμβαίνει με όλα τα τρόφιμα και τα ροφήματα, η αξία τους δεν κρίνεται απομονωμένα, αλλά από τον τρόπο με τον οποίο ενσωματώνονται στις καθημερινές διατροφικές μας συνήθειες.

Η σύγχρονη διατροφική προσέγγιση δεν βασίζεται σε αυστηρές απαγορεύσεις, αλλά στην εκπαίδευση του καταναλωτή ώστε να κάνει συνειδητές επιλογές. Ένας χυμός μπορεί να συνοδεύσει το πρωινό, ένα γεύμα ή μια κοινωνική περίσταση, αποτελώντας μέρος μιας ευχάριστης γαστρονομικής εμπειρίας. Παράλληλα, η κατανάλωσή του δεν υποκαθιστά τη σημασία μιας ποικίλης διατροφής που περιλαμβάνει διαφορετικές ομάδες τροφίμων και άφθονα φρούτα και λαχανικά σε διάφορες μορφές.

Επίσης μπορεί να αποτελέσει ένα θαυμάσιο συστατικό για την παρασκευή αθλητικού ποτού. Μπορούμε σε ένα μπουκάλι νερό 500 ή 75 ml να προσθέσουμε σε αναλογία 40% χυμό με 60% νερό με όσο μια άβραστη φακή ανθό αλατιού και να δημιουργήσουμε ένα θαυμάσιο αθλητικό ρόφημα. Συστήνεται να πίνεται με μικρές γουλιές περίπου κάθε 5 με 10 λεπτά κατά τη διάρκεια της άσκηση και όσο περισσέψει το καταναλώνουμε με τον ίδιο τρόπο μετά το τέλος της προπόνησης. Ιδανικά το σερβίρουμε σε ένα ισοθερμικό δοχείο προκειμένου να είναι πάντα δροσερό καθ ‘όλη τη διάρκεια της άσκησης.

Ιδιαίτερη σημασία αποκτά επίσης η ποιότητα του προϊόντος που επιλέγουμε. Οι καταναλωτές σήμερα ενδιαφέρονται όλο και περισσότερο για την προέλευση των πρώτων υλών, τη διαφάνεια της παραγωγικής διαδικασίας και την αξιοπιστία των ελέγχων που εφαρμόζονται. Σε αυτό το σημείο, τα ευρωπαϊκά πρότυπα παραγωγής διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο, καθώς δίνουν έμφαση στην ασφάλεια των τροφίμων, στην ιχνηλασιμότητα, στην υπεύθυνη παραγωγή και στην προστασία του καταναλωτή.

Αυτές ακριβώς τις αξίες αναδεικνύει και το ευρωπαϊκό πρόγραμμα REA’s GARDEN, το οποίο προβάλλει τους ευρωπαϊκούς χυμούς πορτοκαλιού, μανταρινιού και γκρέιπφρουτ, εστιάζοντας όχι μόνο στο τελικό προϊόν αλλά και στις διαδικασίες που προηγούνται της παραγωγής του. Η ενημέρωση γύρω από την ποιότητα, την αυθεντικότητα και τις αρχές του ευρωπαϊκού αγροδιατροφικού μοντέλου συμβάλλει στη δημιουργία μιας σχέσης εμπιστοσύνης μεταξύ παραγωγού και καταναλωτή.

Τελικά, η σωστή διατροφή δεν αφορά μόνο το τι καταναλώνουμε, αλλά και το πόσο ενημερωμένες είναι οι επιλογές μας. Η γνώση της προέλευσης, της ποιότητας και των προδιαγραφών ενός προϊόντος αποτελεί σήμερα εξίσου σημαντικό στοιχείο με την ίδια την απόλαυση της κατανάλωσής του. Η ισορροπία, η ποικιλία και η υπεύθυνη επιλογή παραμένουν οι θεμελιώδεις αρχές μιας σύγχρονης διατροφικής κουλτούρας.

Ευ. Τουρνάς για πύρινα μέτωπα: Οι θυελλώδεις άνεμοι εξακολουθούν να δημιουργούν εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες

Με έντεκα ενεργές πυρκαγιές ξεκίνησε η σημερινή ημέρα, που συνεχίζουν να απασχολούν τις δυνάμεις του Πυροσβεστικού Σώματος από χθες, όπως δήλωσε ο υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Ευάγγελος Τουρνάς.

