ΑΝ Η ΠΟΙΗΣΗ είναι αγαθό που απευθύνεται σε λίγους, θα πρέπει όλοι να γίνουμε λίγοι. Σκοπός της Παιδείας είναι όλοι να γίνουν λίγοι.
ΤΗΝ ΗΜΕΡΑ ΠΟΙΗΣΗΣ που ως γνωστόν γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 21 Μαρτίου, ημέρα της εαρινής ισημερίας, το Δ. Σχ. Μαρίνας, Πολλών Νερών, Γιαννακοχωρίου, για λειτουργικούς λόγους, τη γιόρτασε φέτος στις 3 Απριλίου, με μια λαμπρή γιορτή στην οποία συμμετείχαν οι μαθητές όλων των τάξεων του σχολείου, με κυρίως οικοδέσποινα την Δευτέρα τάξη, που υπό την καθοδήγηση της δασκάλας της, κ. Αναστασίας Χουλιαρά, παρουσίασε μία εκπληκτική εκδήλωση που όλοι όσοι είχαμε την τύχη να την παρακολουθήσουμε, μείναμε με ανοιχτό το στόμα, σχετικά με το τι μπορούν να καταφέρουν λιλιπούτειοι μαθητές υπό άξια καθοδήγηση.
ΑΝΤΛΙΟΣΤΑΣΙΟ των κρυφών δυνατοτήτων των παιδιών είναι το σχολείο.
Η ΓΙΟΡΤΗ ξεκίνησε στην ειδικά διασκευασμένη για τέτοιες εκδηλώσεις αίθουσα του σχολείου. Η παρουσίαση συνδύαζε σύγχρονη εκπαιδευτική τεχνολογία με υπολογιστή, οθόνη, εικόνα και ήχο, και απαγγελία, τμηματικά από τα παιδιά, ενός εξαιρετικού ποιήματος του μεγάλου Άραβα ποιητή Μαχμούτ Νταρουίς, με επίκαιρο θέμα την ειρήνη.
ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΑΝ απαγγελίες ποιημάτων από τους μαθητές των άλλων τάξεων, αλλά και απαγγελίες ποιημάτων που είχαν γράψει τα ίδια τα παιδιά, σε μια καταπληκτική ποικιλία θεμάτων (ειρήνη, φιλία, αγάπη, ισότητα, περιβάλλον), και τρόπων έκφρασης, που κυριολεκτικά μετέτρεψαν την αίθουσα σε παρτέρι της άνοιξης με θαυμαστή ποικιλία λουλουδιών, σε πραγματικό εργαστήριο παραγωγής λόγου, εκκολαπτόμενων ποιητών. Άξιοι συγχαρητηρίων οι δάσκαλοι των παιδιών Βίλτσα Σωτηρία, Ξυλουργίδου Θεοδώρα, Πανούση Βασιλική, Ρηγόπουλος Κωνσταντίνος, Φουδούλης Γεώργιος, η προαναφερθείσα, Χουλιαρά Αναστασία και ο διευθυντής του σχολείου, φυσικά, Πέτρος Κουτσογιάννης.
ΣΤΟ ΔΕΥΤΕΡΟ μέρος της εκδήλωσης την τιμητική του είχε ο καταξιωμένος ποιητής της πόλης μας, Ηλίας Τσέχος, ο οποίος μαζί με τον γράφοντα (συνταξιούχο εκπαιδευτικό πλέον, διατελέσαντα επί μία δεκαετία διευθυντής του σχολείου, λαθραίο μάλλον εργάτη στον αμπελώνα του λόγου), είχαμε την τιμή να μας προσκαλέσουν ο διευθυντής και το διδακτικό προσωπικό του σχολείου, να πάρουμε μέρος στη συζήτηση με τα παιδιά για την ποίηση.
ΞΕΚΙΝΗΣΕ τη συζήτηση ο γράφων με την ερώτηση: «Στη φυσική Γεωγραφία της Παγκόσμιας Ποίησης, η πιο ψηλή βουνοκορφή, ορατή από όλο τον κόσμο, ποια είναι; Ποιος είναι ο σπουδαίος ποιητής, Πατέρας της Ποίησης, που τα ποιήματά του διδάσκονται στα σχολεία όλων των χωρών του κόσμου, και στο δικό μας, φυσικά; «Ο Όμηρος!» μου απάντησαν τα παιδιά, ενώ στη συνέχεια ανέφεραν και τα ποιήματά του, διαχρονικά παγκόσμια best sellers, «Ιλιάδα» και «Οδύσσεια».
ΣΥΝΕΧΙΣΑΜΕ ΤΗ ΣΥΖΗΤΗΣΗ με την ερώτηση: «Στη Φυσική Γεωγραφία της Σύγχρονης ελληνικής ποίησης, οι πιο ψηλές βουνοκορφές, ποιες είναι; Εύκολα τα παιδιά απάντησαν: Σολωμός, Καβάφης, Σεφέρης και Ελύτης (τα δύο Νόμπελ Λογοτεχνίας μας), Ρίτσος, Παλαμάς, Καρυωτάκης… Συμπλήρωσα εγώ: «Λειβαδίτης, Αναγνωστάκης, Πατρίκιος, Δημουλά… και μια αξιοπρεπέστατη κορυφή ποίησης στην περιοχή μας, ο Ηλίας Τσέχος!» και έδειξα τον φιλοξενούμενο ποιητή μας». Συνέχισα: «Τον ξέρετε τον κύριο Ηλία Τσέχο; Ρώτησα την ΑΙ (Τεχνητή Νοημοσύνη) και μου απάντησε: «Ο Ηλίας Τσέχος γεννήθηκε το 1952, στο Γιαννακοχώρι Νάουσας, είναι Έλληνας ποιητής, στιχουργός και πρώην χορευτής, με σημαντική παρουσία στα γράμματα και τις τέχνες. Εργάστηκε στα μπαλέτα της Δώρας Στράτου (1976-1986), συνεργάστηκε με σπουδαίους σκηνοθέτες στον κινηματογράφο, ενώ έχει εκδώσει 14 ποιητικές συλλογές. Ας τον υποδεχτούμε με ένα χειροκρότημα, για να ζεσταθεί η ατμόσφαιρα». Τα παιδιά ανταποκρίθηκαν ενθουσιωδώς.
Ο ΗΛΙΑΣ ΤΣΕΧΟΣ πήρε τον λόγο. Εξέφρασε τη χαρά του, που για άλλη μια φορά βρισκόταν ανάμεσα στα παιδιά του σχολείου, τα ευχαρίστησε για την πρόσκληση, μίλησε επ’ ολίγον για την ποίηση και διάβασε μερικά ποιήματά του.
ΞΑΝΑΠΑΙΡΝΟΝΤΑΣ ΤΟΝ ΛΟΓΟ και θέλοντας να καταλάβουν τα παιδιά, κατά το δυνατόν, τι είναι ποίηση, προσπάθησα να τους δώσω έναν ορισμό: «Μια φράση είναι ποίηση», τους είπα, «όταν μιλάει στην ψυχή μας. Και μια λέξη ακόμα, μπορεί να είναι ποίηση, αρκεί να μιλάει στην ψυχή μας». «Πέστε μου μια λέξη, που μιλάει στην ψυχή σας», τους προκάλεσα. «Υγεία», μου απάντησαν. «Ειρήνη» «Αγάπη», «Χαρά», «φιλία», «ευτυχία», «μάνα»!
ΣΤΗ ΣΥΝΕΧΕΙΑ, ένα ένα τα παιδιά έβγαιναν μπροστά, δίπλα στον Ηλία Τσέχο, του συστήνονταν και του έκαναν ερωτήσεις που αφορούσαν τόσο τον ίδιο προσωπικά, ως ποιητή, όσο και την ποίησή του. Ήταν μια πραγματικά γόνιμη όσο και αποκαλυπτική συζήτηση, που κράτησε αμείωτο το ενδιαφέρον των παιδιών, μέχρι την τελευταία στιγμή και έχοντας εξασφαλίσει την ενθουσιώδη συμμετοχή όλων. Έχουμε τη γνώμη, ότι η ημέρα της ποίησης τιμήθηκε στη Μαρίνα αξίως! Άξια τα παιδιά και οι δάσκαλοί τους!
