Σημαντικά ευρήματα μη συμμόρφωσης ανέδειξαν οι προενταξιακοί επιτόπιοι έλεγχοι που πραγματοποιήθηκαν σε παραγωγούς οι οποίοι είχαν υποβάλει αίτηση ένταξης στις δράσεις βιολογικής μελισσοκομίας και βιολογικής κτηνοτροφίας, κάτι που είχε ως αποτέλεσμα την ακύρωση των προγραμμάτων βιολογικής μελισσοκομίας και βιολογικής κτηνοτροφίας, συνολικού ύψους 134 εκατ. ευρώ.

Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσιάστηκαν πρόσφατα από τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτη Σχοινά, τα τελευταία χρόνια ο αριθμός των βιολογικών παραγωγών υπερτριπλασιάστηκε, καθώς αυξήθηκε από 34.000 το 2020 σε 119.000 το 2024, καταγράφοντας αύξηση 250%. Την περίοδο 2017-2024 καταβλήθηκαν σε παραγωγούς ενισχύσεις ύψους 1,265 δισ. ευρώ για την εφαρμογή μεθόδων βιολογικής παραγωγής.

Υψηλή ήταν και η ζήτηση για τις νέες δράσεις βιολογικής παραγωγής, υπερκαλύπτοντας τους διαθέσιμους πόρους. Ειδικότερα, στη γεωργία, με προϋπολογισμό 172 εκατ. ευρώ, οι αιτήσεις ανήλθαν σε 398 εκατ. ευρώ, δηλαδή υπερκάλυψη 231%. Στη βιολογική μελισσοκομία, με προϋπολογισμό 19 εκατ. ευρώ, οι αιτήσεις έφτασαν τα 166 εκατ. ευρώ, υπερκαλύπτοντας τον προϋπολογισμό κατά 874%. Στη βιολογική κτηνοτροφία, με προϋπολογισμό 115 εκατ. ευρώ, οι αιτήσεις ανήλθαν σε 136 εκατ. ευρώ, δηλαδή κάλυψη 118%.

Σε αυτό το πλαίσιο, πραγματοποιήθηκαν για πρώτη φορά προενταξιακοί επιτόπιοι έλεγχοι σε παραγωγούς που είχαν υποβάλει αίτηση για ένταξη στις δράσεις βιολογικής μελισσοκομίας και κτηνοτροφίας. Συνολικά ελέγχθηκαν 737 παραγωγοί, εκ των οποίων 380 στη μελισσοκομία και 357 στην κτηνοτροφία.

«Η βιολογική παραγωγή είναι στρατηγική προτεραιότητα για την ελληνική γεωργία, αλλά με την προϋπόθεση να είναι πραγματικά – και όχι στα χαρτιά – βιολογική. Η ανάπτυξή της πρέπει να στηρίζεται στην αξιοπιστία, τη διαφάνεια και την πλήρη τήρηση των κανόνων. Τα στοιχεία των ελέγχων είναι σαφή και πολύ ανησυχητικά και προφανώς δεν μπορούν να αγνοηθούν», δήλωσε στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο γενικός γραμματέας Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και πρόεδρος της Task Force για τη βιολογική παραγωγή, Σπύρος Πρωτοψάλτης.

Όπως πρόσθεσε, «όταν δηλώνονται εκατοντάδες κυψέλες και στον επιτόπιο έλεγχο εντοπίζονται ελάχιστες ή άδειες, όταν δηλώνονται ζώα που δεν υπάρχουν, τότε είναι προφανές ότι απαιτούνται αποφασιστικές παρεμβάσεις, με μοναδικό γνώμονα να θωρακίσουμε την αξιοπιστία της βιολογικής παραγωγής και να προστατεύσουμε τόσο τους καταναλωτές όσο και τους έντιμους παραγωγούς».

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα των ελέγχων, στο 35% των περιπτώσεων εντοπίστηκαν ευρήματα μη συμμόρφωσης, ενώ το 20,5% των παραγωγών αποχώρησε οικειοθελώς μετά την ανακοίνωση της διενέργειας ελέγχων. Συνολικά, ποσοστό 55,5% είτε αποχώρησε είτε παρουσίασε ευρήματα.