Όπως είπε ο κ. Τουρνάς οι πολύ ισχυροί έως και θυελλώδεις άνεμοι εξακολουθούν να δημιουργούν εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες, με αποτέλεσμα σε πολλές περιπτώσεις τα εναέρια μέσα είτε να μην μπορούν να κάνουν υδροληψία είτε να μην μπορούν να κάνουν ρίψεις λόγω ακραίων αναταράξεων, παρά τις συνεχείς προσπάθειες των πληρωμάτων, ενώ προσέθεσε ότι «τα πολλαπλά συμβάντα σε συνδυασμό με τις ακραίες καιρικές συνθήκες έχουν φέρει τον μηχανισμό στα όρια του». Ο κ. Τουρνάς απηύθυνε έκκληση στους πολίτες να αποφύγουν ενέργειες που μπορεί να προκαλέσουν φωτιά ενώ επισήμανε ότι «σε αυτή την προσπάθεια δεν περισσεύει κανείς». Ακολουθεί ολόκληρη η δήλωση του υπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Ευάγγελου Τουρνά: Η σημερινή ημέρα ξεκίνησε με έντεκα ενεργές πυρκαγιές που συνεχίζουν να απασχολούν τις δυνάμεις του Πυροσβεστικού Σώματος από χθες.

Οι πολύ ισχυροί έως και θυελλώδεις άνεμοι εξακολουθούν να δημιουργούν εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες, με αποτέλεσμα σε πολλές περιπτώσεις τα εναέρια μέσα είτε να μην μπορούν να κάνουν υδροληψία είτε να μην μπορούν να κάνουν ρίψεις λόγω ακραίων αναταράξεων, παρά τις συνεχείς προσπάθειες των πληρωμάτων. Τα πολλαπλά συμβάντα σε συνδυασμό με τις ακραίες καιρικές συνθήκες έχουν φέρει τον μηχανισμό στα όρια του. Θέλω να ευχαριστήσω τους άνδρες και τις γυναίκες του Πυροσβεστικού Σώματος, των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων ασφάλειας, τις δασικές υπηρεσίες, την Τοπική Αυτοδιοίκηση, το σύνολο των εθελοντών μας και όλους όσοι βρίσκονται στο πεδίο και δίνουν έναν πραγματικά τιτάνιο αγώνα. Σε αυτή την προσπάθεια δεν περισσεύει κάνεις. Για το λόγο αυτό, απευθύνω έκκληση σε όλους τους πολίτες να αποφύγουν ενέργειες που μπορεί να προκαλέσουν φωτιά. Κάτω από αυτές τις συνθήκες η φωτιά είναι απαγορευτική και το παραμικρό συμβάν μπορεί να οδηγήσει σε καταστροφή. Επίσης, παρακαλώ όλους να ακολουθούν πιστά τις οδηγίες των Αρχών και τα μηνύματα του 112. Είναι θέμα προστασίας της ζωής που αποτελεί και την πρωταρχική μας προτεραιότητα.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Θεσσαλονίκη: Σύλληψη 51χρονου που φωτογράφιζε σε δικαστική αίθουσα τον κατηγορούμενο συγγενή του

Δικαστική αίθουσα και συγγενή του κατηγορούμενο φωτογράφιζε 51χρονος, ο οποίος συνελήφθη από δικαστικό φρουρό στα Δικαστήρια Θεσσαλονίκης.

Ο 51χρονος, ο οποίος συνελήφθη χθες το μεσημέρι, σύμφωνα με την ΕΛ.ΑΣ., όχι μόνο φωτογράφιζε το συγγενικό του πρόσωπο κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης, αλλά έστελνε και τις φωτογραφίες σε άλλο συγγενή του μέσω εφαρμογής στο κινητό τηλέφωνό του.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Θεσσαλονίκη: Προσαγωγές για υπόθεση κλοπής μετασχηματιστών ύστερα από επεισοδιακή καταδίωξη

Στην προσαγωγή τριών ατόμων που επέβαιναν σε όχημα, το οποίο είχε δηλωθεί ως κλεμμένο προχώρησαν αστυνομικοί στο Νέο Ρύσιο Θεσσαλονίκης ύστερα από περιπετειώδη καταδίωξη.