ΚΑΙ ΕΠΕΙΔΗ, ΑΥΡΙΟ έχουμε την Ανάσταση του Κυρίου, ας επιτραπεί στον γράφοντα να κλείσει το άρθρο του, με λίγους στίχους από ένα σχετικό ποίημα του μεγάλου μας Διονυσίου Σολωμού:
Συνελήφθη ένα άτομο στο Κιλκίς για παράβαση της νομοθεσίας περί βεγγαλικών και φωτοβολίδων
Συμβουλές για αποφυγή χρήσης ειδών πυροτεχνίας κατά την περίοδο των εορτών του Πάσχα
Στο πλαίσιο στοχευμένων ελέγχων για την αποτροπή της παράνομης διακίνησης, εμπορίας και χρήσης ειδών πυροτεχνίας, κατά την περίοδο των εορτών του Πάσχα, συνελήφθη προχθές (8 Απριλίου 2026) το πρωί στο Κιλκίς, από αστυνομικούς του Τμήματος Δίωξης και Εξιχνίασης Εγκλημάτων Κιλκίς, μία ημεδαπή γυναίκα, για παράβαση της νομοθεσίας περί βεγγαλικών και φωτοβολίδων.
Ειδικότερα, σε έλεγχο που πραγματοποιήθηκε σε κατάστημα που διατηρούσε η προαναφερόμενη ημεδαπή γυναίκα, βρέθηκαν και κατασχέθηκαν 38 βεγγαλικά, 4 κροτίδες και 1 καπνογόνο. Επίσης από την οικία της κατασχέθηκαν ακόμα 5 βεγγαλικά.
Οι έλεγχοι από τις Υπηρεσίες της Γενικής Περιφερειακής Αστυνομικής Διεύθυνσης Κεντρικής Μακεδονίας θα συνεχιστούν με αμείωτο ρυθμό και υπενθυμίζεται ότι:
Η κατασκευή, εμπορία, αγορά, κατοχή και χρήση κροτίδων και συσκευών εκτόξευσης αυτών, καθώς και κάθε είδος πυροτεχνίας άνευ άδειας από οποιονδήποτε απαγορεύεται.
Η καύση βεγγαλικών απαγορεύεται κατά την περίοδο των εορτών του Πάσχα.
Αποτρέψτε τα παιδιά από τη χρήση ή την αυτοσχέδια κατασκευή τους.
Ενημερώστε τα παιδιά για τους κινδύνους σοβαρού τραυματισμού, ακόμα και ακρωτηριασμού.
Μην τους επιτρέπετε να προσεγγίζουν χώρους παράνομης καύσης των ειδών αυτών, διότι κανείς δεν εγγυάται ότι δεν θα προκληθεί ατύχημα.
Μην ξεχνάτε ότι τα βεγγαλικά και τα πυροτεχνήματα δεν είναι παιχνίδια, αλλά υλικά άκρως επικίνδυνα και η χρήση τους εγκυμονεί κινδύνους για την σωματική ακεραιότητα και την ίδια την ζωή.
Η τιμή του West Texas Intermediate (WTI), αμερικανικής ποικιλίας αναφοράς στις διεθνείς αγορές αργού, άνοιξε με ελαφριά άνοδο σήμερα, μετά την αναγγελία της Ουάσιγκτον πως θα διεξαχθούν συνομιλίες του Ισραήλ και του Λιβάνου την ερχόμενη εβδομάδα στην Ουάσιγκτον, παραμένοντας πάντως λίγο κάτω από το ψυχολογικό φράγμα των 100 δολαρίων.
Λίγο πριν από το άνοιγμα των αγορών στην Ασία, περί τη 01:30 (ώρα Ελλάδας), η τιμή του βαρελιού της ποικιλίας αυτής σημείωνε άνοδο 0,20%, στα 98,07 δολάρια.
Έπειτα από προτροπή του αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να ασκηθεί αυτοσυγκράτηση, ο ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου ανακοίνωσε χθες πως έδωσε εντολή στην κυβέρνησή του να αρχίσει «απευθείας διαπραγματεύσεις» με τη Βηρυτό και το Στέιτ Ντιπάρτμεντ ανακοίνωσε πως θα φιλοξενήσει διμερείς συνομιλίες την ερχόμενη εβδομάδα. Ωστόσο το Ισραήλ διεμήνυσε πως εννοεί να συνεχίσει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον της Χεζμπολά.
Αν και η αναγγελία αυτή καθησύχασε κάπως τις ανησυχίες για το κατά πόσον θα αντέξει η ανακωχή ΗΠΑ-Ιράν, «η γεωπολιτική αστάθεια» στις αγορές εξαιτίας «της ένοπλης σύρραξης στη Μέση Ανατολή» συνεχίζει να είναι «ισχυρή», συνόψισαν αναλυτές του ιστότοπου Briefing.com.
Οι αγορές συνεχίζουν να παρακολουθούν στενά την εξέλιξη της κατάστασης στο στενό του Χορμούζ, θαλάσσια αρτηρία καίριας σημασίας από όπου διέρχεται σε καιρό ειρήνης σχεδόν το ένα πέμπτο των ποσοτήτων του πετρελαίου που εξάγονται από τον Κόλπο, κυρίως προς την Ασία. Το πρώτο δεξαμενόπλοιο με αργό που δεν ήταν ιρανικό διέσχισε χθες το στενό, που η συμφωνία εκεχειρίας προέβλεπε να ανοίξει «πλήρως».
Το Πακιστάν ετοιμάζεται σήμερα να υποδεχθεί τις αντιπροσωπείες του Ιράν και των ΗΠΑ για συνομιλίες, όμως η συμμετοχή των Ιρανών είναι αβέβαιη, έπειτα από τα ισραηλινά πλήγματα που προκάλεσαν πάνω από 300 θανάτους στον Λίβανο προχθές Τετάρτη, θέτοντας σε κίνδυνο την εκεχειρία.
Τα ισραηλινά πλήγματα, τα πλέον πολύνεκρα στον Λίβανο από την έναρξη του πολέμου των ΗΠΑ και του Ισραήλ εναντίον του Ιράν την 28η Φεβρουαρίου, καθιστούν «τις διαπραγματεύσεις ανούσιες», δήλωσε χθες Πέμπτη ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν.
«Η διεξαγωγή συνομιλιών με στόχο να δοθεί τέλος στον πόλεμο εξαρτάται από τον σεβασμό από τις ΗΠΑ των δικών τους δεσμεύσεων σε ό,τι αφορά την κατάπαυση του πυρός σε όλα τα μέτωπα, κυρίως στον Λίβανο», δήλωσε ο Ισμαήλ Μπαγαεΐ, εκπρόσωπος της ιρανικής διπλωματίας, σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων Isna.
Τη στιγμή της ανακοίνωσης της κατάπαυσης του πυρός μεταξύ «του Ιράν, των ΗΠΑ και των συμμάχων τους» –που σήμερα διανύει την τρίτη ημέρα της– το Πακιστάν, χώρα που έχει αναλάβει ρόλο μεσολαβητή στη σύγκρουση αυτή με χιλιάδες νεκρούς στη Μέση Ανατολή, τόνισε ότι η εκεχειρία θα εφαρμοστεί «παντού, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου». Κάτι όμως που απέρριψαν στη συνέχεια οι Ισραηλινοί και οι Αμερικανοί.
Υπό αυστηρά μέτρα ασφαλείας, το Ισλαμαμπάντ έχει μεταμορφωθεί σχεδόν σε πόλη-φάντασμα, καθώς για δύο ημέρες –χθες Πέμπτη και σήμερα Παρασκευή– κηρύχθηκε αργία. Το πολυτελές ξενοδοχείο που αναμένεται να υποδεχθεί τις αποστολές έχει αδειάσει από τη συνήθη πελατεία του.
Ο Αμερικανός αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς αναμένεται να ηγηθεί της αμερικανικής αποστολής στο Πακιστάν για συνομιλίες αύριο, Σάββατο, με το Ιράν, έχοντας μαζί του τον ειδικό απεσταλμένο Στιβ Γουίτκοφ και τον Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρό του Ντόναλντ Τραμπ, όπως ανακοίνωσε ο Λευκός Οίκος.