Στη μελισσοκομία, από τους 380 ελέγχους, το 27% είχε ευρήματα, ενώ το 16% των παραγωγών αποχώρησε οικειοθελώς. Συνολικά, το 43% των περιπτώσεων είτε είχε ευρήματα είτε αποχώρησε. Στην κτηνοτροφία, από τους 357 ελέγχους, το 44% είχε ευρήματα και το 25% αποχώρησε οικειοθελώς. Συνολικά, το 69% των περιπτώσεων είτε είχε ευρήματα είτε αποχώρησε.

Ενδεικτικά, στους επιτόπιους ελέγχους στη βιολογική μελισσοκομία καταγράφηκαν περιπτώσεις όπου είχαν δηλωθεί 205 κυψέλες ή παραφυάδες και βρέθηκαν 34, ενώ σε άλλη περίπτωση είχαν δηλωθεί 130 και βρέθηκαν 3.

Καταγράφηκε επίσης περίπτωση όπου είχαν δηλωθεί 111 κυψέλες ή παραφυάδες, οι οποίες κατά τον έλεγχο βρέθηκαν όλες άδειες, καθώς και περίπτωση όπου είχαν δηλωθεί 130 και βρέθηκαν 30.

Αντίστοιχα, στη βιολογική κτηνοτροφία, οι έλεγχοι ανέδειξαν αποκλίσεις μεταξύ δηλωθέντων και πραγματικά εντοπισθέντων ζώων. Σε μία περίπτωση είχαν δηλωθεί 446 αίγες και κατά τον επιτόπιο έλεγχο βρέθηκαν 164. Σε άλλη περίπτωση είχαν δηλωθεί 22 βοοειδή και βρέθηκαν 9, ενώ σε τρίτη περίπτωση είχαν δηλωθεί 88 βοοειδή και βρέθηκαν 49.

Παράλληλα, από τον ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ ελέγχθηκαν και οι 16 εγκεκριμένοι Οργανισμοί Ελέγχου και Πιστοποίησης βιολογικής παραγωγής. Από τους ελέγχους προέκυψαν μέτρα αναστολής και χρηματικά πρόστιμα. Συνολικά επιβλήθηκαν 8 χρηματικά πρόστιμα σε 6 φορείς πιστοποίησης, ενώ αποφασίστηκε εξάμηνη αναστολή έγκρισης σε 3 φορείς. Σημειώνεται ότι τον Αύγουστο του 2025 το Εθνικό Σύστημα Διαπίστευσης του υπουργείου Ανάπτυξης είχε επίσης προχωρήσει σε αναστολή διαπίστευσης 2 φορέων πιστοποίησης.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και τα στοιχεία για την ένταση των υποχρεωτικών ετήσιων ελέγχων των παραγωγών από ελεγκτές των φορέων πιστοποίησης. Σε ορισμένες περιπτώσεις καταγράφηκε μεγάλος αριθμός ελέγχων από τον ίδιο ελεγκτή μέσα στην ίδια ημέρα ή σε διαδοχικές ημέρες.

Ενδεικτικά, ένας ελεγκτής εμφανίζεται να έχει πραγματοποιήσει 7 επιτόπιους ελέγχους παραγωγών στις 22 Απριλίου 2025, 11 ελέγχους στις 23 Απριλίου, 15 ελέγχους στις 24 Απριλίου και 13 ελέγχους στις 25 Απριλίου. ‘Αλλος ελεγκτής εμφανίζεται με 11 ελέγχους στις 11 Ιουνίου, 10 στις 12 Ιουνίου και 10 στις 13 Ιουνίου, ενώ τρίτος ελεγκτής εμφανίζεται με 6, 7 και 8 ελέγχους ημερησίως σε τρεις διαδοχικές ημέρες.

Τα στοιχεία αυτά, σύμφωνα με αρμόδιες πηγές, αναδεικνύουν την ανάγκη αυστηρότερης εποπτείας όχι μόνο των παραγωγών, αλλά και της ποιότητας, της πληρότητας, της αξιοπιστίας και της ιχνηλασιμότητας των ελέγχων που διενεργούνται από τους φορείς πιστοποίησης.