Στις πέντε τα ξημερώματα, ο οδηγός του οχήματος δεν συμμορφώθηκε σε σήμα των αστυνομικών και κατά την προσπάθεια διαφυγής προκάλεσε φθορές σε διερχόμενο αυτοκίνητο και σε δύο περιπολικά. Οι αστυνομικοί κατάφεραν να ακινητοποιήσουν το όχημα και να οδηγήσουν τον οδηγό και τους δύο επιβαίνοντες, που φέρονται να ενέχονται σε περιπτώσεις κλοπής μετασχηματιστών, στο Α.Τ. Θέρμης.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Θεσσαλονίκη: Παιδάκι εντοπίστηκε να περιπλανιέται στην οδό Λαγκαδά – Συνελήφθη η μητέρα του

Στη σύλληψη μητέρας ανήλικου παιδιού, το οποίο εντοπίστηκε να κινείται μόνο του στην οδό Λαγκαδά, στις Συκιές Θεσσαλονίκης προχώρησαν αστυνομικοί του Αστυνομικού Τμήματος Κορδελιού – Ευόσμου.

Το παιδί διέφυγε της προσοχής της 22χρονης μητέρας του, χθες το μεσημέρι και βρέθηκε να περπατά μόνο του με κίνδυνο να τραυματιστεί από διερχόμενα αυτοκίνητα.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Συνελήφθη 57χρονος στη Μύκονο για εκβίαση – Ζητούσε 50.000 ευρώ για να σταματήσει ψευδείς καταγγελίες

Στη σύλληψη ενός 57χρονου ημεδαπού προχώρησαν το μεσημέρι της Παρασκευής 31 Ιουλίου 2026 οι αστυνομικοί της Υποδιεύθυνσης Αστυνομίας Μυκόνου, στο πλαίσιο υπόθεσης εκβίασης σε βάρος επιχείρησης του νησιού.

Σύμφωνα με την ΕΛ.ΑΣ., ο κατηγορούμενος φέρεται να απαιτούσε το ποσό των 50.000 ευρώ από τον διευθυντή της επιχείρησης, προκειμένου να σταματήσει να υποβάλλει ψευδείς καταγγελίες για ηχορύπανση σε βάρος της. Ύστερα από άμεση διερεύνηση της υπόθεσης, οι αστυνομικές αρχές προσημείωσαν το χρηματικό ποσό των 50.000 ευρώ, το οποίο παραδόθηκε στον 57χρονο σε προκαθορισμένη συνάντηση. Τη στιγμή της παραλαβής των χρημάτων, οι αστυνομικοί που χειρίζονταν την υπόθεση επενέβησαν και προχώρησαν στη σύλληψή του. Σε βάρος του σχηματίστηκε δικογραφία για εκβίαση, ενώ ο συλληφθείς οδηγείται στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Σύρου.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ιταλία: Είκοσι έναν τραυματίες προκάλεσε ο χθεσινός σεισμός έξω από την Νάπολη – Πάνω από τριάντα οι μετασεισμικές δονήσεις

Σύμφωνα με τον τελευταίο απολογισμό, από τον σεισμό 4,7 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ που σημειώθηκε χθες βράδυ στις 19.46 ώρα Ιταλίας στην ευρύτερη περιοχή της Νάπολης, τραυματίσθηκαν είκοσι ένας άνθρωποι, δυο εκ των οποίων σοβαρά.

Οι περισσότεροι τραυματίες βρίσκονται στην περιοχή του Ποτσουόλι, στην οποία διαπιστώθηκαν και οι μεγαλύτερες υλικές ζημιές. Τις τελευταίες δώδεκα ώρες, παράλληλα, σύμφωνα με τις αρμόδιες αρχές καταγράφηκαν πάνω από τριάντα μετασεισμικές δονήσεις. Η ισχυρότερη έγινε αισθητή στις 5.47 το πρωί, τοπική ώρα, και ήταν μεγέθους 3,1 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ.