Μιλώντας στο NBC News, ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε «πολύ αισιόδοξος» για την πιθανότητα επίτευξης ειρηνευτικής συμφωνίας, παρά το χάσμα των θέσεων των δύο χωρών.
Ακόμα λιγότερη βεβαιότητα στην ιρανική πλευρά: λίγη ώρα αφού ανακοίνωσε μέσω X την έλευση ιρανικής αντιπροσωπείας στο Πακιστάν χθες Πέμπτη το βράδυ για συνομιλίες με τις ΗΠΑ, ο πρεσβευτής του Ιράν στο Ισλαμαμπάντ διέγραψε την ανάρτηση. Το μήνυμα αναρτήθηκε πρόωρα, εξήγησε υπάλληλος της πρεσβείας στο AFP, χωρίς να διευκρινίσει αν η ιρανική αντιπροσωπεία εξακολουθούσε να αναμένεται στο Ισλαμαμπάντ.
Άλλο εμπόδιο: ο υπουργός Άμυνας του Πακιστάν Χαουάτζα Ασίφ χαρακτήρισε χθες βράδυ, μέσω Χ, το Ισραήλ «διαβολικό» και «κατάρα για την ανθρωπότητα», κατηγορώντας το ότι διαπράττει γενοκτονία στον Λίβανο. Για «επονείδιστο» μήνυμα έκαναν λόγοι οι υπηρεσίες του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου.
Το μήνυμα ακολούθησε τους ισραηλινούς βομβαρδισμούς προχθές Τετάρτη οι οποίοι στοίχισαν τη ζωή σε πάνω από 300 ανθρώπους και προκάλεσαν τον τραυματισμό άλλων 1.000 περίπου στον Λίβανο, χώρα που σύρθηκε στον πόλεμο όταν η φιλοϊρανική λιβανική οργάνωση Χεζμπολάχ εκτόξευσε ρουκέτες εναντίον του Ισραήλ σε αντίποινα για την αμερικανοϊσραηλινή επίθεση στο Ιράν κατά την οποία σκοτώθηκε ο αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.
Διαταγή του Ισραήλ σε κατοίκους προαστίων της νότιας Βηρυτού να απομακρυνθούν από τα σπίτια τους
Ο ισραηλινός στρατός διέταξε εκ νέου χθες Πέμπτη τους κατοίκους συνοικιών της νότιας Βηρυτού να απομακρυνθούν εσπευσμένα από τα σπίτια τους, διαμηνύοντας ότι θα προχωρήσει σε αεροπορικούς βομβαρδισμούς εναντίον του σιιτικού κινήματος Χεζμπολά, που πρόσκειται στο Ιράν, την επομένη των πιο πολυαίμακτων βομβαρδισμών του πολέμου στον Λίβανο.
Για πρώτη φορά, η διαταγή αυτή, που εκτείνεται πέραν των νοτίων προαστίων, αφορά παραθαλάσσια περιοχή, λαϊκή και πυκνοκατοικημένη, που βρίσκεται στα όρια του διεθνούς αεροδρομίου της λιβανικής πρωτεύουσας–του μοναδικού της χώρας.
Συμπεριλαμβάνει επίσης τον δρόμο που οδηγεί στον αερολιμένα.
«Επείγουσα προειδοποίηση στους κατοίκους των νοτίων προαστίων» της Βηρυτού: «οι ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις συνεχίζουν τις επιχειρήσεις τους και πλήττουν στρατιωτικές υποδομές της Χεζμπολά σε διάφορες περιοχές», ανέφερε μέσω X ο αραβόφωνος εκπρόσωπος του στρατού του Ισραήλ συνταγματάρχης Αβιχάι Αντραΐ, παραθέτοντας χάρτη με την περιοχή που μπαίνει πλέον στο στόχαστρο.
Φωτογράφος του Γαλλικού Πρακτορείου είδε πολλούς κατοίκους να εγκαταλείπουν την περιοχή μετά την προειδοποίηση αυτή.
Ο υπουργός Μεταφορών του Λιβάνου Φάγεζ Ρασάμνι υποστήριξε, με ανακοίνωσή του στην οποία αναφέρθηκε το λιβανικό επίσημο πρακτορείο ειδήσεων ANI, πως έχει λάβει «διαβεβαιώσεις από ξένες διπλωματικές πηγές και τις αρμόδιες αρχές» πως ο δρόμος προς το αεροδρόμιο, και το ίδιο το αεροδρόμιο, θα συνεχίζουν να προστατεύονται «όσο η χρήση τους περιορίζεται στη μεταφορά επιβατών και εμπορευμάτων και πολιτικές δραστηριότητες».
Η ισραηλινή προειδοποίηση διατυπώθηκε την επομένη ταυτόχρονων, καταιγιστικών αεροπορικών βομβαρδισμών στον Λίβανο, των σφοδρότερων αφότου η χώρα ενεπλάκη στον πόλεμο στη Μέση Ανατολή τη 2η Μαρτίου, με πάνω από 300 νεκρούς, στη μεγάλη πλειονότητά τους αμάχους, σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα δεδομένα του υπουργείου Υγείας.
Το τηλεοπτικό δίκτυο NBN, προσκείμενο στο κίνημα Άμαλ («Ελπίδα», μικρό σιιτικό κόμμα που συγκαταλέγεται στους συμμάχους της Χεζμπολά), ανακοίνωσε, καθώς οι εγκαταστάσεις του βρίσκονται στην περιοχή που αφορά η προειδοποίηση του Ισραήλ, πως ανέστειλε την εκπομπή του προγράμματός του.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) από την πλευρά του κάλεσε το Ισραήλ να ακυρώσει την διαταγή να απομακρυνθούν εσπευσμένα όσοι βρίσκονται στη συνοικία Τζνα, καθώς εκεί βρίσκονται δυο νοσοκομεία στα οποία νοσηλεύονται 450 άνθρωποι -40 σε μονάδες εντατικής θεραπείας- που είναι αδύνατον να διακομιστούν αλλού.
Η Χεζμπολά του Λιβάνου κάνει λόγο για τρεις επιθέσεις εναντίον του Ισραήλ
Το σιιτικό κίνημα Χεζμπολά του Λιβάνου, το οποίο πρόσκειται στο Ιράν, ανακοίνωσε τις πρώτες πρωινές ώρες ότι εξαπέλυσε τρεις επιθέσεις με ρουκέτες και μη επανδρωμένα εναέρια οχήματα μετά τα μεσάνυχτα εναντίον του Ισραήλ, δύο εναντίον «συγκεντρώσεων στρατιωτών», στα σύνορα των δυο χωρών, και εναντίον παραμεθόριας πόλης.
Από την πλευρά του, ο ισραηλινός στρατός ανέφερε πως έπληξε δέκα θέσεις στον Λίβανο από όπου εκτοξεύτηκαν ρουκέτες εναντίον του βόρειου Ισραήλ και πρόσθεσε πως «συνεχίζει να εντοπίζει και να καταστρέφει εκτοξευτήρες».
Ο ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου επανέλαβε πως «δεν υπάρχει κατάπαυση του πυρός στον Λίβανο» και πρόσθεσε ότι «συνεχίζουμε να πλήττουμε τη Χεζμπολά με όλη μας τη δύναμη και δεν σταματήσουμε ωσότου αποκαταστήσουμε την ασφάλειά μας».
Η συνέχιση των ισραηλινών στρατιωτικών επιχειρήσεων στον Λίβανο θέτει υπό αμφισβήτηση την κατάπαυση του πυρός που ανακοίνωσαν οι ΗΠΑ και το Ιράν.
Νωρίτερα, ήχησαν σειρήνες συναγερμού σε διάφορους τομείς του Ισραήλ, συμπεριλαμβανομένων του Τελ Αβίβ και της παραθαλάσσιας πόλης Ασντότ.
Αφορούσαν διάφορους τομείς του Ισραήλ, ανάμεσά τους περιοχή στον νότο, σε μεγάλη απόσταση από τα σύνορα με τον Λίβανο.