Με βάση τα ευρήματα, το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ανακοίνωσε την ακύρωση των δράσεων βιολογικής κτηνοτροφίας και μελισσοκομίας, το «πάγωμα» νέων δράσεων βιολογικής παραγωγής στο Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης 2021-2027, την αναδιάρθρωση του θεσμικού πλαισίου και τη δημιουργία νέου συστήματος ελέγχων, με βάση τις προτάσεις της Task Force για τη βιολογική παραγωγή, καθώς και το «πάγωμα» εγκρίσεων νέων φορέων πιστοποίησης μέχρι την εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων.

Το ΥΠΑΑΤ έχει κοινοποιήσει τα παραπάνω στη Γενική Διεύθυνση Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και βρίσκεται σε συνεχή επικοινωνία και συνεργασία με την DG AGRI για τις απαραίτητες ενέργειες.

«Ο στόχος μας δεν είναι να τιμωρήσουμε συλλήβδην έναν ολόκληρο κλάδο. Αντίθετα, θέλουμε να προστατεύσουμε τους πραγματικούς παραγωγούς που εργάζονται σωστά, τηρούν τους κανόνες και επενδύουν στην πράξη στη βιολογική παραγωγή. Γι’ αυτό προχωράμε σε νέο πλαίσιο ελέγχων, πιο αυστηρές κυρώσεις, καλύτερη ιχνηλασιμότητα και αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων. Η χώρα μπορεί και πρέπει να πετύχει τον ευρωπαϊκό στόχο για τα βιολογικά, αλλά αυτό έχει αξία μόνο αν η βιολογική παραγωγή είναι πραγματική και ποιοτική», κατέληξε ο κ. Πρωτοψάλτης.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Η ενίσχυση της πιστωτικής επέκτασης αποτελεί τον βασικό μοχλό για μία βιώσιμη και ισχυρή κερδοφορία των τραπεζών αλλά και την ανάπτυξη της οικονομίας. Οι τράπεζες, όπως δείχνει το πρώτο τρίμηνο του 2026 ανεβάζουν στροφές, και εκτιμάται ότι μπορεί να καταγράφουν πιστωτική επέκταση που να προσεγγίσει ή και  να ξεπεράσουν τα 15 δισ. ευρώ, στηρίζοντας και τους ρυθμούς ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας.

Η Εθνική, για το 2026, στοχεύει σε πιστωτική επέκταση 3 δισ. ευρώ, η Eurobank 3,8 δισ. ευρώ, η Πειραιώς 3 δισ. ευρώ, η Alpha Bank 3,5 δις. ευρώ, η CrediaBank 1,2 δισ. ευρώ και η Optima Bank 1,1 δισ. ευρώ.)

Στο πρώτο τρίμηνο οι τράπεζες (χωρίς την Alpha Bank και Crediabank που δεν έχουν ανακοινώσει ακόμη αποτελέσματα) παρουσίασαν πιστωτική επέκταση ύψους 4,7 δισ. ευρώ .

Στο πρώτο τρίμηνο 2026 η Πειραιώς καταγράφει δυναμική αύξηση στο δανειακό της χαρτοφυλάκιο, το οποίο ανήλθε στα 38,6 δισ., με καθαρή πιστωτική επέκταση ύψους 1,3 δισ. ευρώ, υποστηριζόμενη από όλους τους βασικούς επιχειρηματικούς τομείς.

Σε επίπεδο χορηγήσεων η Εθνική παρουσίασε νέες εκταμιεύσεις το 1ο τρίμηνο αυξημένες  κατά 50% με καθαρή πιστωτική επέκταση 500 εκατ. ευρώ.

Στο πρώτο τρίμηνο, η Eurobank, πραγματοποίησε καθαρή πιστωτική επέκταση 1,1 δισ. ευρώ αυξημένη 9,8%

Οι νέες χορηγήσεις της Τραπέζης Κύπρου ανήλθαν στα 829 εκατ. ευρώ σημειώνοντας άνοδο 9% σε σχέση με τα τέλη του 2025.

Στην Optima Bank η πιστωτική επέκταση συνεχίστηκε με τις εκταμιεύσεις δανείων, το πρώτο τρίμηνο του 2026, να ανέρχονται σε  1 δισ., 27% υψηλότερες σε ετήσια βάση.

