Δράμα: Οι ξεχωριστοί ναοί της Κοιμήσεως που κρύβουν ιστορίες αιώνων στα ορεινά της Δράμας

Από

14/08/2026

Κάθε Δεκαπενταύγουστο, η Ελλάδα στρέφεται στις εκκλησίες και τα μοναστήρια που είναι αφιερωμένα στην Παναγία. Από τα μεγάλα προσκυνήματα έως τα μικρά ορεινά χωριά, η Κοίμηση της Θεοτόκου γίνεται αφορμή για επιστροφή στην πίστη, στην οικογενειακή μνήμη, στον τόπο καταγωγής και στις παραδόσεις που περνούν από γενιά σε γενιά.

Στα ορεινά της Δράμας, αυτή η επιστροφή αποκτά ένα ιδιαίτερο αποτύπωμα. Εκεί, ανάμεσα σε μικρούς οικισμούς και ορεινούς δρόμους, τρεις ιστορικοί ναοί της Κοιμήσεως της Θεοτόκου εξακολουθούν να αποτελούν σημεία αναφοράς για τις τοπικές κοινωνίες. Το Λιβαδάκι, το Δασωτό και το Πανόραμα (παλιό Καλαπότι), διατηρούν μέσα στους ναούς τους όχι μόνο σημαντικά δείγματα της μεταβυζαντινής ναοδομίας, αλλά και τεκμήρια μιας θρησκευτικής και κοινωνικής ζωής που παραμένει ζωντανή.

Μέσα σε αυτούς τους ναούς, η αρχιτεκτονική συναντά την λαϊκή τέχνη και η ιστορία την σύγχρονη εμπειρία της πίστης. Αυτή τη διπλή διάσταση αποτυπώνει με τον φακό του και ο φωτογράφος Κώστας Βιδάκης. Ο βραβευμένος Δραμινός δημιουργός έχει φωτογραφίσει τους τρεις ναούς σε διαφορετικές χρονικές στιγμές, τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό τους. Όπως εξηγεί μιλώντας στο ΑΠΕ – ΜΠΕ, για τον φωτογράφο, η εικόνα δεν αποτελεί απλώς μια καταγραφή ενός μνημείου. Είναι ένας τρόπος να κατανοηθεί η σχέση του με τον χρόνο και τους ανθρώπους.

«Φωτογραφίζοντας τους ναούς της Κοιμήσεως της Θεοτόκου στην Δράμα, δεν στάθηκα μόνο στην αρχιτεκτονική τους. Με ενδιέφερε να καταγράψω την σχέση τους με το φως, τον χρόνο και τα σημάδια που αφήνει η ανθρώπινη παρουσία πάνω στα υλικά. Πάνω απ’ όλα, όμως, να αποτυπώσω το θρησκευτικό συναίσθημα που εξακολουθούν να γεννούν αυτοί οι χώροι. Είναι μια αίσθηση συνέχειας, όπου η πίστη των ανθρώπων του χθες συναντά το βλέμμα των ανθρώπων του σήμερα», σημειώνει στο ΑΠΕ – ΜΠΕ ο Κώστας Βιδάκης.

Η φωτογραφική ματιά συναντά την επιστημονική προσέγγιση στο καλαίσθητο λεύκωμα «Από πέτρα και ξύλο σε σάρκωμα και γλυκασμό, οι βυζαντινές και μεταβυζαντινές εκκλησίες της Περιφερειακής Ενότητας Δράμας», στο οποίο περιλαμβάνονται και οι τρεις ναοί. Το λεύκωμα εξέδωσε ο Σύλλογος «Φίλοι Αρχαιολογικού Μουσείου Δράμας, Πολιτιστικών και Φυσικών Μνημείων Πόλης και Περιοχής Δράμας», με την ευγενική χορηγία της δραμινής εταιρείας Wonderplant.

Όπως επισημαίνει στο βιβλίο ο φιλόλογος και δρ. Βυζαντινής Αρχαιολογίας Βασίλης Μεσσής, «οι ναοί αυτοί αποτελούν χαρακτηριστικά δείγματα της μεταβυζαντινής ναοδομίας της περιοχής, στην οποία η τοπική τεχνική παράδοση συνδυάζεται με την πνευματική και κοινωνική ζωή των οικισμών». Και αυτή ακριβώς η συνάντηση είναι που δίνει στους τρεις ναούς την σημερινή τους αξία.

Ένας επιβλητικός ναός σε έναν σιωπηλό οικισμό

Στον δρόμο από το Κάτω Νευροκόπι προς τους Ποταμούς, κοντά στα ελληνοβουλγαρικά σύνορα, βρίσκεται ο μικρός οικισμός Λιβαδάκι. Σήμερα, έχει ελάχιστους κατοίκους. Στο κέντρο, δεσπόζει ο ιερός ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου, που μοιάζει δυσανάλογα μεγάλος σε σχέση με το σημερινό μέγεθος του χωριού.

Χτισμένος το 1870, ο ναός αποτελεί ένα από τα πιο αξιόλογα και καλοδιατηρημένα θρησκευτικά μνημεία της περιοχής του Κάτω Νευροκοπίου. Πρόκειται για μια λαμπρή τρίκλιτη ξυλόστεγη βασιλική, ιδιαίτερα επιβλητική για έναν τόσο μικρό οικισμό. Η παρουσία ενός μεγάλου ναού μαρτυρά την σημασία που είχε η περιοχή κατά την εποχή της ανέγερσής του αλλά και την οικονομική δυναμική της κοινότητας.

Η αρχιτεκτονική του ναού, σε συνδυασμό με τον πλούσιο εσωτερικό του διάκοσμο, τον κατατάσσει στα σημαντικότερα θρησκευτικά και πολιτιστικά μνημεία του λεκανοπεδίου Νευροκοπίου. Παρά την ηλικία του και τη γεωγραφική του απομόνωση, διατηρείται σε εξαιρετική κατάσταση, γεγονός που επιτρέπει στον επισκέπτη να αντιληφθεί σε μεγάλο βαθμό την αρχική του μορφή.

Στη δυτική πλευρά δεσπόζει το μεγαλοπρεπές καμπαναριό, το οποίο προστέθηκε περίπου το 1890. Είναι ορατό από μακριά και έχει συνδεθεί στενά με την εικόνα και την τοπική ταυτότητα του Λιβαδακίου.

Η πραγματική έκπληξη, ωστόσο, βρίσκεται στο εσωτερικό. Το ξυλόγλυπτο τέμπλο αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους θησαυρούς του ναού. Περίτεχνο, πλούσιο σε λεπτομέρειες και ενταγμένο στη λαϊκή τεχνοτροπία του 19ου αιώνα, αποτυπώνει την θρησκευτική δημιουργικότητα μιας εποχής κατά την οποία η εκκλησιαστική τέχνη αποτελούσε αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής των κοινοτήτων.

Ιδιαίτερα εντυπωσιακή και σπάνια είναι η απεικόνιση της Δημιουργίας του Κόσμου στο τέμπλο. Οι τοιχογραφίες συμπληρώνουν το εσωτερικό σύνολο με τη χρωματική τους τόλμη και τη ζωντάνια των μορφών.

Το σύνολο της αρχιτεκτονικής, της ξυλογλυπτικής και της ζωγραφικής διακόσμησης καθιστά τον ναό ένα από τα καλύτερα διατηρημένα μνημεία της περιοχής. Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι το επιβλητικό αυτό οικοδόμημα παραμένει όρθιο σε έναν οικισμό που σήμερα έχει ελάχιστους κατοίκους, αποτελώντας κεντρικό σημείο αναφοράς και ένα διαρκές σύμβολο της τοπικής ιστορίας.

Κάθε χρόνο, στις 14 και 15 Αυγούστου, ο οικισμός ζωντανεύει για τον διήμερο εορτασμό της Κοιμήσεως της Θεοτόκου. Πιστοί από την ευρύτερη περιοχή συγκεντρώνονται στον ναό και το πανηγύρι μετατρέπει, έστω και για λίγες ημέρες, τον σχεδόν σιωπηλό οικισμό σε τόπο συνάντησης. Η εκκλησία γίνεται ξανά το κέντρο της κοινότητας.

Δασωτό: ένας ναός του 1870 με τη δική του ιστορία

Σε υψόμετρο 630 μέτρων και περίπου 48 χιλιόμετρα βορειοδυτικά της Δράμας, ο ιερός ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου στο Δασωτό, αποτελεί ένα χαρακτηριστικό δείγμα της εκκλησιαστικής αρχιτεκτονικής του 19ου αιώνα.

Η ανέγερσή του χρονολογείται στο 1870, σύμφωνα με την εντοιχισμένη μαρμάρινη πλάκα. Ο ναός ανήκει στον τύπο της τρίκλιτης ξυλόστεγης βασιλικής με στοά και υπερκείμενο γυναικωνίτη στη δυτική πλευρά, ενώ στο μέσο του κεντρικού κλίτους υπάρχει ξύλινος τρουλίσκος.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το ξυλόγλυπτο τέμπλο, το οποίο κατασκευάστηκε το 1877. Η ξυλογλυπτική του, όπως και ο υπόλοιπος διάκοσμος, αποτελούν μαρτυρίες της καλλιτεχνικής παράδοσης της εποχής. Στον ναό φυλάσσεται η δεσποτική εικόνα της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, που χρονολογείται από το 1948, καθώς και λατρευτικά σκεύη και αντικείμενα. Ανάμεσά τους διασώζονται και μικρές φορητές εικόνες του δεύτερου μισού του 19ου αιώνα.