Οι αρχές δεν έχουν κάνει λόγο για θύματα ως αυτό το στάδιο· σύμφωνα με ισραηλινά ΜΜΕ, συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας αναχαίτισαν τουλάχιστον έναν πύραυλο που κατευθυνόταν στο Ισραήλ.
Η ανοιξιάτικη Κέρκυρα της κατάνυξης του Πάσχα, των φιλαρμονικών, των ”εκρηκτικών” εθίμων, δεν είναι μόνο η πόλη, αλλά και η ύπαιθρος, τα παραδοσιακά χωριά της, που τηρούν από γενιά σε γενιά τα δικά τους τοπικά, ιδιαίτερα, πένθιμα και αναστάσιμα έθιμα.
Λίγα μόλις χιλιόμετρα από την πόλη, το χωριό Βαρυπατάδες, ένας διατηρητέος οικισμός, ταυτότητα της αρχιτεκτονικής της κερκυραϊκής υπαίθρου, τη Μεγάλη Παρασκευή και το Μεγάλο Σάββατο, κρατά ζωντανό για περισσότερα από 100 χρόνια το έθιμο «του ανάμματος των σαλιγκαριών». Ανάβουν τους «μπομπόλους», όπως λένε στο ιδίωμα του τόπου, τα σαλιγκάρια. Μαζεύουν τα μικρά κελύφη, εκατοντάδες σε κάθε γειτονιά, τα γεμίζουν με λάδι, βάζουν φυτίλι και τ’ ανάβουν. Τα τοποθετούν σε όλες τις γειτονιές, στα σοκάκια, στις σκάλες, έξω από τις εκκλησίες και σκορπούν ένα απαλό, ζεστό φως μέσα στη νύχτα.
Η Ιωάννα Μπούα, πρόεδρος του Πολιτιστικού Συλλόγου Βαρυπαταδων, αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, πως τη Μεγάλη Παρασκευή, μέσα σε κλίμα κατάνυξης και βαθιάς συγκίνησης, το φως των σαλιγγαριών συνοδεύει τη σιωπή και την προσευχή, δημιουργώντας μια ατμόσφαιρα μοναδική, σχεδόν μαγική.
Το Μεγάλο Σάββατο, λίγο πριν την Ανάσταση, το ίδιο φως γίνεται σύμβολο ελπίδας και αναγέννησης, ενώνοντας μικρούς και μεγάλους σε μια παράδοση που περνά από γενιά σε γενιά.
Στην πλατεία του χωριού συναντήσαμε έναν ηλικιωμένο και τον ρωτήσαμε για τις ρίζες του εθίμου. Όπως ανέφερε σε εποχές μακρινές, αλλοτινές, ο κόσμος μέσα στην φτώχια δεν είχε χρήματα για κεριά τις Άγιες Ημέρες. Όμως ευρηματικοί, αξιοποίησαν το λάδι που είχαν από τους ελαιώνες τους και τα κελύφη των σαλιγκαριών.
Η κυρία Μπούα επισημαίνει πως πρόκειται για μια ξεχωριστή εμπειρία και προσκαλεί τον κόσμο στους Βαρυπατάδες, για να γίνει μέρος ενός εθίμου που κρατά περισσότερο από έναν αιώνα, να νιώσει τη δύναμη της πίστης, της παράδοσης και του φωτός.
Μαίρη Τζώρα
Φωτό με τα αναμμένα κελύφη: Πολιτιστικός Σύλλογος Βαρυπατάδων
Κορυφώνεται η εμπορική κίνηση, τις τελευταίες ημέρες της Μεγάλης Εβδομάδας, με τους καταναλωτές να σπεύδουν για τις αγορές της τελευταίας στιγμής, ενόψει του Πάσχα.
Την ίδια ώρα, όπως έχει ανακοινώσει η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή, έχουν ενταθεί οι έλεγχοι σε όλη την επικράτεια, με στόχο τη διασφάλιση του υγιούς ανταγωνισμού και την ουσιαστική προστασία των καταναλωτών, ιδίως σε μία περίοδο αυξημένης ζήτησης.
Μέχρι σήμερα έχουν πραγματοποιηθεί περισσότεροι από 300 έλεγχοι σε όλη τη χώρα, ενώ η παρουσία των ελεγκτικών μηχανισμών ενισχύεται περαιτέρω, σήμερα, Μεγάλη Παρασκευή και αύριο, Μεγάλο Σάββατο, με αυξημένη επιχειρησιακή κινητοποίηση σε κρίσιμα σημεία της αγοράς.
Όπως επισημαίνεται, η Αρχή παρακολουθεί σε καθημερινή βάση την εξέλιξη των τιμών και τη διαθεσιμότητα των πασχαλινών προϊόντων, καθώς και των αμνοεριφίων, μέσω συνεχούς και συστηματικής συλλογής και ανάλυσης δεδομένων από το σύνολο της αγοράς.
Σύμφωνα με τα μέχρι στιγμής στοιχεία, οι τιμές στο αρνί διαμορφώνονται σε επίπεδα αντίστοιχα με την περυσινή χρονιά. Ειδικότερα, στα σούπερ μάρκετ κυμαίνονται από 11,49 έως 11,90 ευρώ το κιλό, καλύπτοντας πάνω από το 98% της αγοράς, ενώ στις μεγάλες αγορές, όπως η Βαρβάκειος, ξεκινούν από 8,99 ευρώ το κιλό.
Παράλληλα, υπογραμμίζεται ότι οι καταναλωτές διαθέτουν ουσιαστικές επιλογές και στα συνοικιακά κρεοπωλεία, όπου καταγράφεται επάρκεια προϊόντων και συνθήκες υγιούς ανταγωνισμού.
Από την πλευρά της, η ΕΣΕΕ εκτιμά ότι το κόστος για το φετινό πασχαλινό τραπέζι για 4 έως 6 άτομα κυμαίνεται από 107,20 έως 156,20 ευρώ, αυξημένο κατά 7,8% έως 9,3% σε σχέση με πέρυσι, σύμφωνα με έρευνα του Ινστιτούτου Εμπορίου και Υπηρεσιών.
Όπως σημειώνεται, το εύρος των τιμών αποδίδεται στη διαφοροποίηση της ποιότητας των προϊόντων, στις τοπικές ιδιαιτερότητες των αγορών και στους διαφορετικούς τύπους καταστημάτων, ενώ οι τιμές είναι ενδεικτικές και αποτυπώνουν τη γενική εικόνα της αγοράς.
Σε δήλωσή του, ο διοικητικός διευθυντής του Ινστιτούτου της ΕΣΕΕ, Χαράλαμπος Αράχωβας, ανέφερε ότι «οι τιμές των τροφίμων για το πασχαλινό τραπέζι κινούνται για ακόμη μία χρονιά ανοδικά, επιβαρύνοντας τα νοικοκυριά και περιορίζοντας τις δαπάνες για άλλα αγαθά». Όπως εξήγησε, η αύξηση οφείλεται στο υψηλότερο κόστος παραγωγής και μεταφοράς λόγω ενέργειας, στις ασθένειες που επηρέασαν το ζωικό κεφάλαιο, αλλά και στη σύμπτωση Ορθόδοξου και Καθολικού Πάσχα σε κοντινό χρονικό διάστημα, που ενίσχυσε τη ζήτηση.
Παράλληλα, σημείωσε ότι οι τιμές στα σοκολατένια αυγά παραμένουν περίπου στα ίδια επίπεδα με πέρυσι, υπενθυμίζοντας ότι το 2025 είχαν καταγράψει σημαντική αύξηση λόγω της ανόδου της τιμής του κακάο. Τόνισε, επίσης, ότι το μειωμένο διαθέσιμο εισόδημα κατευθύνεται κυρίως στην κάλυψη βασικών αναγκών, περιορίζοντας τις αυθόρμητες αγορές, σε ένα περιβάλλον παρατεταμένων γεωπολιτικών αβεβαιοτήτων.