Πολλοί κάτοικοι της ευρύτερης περιοχής της Νάπολης αποφάσισαν να περάσουν την νύχτα σε αυτοκίνητα και πλατείες, διότι φοβούνται να επιστρέψουν στα σπίτια τους. Μεταξύ των άλλων, οι πυροσβέστες, εξαιτίας ρωγμών που προκάλεσε ο σεισμός, εκκένωσαν πολυκατοικία στην οποία ζουν εβδομήντα άνθρωποι, οι οποίοι μεταφέρθηκαν σε δημοτικό γυμναστήριο του Ποτσουόλι.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ουκρανία: Εννέα νεκροί σε νέα ρωσική επίθεση με βαλλιστικούς πυραύλους στο Κίεβο

Νέα νυχτερινή επιδρομή με βαλλιστικούς πυραύλους στο Κίεβο στοίχισε τη ζωή σε 9 ανθρώπους, σύμφωνα με νεότερο απολογισμό που ανακοινώθηκε σήμερα.

Η άμυνα έναντι των βαλλιστικών πυραύλων, που είναι ιδιαίτερα δύσκολο να εξουδετερωθούν, αποτελεί «απόλυτη προτεραιότητα» για την ουκρανική κυβέρνηση καθώς οι ρωσικές ένοπλες δυνάμεις εντείνουν τα πλήγματά τους στην Ουκρανία με τέτοια όπλα. «Εννέα άνθρωποι σκοτώθηκαν στην πρωτεύουσα σε εχθρική επίθεση», σύμφωνα με τον δήμαρχο της ουκρανικής πρωτεύουσας Βιτάλι Κλίτσκο, που πρόσθεσε ότι ακόμα 28 άνθρωποι τραυματίστηκαν. «Πυρκαγιές και υλικές ζημιές αναφέρθηκαν σε πέντε διαμερίσματα της πρωτεύουσας», μεταξύ των οποίων στη Σολομιάνσκι, όπου δύο άνθρωποι σκοτώθηκαν και «ένα πενταώροφο κτίριο διαμερισμάτων καταστράφηκε μερικώς, ενώ ξέσπασε φωτιά», όπως ανακοίνωσαν οι υπηρεσίες πρώτων βοηθειών μέσω Telegram.

Στη συνοικία Νταρνίτσκι, όπου αναφέρθηκαν επτά θύματα, οι υπηρεσίες πρώτων βοηθειών έκαναν λόγο για «πυρκαγιά σε (…) κτίριο διοικητικών υπηρεσιών». Δημοσιογράφος του Γαλλικού Πρακτορείου άκουσε σειρά εκρήξεων που ενεργοποιήσαν συναγερμούς αυτοκινήτων τα οποία ήταν σταθμευμένα στους δρόμους. «Μόλις ενεργοποιήθηκε ο συναγερμός, μετά βίας πρόλαβα να βγω στον διάδρομο, μέχρι στην είσοδο και (το κτίριο) άρχισε να τρέμει», δήλωσε στο AFP η Κατερίνα Κραβτσένκο, 75 ετών, κάτοικος Κιέβου. Η Οξάνα, επίσης κάτοικος του Κιέβου, δήλωσε ότι άκουσε «πραγματικά τρομακτικές εκρήξεις». «Μετά τα σπασμένα γυαλιά άρχισαν να πέφτουν σαν βροχή, ο κόσμος άρχισε να βγαίνει και οι εκρήξεις συνεχίζονταν», δήλωσε. Στη ρωσική πλευρά, το υπουργείο Άμυνας δήλωσε ότι πλήγματα «υψηλής ακρίβειας» στο Κίεβο και τη γύρω περιοχή είχαν στόχο «επιχειρήσεις του στρατιωτικοβιομηχανικού συμπλέγματος και εφοδιαστικά κέντρα στην Ουκρανία». Τη νύχτα της Τετάρτης προς Πέμπτη, οκτώ άνθρωποι σκοτώθηκαν στην Ουκρανία, ανάμεσά τους έξι μέλη της ίδιας οικογένειας σε χωριό κοντά στην πόλη Κρίβι Ριχ. Δύο ακόμα άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους σε βομβαρδισμούς στο Κίεβο και την Πολτάβα.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Οι «Passepartout – The Band» ξεσήκωσαν το κοινό στη Νάουσα

Με μεγάλη επιτυχία πραγματοποιήθηκε το βράδυ της Παρασκευής 31 Ιουλίου, στην Πύλη του Δημοτικού Πάρκου Νάουσας, η συναυλία των «Passepartout – The Band», χαρίζοντας στο κοινό μια ξεχωριστή μουσική βραδιά γεμάτη ρυθμό, ενέργεια και καλοκαιρινή διάθεση.