Ο ναός αποκτά ιδιαίτερο συμβολισμό κάθε Δεκαπενταύγουστο, όταν η εορτή της Κοιμήσεως επαναφέρει στο επίκεντρο την σχέση του μνημείου με την ζωντανή λατρευτική παράδοση.

Πανόραμα: από την εκκλησία στο πανηγύρι

Στο Πανόραμα, το παλιό Καλαπότι, ο ιερός ναός Κοίμησεως της Θεοτόκου βρίσκεται στην καρδιά του οικισμού. Ο ναός ανεγέρθηκε το 1841, σύμφωνα με την εγχαραγμένη χρονολογία σε μαρμάρινο ανάγλυφο, και αποτελεί επίσης τρίκλιτη ξυλόστεγη βασιλική.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το μαρμάρινο ανάγλυφο της δυτικής πλευράς, το οποίο χρονολογείται στον 11ο αιώνα και αποτελούσε θωράκιο τέμπλου. Η ύπαρξή του οδηγεί στην υπόθεση ότι στην ίδια θέση ή στην ευρύτερη περιοχή υπήρχε παλαιότερος ναός.

Το τέμπλο κατασκευάστηκε το 1849, ενώ οι περισσότερες δεσποτικές εικόνες φέρουν την ίδια χρονολογία. Ανάμεσά τους ξεχωρίζει η δεσποτική εικόνα της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, που φέρει την υπογραφή του Ντιμιτάρ Μολέροφ ή Χατζηικονόμοφ, ζωγράφου που συνδέεται με τη βουλγαρική ζωγραφική σχολή του Μπάνσκο.

Η παραμονή της μεγάλη θεομητορικής εορτής αποτελεί αφορμή για το παραδοσιακό γλέντι στην πλατεία του χωριού, κάτω από τον υπεραιωνόβιο πλάτανο. Η θρησκευτική πανήγυρη συναντά την κοινωνική ζωή και η εκκλησία γίνεται ξανά ο πυρήνας μιας κοινότητας που διατηρεί τις παραδόσεις της.

Μνημεία που παραμένουν ζωντανά

Οι τρεις ναοί της Κοιμήσεως αποτελούν διαφορετικές ψηφίδες της ίδιας ιστορίας. Της ιστορίας των ορεινών κοινοτήτων της Δράμας, που δημιούργησαν ναούς μεγάλους και καλαίσθητους, τους γέμισαν με ξυλόγλυπτα τέμπλα και εικόνες και τους παρέδωσαν στις επόμενες γενιές ως χώρους λατρείας και μνήμης. Πίσω ομως από την αρχιτεκτονική μορφή βρίσκεται μια ολόκληρη κοινωνική και πνευματική ιστορία. Ίσως, αυτό να είναι το πιο ουσιαστικό μήνυμα του Δεκαπενταύγουστου σε αυτούς τους ορεινούς τόπους. Ότι η παράδοση δεν παραμένει ζωντανή επειδή απλώς διατηρούνται οι πέτρες, τα ξύλα και οι εικόνες. Παραμένει ζωντανή επειδή οι άνθρωποι επιστρέφουν. Ανάβουν ένα κερί, προσκυνούν την εικόνα της Παναγίας, ακούν την καμπάνα και ξανασυναντιούνται στον ίδιο τόπο.

Στο Δασωτό, στο Λιβαδάκι και στο Πανόραμα, η Κοίμηση της Θεοτόκου γίνεται έτσι κάτι περισσότερο από μια ημερομηνία στο εκκλησιαστικό ημερολόγιο, είναι μια ετήσια επιστροφή στην μνήμη, στην πίστη και στον τόπο.

Τις φωτογραφίες παραχώρησε ο κ. Κώστας Βιδάκης
ΑΠΕ-ΜΠΕ

Τηλεφωνική επικοινωνία Γεραπετρίτη-Αραγτσί: Στο επίκεντρο τα Στενά του Ορμούζ

Από

Έμβολος

14/08/2026

Ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης πραγματοποίησε το βράδυ της Πέμπτης τηλεφωνική συνομιλία με τον υπουργό Εξωτερικών του Ιράν Σεγέντ Αραγτσί, σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση του υπουργείου Εξωτερικών.

«Ο κ. Γεραπετρίτης ενημερώθηκε από τον ομόλογό του σχετικά με τις εξελίξεις στην περιοχή, και συγκεκριμένα για τις εν εξελίξει συνομιλίες σχετικά με τα Στενά του Ορμούζ», αναφέρει.

«Ο Έλληνας Υπουργός Εξωτερικών τόνισε τη σημασία της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας και της θαλάσσιας ασφάλειας, και οι δύο Υπουργοί Εξωτερικών συμφώνησαν να διαβουλεύονται για τις ελληνικές θέσεις σε διμερές τεχνικό επίπεδο», σημειώνει και προσθέτει: «Συζήτησαν επίσης τις θέσεις της ΕΕ σχετικά με το Ιράν και συμφώνησαν να διατηρήσουν ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας, μεταξύ άλλων μέσω των νεοδιορισθέντων Πρεσβευτών τους».

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Χαλκιδική: Δεν υπάρχει ενεργό μέτωπο φωτιάς στη Σίβηρη – Σε επιφυλακή ισχυρές δυνάμεις της πυροσβεστικής

Από

Έμβολος

14/08/2026

Βελτιωμένη είναι η εικόνα από την πυρκαγιά στη Σίβηρη της Χαλκιδικής. Σύμφωνα με ενημέρωση από το πυροσβεστικό σώμα, δεν υπάρχει ενεργό μέτωπο φωτιάς ωστόσο υπάρχουν πολλές διάσπαρτες εστίες. Στην περιοχή επιχειρούν 227 πυροσβέστες, 57 οχήματα, 13 πεζοπόρα τμήματα, 6 πυροσβεστικά αεροπλάνα και ένα ελικόπτερο.

Γ. Κουφίδης: «Η φωτιά στη Σίβηρη κρατήθηκε. Δεν μας ξέφυγε παρά τις μεγάλες ριπές το ξημέρωμα. Ξεπεράσαμε το κακό»

Καλή είναι η κατάσταση στη Σίβηρη μετά τη μεγάλη πυρκαγιά που ξέσπασε χθες το μεσημέρι, όπως επισήμανε στο ΑΠΕ – ΜΠΕ ο αντιπεριφερειάρχης Χαλκιδικής, Γιάννης Κουφίδης. Ο ίδιος ανέφερε ότι παρά τις μεγάλες ριπές κυρίως το ξημέρωμα, από τις 5 και μετά, οι δυνάμεις που επιχειρούν στην περιοχή κατάφεραν να την περιορίσουν ώστε να μην επεκταθεί. «Η αλήθεια είναι ότι υπήρχε ένας πολύ έντονος φόβος κατά τη διάρκεια της νύχτας μη μας φύγει η φωτιά με κατεύθυνση προς τη Φούρκα. Δεν μας ξέφυγε» είπε και πρόσθεσε: «πιστεύω ότι θα πάρει χρόνο μέχρι να σβήσουν όλα τα ‘καντηλάκια’ γιατί είναι πάρα πολλά, αλλά το κακό το ξεπεράσαμε». Ήδη με το πρώτο φως της ημέρας ξεκίνησαν να πετούν και τα εναέρια μέσα πυρόσβεσης, τα αεροπλάνα Καναντέρ και τα ελικόπτερα, ενώ η περιοχή υδροδοτείται και σταδιακά αποκαθιστάται και η ηλεκτροδότηση.

«Είμαστε εδώ όλο το βράδυ. Τα μηχανήματα της περιφέρειας και του δήμου κατάφεραν να κάνουν μεγάλες αντιπυρικές ζώνες από χθες το μεσημέρι. Με αυτό τον τρόπο βοηθήθηκαν πάρα πολύ οι επίγειες πυροσβεστικές δυνάμεις, δεν μας έφυγε η φωτιά», τόνισε ο κ. Κουφίδης. Παράλληλα σημείωσε ότι στην περιοχή βρίσκεται ο υφυπουργός Εσωτερικών (Μακεδονίας – Θράκης) Κώστας Γκιουλέκας ενώ οι υπηρεσιακοί παράγοντες βρίσκονται σε διαρκή συνεννόηση με την Περιφερειάρχη Κεντρικής Μακεδονίας Αθηνά Αηδονά και με το δήμο Κασσάνδρας για να τεθεί ενδεχομένως σε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης. Από εκεί και πέρα έχουν ενημερωθεί ήδη οι αρμόδιοι υπουργοί.

Σύμφωνα με τον αντιπεριφερειάρχη, εφόσον ολοκληρωθεί η κατάσβεση των εστιών της φωτιάς, θα ξεκινήσουν οι καταγραφές για τις αποζημιώσεις και η αποκατάσταση των ζημιών στις υποδομές. «Δεν πρέπει να έχουν καεί πάνω από 7- 8 σπίτια και αυτά όχι ολοσχερώς, κάποια αυτοκίνητα ενώ σε ό,τι αφορά τη δασική έκταση που κάηκε η γενική εκτίμηση είναι 4.000 στρέμματα, σύμφωνα με όσα ανέφερε ο διοικητής της Πυροσβεστικής της Χαλκιδικής. Ωστόσο όλα αυτά είναι ρευστά γιατί τώρα θα γίνουν οι καταγραφές όπως πρέπει. Ο δρόμος δεν έχει ανοίξει. Προτεραιότητα έχει να σβήσει εντελώς η φωτιά, να μπουν μέσα και τα συνεργεία του ΔΕΔΔΗΕ να δούμε για πεσμένα καλώδια να μην έχουμε διάφορα και μετά με εντολή της Πυροσβεστικής θα ανοίξει και ο δρόμος» σχολίασε. Πρόβλημα υπάρχει με τον βιολογικό καθαρισμό που έχει καεί ολοσχερώς και με κάποιες άλλες υποδομές, αλλά, όπως είπε ο κ. Κουφίδης, «το μόνο σίγουρο είναι ότι όλα αυτά θα πάρουν το δρόμο τους».