Υπενθυμίζεται ότι σήμερα, Μεγάλη Παρασκευή, τα εμπορικά καταστήματα λειτουργούν με περιορισμένο ωράριο, από τις 13:00 έως τις 19:00 και το Μεγάλο Σάββατο, οπότε και κορυφώνεται η εμπορική κίνηση, τα καταστήματα θα λειτουργήσουν από τις 09:00 έως τις 15:00. Τα μεγάλα εμπορικά κέντρα και πολυκαταστήματα ακολουθούν διευρυμένο ωράριο, καθώς σήμερα, Μεγάλη Παρασκευή λειτουργούν από τις 13:00 έως τις 20:00 ή 21:00 και το Μεγάλο Σάββατο από τις 10:00 έως τις 18:00, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις έως τις 19:00.
Ανοίγει μια λεπτή ρωγμή στον χρόνο κάθε άνοιξη, μέσα από την οποία το Φως επιλέγει να υποχωρήσει εκούσια «εν σκοτεινοίς», καθώς η φύση οργιάζει γύρω από έναν άδειο σταυρό κι η γη μυρίζει νιότη και θάνατο. Μέσα σ’ αυτήν την ατμόσφαιρα, η ακολουθία του Επιταφίου οδηγεί την κατ’ Ανατολάς παράδοση ν’ αναζητά τα ανθρώπινα όρια στο χείλος του αβυσσαλέου πόνου. Απόψε, η νύχτα διπλασιάζεται στο πένθιμο φως των κεριών πάνω απ’ το νοτισμένο χώμα. Ήταν, άλλωστε, ο Άγιος Επιφάνιος Κύπρου που συνέλαβε τον παλμό αυτής της φρικτής και παράδοξης εσπέρας, διερωτώμενος «Τι τούτο; Σήμερον σιγή πολλή εν τη γη, σιγή πολλὴ και ηρεμία λοιπόν, ότι ο Βασιλεύς υπνοί». Οι κραυγές του Μαρτυρίου κατακάθισαν σε μίαν ορυκτή ακινησία. Ο τάφος απλώνει τη δική του άτεγκτη γεωμετρία κι οι συνοδοιπόροι αφήνονται στη σκιά ενός κόσμου που μόλις έχασε το κέντρο του.
Ο Ευστάθιος Λιανός Λιάντης είναι αν. καθηγητής Γεωπολιτικής της Θρησκείας και Θρησκευτικής Διπλωματίας του Πανεπιστημίου Αθηνών
Η σκέψη μας πασχίζει ανέκαθεν να εξημερώσει το άγνωστο κατασκευάζοντας νοητά οχυρά. Πλάθουμε εσχατολογικά οράματα και συνεκτικά φιλοσοφικά συστήματα, προκειμένου ν’ αντέξουμε το βάρος της θνητότητας, πιστεύοντας πως η Ιστορία διαθέτει εγγενή σκοπό. Το σκοτάδι της συγκεκριμένης νύχτας κατεδαφίζει σαρωτικά αυτά τα καταφύγια. Ο πυρήνας των πρώτων πιστών βίωσε την ολοκληρωτική διάψευση κάθε προσδοκίας, καθώς η νικηφόρος πορεία προς τη λύτρωση συνετρίβη πάνω στον βράχο του Γολγοθά. Εκείνην τη στιγμή, η βεβαιότητα παραχώρησε τη θέση της σ’ έναν πρωτόγονο, εντελώς σωματικό τρόμο. «Πέπαυται τόλμα Μαθητών». Το ιστορικό γίγνεσθαι αρνήθηκε να υπακούσει στην υπόσχεση της Σωτηρίας, συνθλίβοντας το όραμα κι επιτρέποντας στον φόβο της εγκατάλειψης να κυριαρχήσει ανεμπόδιστος.
Κάπου ανάμεσα στο Σώμα και τον Τάφο χωράει ολόκληρη η θλίψη του κόσμου. Ο υμνωδός μεταβολίζει το μέγα χωρικό αίνιγμα και το τρέπει σε θρήνο. Κλαίει τον Δημιουργό των αστερισμών, που δέχεται να μικρύνει ως την ασφυξία του χώματος. Σαν να εκδικείται η ύλη το άπειρο, κι ο Αχώρητος να χωρά στην ελάχιστη σχισμή ενός τάφου· «συστείλαί σε, τον αχώρητον εν μνήματι σμικρώ». Οι μαθητές βρέθηκαν ξαφνικά εγκλωβισμένοι ανάμεσα σε δύο αντίρροπες δυνάμεις. Στη μία πλευρά, στεκόταν η νωπή ανάμνηση των θαυμάτων, η ζωντανή, ακόμα, ηχώ της διδασκαλίας, που υποσχόταν την υπέρβαση της φθοράς. Στην άλλη πλευρά, ορθωνόταν ο παγωμένος όγκος της απώλειας με τον Λόγο λάφυρο στα χέρια της φθοράς. Το άρτιο κάλλος κειτόταν ολότελα ξένο προς τη ζωή. Κι όσο η συνείδηση ζητούσε πέρασμα τόσο το κενό άνοιγε την ανέκφραστη έκτασή του κι έμενε εκεί, άθικτο. Το σκοτάδι απαιτούσε να βιωθεί στην ολότητά του, δίχως καμίαν εγγύηση για την αυριανή ημέρα.
Όταν το φως υποχωρεί, τα όρια των πραγμάτων διαλύονται κι η όραση χάνει τη συνήθη ευκρίνειά της, αναγκάζοντας τον νου να πλάθει σκιές. Η κάθοδος στον Άδη συνεπάγεται την απώλεια κάθε ελέγχου, την πλήρη παραίτηση από κάθε αξίωση ισχύος απέναντι στο άγνωστο. Στον κλειστό χώρο του μνημείου, η ύπαρξη στερείται τα συνήθη ερείσματά της. Η εκκλησιαστική ποίηση, αντιλαμβανόμενη το βάρος αυτού του υπαρξιακού μετεωρισμού, μεταφέρει τη θεολογία στο εμπειρικό επίπεδο του μητρικού σπαραγμού. Το μοιρολόι για το γλυκύ έαρ, τη γλυκιά άνοιξη, η οποία βασιλεύει πια κάτω από το χώμα, γειώνει το θείο δράμα στο μέτρο του ανθρώπου. Αναγκάζει το άτομο να αισθανθεί την ευθραυστότητά του απέναντι στην τεράστια, ανεξερεύνητη σιωπή του σύμπαντος.
Ο νεωτερικός κόσμος ζει μέσα στην ευμένεια της αδιάκοπης προόδου, εξορίζοντας συστηματικά το πένθος απ’ όλες τις πτυχές του βίου, προκειμένου ν’ αποφύγει την επαφή με το τραύμα. Η παράδοση της Μεγάλης Παρασκευής, στον αντίποδα αυτής της τακτικής, επιβάλλει την άφοβη σπουδή στην οδύνη. Αξιώνει σεβασμό απέναντι στη θνητότητα, επιτρέποντας στον πόνο να αναπνεύσει χωρίς εφήμερα, παυσίπονα αφηγήματα. Η σιγή της επιτάφιας νύχτας αισθητοποιείται ως διαρκής μνημείωση της ανθρώπινης περατότητας. Τα χέρια, που θα σηκώσουν τον λίθο, είναι ακόμη τυλιγμένα σε σάβανα. Όμως, η γη διψά στο κατώφλι του μνήματος. Ακούμε ήδη τον χτύπο από το πέλμα του Θεού, που περπατά στα σκοτεινά, αναζητώντας πέρασμα προς το φως· «Ναι έρχομαι ταχύ. Αμήν, ναι έρχου, Κύριε Ιησού».
Όπως κάθε χρόνο, στη διάρκεια της Μεγάλης Εβδομάδας, όλο το Χριστιανορθόδοξο ποίμνιο συρρέει στις εκκλησίες, όπου με κατάνυξη παρακολουθεί και μετέχει πνευματικά στην αναπαράσταση του λυτρωτικού για την ανθρώπινη ύπαρξη Θείου Δράματος.