Η UBS σε πρόσφατη έκθεσή της αναφέρει ότι η πιστωτική επέκταση παραμένει ισχυρή, με τα δάνεια προς επιχειρήσεις να αυξάνονται κατά 10,9% σε ετήσια βάση τον Μάρτιο, τα καταναλωτικά δάνεια κατά 7,7% και τα στεγαστικά κατά 1,1%. Παράλληλα, τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια διαμορφώθηκαν στο 3,3% το δ’ τρίμηνο του 2025, έχοντας μειωθεί κατά 30 μονάδες βάσης από το γ’ τρίμηνο.

Το α΄3μηνο 2026

Τα καθαρά κέρδη των τραπεζών (Εθνική, Πειραιώς, Eurobank, Optima, Κύπρου) στο πρώτο 3μηνο του 2026 ανήλθαν στα 1,12 δισ. ευρώ οριακά χαμηλότερα (-0,27%) σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2025.

Η Εθνική παρουσίασε κέρδη 344 εκατ. ευρώ (-9,9%), η Πειραιώς 278 εκατ. ευρώ (-1,42%), η Eurobank (+5,3%), η Κύπρου 121 εκατ. ευρώ (+3%) και η Optima Bank κατέγραψε καθαρά κέρδη 47,5 εκατ. ευρώ (+22%).

Τα καθαρά έσοδα από τόκους διαμορφώθηκαν στο 1,93 δισ. ευρώ ελαφρά υψηλότερα από το πρώτο 3μηνο 2025 (+1,4%).

Η Εθνική κατέγραψε έσοδα από τόκους 541 εκατ. ευρώ (-1,3%), η Eurobank 664 (+4%), η Πειραιώς 481 εκατ. ευρώ (σταθερά), η Κύπρου 181εκατ. ευρώ (-3%) και η Optima Bank 62 εκατ. ευρώ (+25%).

Τα έσοδα από τις προμήθειες αυξήθηκαν κατά 20% στα 590 εκατ. ευρώ από 490 εκατ. ευρώ το αντίστοιχο τρίμηνο του περασμένου έτους.

Η Εθνική παρουσίασε έσοδα από προμήθειες 114 εκατ. ευρώ (+7,6%), η Πειραιώς 210 εκατ. ευρώ (+31%), η Eurobank 203 εκατ. ευρώ (+20%), η Κύπρου 44 εκατ. ευρώ (σταθερά) και η Optima Bank 19 εκατ. ευρώ από 12,1 εκατ. ευρώ (+57%).

Το 2025

Το 2025 οι εισηγμένες Τράπεζες (Εθνική, Πειραιώς, Eurobank, Alpha Bank, Optima, Κύπρου, CrediaBank) κατέγραψαν κέρδη μετά από φόρους 5,458 δισ. ευρώ αυξημένα κατά 15,4%. Τα καθαρά έσοδα από τόκου ανήλθαν στα 9,307 δισ. ευρώ, μειωμένα σε ποσοστό 4,2%.

Το 2025 η ποιότητα του δανειακού χαρτοφυλακίου των πιστωτικών ιδρυμάτων στην Ελλάδα βελτιώθηκε περαιτέρω. Το απόθεμα των μη εξυπηρετούμενων δανείων (ΜΕΔ) διαμορφώθηκε σε  5,7 δισεκ. ευρώ, μειωμένο κατά 5,2% ή 310 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2024 . Σημειώνεται ότι η σωρευτική μείωση των ΜΕΔ σε σχέση με το υψηλότερο επίπεδό τους, που καταγράφηκε τον Μάρτιο του 2016, έφθασε το 94,7% ή 101,5 δισ. ευρώ.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας σε συνδυασμό με μπαταρίες είναι, πλέον, φθηνότερες από τις συμβατικές πηγές παραγωγής ρεύματος όχι μόνο κατά τις ώρες που επικρατεί ηλιοφάνεια ή δυνατός άνεμος, αλλά 24 ώρες το 24ωρο, επί του παρόντος σε περιοχές με ισχυρό ηλιακό και αιολικό δυναμικό.

Το συμπέρασμα αυτό, που αποτελεί ορόσημο για τις διεθνείς ενεργειακές εξελίξεις, προκύπτει από την τελευταία έκθεση του International Renewable Energy Agency (Διεθνής Οργανισμός Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, IRENA) και αναφέρεται σε περιοχές με υψηλό ηλιακό και αιολικό δυναμικό. Όμως, καθώς ωριμάζει η τεχνολογία, το κόστος των ΑΠΕ και της αποθήκευσης ενέργειας αναμένεται να περιοριστεί περαιτέρω τα επόμενα χρόνια.