Σε ό,τι αφορά τις καιρικές συνθήκες στην Κασσάνδρα επισήμανε: «δεν προβλέπεται βροχή, καθώς όπως φαίνεται η βροχή θα φτάσει μέχρι τα Μουδανιά και την Ποτίδαια. Περιμένουμε ανέμους 5 Μποφόρ αλλά η αλήθεια είναι ότι αυτή τη στιγμή δεν έχουμε 5 Μποφόρ τουλάχιστον εδώ στη διασταύρωση της Σίβηρης που είμαστε εμείς. Μακάρι να συνεχίσουν έτσι οι καιρικές συνθήκες, θα είναι ευτύχημα».

Σχετικά με την υδροδότηση της περιοχής σημείωσε: «νερό υπάρχει γιατί από χθες προβλέψαμε και ήρθαν μεγάλες ηλεκτρογεννήτριες με αποτέλεσμα να δουλεύουν τα αντλιοστάσια. Δεν έχουμε πρόβλημα με το νερό. Όπως ενημερωνόμαστε και από τον δήμο έχουμε πολύ καλή ροή. Όσο βέβαια περνάει η μέρα και πηγαίνει η ηλεκτροδότηση παντού θα είναι ακόμη καλύτερα τα πράγματα».

ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΑΠΕ-ΜΠΕ/STR

Μετ’ εμποδίων η έξοδος του Δεκαπενταύγουστου λόγω ισχυρών ανέμων

Από

Έμβολος

14/08/2026

Μετ’ εμποδίων εξελίσσεται σήμερα, Παρασκευή 14 Αυγούστου, η μεγάλη έξοδος των εκδρομέων για το τριήμερο του Δεκαπενταύγουστου, καθώς οι δυσμενείς καιρικές συνθήκες σε πολλές θαλάσσιες περιοχές προκαλούν ανατροπές στα ακτοπλοϊκά δρομολόγια, κυρίως από τα λιμάνια της Ραφήνας και του Λαυρίου.

Η εικόνα αναμένεται να επανεκτιμηθεί μετά τις 11 το πρωί, οπότε και αναμένεται νεότερη ενημέρωση για την εξέλιξη των καιρικών συνθηκών και τις δυνατότητες εκτέλεσης των δρομολογίων.

Αντίθετα, από το λιμάνι του Πειραιά τα δρομολόγια εκτελούνται κανονικά, με την επιβατική κίνηση να παραμένει ιδιαίτερα αυξημένη ενόψει της κορύφωσης της εξόδου.

Σύμφωνα με τις προκρατήσεις των ακτοπλοϊκών εταιρειών, για σήμερα από το λιμάνι του Πειραιά έχουν προγραμματιστεί 21 αναχωρήσεις πλοίων, με 22.894 επιβάτες να αναμένεται να ταξιδέψουν προς τα νησιά του Αιγαίου.

Ιδιαίτερα αυξημένη είναι και η κίνηση προς τα νησιά του Αργοσαρωνικού.

Συνολικά έχουν προγραμματιστεί 35 δρομολόγια επιβατηγών-υδροπτέρυγων και 25 επιβατηγών-οχηματαγωγών, με τις προκρατήσεις να φθάνουν τους 7.632 επιβάτες. Από αυτούς, 3.208 αναμένεται να ταξιδέψουν με ταχύπλοα και 4.424 με επιβατηγά-οχηματαγωγά.

-Αυξημένη κίνηση και χθες Πέμπτη-

Η μεγάλη έξοδος είχε ήδη ξεκινήσει από χθες, Πέμπτη 13 Αυγούστου, με αυξημένη κίνηση και στα τρία μεγάλα λιμάνια της Αττικής.

Από τον Πειραιά πραγματοποιήθηκαν 24 αναχωρήσεις πλοίων, με 23.665 επιβάτες να αναχωρούν για τα νησιά του Αιγαίου, ενώ για τον Αργοσαρωνικό εκτελέστηκαν 55 δρομολόγια, μεταφέροντας συνολικά 8.589 επιβάτες.

Από το λιμάνι της Ραφήνα πραγματοποιήθηκαν 15 δρομολόγια, με 7.267 αναχωρήσεις επιβατών, ενώ από το Λαύριο αναχώρησαν 8 πλοία, μεταφέροντας 2.754 επιβάτες.

Η σημερινή έξοδος βρίσκεται πλέον σε άμεση συνάρτηση με την εξέλιξη των ανέμων, καθώς τυχόν συνέχιση των δυσμενών καιρικών συνθηκών ενδέχεται να προκαλέσει νέες τροποποιήσεις ή καθυστερήσεις στα προγραμματισμένα δρομολόγια.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Υγεία – Ιατρικός Σύλλογος Πειραιώς: Σύσταση για αυξημένη εγρήγορση και μέτρα πρόληψης για τον ιό του Δυτικού Νείλου

Από

Έμβολος

14/08/2026

Την προσοχή των πολιτών εφιστά ο Ιατρικός Σύλλογος Πειραιώς εξαιτίας της αύξησης των κρουσμάτων από τον ιό του Δυτικού Νείλου. Επίσης απευθύνει έκκληση προς τις αρμόδιες Αρχές για ενίσχυση των προγραμμάτων καταπολέμησης των κουνουπιών.

Συγκεκριμένα, ο Ιατρικός Σύλλογος Πειραιώς ζητεί από τους πολίτες να τηρούν σχολαστικά τα ατομικά μέτρα προστασίας είτε βρίσκονται στο σπίτι, είτε κινούνται σε εξωτερικούς χώρους και τη συγκοινωνία. Επίσης, υπογραμμίζει ότι η πρόληψη αποτελεί το βασικό εργαλείο για την προστασία της Δημόσιας Υγείας. Ο ΙΣΠ επισημαίνει ότι απαιτείται συνεχής παρακολούθηση της κυκλοφορίας και διασποράς του ιού, έγκαιρη εφαρμογή των προβλεπόμενων προγραμμάτων καταπολέμησης και αποτελεσματική ενημέρωση όλων ανεξαιρέτως.

Μετάδοση και κρούσματα

Ο ιός του Δυτικού Νείλου μεταδίδεται κυρίως μέσω του τσιμπήματος μολυσμένων κουνουπιών. Επιστημονικές μελέτες δείχνουν ότι ένα πολύ μεγάλο ποσοστό ατόμων που μολύνονται -περί το 80%- δεν εμφανίζει συμπτώματα. Ωστόσο υπάρχει ένα μικρό ποσοστό (κάτω του 1%) που μπορεί να εκδηλώσει συμπτώματα που μπορεί να αποβούν και μοιραία σε ορισμένες περιπτώσεις.

Για τον λόγο αυτό, ο ΙΣΠ επισημαίνει πως όταν εκδηλωθούν συμπτώματα (συνήθως 2 έως 7 ημέρες μετά το τσίμπημα) οι ασθενείς να επικοινωνήσουν με ιατρό. Ειδικά δε, όταν υπάρχουν ήπια συμπτώματα, δηλαδή:

– ξαφνικός πυρετός,

– έντονος πονοκέφαλος,

– μυϊκοί και αρθρικοί πόνοι,

– κόπωση και αδυναμία,

– δερματικό εξάνθημα,

– ναυτία, έμετος ή διάρροια.

Σε σπάνιες περιπτώσεις η λοίμωξη μπορεί να εξελιχθεί σε σοβαρή νόσο με προσβολή του νευρικού συστήματος. Συμπτώματα που απαιτούν άμεση ιατρική αξιολόγηση είναι, μεταξύ άλλων, ο υψηλός πυρετός με έντονο πονοκέφαλο, η σύγχυση, ο αποπροσανατολισμός, οι σπασμοί, η μυϊκή αδυναμία ή παράλυση και άλλα συμπτώματα συμβατά με μηνιγγίτιδα ή εγκεφαλίτιδα.

Αυξημένο κίνδυνο σοβαρής νόσησης διατρέχουν κυρίως τα άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, τα ανοσοκατεσταλμένα άτομα, καθώς και άτομα με ορισμένα αυτοάνοσα νοσήματα ή άλλες χρόνιες παθήσεις.

Ατομικά μέτρα προστασίας

Ο Ιατρικός Σύλλογος Πειραιώς καλεί τους πολίτες να λαμβάνουν συστηματικά μέτρα προστασίας από τα τσιμπήματα των κουνουπιών.

Ιδιαίτερα συνιστάται:

– η χρήση εγκεκριμένων εντομοαπωθητικών,

– η χρήση κατάλληλων ενδυμάτων που καλύπτουν όσο γίνεται μεγαλύτερο μέρος του σώματος,

– η τοποθέτηση και σωστή χρήση αντικουνουπικών πλεγμάτων,

– η χρήση κουνουπιέρας όπου απαιτείται,

– η απομάκρυνση στάσιμων νερών από αυλές, μπαλκόνια και άλλους χώρους,

– η τήρηση των οδηγιών των αρμόδιων υγειονομικών Αρχών.