Στη μέθεξη τούτη του πιστού με όλα τα στάδια που οδηγούν στη σταυρική πορεία κι από εκεί στο ασύλληπτο θαύμα της Ανάστασης, σημαντικό ρόλο διαδραματίζει η απαράμιλλη μυσταγωγία που δημιουργούν οι ψαλμοί κι οι ύμνοι που αναπέμπονται από τους ψάλτες και τους κληρικούς. Είναι η κατανυκτική μελωδία τούτων των σεπτών ασμάτων, η άκρατη λυρικότητα κι ο άχραντος, θείος, συμβολισμός τους, που πλημμυρίζουν με την ανείπωτη υποβλητικότητά τους τις ψυχές των πιστών, που συμμετέχουν στο λειτουργικό δράμα που εξελίσσεται μέσα στις εκκλησιές και ζωπυρώνει το θρησκευτικό συναίσθημα με το κάλλος της εμπνευσμένης από το ένθεο πάθος δημιουργίας.
Η ψαλτική τέχνη κι η καλλιέργεια του βυζαντινού μέλους έχει μία μακρά παράδοση, αλλά δεν είναι μόνο ένα συμπληρωματικό κομμάτι στην ορθόδοξη λειτουργία. Έχει μία αυτόνομη μουσική αξία, που μάλιστα στα πρόσωπα μεγάλων εκτελεστών, όπως οι Σίμων Καρράς και Λυκούργος Αγγελόπουλος έχουν έχουν βρει όχι μόνον μεγάλους εκτελεστές και συνεχιστές της, αλλά κυρίως μεγάλους δασκάλους κι εμπνευστές για τη συνέχισή της από τις νεότερες γενιές. Η ψαλτική τέχνη δεν είναι απλά μία τεχνική κι η μαθητεία δεν είναι ένας επαγγελματικός προσανατολισμός, ούτε και μία ροπή ενός θεοσεβούς προς την υμνολογία. Παράλληλα με τη θρησκευτική αποστολή είναι συνάμα και μία μουσική τέχνη, που η Εκκλησία και οι θεολογικές σχολές, αλλά και άλλοι θεσμοί, όπως Ωδεία, αντιλαμβάνονται πως πρέπει να υπηρετούν και να επικοινωνούν, διασώζοντας και τη μελικότητα, την μουσική υψιπέτεια, αλλά και την αισθητική και θρησκευτική διάσταση της βυζαντινής μουσικής. Μία αποστολή, που με πολλά προγράμματα, που περιλαμβάνουν μαθήματα ιστορίας και μουσικολογίας, πολλά εργαστήρια κι εκδηλώσεις, που πέρα από τα λειτουργικά καθήκοντα της ψαλτικής, βοηθούν να εξακτινώνεται η μοναδική αυτοτελής μουσική μεγαλοσύνη του βυζαντινού μέλους.
Το ΑΠΕ-ΜΠΕ απευθύνθηκε σε τρεις από τους σημαντικότερους φορείς που επί χρόνια άοκνα κι επάξια διδάσκουν, καλλιεργούν και διαδίδουν το βυζαντινό μέλος: Το Ίδρυμα Βυζαντινής Μουσικής της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών, το Τμήμα Βυζαντινής Μουσικής του Ωδείου Αθηνών και το τμήμα Βυζαντινής Μουσικολογίας του Παν/μιου Αθηνών (ΕΚΠΑ), το οποίο μάλιστα λειτουργεί και ειδικό επιμορφωτικό πρόγραμμα με τίτλο: «Βυζαντινή Μουσική: Από τη Φιλοσοφία στην Πράξη», το οποίο ξεκινά στις 22 Απριλίου.
Μαθητές από 10 έως 70 ετών!
Αλλά εύλογα γεννάται το ερώτημα: Σε ποιούς απευθύνονται τούτες οι σχολές; Όπως τονίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ και τον Γιώργη-Βύρωνα Δάβο ο Γεν. Διευθυντής του Ιδρύματος Μουσικής της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών και διευθυντής της Σχολής Βυζαντινής Μουσκής του Ιδρύματος, Αρχιμανδρίτης π. Ειρηναίος Νάκος: «Το ίδρυμα μουσικής της ιεράς αρχιεπισκοπής Αθηνών απευθύνεται σε όλους τους φιλόμουσους νέους, νέες και μεγαλύτερους που αισθάνονται την ανάγκη να ασχοληθούν με το ποιητικό μέρος της θεολογίας των πατέρων της εκκλησίας μας που ντύνονται με τη μουσική των Ελλήνων, τη βυζαντινή εκκλησιαστική μουσική η οποία επίσης ντύνει μουσικά και τα παραδοσιακά μας τραγούδια!».
Το ίδιο, «σε όλους ανεξαιρέτως» απαντά κι ο Παναγής Μιχαλιτσιάνος , διευθυντής του Τμήματος Βυζαντινής Μουσικής του Ωδείου Αθηνών, προσθέτοντας πως «μόνες προϋποθέσεις, το σχετικο φωνητικό τάλαντο και η ακουστική αντίληψη. Η Βυζαντινή Μουσική, αλλά και κάθε είδους μουσική, σχεδόν όλες τις φορές εκκινεί απο την αναζήτηση του μαθητή να ανακαλύψει τι είναι αυτο που ακουει και τον μαγεύει, τον ταξιδεύει, του γεννά ερωτήματα και απαντήσεις, του μιλά στην καρδιά και το νου. Η επαγγελματική απασχόληση είναι κάτι που ενδεχομένως να προκύψει στην πορεία. Εάν ξεκινήσει όμως, κανείς με αυτό το σκεπτικό, το πιθανότερο είναι πως θα αποτύχει».
Την πτυχή της «ουσιαστικότερης γνωριμίας με τις ποικίλες πτυχές και παραμέτρους του ελληνικού μουσικού πολιτισμού» προσθέτει κι ο Αχιλλέας Χαλδαιάκης, καθηγητής Βυζαντινής Μουσικολογίας και Ψαλτικής Τέχνης στο Τμήμα Μουσικών Σπουδών του ΕΚΠΑ, ως μία επιπλέον παράμετρο, πέρα από την επιθυμία «όλων ανεξαιρέτως» όσων «γνωρίζουν ή επιθυμούν να μάθουν την τέχνη της ψαλτικής σε επίπεδο θεωρίας και πράξης».
Μπορεί μεν το πρόγραμμα του Τμήματος του ΕΚΠΑ, ως πιο εξειδικευμένο, να απευθύνεται «σε ηλικίες από 18 και άνω», στα άλλα δύο τμήματα όμως, της Ιεράς Αρχιεπισκοπής και του Ωδείου, το ενδιαφέρον είναι μεγάλο και καλύπτει ένα ευρύ ηλικιακό φάσμα: «Έχουμε μαθητές, γυναίκες και άνδρες, από την ηλικία των 10 ετών μέχρι και την ηλικία των 70!», τονίζει ο π. Ειρηναίος Νάκος, ενώ ο κ. Μιχαλιτσιάνος δηλώνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ πως «στα μαθήματα συμμετέχουν άνθρωποι όλων των ηλικιών. Με ιδιαίτερη χαρά βλέπουμε και όλο και περισσότερες γυναίκες να εκδηλώνουν ενδιαφέρον».
Εξωστρέφεια με δημόσιες εκδηλώσεις και συναυλίες για το κοινό
Αλλά ποιό είναι το ενδιαφέρον του κοινού και κυρίως, των φορέων για τη βυζαντινή μουσική έξω από το λειτουργικό κομμάτι της και το προσωπικό ενδιαφέρον; Οι ίδιες οι Σχολές δείχνουν σημαντική εξωστρέφεια και πλησιάζουν το ευρύτερο κοινό, προβάλλοντας το έργο τους και παρουσιάζοντας και τη μουσική σημασία του βυζαντινού μέλους, πέρα από τη λειτουργική του διάσταση.
«Το ενδιαφέρον από δήμους και περιφέρειες είναι αρκετά μεγάλο με πρωταγωνιστή βέβαια την ιερά αρχιεπισκοπή Αθηνών η οποία έχει αναλάβει την κάλυψη των διαφόρων λειτουργικών αναγκών, αλλά και από ιδιώτες οι οποίοι συνδράμουν σε συναυλίες και μουσικές εκδηλώσεις», υπογραμμίζει ο π. Ειρηναίος Νάκος. Από την πλευρά του ο κ. Μιχαλιτσιάνος σημειώνει: «Το ίδιο το Ωδείο εκτιμά και στηρίζει τη δουλειά και την προσπάθεια που καταβάλλεται στο τμήμα. Ωστόσο, θεωρώ ότι σε επίπεδο Πολιτείας η Βυζαντινή Μουσική δεν κατέχει ακόμη τη θέση που της αρμόζει στο πολιτιστικό και κοινωνικό γίγνεσθαι. Πρόκειται για μια υπερχιλιετή μουσική παράδοση, η οποία δεν τυγχάνει της προβολής και του ενδιαφέροντος που θα της αναλογούσαν».