Ειδικότερα, σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης:

Από το 2010 έως το 2024, το κόστος εγκατάστασης μειώθηκε κατά 87% για τα φωτοβολταϊκά, κατά 55% για τα χερσαία αιολικά ενώ ακόμα πιο σημαντική ήταν η μείωση του κόστους  αποθήκευσης σε μπαταρίες που διαμορφώθηκε σε 93%.

Το αποτέλεσμα ήταν, το κόστος παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας σε  εγκαταστάσεις που συνδυάζουν ΑΠΕ με μπαταρίες να μειωθεί από πάνω από 100 δολάρια  ανά MWh το 2020 σε περίπου 54-82 δολάρια  ανά MWh έως το 2025, σε περιοχές με υψηλή ηλιοφάνεια και άνεμο. Ενδεικτικά ο Οργανισμός επικαλείται μεταξύ άλλων το παράδειγμα του συγκροτήματος  Al Dhafra στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα το οποίο θα συνδυάζει φωτοβολταϊκά ισχύος 5,2 γιγαβάτ (GW) με 19 γιγαβατώρες (GWh) αποθήκευσης σε μπαταρίες, και θα αποδίδει σταθερά 1 GW καθαρής ηλεκτρικής ενέργειας με εκτιμώμενο  κόστος 70 δολάρια ΗΠΑ ανά μεγαβατώρα (MWh).

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις το κόστος εγκατάστασης αναμένεται να μειωθεί περαιτέρω κατα 30 % έως το 2030 και 40 % ως το 2035 με αποτέλεσμα το κόστος παραγωγής ρεύματος να υποχωρήσει κάτω από 50 ευρώ ανά μεγαβατώρα.

Όπως σημείωσε ο γενικός διευθυντής του IRENA, Francesco La Camera: “Το διαχρονικό επιχείρημα ότι οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας στερούνται αξιοπιστίας δεν ισχύει πλέον. Σήμερα, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας μπορούν να παρέχουν αξιόπιστη ηλεκτρική ενέργεια όλο το 24ωρο. Καθώς οι αγορές πετρελαίου και φυσικού αερίου παραμένουν εκτεθειμένες σε γεωπολιτικές αναταράξεις, συμπεριλαμβανομένων των συνεχιζόμενων διαταραχών στο Στενό του Ορμούζ, πρέπει να προστατεύσουμε τις οικονομίες μας με ανθεκτικά συστήματα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Η οικονομική διάσταση ολόκληρου του ενεργειακού συστήματος έχει αλλάξει: η επανάσταση των μπαταριών έχει μειώσει το κόστος, ενώ παράλληλα έχει επιταχύνει τις εξελίξεις στον τομέα της αποθήκευσης. Το πλεονέκτημα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας δεν είναι μόνο οικονομικό, αλλά και στρατηγικό, καθώς ενισχύει την ανθεκτικότητα, τη σταθερότητα και την ενεργειακή ασφάλεια σε περιόδους κρίσης.»

Σχετικές ήταν οι αναφορές που έκανε ο πρόεδρος της METLEN, Ευάγγελος Μυτιληναίος την περασμένη εβδομάδα στο «Energy Transition Summit – East Med & Southeast Europe», στην Αθήνα. Όπως υπογράμμισε, υπό το βάρος και των εξελίξεων στον Περσικό Κόλπο οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας λαμβάνουν νέα ώθηση όχι πλέον για λόγους προστασίας του περιβάλλοντος αλλά επειδή εξασφαλίζουν ενεργειακή ασφάλεια. Δηλαδή προστασία από διαταραχές στον εφοδιασμό και αυξήσεις τιμών που σημειώνονται λόγω της κρίσης στον Κόλπο. Το πρόβλημα – όπως επεσήμανε ο ίδιος – που πρέπει να αντιμετωπιστεί είναι η διασφάλιση επαρκούς αποθήκευσης σε ανταγωνιστικές τιμές, ώστε να περιοριστεί η εκτόξευση των τιμών του ρεύατος που παρατηρείται σήμερα, όταν εκλείπουν οι ΑΠΕ από το σύστημα.

ΑΠΕ-ΜΠΕ