Οι «Passepartout – The Band», με τη δυναμική σκηνική τους παρουσία και την ιδιαίτερη ευελιξία τους στην εναλλαγή μουσικών οργάνων και ηχοχρωμάτων, παρουσίασαν ένα πλούσιο και πολυσυλλεκτικό πρόγραμμα με μεγάλες ελληνικές και ξένες επιτυχίες.

Balkan ήχοι, rock ’n’ roll, disco, pop και latin μουσική συναντήθηκαν με αγαπημένους λαϊκούς και παραδοσιακούς ρυθμούς, δημιουργώντας ένα πρόγραμμα με συνεχείς εναλλαγές και έντονο παλμό. Οι διαφορετικές μουσικές επιρροές της μπάντας ενώθηκαν δημιουργικά, δίνοντας σε κάθε τραγούδι τη δική του ξεχωριστή δυναμική.

Το κοινό συμμετείχε ενεργά από την πρώτη στιγμή, τραγουδώντας και χορεύοντας στους ρυθμούς της μπάντας. Η Πύλη του Δημοτικού Πάρκου γέμισε μουσική, κίνηση και ζωντάνια, με τους παρευρισκόμενους να διασκεδάζουν με αγαπημένα τραγούδια από την ελληνική και τη διεθνή μουσική σκηνή.

Με την αμεσότητα, τον αυθορμητισμό και την ενέργειά τους, οι «Passepartout – The Band» δημιούργησαν μια ζεστή επικοινωνία με το κοινό και μετέτρεψαν τη συναυλία σε ένα μεγάλο μουσικό πάρτι, επιβεβαιώνοντας τον ξεχωριστό χαρακτήρα των ζωντανών εμφανίσεών τους.

Η συναυλία άφησε τις καλύτερες εντυπώσεις, προσφέροντας στο κοινό μια όμορφη καλοκαιρινή βραδιά με μουσική, χορό και αγαπημένες ελληνικές και ξένες επιτυχίες.

passe partout naoussa 5 passe partout naoussa 4 passe partout naoussa 3 passe partout naoussa 1

ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής: Αθήνα, 01 Αυγούστου 2026 Η κατάργηση των Σχολικών Επιτροπών δεν αποτελεί μεταρρύθμιση.

Η κατάργηση των Σχολικών Επιτροπών δεν αποτελεί μεταρρύθμιση. Το δημόσιο σχολείο χρειάζεται στήριξη, όχι αποδόμηση

Κοινή δήλωση Στέφανου Παραστατίδη, Βουλευτή Κιλκίς ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής, υπεύθυνου Κ. Τ.Ε. Τομέα Παιδείας και Σοφίας Πουλοπούλου, Αναπληρώτριας Γραμματέα Ειδικής Αγωγής Τομέα Παιδείας ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής

Σήμερα ολοκληρώνεται ένας θεσμός που υπηρέτησε τη δημόσια εκπαίδευση για περισσότερο από έναν αιώνα.

Από τις Σχολικές Εφορίες της μεταρρυθμιστικής περιόδου 1911 του Ελευθερίου Βενιζέλου έως τις Σχολικές Επιτροπές που θεσμοθετήθηκαν με τον Ν. 1566/1985 από την κυβέρνηση του Ανδρέα Παπανδρέου και τον Ν. 3852/2010 της κυβέρνησης Γεωργίου Α. Παπανδρέου, η Ελλάδα διέθετε έναν αποκεντρωμένο μηχανισμό οικονομικής και διοικητικής υποστήριξης των σχολικών μονάδων, ο οποίος εξελισσόταν μαζί με τις ανάγκες της κοινωνίας και της εκπαίδευσης.

Η πορεία αυτή δεν ήταν τυχαία. Ήταν αποτέλεσμα μιας διαχρονικής αντίληψης που έβλεπε το δημόσιο σχολείο ως πυλώνα κοινωνικής συνοχής και την Τοπική Αυτοδιοίκηση ως ουσιαστικό εταίρο στη λειτουργία του.