Την ιδιαίτερη σχέση που αφορά το ενδιαφέρον για τη βυζαντινή μουσική και για τα δικά του μαθήματα στο ΕΚΠΑ τονίζει ο κ. Χαλδαιάκης καθώς «τα παρακολουθούν όσες και όσοι εγγράφονται στο Τμήμα κατόπιν επιτυχίας τους στις πανελλήνιες εξετάσεις ή κατόπιν κατατακτηρίων εξετάσεων». Βέβαια, υπογραμμίζει, στο πλαίσιο της μουσικής παιδείας «υφίσταται γενικότερο ενδιαφέρον για τις επιμέρους μουσικές δραστηριότητες του Τμήματος και από διάφορους κατά καιρούς φορείς, σε εκδηλώσεις των οποίων συμβάλλουν τα μουσικά σχήματα του Τμήματος».
Για τον λόγο αυτό, οι Σχολές αυτές της Βυζαντινής Μουσικής πέρα από τα μαθήματα διοργανώνουν μία πλειάδα από δραστηριότητες, συναυλίες κι εκδηλώσεις. «Η σχολή διοργανώνει πρωτίστως, μαθητικές συναυλίες, ούτως ώστε να υπάρχει εξωστρέφεια της σπουδής των μαθητών μας, αλλά και μεγάλες συναυλίες και παρουσιάσεις τόσο στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών όσο και πρόσφατα στο Ηρώδειο», μας ενημερώνει ο π. Ειρηναίος Νάκος. Ο δε, κ. Μιχαλιτσιάνος τονίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ πως «η Σχολή οργανώνει καποιες συναυλίες, ιδίως την περιοδο προ της Μεγάλης Εβδομάδας», προσθέτοντας ότι «συντομα επιθυμώ να ξεκινησουμε και καποιο κυκλο σεμιναρίων, που άλλα θα απευθύνονται στους γνώστες της ψαλτικής και άλλα και σε ευρύτερο κοινό».
Όσο για το τμήμα του ΕΚΠΑ, ο κ. Χαλδαιάκης τονίζει πως «εκτός από τα μαθήματα, οργανώνονται ερευνητικά ακαδημαϊκά προγράμματα, αλλά και πρακτικές ασκήσεις των φοιτητών και φοιτητριών σε παιδαγωγικές δομές, καθώς τέλος και συναυλίες βυζαντινής μουσικής, από τον αντρικό και τον γυναικείο χορό του Τμήματος».
Η σημασία των ύμνων της Μεγάλης Εβδομάδας
Αλλά τις ημέρες τούτες βρισκόμαστε στην περίοδο της Μεγάλης Εβδομάδας και του Πάσχα. Μία εβδομάδα, που χάρις σε τούτο το μέλος–το οποίο που για ν’ ακολουθήσουμε τον λυρισμό του μεγάλου Αλεξανδρινού ποιητή, που ένιωθε στους ομότεχνούς του της υμνωδίας τη μεγαλοπρέπεια του ρήματος και της μελωδίας– «με τες λειτουργικές φωνές και συμφωνίες(…)» ο νούς μας «πιαίνει σε τιμές μεγάλες της φυλής μας,/στον ένδοξό μας Βυζαντινισμό». Ποιά είναι η μελική και συμβολική σημασία των ύμνων αυτών στη λειτουργία του Θείου Δράματος και στη βεβαίωση του χριστιανικού αισθήματος στα στήθη και το πνεύμα των πιστών;
«Ας φανταστούμε πως βρισκόμαστε μέσα σ’ έναν ιερό ναό σε μία ακολουθία μίας ώρας, χωρίς βυζαντινή μουσική, δηλαδή ακούγοντας μόνο ανάγνωση από το ποιητικό κείμενο, το αποτέλεσμα θα ήταν στο πρώτο τέταρτο ή εικοσάλεπτο να έχουμε ήδη επιβληθεί σε σωματική και ψυχική κούραση, η μουσική τι έρχεται να κάνει; επενδύει τα ποιητικά κείμενα και ανάλογα με το νόημα των κειμένων αυτών χρησιμοποιεί τους αυτούς ήχους της βυζαντινής μουσικής ούτως ώστε τα κείμενα να έρχονται πιο εύκολα, όμορφα & καρδιακά στην ψυχή του πιστού! Είμαι βέβαιος πως όλοι, ακόμα και οι πιο χαλαροί ξέρουν να ψάλλουν το “Η ζωή εν τάφω” και το “Χριστός Ανέστη”», μας περιγράφει εύγλωττα ο Αρχιμανδρίτης π. Ειρηναίος Νάκος.
Στην απαράμιλλη σημασία και αξία των ύμνων της Μεγάλης Εβδομάδας πλειοδοτεί κι ο κ. Μιχαλιτσιάνος, υπογραμμίζοντας πόσο αυτή η περίοδος «αποτελεί το αποκορύφωμα του λατρευτικού έτους της Ορθόδοξης Εκκλησίας, με τους ύμνους να διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στη βίωση των Παθών και της Αναστάσεως. Πρόκειται για υμνογραφικά αριστουργήματα, υψηλής αισθητικής και νοήματος, που η βυζαντινή μελωδία, με την κατάλληλη επιλογή των ήχων, έρχεται για να τα ντύσει και να τα λαμπρύνει ακόμη περισσότερο. Και όλα αυτά, με σκοπό τη βίωση των Αχράντων Παθών, της Σταύρωσης και της Ανάστασης του Χριστού».
Όπως εμπεριστατωμένα τονίζει κι ο κ. Χαλδαιάκης «κατά τη Μεγάλη Εβδομάδα βιώνεται μια νοητή οδοιπορία (με τη συνδρομή της εικόνας [των δρωμένων, της εικονογραφίας] και του ήχου [του λόγου (υμνογραφίας), του μέλους και του ρυθμού]) στο θείο Πάθος». Όπως τονίζει: «Με τον λόγο και το μέλος [μέσα σε μιαν αέναη ανακύκληση των βυζαντινών ήχων», τα «πυκνά θέματα», που η «υμνογραφία συγκεντρώνει ό,τι εκλεκτό και ανυπέρβλητο συνέθεσαν οι ποιητές της Εκκλησίας», η μουσική «φτάνει στο αποκορύφωμά της κι ο πιστός (ακροατής και μέτοχος παρακολουθεί συμβολικά και πραγματικά την ήρεμη πορεία του Ιησού προς το εκούσιο πάθος και την Ανάσταση». Και προσθέτει: «Μπροστά στο θεολογικό και πνευματικό βάθος των ιερών τελετών μόνο η ιερή σιγή του θάμβους θα άρμοζε. Τα μεγάλα προκαλούν πάντοτε δέος. Είναι τόσο ανθρώπινο, αλλά και τόσο θεοπρεπές το συναίσθημα αυτό». Και καταλήγει λέγοντας πως «έχουμε εδώ ένα ‘μοναδικό ως προς την αρτιότητά του μουσικο-λατρευτικό πρόγραμμα πνευματικής χειραγώγησης και μυσταγωγίας» που «η Εκκλησία χρησιμοποιεί δεξιότατα για να οδηγήσει μυστικά τους πιστούς στην ένδοξη Ανάσταση του Χριστού’ κι όπως λέει ο άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης, μεταβαίνοντας από τους άλλους ύμνους στους ύμνους της Μ. Εβδομάδας ‘μεταβαίνουμε από τα απλά άσματα στα άσματα των ασμάτων… και από φωνές αγγελικές και χερουβικές σ’ αυτά τα λόγια του Θεού’».