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται από τις ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού, καθώς η σοβαρή νόσηση, αν και σπάνια, εμφανίζεται συχνότερα σε μεγαλύτερες ηλικίες και σε άτομα με υποκείμενα προβλήματα υγείας.

Ο πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου Πειραιώς και α’ αντιπρόεδρος του Πανελληνίου Ιατρικού Συλλόγου κ. Νικόλαος Πλατανησιώτης, με αφορμή την αύξηση των κρουσμάτων ιού του Δυτικού Νείλου δήλωσε:

«Η αποτελεσματική αντιμετώπιση του ιού του Δυτικού Νείλου απαιτεί συντονισμένη δράση της πολιτείας, της τοπικής αυτοδιοίκησης, των υγειονομικών φορέων και των πολιτών. Βασικές προϋποθέσεις για τον περιορισμό της διασποράς είναι η έγκαιρη καταπολέμηση των κουνουπιών, η συνεχής επιδημιολογική επιτήρηση και η υπεύθυνη ενημέρωση του πληθυσμού.

Ο Ιατρικός Σύλλογος Πειραιώς παρακολουθεί την επιδημιολογική εικόνα και καλεί τους πολίτες να μην υποτιμούν τα μέτρα ατομικής προστασίας. Η πρόληψη είναι υπόθεση όλων. Η τήρηση των μέτρων πρόληψης και οι συμβουλές και οδηγίες του ΕΟΔΥ αποτελούν ασπίδα προστασίας από μία υπαρκτή απειλή κατά της δημόσιας υγείας».

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Γαλλία: Η ηλιακή ενέργεια μπορεί να αντισταθμίσει εν μέρει τις αδυναμίες του ηλεκτρικού δικτύου (μελέτη)

Από

Έμβολος

14/08/2026

Η παραγωγή ηλιακής ενέργειας σε ευρωπαϊκές χώρες αυξήθηκε έως και 17% τις ημέρες της μεγάλης ζέστης τον Ιούνιο και τον Ιούλιο, βοηθώντας τες να ανταποκριθούν στην αύξηση της ζήτησης ηλεκτρισμού, σύμφωνα με μελέτη του κέντρου σκέψης για την ενέργεια Ember.

Η μελέτη, που δημοσιοποιήθηκε σήμερα, εξετάζει την επίδραση των κυμάτων καύσωνα στα ηλεκτρικά συστήματα που επηρεάστηκαν περισσότερο από το κύμα καύσωνα στα τέλη Ιουνίου, με την καθημερινή ζήτηση ηλεκτρισμού να αυξάνεται έως και 26% στην Ουγγαρία, 22% στην Ιταλία, 11% στη Γαλλία και 8% στην Ισπανία, σε σχέση με την εβδομάδα που είχε προηγηθεί.

Η ηλιακή ενέργεια είναι η μοναδική πηγή παραγωγής ηλεκτρισμού που παρήγαγε περισσότερο από ό,τι συνήθως: 17% περισσότερο ανά ημέρα στη Γαλλία και την Ουγγαρία, 5% στην Ισπανία και στην Ιταλία, σύμφωνα με την Ember. “Η αύξηση της παραγωγής ηλεκτρισμού από ηλιακή ενέργεια συνέβαλε στο να σταθεροποιηθεί το δίκτυο την ώρα που οι άλλες πηγές ενέργειες δυσκολεύονταν να λειτουργήσουν κανονικά”, δήλωσε ο Chris Rosslowe, αναλυτής του ομίλου σκέψης.

Η παραγωγή πυρηνικής ενέργειας διαταράχθηκε στη Γαλλία, την Ουγγαρία, τη Ρουμανία και την Ελβετία, ενώ πέντε σταθμοί αερίου στη Βρετανία μείωσαν την παραγωγή τους και η χαμηλή στάθμη των υδάτων του Πάδου, στη βορειοανατολική Ιταλία, απειλούσε την παραγωγή θερμοηλεκτρικών σταθμών, αναφέρει η Ember. Σταθμοί άνθρακα μείωσαν επίσης την παραγωγή τους στη Σερβία και την Πολωνία.

Η υδροηλεκτρική ενέργεια επηρεάστηκε επίσης: επτά από τους οκτώ μεγαλύτερους παραγωγούς της Ευρωπαϊκής Ένωσης (που αντιπροσωπεύουν το 90% της παραγωγής ηλεκτρισμού από αυτήν την πηγή στην ΕΕ) κατέγραψαν χαμηλότερη παραγωγή από τον μέσο όρο των πέντε τελευταίων ετών.

Όμως “η δυσκολία (με την ηλιακή ενέργεια) αρχίζει μετά τη δύση του ήλιου”, λέει ο Chris Rosslowe. Τη νύχτα, όταν η ζήτηση παραμένει υψηλή, “το δίκτυο εξαρτάται πολύ από τους σταθμούς αερίου”.

Στη διάρκεια των κυμάτων καύσωνα στα τέλη Ιουνίου και στις αρχές Ιουλίου, η μέση καθημερινή τιμή του ηλεκτρισμού αυξήθηκε 119% στην Ουγγαρία, 44% στη Γαλλία, 13% στην Ιταλία και 7% στην Ισπανία, σε σύγκριση με τις εβδομάδες που είχαν προηγηθεί, με τις μεγαλύτερες τιμές να καταγράφονται τις πρώτες βραδινές ώρες στις αγορές, αναφέρει η Ember.

“Η ηλιακή ενέργεια μας σώζει στη διάρκεια της ημέρας, όμως η αποθήκευση από μπαταρίες μπορεί να μας σώσει το βράδυ. Μαζί, είναι ένα από τα πιο κατάλληλα μέσα για να καταστήσουν το ευρωπαϊκό ηλεκτρικό σύστημα πιο στιβαρό στη διάρκεια πιο ζεστών καλοκαιριών”, καταλήγει ο Chris Rosslowe.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ουκρανία: Ο αριθμός των αμάχων που σκοτώθηκαν τον Ιούλιο στον πόλεμο με τη Ρωσία είναι ο υψηλότερος από τον Μάιο του 2022 (ΟΗΕ)

Από

Έμβολος

14/08/2026

Ο Ιούλιος ήταν ο πιο φονικός μήνας για τους αμάχους στην Ουκρανία από τον Μάιο του 2022, έπειτα από τεσσεράμισι χρόνια ρωσικής εισβολής, σύμφωνα με έκθεση που δημοσιοποίησε σήμερα ο ΟΗΕ.

Η Ρωσία εξαπέλυσε τον Ιούλιο αριθμό ρεκόρ πυραύλων εναντίον της Ουκρανίας, σύμφωνα με ανάλυση του Γαλλικού Πρακτορείου των καθημερινών αναφορών του στρατού ξηράς και της Πολεμικής Αεροπορίας της Ουκρανίας, ενώ το Κίεβο πιέζει τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ να του δώσει περισσότερα μέσα για τους αντιμετωπίσει.

Τουλάχιστον 437 άμαχοι σκοτώθηκαν και 2.610 τραυματίστηκαν, αύξηση 30% σε σύγκριση με τον Ιούνιο και 70% σε σύγκριση με τον Ιούλιο 2025, ανέφερε η Αποστολή Επιτήρησης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου των Ηνωμένων Εθνών στην Ουκρανία (HRMMU). “Ο αριθμός των ανθρώπων που σκοτώθηκαν είναι ο μεγαλύτερος που έχει καταγραφεί από τον Μάιο του 2022”, ανέφερε.

Από τις αρχές του έτους, η υπηρεσία του ΟΗΕ έχει καταγράψει 12.477 αμάχους θύματα (1.839 νεκροί και 10.638 τραυματίες), αύξηση 44% σε σχέση με την ίδια περίοδο πέρυσι, και διπλάσιος αριθμός σε σχέση με την ίδια περίοδο το 2024.

“Οι άμαχοι βρίσκονται αντιμέτωποι με αυξημένους κινδύνους λόγω της αυξανόμενης χρήσης πυραύλων και drones στα αστικά κέντρα, βομβών ολίσθησης σε πόλεις πιο κοντά στη γραμμή του μετώπου, και drones μικρής εμβέλειας”, δήλωσε η Ντανιέλε Μπελ της HRMMU.

Η ουκρανική πρωτεύουσα κατέβαλε ιδιαίτερα βαρύ τίμημα τον περασμένο μήνα, με τουλάχιστον 54 νεκρούς και 202 τραυματίες. Οι ρωσικές δυνάμεις βομβάρδισαν κατ΄επανάληψη μαζικά το Κίεβο, εξαπολύοντας βαλλιστικούς πυραύλους και πυραύλους κρουζ.

Τα μη επανδρωμένα εναέρια οχήματα (drones) και οι πύραυλοι μεγάλου βεληνεκούς παραμένουν η κύρια αιτία για θύματα μεταξύ των αμάχων τον Ιούλιο, αντιπροσωπεύοντας το 38% του συνόλου, σύμφωνα με την HRMMU. Παράλληλα, ο αριθμός των θανάτων αμάχων στη Ρωσία αυξήθηκε επίσης τον Ιούλιο, υπογράμμισε η Αποστολή, με τις ρωσικές αρχές να έχουν ήδη μιλήσει για 70 νεκρούς και 601 τραυματίες. Η HRMMU δεν μπόρεσε να επιβεβαιώσει τους αριθμούς από ανεξάρτητες πηγές, καθώς στερείται πρόσβασης και οι πληροφορίες είναι περιορισμένες, διευκρίνισε.