Το ΠΑΣΟΚ υπήρξε ο πολιτικός χώρος που διαμόρφωσε καθοριστικά αυτή τη σύγχρονη θεσμική αρχιτεκτονική. Με τον Ν. 1566/1985 του Ανδρέα Παπανδρέου αντικατέστησε τις Σχολικές Εφορίες με τις Σχολικές Επιτροπές, ενισχύοντας τον ρόλο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στη λειτουργία των σχολείων. Την περίοδο 1987–1989 οι Σχολικές Επιτροπές συγκροτήθηκαν σταδιακά ως Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου των δήμων, αναλαμβάνοντας

• τη διαχείριση των λειτουργικών δαπανών των σχολικών μονάδων,

• τη συντήρηση των σχολικών εγκαταστάσεων,

• τις προμήθειες και

• τη διαχείριση των κρατικών επιχορηγήσεων.

Δημιουργήθηκε έτσι ένας θεσμός άμεσης οικονομικής και διοικητικής υποστήριξης της καθημερινής λειτουργίας των σχολείων, ο οποίος ίσχυε μέχρι σήμερα.

Στη συνέχεια, οι κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ δεν αντιμετώπισαν ποτέ τον θεσμό ως στατικό. Με το σχέδιο «Καποδίστριας» (Ν. 2539/1997) της κυβέρνησης Κώστα Σημίτη πραγματοποιήθηκε η πρώτη μεγάλη διοικητική αναδιάρθρωση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, με τις συνενώσεις των δήμων να οδηγούν σε συγχωνεύσεις πολλών Σχολικών Επιτροπών, διατηρώντας όμως στους δήμους την ευθύνη για τη σχολική στέγη και τις λειτουργικές δαπάνες. Ακολούθως, με τον «Καλλικράτη» (Ν. 3852/2010) της κυβέρνησης Γεωργίου Α. Παπανδρέου αναδιοργανώθηκε συνολικά η Τοπική Αυτοδιοίκηση και οι εκατοντάδες Σχολικές Επιτροπές συγχωνεύθηκαν, καθιερώνοντας κατά κανόνα μία Σχολική Επιτροπή Πρωτοβάθμιας και μία Σχολική Επιτροπή Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ανά δήμο, με στόχο την καλύτερη οικονομική διαχείριση, τη μείωση της γραφειοκρατίας και τη διατήρηση της άμεσης υποστήριξης των σχολικών μονάδων, διατηρώντας ωστόσο τις ίδιες αρμοδιότητες και υποχρεώσεις.

Με άλλα λόγια, το ΠΑΣΟΚ δεν κατήργησε ποτέ τον θεσμό.

• Τον αναδιοργάνωσε,

• τον εκσυγχρόνισε και

• τον προσάρμοσε στις ανάγκες κάθε εποχής, διατηρώντας τον πυρήνα της αποκέντρωσης και της ουσιαστικής οικονομικής και ποιοτικής στήριξης του δημόσιου σχολείου.

Αντίθετα, η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας επέλεξε μια διαφορετική πολιτική κατεύθυνση: την οριστική κατάργηση των Σχολικών Επιτροπών και τη συγκέντρωση όλων των αρμοδιοτήτων στους δήμους.

Η κατάργηση ενός θεσμού, όμως, δεν αποτελεί από μόνη της μεταρρύθμιση.

Μεταρρύθμιση σημαίνει καλύτερο αποτέλεσμα για τον πολίτη. Σημαίνει ταχύτερη εξυπηρέτηση των σχολείων, περισσότερους πόρους, λιγότερη γραφειοκρατία και μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα. Αν αυτά δεν διασφαλίζονται, τότε δεν μιλάμε για μεταρρύθμιση, αλλά για μία ακόμη διοικητική αναδιάρθρωση, χωρίς εκπαιδευτικό αποτύπωμα.

Το πραγματικό ερώτημα είναι αν το νέο μοντέλο θα υπηρετήσει αποτελεσματικότερα τα σχολεία ή αν θα οδηγήσει σε υποχρηματοδότηση, μεγαλύτερη συγκέντρωση αποφάσεων, περισσότερες καθυστερήσεις, αυξημένη γραφειοκρατία και μεγαλύτερη απόσταση ανάμεσα στις ανάγκες της σχολικής μονάδας και στον μηχανισμό που καλείται να τις αντιμετωπίσει.

Η Νέα Δημοκρατία οφείλει να αποδείξει στην πράξη ότι οι δήμοι διαθέτουν επαρκές προσωπικό, οργανωμένες οικονομικές υπηρεσίες, διαφάνεια, ταχύτητα και επαρκείς πόρους. Μέχρι σήμερα, όμως, η εικόνα που βιώνουν οι σχολικές κοινότητες είναι διαφορετική.