Μέσα από τις σχολές Βυζαντινής μουσικής, το είδος αυτό αποκτά μία πλατύτερη σημασία. Ανακτά την κορυφαία θέση που κατέχει στην παράδοση της ελληνικής μουσικής, σαν ένα όργανο μετάδοσης όχι μόνον της φωτοδότρας πίστης, αλλά και της γλώσσας και του πνεύματος του πολιτισμού μας, τα οποία κράτησε ζωντανά ακόμη και σε δύσκολους καιρούς. Το βυζαντινό μέλος αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της παραδοσιακής μουσικής μας και πάντα θα συνεχίζει να υπηρετεί τόσο τα εκκλησιαστικά, όσο και τα κοσμικά της αιτήματα. Κι οι σχολές βυζαντινής μουσικής αποδεικνύουν πως υπηρετούν αυτήν την υψηλή αποστολή.
Γιώργης-Βύρων Δάβος
ΑΠΕ-ΜΠΕ
ΟΠΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ:
1)Πλάνα από συναυλία Τμήματος Βυζαντινής Μουσικής Ωδείου Αθηνών (ΠΗΓΗ ΑΠΕ-ΜΠΕ κάμερα Κ. Σοροβός)
Στις καλύτερες οικονομίες της ευρωζώνης κατέταξε την Ελλάδα η γενική διευθύντρια του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα, μιλώντας σε εκδήλωση του Ταμείου ενόψει της Εαρινής Συνόδου, σύμφωνα με ενημέρωση από το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στον Έλληνα υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκο Πιερρακάκη, επισημαίνοντας ότι η εκλογή του στην προεδρία του Eurogroup επιβεβαιώνει την αποκατάσταση της αξιοπιστίας της χώρας και την ενισχυμένη παρουσία της στον πυρήνα των ευρωπαϊκών εξελίξεων. Παράλληλα, αναφερόμενη στην κρίση της προηγούμενης δεκαετίας και στις δύσκολες μεταρρυθμίσεις που υλοποιήθηκαν, η κ. Γκεοργκίεβα υπογράμμισε ότι η πρόοδος της Ελλάδας αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα του πώς η πολιτική βούληση, η συνέπεια και η προσήλωση στις αλλαγές μπορούν να οδηγήσουν σε ισχυρή ανάκαμψη.
Η επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου δήλωσε χαρακτηριστικά:
«Θέλω να κάνω μια ιδιαίτερη αναφορά σε χώρες όπως η Ελλάδα, η Ιρλανδία και η Πορτογαλία. Βρέθηκαν σε μια τεράστια κρίση, την κρίση της ευρωζώνης. Είμαι πολύ ευγνώμων στις ομάδες μας στο ΔΝΤ για τη δουλειά που έκανε το Ταμείο με αυτές τις χώρες. Και δείτε τις τώρα: είναι από τις οικονομίες με τις καλύτερες επιδόσεις στην Ευρώπη. Και πώς το κατάφεραν; Σφίγγεις τα δόντια, κάνεις τα δύσκολα, παίρνεις τους ανθρώπους μαζί σου. Και το γεγονός ότι σήμερα ο πρόεδρος της ευρωζώνης είναι ο Έλληνας υπουργός Οικονομικών το επιβεβαιώνει. Η πολιτική βούληση, η δέσμευση και η ικανότητα να κάνεις δύσκολες μεταρρυθμίσεις, αποδίδουν».
Τρεις διαφορετικές μελέτες διαπιστώνουν λιγότερο γνωστούς παράγοντες που συντελούν σε χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης άνοιας: τη φυτοφαγική διατροφή, την αυξημένη σωματική δραστηριότητα, τον επαρκή ύπνο, αλλά και την αισιοδοξία.
Σε μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Journal of the American Geriatrics Society», επιστήμονες ανέλυσαν δεδομένα για 9.071 γνωστικά υγιή άτομα που συμμετείχαν στην αμερικανική Μελέτη Υγείας και Συνταξιοδότησης και παρακολουθήθηκαν για έως και 14 χρόνια και διαπίστωσαν ότι η αυξημένη -σε σχέση με τον μέσο όρο- αισιοδοξία συσχετίστηκε με 15% χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης άνοιας, έπειτα από προσαρμογή των αποτελεσμάτων για ηλικία, φύλο, εθνικότητα, εκπαίδευση, κατάθλιψη και σοβαρές παθήσεις.
Η υιοθέτηση μιας υγιεινής φυτοφαγικής διατροφής, ακόμα και σε ηλικία άνω των 60 ετών, σχετίζεται επίσης με χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης Αλτσχάιμερ και άλλων μορφών άνοιας σε σύγκριση με την κατανάλωση φυτοφαγικής διατροφής χαμηλότερης ποιότητας. Αντίθετα, η κατανάλωση μιας ανθυγιεινής φυτοφαγικής διατροφής, πλούσιας σε πρόσθετα σάκχαρα, επεξεργασμένα δημητριακά και πατάτες που καταναλώνονται ως μέρος επεξεργασμένων γευμάτων ή fast food, σχετίζεται με υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης άνοιας.
Τα παραπάνω προκύπτουν από μελέτη που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό της Αμερικανικής Ακαδημίας Νευρολογίας Neurology και στην οποία συμμετείχαν 92.849 άτομα με μέσο όρο ηλικίας τα 59 έτη στην αρχή της. Μια υγιεινή φυτοφαγική διατροφή δίνει προτεραιότητα στα δημητριακά ολικής άλεσης, τα φρούτα, τα λαχανικά, τα φυτικά έλαια, τους ξηρούς καρπούς και τα όσπρια.
Οι συμμετέχοντες συμπλήρωσαν ερωτηματολόγια διατροφής στην αρχή της μελέτης και έπειτα παρακολουθήθηκαν για έντεκα χρόνια κατά μέσο όρο. Οι επιστήμονες διευκρινίζουν πάντως ότι η μελέτη δεν αποδεικνύει ότι η κατανάλωση μιας φυτικής διατροφής υψηλότερης ποιότητας προκαλεί χαμηλότερο κίνδυνο άνοιας, απλώς δείχνει μια συσχέτιση.
Σωματική δραστηριότητα και ύπνος
Μια άλλη μετα-ανάλυση 69 ερευνών που αφορούν εκατομμύρια ενήλικες ηλικίας 35 ετών και άνω, αναδεικνύει τη σημασία της σωματικής δραστηριότητας και της διάρκειας ύπνου για τη μείωση του κινδύνου άνοιας.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της μελέτης, που δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό ανοιχτής πρόσβασης PLOS One, η τακτική σωματική δραστηριότητα, ο λιγότερος χρόνος καθιστικής ζωής και ο νυχτερινός ύπνος διάρκειας 7-8 ωρών μειώνουν τον κίνδυνο άνοιας.
Συγκεκριμένα, η τακτική σωματική δραστηριότητα συσχετίστηκε κατά μέσο όρο με 25% χαμηλότερο κίνδυνο άνοιας στις 49 μελέτες που αναλύθηκαν. Ωστόσο, οι ερευνητές εντόπισαν σημαντική ετερογένεια μεταξύ των μελετών.
Ο λίγος ύπνος κάτω από επτά ώρες και ο υπερβολικός ύπνος πάνω από οκτώ ώρες συσχετίστηκαν με 18% και 28% υψηλότερο κίνδυνο άνοιας, αντίστοιχα, σε σύγκριση με τον βέλτιστο νυχτερινό ύπνο 7-8 ωρών. Και πάλι βέβαια οι ερευνητές επισημαίνουν ότι υπήρξε μεγάλη ετερογένεια μεταξύ των 17 μελετών που αναλύθηκαν. Τέλος, η παρατεταμένη καθιστική ζωή, περισσότερες από οκτώ ώρες την ημέρα, συσχετίστηκε με 27% υψηλότερο κίνδυνο άνοιας.
Οι ερευνητές διευκρινίζουν ότι ενώ ο σχεδιασμός της μελέτης δεν μπορεί να δείξει αιτιολογική σχέση μεταξύ της σωματικής δραστηριότητας, του ύπνου και της άνοιας, τα ευρήματα υποδηλώνουν μια συσχέτιση.
Χρησιμοποιούμε cookies για να σας προσφέρουμε την καλύτερη δυνατή εμπειρία στη σελίδα μας. Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε τη σελίδα, θα υποθέσουμε πως είστε ικανοποιημένοι με αυτό.