Τους τελευταίους μήνες, τα πλήγματα είναι όλο και πιο σφοδρά και από τις δύο πλευρές του μετώπου, τεσσεράμισι χρόνια μετά τη μεγάλης κλίμακας ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, που έχει γίνει η πιο φονική σύγκρουση στην Ευρώπη μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Από τις 24 Φεβρουαρίου 2022, η Αποστολή έχει καταγράψει τον θάνατο τουλάχιστον 16.874 αμάχων, εκ των οποίων 820 παιδιά, και τον τραυματισμό άλλων 51.273, εκ των οποίων 3.126 παιδιά, αριθμοί που είναι πιθανόν μικρότεροι των πραγματικών καθώς η HRMMU δεν μπορεί να μεταβεί σε κατεχόμενες από τη Ρωσία περιοχές της Ουκρανίας.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Η Ουκρανία χρειάζεται το 5% των διαθεσίμων πυραύλων των ΗΠΑ για τα συστήματα Patriot (πρόεδρος Ζελένσκι στο CNN)

Από

Έμβολος

14/08/2026

Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι ζήτησε από τις ΗΠΑ να πουλήσουν στην Ουκρανία τουλάχιστον το 5% των πυραύλων αναχαίτισης για συστήματα Patriot που έχουν στην κατοχή τους, για να αντιμετωπιστούν οι αυξανόμενες επιθέσεις της Ρωσίας με βαλλιστικούς πυραύλους.

Τις τελευταίες εβδομάδες η Ρωσία πλήττει την ουκρανική πρωτεύουσα Κίεβο με ομοβροντίες βαλλιστικών πυραύλων τουλάχιστον μια φορά την εβδομάδα, σκοτώνοντας αμάχους και προκαλώντας εκτεταμένες ζημιές σε πολυκατοικίες και άλλα κτίρια. Κατά τη διάρκεια μιας από τις επιθέσεις αυτές, την 5η Αυγούστου, που άφησε πίσω 17 νεκρούς, οι ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις δεν μπόρεσαν να αναχαιτίσουν κανέναν από τους 28 ρωσικούς βαλλιστικούς πυραύλους που εκτοξεύτηκαν.

«Φέτος, (η Ουκρανία) έχει δυόμισι φορές λιγότερους πυραύλους αναχαίτισης απ’ ό,τι το 2025» ενώ «η Ρωσία διαθέτει δυο φορές περισσότερους πυραύλους κάθε μήνα απ’ ό,τι είχε πριν», είπε ο ουκρανός πρόεδρος κατά τη διάρκεια συνέντευξής του στο CNN.

«Φέτος, ζητώ από τους αμερικανούς εταίρους μας να μας πουλήσουν το 5% των πυραύλων (σ.σ. αναχαίτισης) που έχουν σε απόθεμα. Αν μας πουλήσουν το 5%, θα περάσουμε τον χειμώνα και θα σώσουμε ζωές», πρόσθεσε ο κ. Ζελένσκι, λέγοντας πως επί του παρόντος η χώρα του έχει παραλάβει το 1%. «Αν μπορούν να μας πουλήσουν το 10%, θα καταστρέψουμε όλους τους ρωσικούς βαλλιστικούς πυραύλους», συνέχισε.

Το Κίεβο αναγνωρίζει πως έχει μεγάλη έλλειψη πυραύλων αναχαίτισης PAC-3 για τα συστήματα Patriot στο οπλοστάσιό του, που επιτάθηκε αφότου ξέσπασε ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή και μειώθηκαν οι προμήθειες. Οι ένοπλες δυνάμεις των ΗΠΑ τους έχουν ανάγκη στο πλαίσιο του πολέμου που διεξάγουν εναντίον του Ιράν.

Ελάχιστα άλλα συστήματα πέρα από τα Patriot, που κατασκευάζονται στις ΗΠΑ, είναι ικανά να καταρρίψουν βαλλιστικούς πυραύλους, που πετούν με πολύ υψηλή ταχύτητα και απότομες κλίσεις. Αυτό σημαίνει πως είναι πολύ πιο δύσκολο να αναχαιτιστούν σε σύγκριση με άλλα όπλα, όπως οι πύραυλοι τύπου κρουζ ή τα μη επανδρωμένα εναέρια συστήματα.

«Για να φτάσουμε από το 1% στο 5% θα μου χρειαστούν μήνες, εκατομμύρια τηλεφωνικές συνδιαλέξεις και πολλά άλλα πράγματα», σημείωσε ο ουκρανός πρόεδρος. «Κάνω πράγματα για τα οποία δεν μπορώ καν να μιλήσω. Αυτό δεν σημαίνει πως είναι παράνομα. Αλλά δεν μπορώ να μιλήσω γι’ αυτά», επέμεινε.

Χθες Τετάρτη η ουκρανική πολεμική αεροπορία ανακοίνωσε ότι θα πάψει να δημοσιοποιεί καθημερινά δεδομένα για τον αριθμό των ρωσικών βαλλιστικών πυραύλων που εκτοξεύονται, καταρρίπτονται ή εξουδετερώνονται. Σημείωσε πάντως ότι οι προειδοποιήσεις και οι αριθμοί για τους πυραύλους γενικά θα συνεχίσουν να δίνονται στη δημοσιότητα.

Οι ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις υπολόγισαν παράλληλα ότι οι ένοπλες δυνάμεις της Ρωσίας εκτόξευσαν τον Ιούλιο πάνω από 450 πυραύλους διαφόρων τύπων εναντίον της Ουκρανίας, συμπεριλαμβανομένων σχεδόν 200 βαλλιστικών πυραύλων.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Κωνσταντίνος Μπαλωμένος: Η Ελλάδα είναι έτοιμη να αντιμετωπίσει μια νέα Θέουτα;

Από

Έμβολος

14/08/2026

Του Κωνσταντίνου Π. Μπαλωμένου*

Η κρίση στη Θέουτα ανέδειξε ότι η εργαλειοποίηση των μεταναστευτικών ροών επηρεάζει άμεσα την ευρωπαϊκή ασφάλεια και αποτελεί ένα σύνθετο ζήτημα, με σημαντικές οικονομικές, κοινωνικές, πολιτικές και γεωπολιτικές διαστάσεις. Υπό το πλαίσιο αυτό, το κρίσιμο ερώτημα για την Ελλάδα είναι αν είναι επαρκώς προετοιμασμένη να αντιμετωπίσει μια κρίση αντίστοιχης πολυπλοκότητας με εκείνη της Θέουτας.

Μια κρίση που δεν θα αφορά μόνο τη φύλαξη των συνόρων, αλλά θα δοκιμάσει την πληροφοριακή ανθεκτικότητα, την επιχειρησιακή ετοιμότητα, τη διαλειτουργικότητα, τη στρατηγική επικοινωνία, την κοινωνική συνοχή και την ικανότητα της χώρας να κινητοποιήσει ευρωπαϊκούς και διεθνείς μηχανισμούς.

Για να απαντηθεί το ερώτημα, χρειάζεται να εξεταστεί κατά πόσο ο κρατικός μηχανισμός μπορεί να λειτουργήσει ως ενιαίο και αλληλοσυνδεόμενο σύστημα ανθεκτικότητας. Υπό αυτό το πρίσμα, ένα ολιστικό μοντέλο πέντε πυλώνων μπορεί να αποτελέσει χρήσιμο εργαλείο αξιολόγησης της ελληνικής ετοιμότητας.

Το εν λόγω μοντέλο παρουσιάστηκε και αναλύθηκε σε προηγούμενο άρθρο μου, με τίτλο: «Απαιτείται ένα ολιστικό μοντέλο Ευρωπαϊκής και Εθνικής Ανθεκτικότητας για την αντιμετώπιση της Εργαλειοποίησης των Μεταναστευτικών Ροών». Υπό το πρίσμα αυτό, η αξιολόγηση θα ξεκινήσει από τον 1ο Πυλώνα του ολιστικού Μοντέλου που αφορά την Συνοριακή Ασφάλεια.

Συγκεκριμένα, η συνοριακή ασφάλεια δεν αφορά μόνο τη φυσική επιτήρηση των συνόρων, αλλά συνδέεται και με την ικανότητα του κράτους να γνωρίζει τι συμβαίνει στον εθνικό του χώρο, να εντοπίζει έγκαιρα ασυνήθιστες δραστηριότητες και να αξιολογεί πιθανές απειλές.

Με άλλα λόγια, προϋπόθεση για την αποτελεσματική συνοριακή ασφάλεια είναι η έγκαιρη ανίχνευση και η επίγνωση της κατάστασης (situational awareness). Στο πλαίσιο αυτό, η έγκαιρη ανίχνευση δεν αφορά μόνο την τεχνολογία, αλλά την ικανότητα του κράτους να εντοπίζει ασυνήθιστα συμβάντα, να αξιολογεί έγκαιρα πιθανές απειλές και να μετατρέπει την πληροφορία σε επιχειρησιακή επίγνωση.

Συνεπώς, η πρώτη και θεμελιώδης προϋπόθεση για την αντιμετώπιση μιας νέας κρίσης τύπου Θέουτα είναι η ικανότητα του κράτους να αντιλαμβάνεται έγκαιρα, ότι κάτι έχει αλλάξει στο περιβάλλον ασφάλειας των συνόρων του. Το ερώτημα επομένως, δεν είναι απλώς εάν η Ελλάδα διαθέτει μέσα επιτήρησης, αλλά εάν τα διαθέσιμα μέσα, οι υπηρεσίες και οι πληροφορίες μπορούν να λειτουργήσουν με τρόπο που να επιτρέπει την έγκαιρη αναγνώριση μιας ασυνήθιστης δραστηριότητας.

Για παράδειγμα, σε περίπτωση μιας απότομης και μεγάλης κλίμακας μεταβολής των μεταναστευτικών ροών, μπορεί ο κρατικός μηχανισμός να αντιληφθεί μέσα στις πρώτες ώρες ότι βρίσκεται μπροστά σε μια κατάσταση που υπερβαίνει ένα σύνηθες μεταναστευτικό περιστατικό; Υπάρχει η δυνατότητα έγκαιρης ανίχνευσης, ώστε το κράτος να διακρίνει μια φυσιολογική μεταβολή των ροών από μια αιφνίδια, οργανωμένη ή ασυνήθιστη εξέλιξη;

Το ζήτημα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία, καθώς στο σύγχρονο περιβάλλον ασφάλειας, μια κρίση μπορεί να εκδηλωθεί ταυτόχρονα σε διαφορετικά πεδία. Συνεπώς, η αποτελεσματική συνοριακή ασφάλεια προϋποθέτει πολυεπίπεδη επιτήρηση και σύνθεση πληροφοριών από διαφορετικές πηγές, ώστε επιμέρους δεδομένα να μπορούν να αξιολογούνται ως μέρος μιας ενιαίας εικόνας της κατάστασης.

Ένα άλλο κρίσιμο ερώτημα είναι η Ελλάδα διαθέτει έναν μηχανισμό που μπορεί να συνδυάζει εγκαίρως τις πληροφορίες από τα διαφορετικά πεδία και να αναγνωρίζει, ότι επιμέρους γεγονότα ενδέχεται να αποτελούν τμήματα μιας ενιαίας εξέλιξης;

Για παράδειγμα:

Ποιος αποφασίζει ότι μια ασυνήθιστη εξέλιξη συνιστά ζήτημα εθνικής ασφάλειας;

Υπάρχουν προκαθορισμένα κριτήρια και επίπεδα συναγερμού;

Ποιος έχει την αρμοδιότητα να ενεργοποιήσει τον αντίστοιχο μηχανισμό;

Πόσο γρήγορα μπορεί η πληροφορία από το πεδίο να φτάσει στο επίπεδο λήψης αποφάσεων;

Ένα ανθεκτικό σύστημα συνοριακής ασφάλειας πρέπει να διαθέτει προκαθορισμένες δυνατότητες έγκαιρης ανίχνευσης, αναγνώρισης, αξιολόγησης και προειδοποίησης.

Ειδικότερα, εάν αύριο εκδηλωθεί μια νέα κρίση τύπου Θέουτα, ποιος θα είναι ο πρώτος κρατικός μηχανισμός που θα αντιληφθεί ότι η κατάσταση έχει αλλάξει;

Επίσης, πόσο χρόνο θα χρειαστεί μέχρι αυτή η διαπίστωση να μετατραπεί σε επίσημη επιχειρησιακή εκτίμηση;

Η απάντηση στα ερωτήματα αυτά είναι καθοριστική, διότι η συνοριακή ασφάλεια δεν κρίνεται μόνο από την ικανότητα του κράτους να αντιδράσει όταν η κρίση έχει ήδη εκδηλωθεί, αλλά πρωτίστως από την ικανότητά του να εντοπίσει έγκαιρα την αλλαγή, να την αξιολογήσει σωστά και να ενεργοποιήσει εγκαίρως τους κατάλληλους μηχανισμούς, πριν η κατάσταση κλιμακωθεί και καταστεί ανεξέλεγκτη.

Στη συνέχεια, ο 2ος Πυλώνας του ολιστικού Μοντέλου Ευρωπαϊκής και Εθνικής Ανθεκτικότητας που μπορεί να αξιοποιηθεί για την αξιολόγηση της επιχειρησιακής ετοιμότητας του κρατικού μηχανισμού είναι Πληροφοριακή Ανθεκτικότητα. Σε μια νέα κρίση τύπου Θέουτα, το κρίσιμο ζήτημα είναι εάν το κράτος μπορεί να μετατρέψει γρήγορα και αξιόπιστα τα επιμέρους δεδομένα που συλλέγονται από διαφορετικές πηγές σε ενιαία επιχειρησιακή εικόνα της κατάστασης.

Η πληροφοριακή ανθεκτικότητα επομένως, δεν εξαντλείται στην ικανότητα των κρατικών υπηρεσιών να συλλέγουν πληροφορίες. Προϋποθέτει την ικανότητα συγκέντρωσης, διασταύρωσης, αξιολόγησης και σύνθεσης διαφορετικών πληροφοριών από διαφορετικές πηγές, ώστε ένα αρχικά ασαφές ή αποσπασματικό περιστατικό να μετατρέπεται έγκαιρα σε αξιόπιστη γνώση για τη λήψη αποφάσεων.

Γιατί είναι άλλο πράγμα η συλλογή πληροφοριών και τελείως διαφορετικό, η παραγωγή επιχειρησιακής γνώσης.

Η πρώτη απαντά στο ερώτημα «τι γνωρίζουμε», ενώ η δεύτερη στο κρίσιμο ερώτημα «τι σημαίνουν όλα αυτά που γνωρίζουμε».

Ένα κράτος μπορεί να διαθέτει πολλαπλές πηγές πληροφόρησης, τεχνολογικά μέσα επιτήρησης, εξειδικευμένες υπηρεσίες, πληροφορίες από συμμάχους και πρόσβαση σε δεδομένα ανοικτών πηγών.

Η πληροφοριακή του ανθεκτικότητα όμως, δεν κρίνεται από τον όγκο των πληροφοριών που διαθέτει, αλλά από την ικανότητά του να τις συνδέει, να τις διασταυρώνει και να τις αξιολογεί εγκαίρως, ώστε να παράγει μια κοινή και επιχειρησιακά αξιοποιήσιμη εικόνα της κατάστασης.

Σε μια νέα κρίση τύπου Θέουτα επομένως, θα πρέπει να υπάρχουν εκ των προτέρων απαντήσεις σε μια σειρά κρίσιμων ερωτημάτων:

Ποιος συλλέγει την αρχική πληροφορία;

Ποιος έχει την ευθύνη της διασταύρωσής της;

Ποιος αξιολογεί την αξιοπιστία και τη σημασία της;

Πώς συνδυάζονται οι πληροφορίες από διαφορετικούς κρατικούς φορείς;

Πώς ενσωματώνονται οι πληροφορίες από ευρωπαϊκούς και συμμαχικούς μηχανισμούς;

Ποιος μετατρέπει τα επιμέρους δεδομένα σε κοινή επιχειρησιακή εικόνα;

Πόσο γρήγορα η εικόνα αυτή φθάνει στην πολιτική ηγεσία;

Πώς διαχωρίζεται η επιβεβαιωμένη πληροφορία από την εκτίμηση, την υπόθεση ή την παραπληροφόρηση;

Επομένως, ο πληροφοριακά ανθεκτικός κρατικός μηχανισμός δεν είναι αυτός που διαθέτει μόνο πληροφορίες, αλλά αυτός που διαθέτει έναν μηχανισμό που μπορεί να μετατρέπει εγκαίρως τις πληροφορίες αυτές σε κοινή επιχειρησιακή γνώση και βάση λήψης αποφάσεων.

Γιατί το πραγματικό ζητούμενο της πληροφοριακής ανθεκτικότητας είναι να μην υπάρχουν απλώς πολλές πληροφορίες, αλλά να υπάρχει εγκαίρως η σωστή γνώση για τη λήψη της σωστής απόφασης.

Υπό το ανωτέρω πρίσμα, ο 3ος Πυλώνας που μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την αξιολόγηση της ετοιμότητας του κρατικού μηχανισμού είναι η Θεσμική και Επιχειρησιακή Διαλειτουργικότητα.

Συγκεκριμένα, το επόμενο κρίσιμο ζήτημα είναι εάν οι διαφορετικοί κρατικοί μηχανισμοί μπορούν να λειτουργήσουν ως ένα ενιαίο σύστημα διαχείρισης της κρίσης.

Γιατί η διαλειτουργικότητα, αφορά την ικανότητα διαφορετικών θεσμών, οργανισμών και επιχειρησιακών μηχανισμών να λειτουργούν συντονισμένα, να ανταλλάσσουν πληροφορίες, να λαμβάνουν αποφάσεις και να ενεργούν ως ένα συνεκτικό σύστημα απέναντι σε μια σύνθετη κρίση.

Υπό αυτή την έννοια, η διαλειτουργικότητα μπορεί να εξεταστεί σε τέσσερις αλληλένδετες διαστάσεις:

την επιχειρησιακή,

την πληροφοριακή,

τη θεσμική /διοικητική και

τη Στρατηγική Επικοινωνία.

Εάν η Πληροφοριακή Ανθεκτικότητα αφορά την ικανότητα του κράτους να παράγει κοινή επιχειρησιακή γνώση, η πληροφοριακή διαλειτουργικότητα αφορά την ικανότητα των διαφορετικών κρατικών μηχανισμών να λειτουργούν πάνω στην ίδια εικόνα της κατάστασης.

Σε σχέση με την επιχειρησιακή διαλειτουργικότητα, σε μια κρίση που εκδηλώνεται στα σύνορα, είναι πιθανό να απαιτηθεί η ταυτόχρονη ή διαδοχική ενεργοποίηση περισσότερων του ενός μηχανισμών όπως των Ενόπλων Δυνάμεων, του Λιμενικού, της Ελληνικής Αστυνομίας, της ΕΥΠ, της Πολιτικής Προστασίας και άλλων αρμόδιων φορέων και Υπουργείων.

Το κρίσιμο επομένως, δεν είναι μόνο εάν υπάρχουν όλοι αυτοί οι μηχανισμοί, αλλά εάν γνωρίζουν εκ των προτέρων πώς θα λειτουργήσουν μαζί.

Συγκεκριμένα:

Ποιος εντοπίζει και ποιος αναλαμβάνει την αρχική αντίδραση;

Ποιος έχει την επιχειρησιακή ευθύνη όταν μια κρίση υπερβαίνει τα όρια της αρμοδιότητας ενός φορέα;

Πότε και με ποια διαδικασία ενεργοποιούνται οι υπόλοιποι μηχανισμοί;

Ποιος συντονίζει τις επιχειρησιακές ενέργειες;

Ποιος αποφασίζει για την κλιμάκωση της αντίδρασης;

Υπάρχουν προκαθορισμένα πρωτόκολλα για μια κρίση η οποία δεν εντάσσεται εξαρχής στην αρμοδιότητα ενός μόνο κρατικού φορέα;

Σε σχέση με την πληροφοριακή διαλειτουργικότητα, πρέπει να είναι σαφές:

Ποιος γνωρίζει τι;

Ποιος ενημερώνει ποιον;

Με ποια διαδικασία διαβιβάζεται μια κρίσιμη πληροφορία;

Ποιος έχει πρόσβαση στην κοινή επιχειρησιακή εικόνα;

Ποιος αξιολογεί τις πληροφορίες που προέρχονται από διαφορετικούς φορείς;

Και κυρίως, μπορούν οι διαφορετικοί μηχανισμοί να λειτουργήσουν πάνω στην ίδια εικόνα της κατάστασης ή ο καθένας λειτουργεί με διαφορετικά δεδομένα;

Η τρίτη διάσταση αφορά τη θεσμική και διοικητική διαλειτουργικότητα.

Σε μια σύνθετη κρίση, η αλληλοεπικάλυψη αρμοδιοτήτων ή η αβεβαιότητα ως προς το ποιος έχει την ευθύνη μπορεί να καθυστερήσει τη λήψη αποφάσεων σε μια στιγμή που ο χρόνος είναι κρίσιμος.

Για τον λόγο αυτό, πριν από την εκδήλωση μιας κρίσης θα πρέπει να είναι απολύτως σαφές:

Ποιος έχει την πολιτική ευθύνη;

Ποιος έχει την επιχειρησιακή ευθύνη;

Ποιος συντονίζει τους εμπλεκόμενους φορείς;

Ποιος ενεργοποιεί τον μηχανισμό διαχείρισης κρίσης;

Πότε και με ποια κριτήρια ενεργοποιείται το ΚΥΣΕΑ ή άλλο ανώτατο επίπεδο πολιτικού συντονισμού;

Ποιος έχει την εξουσία να λαμβάνει αποφάσεις όταν η κρίση εξελίσσεται ταχύτερα από τις συνήθεις διοικητικές διαδικασίες;

Η θεσμική ανθεκτικότητα συνεπώς, δεν κρίνεται μόνο από το εάν υπάρχουν νόμοι, αρμοδιότητες και οργανωτικές δομές, αλλά από το εάν οι αρμοδιότητες αυτές μετατρέπονται σε λειτουργικό μηχανισμό λήψης αποφάσεων υπό συνθήκες πίεσης.

Τέλος, η τέταρτη διάσταση αφορά τη Στρατηγική Επικοινωνία, η οποία αποτελεί μέρος της διαδικασίας διαχείρισης της κρίσης. Συγκεκριμένα, το κράτος πρέπει να μπορεί να διαμορφώνει εγκαίρως μια ενιαία, τεκμηριωμένη και συνεκτική κρατική θέση, η οποία να αντανακλά την πραγματική επιχειρησιακή και πληροφοριακή εικόνα.

Επομένως, σε μια νέα κρίση τύπου Θέουτα θα πρέπει να είναι εξαρχής σαφές:

Ποιος ενημερώνει την πολιτική ηγεσία;

Ποιος διαμορφώνει την επίσημη κρατική θέση;

Ποιος αποφασίζει τι μπορεί και τι δεν μπορεί να δημοσιοποιηθεί;

Ποιος εκπροσωπεί το Κράτος;

Πώς διασφαλίζεται ότι διαφορετικοί υπουργοί και κρατικοί φορείς δεν μεταφέρουν διαφορετικές ή αντικρουόμενες εκδοχές της ίδιας κρίσης;

Πώς συνδέεται η Στρατηγική Επικοινωνία με την πραγματική επιχειρησιακή και πληροφοριακή εικόνα;

Η απάντηση στα ανωτέρω ερωτήματα είναι ιδιαίτερα σημαντική γιατί μια κρίση μπορεί να συνοδεύεται από παραπληροφόρηση, εργαλειοποίηση των κοινωνικών δικτύων, διεθνή δημοσιότητα και προσπάθειες επηρεασμού της κοινής γνώμης. Η Πολιτεία επομένως, δεν χρειάζεται απλώς έναν εκπρόσωπο που θα μιλήσει, αλλά ένα μηχανισμό Στρατηγικής Επικοινωνίας ενσωματωμένο στη διαδικασία λήψης αποφάσεων.

Κατά την αντιμετώπιση μιας νέας κρίσης τύπου Θέουτα, ο μηχανισμός αυτός πρέπει να είναι προκαθορισμένος και ενσωματωμένος εξαρχής στη διαδικασία λήψης αποφάσεων.

Ο 4ος Πυλώνας που μπορεί να αξιοποιηθεί για την αξιολόγηση της επιχειρησιακής ετοιμότητας του κρατικού μηχανισμού είναι Κοινωνική Ανθεκτικότητα.

Η Κοινωνική Ανθεκτικότητα αφορά την ικανότητα της κοινωνίας να αντιλαμβάνεται, να απορροφά και να διαχειρίζεται τις επιπτώσεις μιας μεγάλης και αιφνίδιας κρίσης, χωρίς να διαταράσσεται η κοινωνική συνοχή και η εμπιστοσύνη προς τους θεσμούς.

Σε μια νέα κρίση τύπου Θέουτα, η απότομη αύξηση των μεταναστευτικών ροών μπορεί να ασκήσει πίεση στις τοπικές κοινωνίες, τις υποδομές, τις υπηρεσίες και το αίσθημα ασφάλειας των πολιτών. Το ζητούμενο, επομένως, δεν είναι μόνο η επιχειρησιακή διαχείριση της κρίσης, αλλά και η ανθεκτικότητα της κοινωνίας απέναντι στον πανικό, τις εντάσεις, την παραπληροφόρηση και την απώλεια εμπιστοσύνης στους θεσμούς.

Η κοινωνία, άλλωστε, δεν αποτελεί απλώς αποδέκτη των κρατικών αποφάσεων, αλλά μέρος του πεδίου της κρίσης και της εθνικής ανθεκτικότητας.

Στο πλαίσιο αυτό, θα πρέπει να εξεταστεί εάν υπάρχουν:

Μηχανισμοί έγκαιρης και αξιόπιστης ενημέρωσης των πολιτών,

Σχέδια υποστήριξης των τοπικών κοινωνιών που ενδέχεται να δεχθούν την κύρια πίεση,

Επαρκείς υποδομές και υπηρεσίες για την αντιμετώπιση μιας μεγάλης και αιφνίδιας μεταβολής, και κυρίως,

Μηχανισμός αντιμετώπισης της παραπληροφόρησης και των κοινωνικών εντάσεων που μπορεί να συνοδεύσουν μια τέτοια κρίση.

Για να υπάρξει κοινωνική ανθεκτικότητα επομένως, το κράτος θα πρέπει να έχει προετοιμάσει την κοινωνία, ώστε να μπορεί να παραμείνει λειτουργική, ψύχραιμη και συνεκτική υπό συνθήκες μεγάλης πίεσης, αλλά και να μπορεί να διαχειριστεί και τις κοινωνικές επιπτώσεις μιας παρατεταμένης κρίσης.

Τέλος, καθοριστικό ρόλο στην αξιολόγηση της επιχειρησιακής ετοιμότητας του κρατικού μηχανισμού διαδραματίζει η Ευρωπαϊκή και Διεθνής Συνεργασία. Συγκεκριμένα, μια νέα κρίση τύπου Θέουτα δεν θα αποτελέσει μόνο ελληνική υπόθεση, αλλά ταυτόχρονα ευρωπαϊκό και διεθνές ζήτημα.

Το κρίσιμο ερώτημα, επομένως, είναι εάν η Ελλάδα θα μπορεί να ενεργοποιήσει άμεσα και συντονισμένα τους ευρωπαϊκούς και διεθνείς μηχανισμούς υποστήριξης, αντί να αναζητά εκ των υστέρων λύσεις, όταν η κρίση έχει ήδη κλιμακωθεί.

Σε μια τέτοια περίπτωση θα πρέπει να είναι σαφές:

Πότε και με ποια διαδικασία ενημερώνονται οι ευρωπαϊκοί και διεθνείς θεσμοί;

Πώς ενεργοποιούνται οι διαθέσιμοι ευρωπαϊκοί μηχανισμοί και οργανισμοί;

Ποιος εκπροσωπεί την Ελλάδα στις ευρωπαϊκές διαδικασίες διαχείρισης της κρίσης;

Πώς διασφαλίζεται η ανταλλαγή πληροφοριών και η κοινή επιχειρησιακή εικόνα με τους ευρωπαίους εταίρους;

Πώς μετατρέπεται μια ελληνική κρίση στα εξωτερικά σύνορα σε ευρωπαϊκή υπόθεση, όταν τα χαρακτηριστικά της υπερβαίνουν τις εθνικές δυνατότητες αντιμετώπισης;

Η Ευρωπαϊκή και Διεθνής Συνεργασία συνεπώς, δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως μηχανισμός έκτακτης βοήθειας που ενεργοποιείται αφού εκδηλωθεί η κρίση, αλλά ως αναπόσπαστο μέρος της εθνικής προετοιμασίας.

Η Ελλάδα δεν πρέπει απλώς να γνωρίζει ποιον θα καλέσει όταν ξεσπάσει η κρίση, αλλά να έχει προσδιορίσει από πριν τα δίκτυα συνεργασίας, τα κανάλια επικοινωνίας, τις διαδικασίες ενεργοποίησης και τους μηχανισμούς κοινής δράσης που θα ενεργοποιήσει.

Επομένως, το κρίσιμο ερώτημα για την Ελλάδα σε περίπτωση που εκδηλωθεί μια νέα κρίση τύπου Θέουτα είναι, θα αντιμετωπίσει μόνη της την κρίση ή θα έχει στη διάθεσή της από τις πρώτες ώρες της κρίσης ένα ευρωπαϊκό και διεθνές δίκτυο υποστήριξης και κοινής δράσης;

Εν κατακλείδι, μια νέα κρίση τύπου Θέουτα δεν θα κριθεί μόνο από το πόσο αποτελεσματικά θα αντιδράσει η Ελλάδα τη στιγμή που θα εκδηλωθεί. Θα κριθεί από το πόσο καλά θα έχει προετοιμαστεί πριν από αυτήν.

Η Ελλάδα συνεπώς, αντί να περιμένει την επόμενη κρίση, χρήσιμο είναι να υιοθετήσει το μηχανισμό των πέντε πυλώνων του Μοντέλου Ευρωπαϊκής και Εθνικής Ανθεκτικότητας που παρουσιάστηκε για να αξιολογήσει την επιχειρησιακή ετοιμότητα του κρατικού μηχανισμού της χώρας.

Γιατί η πραγματική ανθεκτικότητα ενός κράτους δεν αποδεικνύεται όταν ξεσπάσει η κρίση, αλλά από την ετοιμότητα του κράτους, πριν αυτή ξεσπάσει.

* Ο Δρ. Κωνσταντίνος Π. Μπαλωμένος είναι Πολιτικός Επιστήμονας – Διεθνολόγος

ΑΠΕ-ΜΠΕ

«Μίσος είναι το δηλητήριο που πίνουμε, ελπίζοντας ότι άλλοι θα πεθάνουν»! – Γράφει ο Νίκος Γ. Σακελλαρόπουλος

Από

Έμβολος

14/08/2026

Διάβασα με πολύ προσοχή το δημοσίευμα του «Euronews Business», που αναφέρει αναλυτικά ότι από τις αρχές Αυγούστου, το 2026 είναι η χειρότερη χρονιά 15ετίας για πολλές ευρωπαϊκές χώρες σε συνολική καμένη έκταση. Αναφέρει χαρακτηριστικά ότι μόνο στη Γαλλία και την Ισπανία, έως τα τέλη Ιουλίου είχαν απομακρυνθεί πάνω από 320.000 άνθρωποι. Οι πυρκαγιές συνεχίζονται καθώς οι καύσωνες εξαπλώνονται όσο πλησιάζουν τα μέσα Αυγούστου.

Νίκος Σακελλαρόπουλος — **Γράφει ο συνεργάτης του Έμβολος δημοσιογράφος Νίκος Γ. Σακελλαρόπουλος**

Όπως αναφέρεται, η αποτίμηση του κόστους των δασικών πυρκαγιών είναι σύνθετη. Η καμένη έκταση μετριέται εύκολα, αλλά για την εκτίμηση των οικονομικών και άλλων επιπτώσεων απαιτείται περισσότερη προσπάθεια.

«Οι φετινές δασικές πυρκαγιές στην Ευρώπη επιβεβαιώνουν ότι το οικονομικό τους κόστος υπερβαίνει κατά πολύ την αποκατάσταση της καμένης γης», δήλωσε ο καθηγητής Σιμόνε Βαρότο, από το Henley Business School στο Πανεπιστήμιο Reading. «Ο τελικός λογαριασμός θα περιλαμβάνει κατεστραμμένα σπίτια, επιχειρήσεις και καλλιέργειες, πλήγμα στον τουρισμό και τη βιομηχανία, επιπτώσεις στην υγεία από τον καπνό, πρόσθετη πίεση στα δημόσια οικονομικά και πιθανώς υψηλότερα ασφάλιστρα».

Την ίδια ώρα στη χώρα μας, οι πυρκαγιές είναι εξίσου πολλές, αλλά πλην της περίπτωσης της Αττικοβιωτίας, έχουν αντιμετωπιστεί σχετικά αποτελεσματικά. Αλλά, για όλες… φταίει ο Μητσοτάκης, κατά την ημέτερη αντιπολίτευση. Πολύ εύστοχα μάλιστα, ο Δανίκας θυμήθηκε τη ρήση του Σαίξπηρ, ότι … «το μίσος είναι το δηλητήριο που πίνουμε, ελπίζοντας ότι άλλοι θα πεθάνουν».

Λοιπόν: Ο Κυριάκος φταίει για τις εκατοντάδες φωτιές που άναψαν μέχρι τώρα στην Ελλάδα! Κι ας έχει δουλέψει υποδειγματικά εφέτος η Γενική Γραμματεία Δασών στον τομέα της πρόληψης κι ειδικά με το πρόγραμμα Antinero, που επιμελήθηκε ο Στάθης Σταθόπουλος.

Ο Κυριάκος φταίει, που υποψήφια της Κωνσταντοπούλου συνελήφθη να βάζει φωτιά! Ο Κυριάκος φταίει που ο πυρομανής που συνελήφθη, είχε ανάψει ένα σωρό φωτιές. Ο Κυριάκος φταίει που οι τύποι που συνελήφθησαν στη Στυλίδα-μεταξύ των οποίων κι ο δήμαρχος!!- είχαν κατασκευάσει πλημμελώς τις ενεργειακές τους εγκαταστάσεις και μέσω των μελτεμιών προκλήθηκαν σπινθήρες δια της τριβής κι έγιναν όλα στάχτη και μπούρμπερη, μέχρι το Πόρτο Γερμενό.

Ο Μητσοτάκης φταίει που ο αήττητος μακάκας πήγε να κάνει δουλειές με μηχάνημα που βγάζει σπίθες και τα έκανε όλα που***να!

Ο Μητσοτάκης φταίει που συγκρούστηκαν δυο ελικόπτερα στον αέρα! Που δεν πήρε αεροπλάνα από τη… Ρωσία. Κι ας έχει προμηθευτεί η χώρα μας τόσα εναέρια μέσα, που είναι πολύ περισσότερα από τον μέσο όρο άλλων ευρωπαϊκών χωρών.

Ο… Κούλης φταίει, επειδή δεν φτάνουν οι πυροσβέστες, που είναι λίγοι και δεν προσλαμβάνει άλλους… Κι ας είναι οι πυροσβέστες σε όλα τα μέτωπα, από τη Θράκη ως τον Νότο!

Αυτά ακούμε στις τηλεοράσεις από τους εκπροσώπους της αντιπολίτευσης. Κάποιοι μάλιστα, χωρίς ίχνος αυτοκριτικής και τσίπας χωρίς «ρ»…

Κι είναι απορίας άξιο που δεν έχουμε ακούσει ακόμη ότι ο …Κούλης φταίει και για τις φωτιές στην Ευρώπη, που μεταξύ άλλων έχουν αφήσει άστεγους 300 χιλιάδες Ισπανούς και Γάλλους κι εκατομμύρια χωρίς τις περιουσίες τους.

Κι από την άλλη μεριά, σκέφτομαι: Αν δεν ήταν ο Κυριάκος και ήταν ο Τσίπρας, πόσο θα κλαίγαμε πάλι; Αν ήταν η Δούρου, ο Ανδρουλάκης, πού θα ψάχναμε να κρυφτούμε; Για να μη πω για τη Ζωή, το Βελόπουλο και τους άλλους…

Ως επίλογο, πάλι θα επικαλεστώ τον Δανίκα: «Να κάνουμε τον σταυρό μας που ο Κυριάκος είναι εδώ και δεν μας έχει εγκαταλείψει με τη φράση «εκείνοι που σας αξίζουν είναι ο Τσίπρας και ο Ανδρουλάκης, το δίδυμο μιζέριας και καταστροφών»!

12 3...18,114 Σελίδα 1 από 18,114

Tσιπούρες με πατάτες και σάλτσα λεμονιού – Νοστιμιά με άρωμα θαλασσινό

Έμβολος - 14/08/2026