 Ήδη, η πραγματικότητα διαψεύδει το κυβερνητικό αφήγημα. Τα σχολεία υποχρηματοδοτούνται ακόμα περισσότερο και οι γονείς καλούνται ολοένα και συχνότερα να βάλουν το χέρι στην τσέπη. Σε πολλές σχολικές μονάδες οι Σύλλογοι Γονέων αναγκάζονται να καλύπτουν ακόμη και βασικές ανάγκες, όπως καθαριστικά, χαρτί υγείας και άλλα είδη πρώτης ανάγκης. Δεν συζητάμε καν για τα αναλώσιμα εκπαιδευτικά υλικά, ιδιαίτερα στα νηπιαγωγεία, όπου απαιτούνται σημαντικοί πόροι για χαρτόνια, υλικά κατασκευών και παιδαγωγικό εξοπλισμό.

Όταν το κράτος αδυνατεί να καλύψει ακόμη και τις στοιχειώδεις ανάγκες των σχολείων και μεταφέρει το κόστος στις οικογένειες, τότε ο δωρεάν χαρακτήρας της δημόσιας εκπαίδευσης παύει να υφίσταται και υπονομεύεται στην πράξη.

Η επιλογή της Νέας Δημοκρατίας να καταργήσει έναν θεσμό που λειτούργησε, εξελίχθηκε και εκσυγχρονίστηκε επί δεκαετίες, χωρίς προηγουμένως να έχει διασφαλίσει ότι το νέο μοντέλο θα λειτουργήσει αποτελεσματικότερα, δημιουργεί εύλογους προβληματισμούς. Η συγκέντρωση αρμοδιοτήτων δεν αποτελεί αυτοσκοπό. Το ζητούμενο είναι η άμεση εξυπηρέτηση των σχολείων και όχι η μεταφορά περισσότερων διοικητικών βαρών σε ήδη υποστελεχωμένες δημοτικές υπηρεσίες και στα ήδη γραφειοκρατικά υπερφορτωμένα σχολεία.

Το ΠΑΣΟΚ διαχρονικά αντιμετώπισε τη δημόσια εκπαίδευση ως κοινωνικό αγαθό και όχι ως λογιστικό μέγεθος. Δημιούργησε θεσμούς, τους εκσυγχρόνισε, ενίσχυσε την αποκέντρωση και επένδυσε στη συνεργασία κράτους, αυτοδιοίκησης και σχολικής κοινότητας. Αυτή είναι η μεγάλη διαφορά των δύο πολιτικών αντιλήψεων.

Για το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής, η κατάργηση των Σχολικών Επιτροπών κινείται σε λάθος κατεύθυνση. Εκφράζουμε την έντονη ανησυχία μας ότι η επιλογή αυτή, σε συνδυασμό με την παρατεταμένη υποχρηματοδότηση της δημόσιας εκπαίδευσης, που επέλεξε επιτελικά η Νέα Δημοκρατία, κινδυνεύει να οδηγήσει σε περαιτέρω υποβάθμιση της λειτουργίας των σχολείων και σε διάβρωση του δωρεάν χαρακτήρα της δημόσιας παιδείας.

Η δημόσια εκπαίδευση δεν έχει ανάγκη από επικοινωνιακές εξαγγελίες ούτε από την κατάργηση θεσμών για λόγους εντυπώσεων. Έχει ανάγκη από ουσιαστική αύξηση της δημόσιας χρηματοδότησης για την Παιδεία, από θεσμική συνέχεια, λογοδοσία, ενίσχυση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης με πραγματικούς πόρους και προσωπικό και από πολιτικές που υπηρετούν καθημερινά μαθητές, εκπαιδευτικούς και γονείς.

Η ιστορία της εκπαίδευσης δεν γράφεται με την κατάργηση θεσμών. Γράφεται με πολιτικές που δημιουργούν θεσμούς, τους βελτιώνουν και τους εξελίσσουν προς όφελος της κοινωνίας. Αυτό έκανε διαχρονικά το ΠΑΣΟΚ. Και αυτή είναι η μεγάλη διαφορά του από τη σημερινή κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας.