Μετά την ολοκλήρωση της συνάντησης του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο, κυβερνητικές πηγές αναφέρουν ότι επιβεβαιώθηκε το ιστορικά υψηλό επίπεδο των ελληνοαμερικανικών σχέσεων, καθώς και η αμοιβαία βούληση για την περαιτέρω εμβάθυνση και διεύρυνση της διμερούς συνεργασίας στην άμυνα και την ασφάλεια, την ενεργειακή ασφάλεια, το εμπόριο, τις επενδύσεις, την τεχνολογία, τη ναυτιλία, την εκπαίδευση και τον πολιτισμό.

Οι ίδιες πηγές προσθέτουν πως ο Πρωθυπουργός υπογράμμισε τον ρόλο της Ελλάδας ως πυλώνα σταθερότητας και ασφάλειας στην Ανατολική Μεσόγειο, ως αξιόπιστου εταίρου και συμμάχου, με κομβικό ρόλο για την ασφάλεια εταίρων και συμμάχων σε μια συγκυρία μεγάλων γεωπολιτικών ανακατατάξεων και αστάθειας στην ευρύτερη περιοχή.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης τόνισε ότι η Ελλάδα στάθηκε στο πλευρό των εταίρων του Κόλπου, ενώ επανέλαβε την προσήλωση της Ελλάδας στην ασφάλεια και την ελευθερία της ναυσιπλοΐας, η οποία, άλλωστε, αποδεικνύεται στην πράξη, καθώς η χώρα μας συμμετέχει με πλοία στην ευρωπαϊκή επιχείρηση EUNAVFOR ASPIDES στην Ερυθρά Θάλασσα.

Ακόμη, ανταλλάγησαν απόψεις για ζητήματα και έργα συνδεσιμότητας που ενισχύουν την ενεργειακή ασφάλεια και την περιφερειακή συνδεσιμότητα. Συζητήθηκαν ακόμη οι τελευταίες διεθνείς και περιφερειακές εξελίξεις, με έμφαση στην Ουκρανία, στο Ιράν, στη Μέση Ανατολή και την ευρύτερη Ανατολική Μεσόγειο. Επιπλέον, εξήραν τον ρόλο της ελληνικής κοινότητας στις ΗΠΑ ως γέφυρας κατανόησης και φιλίας μεταξύ των δύο χωρών.

Στη συνάντηση συμμετείχαν, από την ελληνική πλευρά, ο Υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, η Υφυπουργός Εξωτερικών Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου, η Διευθύντρια του Διπλωματικού Γραφείου του Πρωθυπουργού, Πρέσβης Κατερίνα Νασίκα, ο Πρέσβης της Ελλάδας στην Ουάσιγκτον, Αντώνης Αλεξανδρίδης και η Διευθύντρια του Γραφείου Διεθνούς Στρατηγικού Σχεδιασμού και Επικοινωνίας του Πρωθυπουργού Αριστοτελία Πελώνη.

Κατά την έναρξη της συνάντησης, ο Πρωθυπουργός απευθυνόμενος στον Αμερικανό Υπουργό Εξωτερικών ανέφερε τα εξής: «Kαταρχάς, καλώς ήρθατε και συγχαρητήρια για την ιδιαίτερα εντυπωσιακή ομιλία σας. Πιστεύω ότι ανέδειξε όχι μόνο τους ιστορικούς δεσμούς μεταξύ των δύο χωρών μας, αλλά και, πιστεύω, όσα χρωστάει ο δυτικός κόσμος στην αρχαία Αθήνα. Θυμάμαι -το επισημάνατε- ότι ήσασταν μέλος της επιτροπής υποδοχής όταν μου δόθηκε η ευκαιρία να μιλήσω σε κοινή συνεδρίαση των δύο σωμάτων του Κογκρέσου και να αναφερθώ τότε σε αυτή την κοινή πορεία των δύο χωρών μας. Με χαροποιεί ιδιαίτερα το γεγονός ότι αυτή τη στιγμή οι σχέσεις μας, πιστεύω, βρίσκονται στο υψηλότερο επίπεδο όλων των εποχών. Η Ελλάδα δεν είναι απλώς ένας πυλώνας σταθερότητας σε μία ταραγμένη περιοχή, αλλά και μία «γέφυρα» μεταξύ της Ευρώπης, της Δύσης, των Ηνωμένων Πολιτειών, της Μέσης Ανατολής και του αραβικού κόσμου, των χωρών του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου (GCC). Υπό αυτή την έννοια, ναι, συμφωνώ μαζί σας ότι αποτελούμε έναν αναντικατάστατο εταίρο για τις Ηνωμένες Πολιτείες. Χαίρομαι που η σχέση μας έχει προχωρήσει πέρα από τις παραδοσιακές συνεργασίες σε πολιτικό επίπεδο και στον τομέα της ασφάλειας.

Η ενέργεια και η συνδεσιμότητα είναι πλέον ιδιαίτερα σημαντικές στις διμερείς σχέσεις μας. Χαίρομαι ιδιαίτερα που η Ελλάδα έχει επενδύσει σημαντικούς πόρους ώστε να καταστεί σημείο εισόδου για αμερικανικό υγροποιημένο φυσικό αέριο στην Ευρώπη. Είμαστε πλέον πάροχοι ενεργειακής ασφάλειας για τους βόρειους γείτονές μας. Επιπρόσθετα, αποδίδουμε μεγάλη σημασία στα έργα συνδεσιμότητας, στον τεράστιο ρόλο που διαδραματίζει η ελληνική ναυτιλία στη μεταφορά εμπορευμάτων και, φυσικά, στο κοινό συμφέρον που μοιραζόμαστε για τη διαφύλαξη της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας, η οποία είναι ζωτικής σημασίας για τη λειτουργία της παγκόσμιας οικονομίας. Αυτοί είναι μόνο μερικοί από τους τομείς αμοιβαίου ενδιαφέροντος και χαίρομαι ιδιαίτερα που ο Στρατηγικός Διάλογος κατάφερε να καλύψει όλα αυτά τα θέματα. Να σας καλωσορίσω και πάλι στην Αθήνα, και συγχαρητήρια για μία ομιλία, που πιστεύω ότι θα έχει απήχηση πολύ πέρα από τον χώρο όπου εκφωνήθηκε».

Παίρνοντας τον λόγο ο Αμερικανός Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ ανέφερε τα εξής: «Καταρχάς, σας ευχαριστώ για την υποδοχή που μου επιφυλάξατε και για την ευκαιρία που μου δόθηκε να μιλήσω σε ένα τόσο ιστορικό σημείο. Ποτέ δεν πίστευα ότι θα είχα την ευκαιρία να το κάνω αυτό και θεωρώ ότι είναι σημαντικό. Αλλά πραγματικά, περισσότερο από οτιδήποτε άλλο, αυτό συνάδει με το θέμα της επίσκεψης, που είναι η ιστορική συμμαχία μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ελλάδας, η οποία δεν έχει μόνο μακρά ιστορική διαδρομή, έχει και βαθιά ιστορική σημασία. Εδράζεται σε πολύ ισχυρούς πυλώνες κοινής κουλτούρας, κοινών αξιών και, όπως είπατε, έχει μόνο ενισχυθεί. Έχει επεκταθεί πέρα από τα θέματα άμυνας, πάνω στα οποία πάντα εργαζόμασταν, ακόμη και πέρα από τα διπλωματικά ζητήματα, πάνω στα οποία πάντα εργαζόμασταν. Τώρα όμως έχει επεκταθεί στην οικονομία, στο εμπόριο, στην ασφάλεια και στα δικαιώματα της ναυτιλίας σε διεθνές επίπεδο, στην ενέργεια. Και, όπως είπατε, υπάρχουν πολλοί παράγοντες ανασφάλειας που σας περιβάλλουν σε αυτή την περιοχή, όμως έχουμε εσάς εδώ ως έναν τόσο ισχυρό εταίρο μας και συνεχίζουμε να ενισχύουμε αυτή τη σχέση με τρόπο που είναι αμοιβαία επωφελής. Πιστεύω ότι μπορούμε να κάνουμε περισσότερα στους τομείς της οικονομίας, της ενέργειας και του εμπορίου, τα οποία θα ωφελήσουν τόσο τον λαό της Ελλάδας όσο και τον λαό των Ηνωμένων Πολιτειών, και αναζητούμε πάντα τέτοιες ευκαιρίες.

Αν έπρεπε να αναφερθώ σε ένα πράγμα που καθορίζει τη συμμαχία μας -επειδή μερικές φορές χρησιμοποιείται ο όρος «συμμαχία» και ακούγεται σαν να πρόκειται απλώς για μια διπλωματική συμμαχία-, αλλά ένα από τα στοιχεία όπου βασίζεται η εταιρική σχέση μας, μια πολύ ισχυρή εταιρική σχέση, είναι ότι συμφωνούμε ως προς τα ίδια προβλήματα: συμφωνούμε ότι έχουμε τα ίδια προβλήματα που μας απασχολούν και τις περισσότερες φορές συμφωνούμε ως προς τη σωστή λύση. Επομένως, όταν έχεις τέτοιους εταίρους, για να μην αναφέρω τους ισχυρούς ιστορικούς δεσμούς που αποτελούν το θεμέλιο της σχέσης μας, υπάρχουν πολλά πράγματα για τα οποία είμαστε ενθουσιασμένοι. Χαίρομαι που βρίσκομαι εδώ και προσβλέπω στην περαιτέρω ενίσχυση αυτής της σχέσης»

ΦΩΤΟ ΑΠΕ-ΓΤΠ-Δ. ΠΑΠΑΜΗΤΣΟΣ
ΑΠΕ-ΜΠΕ

Στην καθοριστική επίδραση της αρχαίας Ελλάδας στη διαμόρφωση του δυτικού πολιτισμού και ιδιαίτερα των Ηνωμένων Πολιτειών αναφέρθηκε ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, στην ομιλία του στην Πνύκα, με φόντο την Ακρόπολη.

Ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας υπογράμμισε ότι, σε αντίθεση με τα ερείπια άλλων πολιτισμών που έχουν χαθεί από τη ζωντανή μνήμη, η Ακρόπολη εξακολουθεί εδώ και χιλιάδες χρόνια να ασκεί μοναδική επιρροή στη φαντασία του δυτικού κόσμου.

«Υπάρχουν σπουδαία ερείπια σε ολόκληρο τον κόσμο. Σε πολλές περιπτώσεις είναι τόποι όπου η Ιστορία μοιάζει να έχει εξαντλήσει τον εαυτό της, απομεινάρια μακρινών πολιτισμών που έχουν προ πολλού χαθεί από τη ζωντανή μνήμη. Όμως η Ακρόπολη είναι διαφορετική», ανέφερε.

Όπως σημείωσε, ο πολιτισμός που δημιούργησε όσα στέκουν στην Ακρόπολη «εδώ και χιλιάδες χρόνια αιχμαλωτίζει τη φαντασία του δυτικού κόσμου», ενώ γενιές πολιτικών ηγετών, καλλιτεχνών και φιλοσόφων στράφηκαν προς αυτόν «με θαυμασμό και δέος».

Ο Ρούμπιο παρατήρησε ότι το πέρασμα του χρόνου συχνά μετατρέπει ακόμη και μεγάλες νίκες και καταστροφικές ήττες σε απλές υποσημειώσεις των βιβλίων της Ιστορίας. Δεν συνέβη όμως, όπως είπε, το ίδιο με τους αρχαίους Έλληνες. «Οι Έλληνες της αρχαιότητας φαίνεται να ασκούν μια σχεδόν μυστικιστική δύναμη πάνω στη μνήμη μας. Μας καλούν να επιστρέφουμε σε αυτούς ξανά και ξανά», τόνισε.

Η καταστροφή της Ακρόπολης και η ανέγερση του Παρθενώνα

Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών έκανε εκτενή αναφορά στα γεγονότα του 480 π.Χ., όταν οι στρατιές του Ξέρξη έφθασαν στην Αθήνα και έβαλαν φωτιά στα ιερά της. Οι περισσότεροι Αθηναίοι είχαν ήδη εγκαταλείψει την πόλη με πλοία και είχαν καταφύγει σε κοντινό νησί. Μια μικρή ομάδα, ωστόσο, αρνήθηκε να εγκαταλείψει την πόλη και οχυρώθηκε στην Ακρόπολη.

Όπως περιέγραψε ο Ρούμπιο, οι Αθηναίοι προέβαλαν μια ύστατη αντίσταση, ρίχνοντας τεράστιους βράχους από τους γκρεμούς πάνω στους Πέρσες εισβολείς και καταφέρνοντας για ημέρες να κρατήσουν σε απόσταση «τη μεγαλύτερη αυτοκρατορία εκείνης της εποχής». Τελικά καταβλήθηκαν. Οι Πέρσες λεηλάτησαν τους ναούς, έκαψαν τα ιερά και ισοπέδωσαν την Ακρόπολη. Όταν οι Αθηναίοι επέστρεψαν, συγκέντρωσαν τα κατεστραμμένα απομεινάρια της παλιάς Ακρόπολης και τα έθαψαν στον λόφο. Δεκαετίες αργότερα, υπό τον Περικλή, ύψωσαν τον Παρθενώνα.

«Εδώ και 25 αιώνες ο Παρθενώνας στέκει όρθιος. Αυτοκρατορίες αναδύθηκαν και κατέρρευσαν κάτω από τη σκιά του», ανέφερε ο Ρούμπιο, προσθέτοντας ότι οι απόγονοι των ανθρώπων που τον έχτισαν, «οι γιοι της Αθήνας και της Ρώμης», μετέφεραν τον πολιτισμό τους μέχρι τις άκρες της Γης.

«Ένα χρέος που ο χρόνος και η απόσταση δεν μπορούν να σβήσουν»

Ο Ρούμπιο συνέδεσε στη συνέχεια την κληρονομιά της αρχαίας Ελλάδας με την ιστορία των Ηνωμένων Πολιτειών. «Δυόμισι αιώνες μετά την ίδρυση της Αμερικανικής Δημοκρατίας, στην άλλη άκρη του κόσμου από το σημείο όπου βρίσκομαι σήμερα, στέκομαι εδώ ως υπουργός Εξωτερικών αυτής της Δημοκρατίας και ως δισέγγονος εποίκων που έφτασαν στον Νέο Κόσμο από την Ισπανία», ανέφερε.

Και πρόσθεσε: «Στέκομαι εδώ για να μαρτυρήσω ένα χρέος που κανένα πέρασμα του χρόνου και καμία γεωγραφική απόσταση δεν μπορούν ποτέ να σβήσουν». Σύμφωνα με τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών, «η ιστορία της Αμερικής, η ιστορία της χώρας μου, είναι γεμάτη από τα αποτυπώματα της αρχαιότητας».

Η ελληνική επιρροή, όπως είπε, είναι κυριολεκτικά χαραγμένη στην αρχιτεκτονική των αμερικανικών θεσμών, στους επιβλητικούς κίονες, στους τρούλους και στα μνημεία της αμερικανικής πρωτεύουσας. Στάθηκε ακόμη στη Φιλαδέλφεια, την πόλη όπου γεννήθηκε το αμερικανικό Σύνταγμα, επισημαίνοντας ότι ακόμη και το όνομά της είναι ελληνικό.

Ο Πλούταρχος και οι ιδρυτές της Αμερικής

Ο Μάρκο Ρούμπιο αναφέρθηκε ιδιαίτερα στη γοητεία που ασκούσε η αρχαιότητα στους ανθρώπους που ίδρυσαν τις Ηνωμένες Πολιτείες. Όπως είπε, οι ιδρυτές της χώρας του ήταν εξαιρετικά μελετημένοι στην Ιστορία και είχαν βαθιά επίγνωση της θέσης τους μέσα σε αυτήν. Ωστόσο, καμία άλλη εποχή του παρελθόντος δεν είχε αιχμαλωτίσει την προσοχή και τη φαντασία τους όσο η αρχαιότητα.

Επισήμανε μάλιστα ότι πολλοί εκπλήσσονται όταν μαθαίνουν πως ο συγγραφέας που αναφέρεται συχνότερα στα Federalist Papers δεν ήταν κάποιος φιλόσοφος του Διαφωτισμού ή πολιτικός θεωρητικός, αλλά ο Πλούταρχος, «ο Έλληνας βιογράφος των μεγάλων ανδρών της Ελλάδας και της Ρώμης». Ο Ρούμπιο αναφέρθηκε στη συνέχεια στην επίδραση της αρχαίας Ελλάδας στις ιδέες των ιδρυτών των ΗΠΑ αλλά και ευρύτερα στους φιλοσόφους και τους πολιτικούς της Δύσης.

«Η Αθήνα μάς έδωσε τη δημοκρατία, ο Πλάτων και ο Αριστοτέλης μάς έδωσαν τη δυτική φιλοσοφία», ανέφερε, επισημαίνοντας ότι οι αντιλήψεις για τον νόμο, την αρετή, την ιδιότητα του πολίτη και τη δημοκρατική διακυβέρνηση διαμορφώθηκαν στις ελληνικές πόλεις-κράτη.

Ακόμη και μεγάλο μέρος του σύγχρονου πολιτικού λεξιλογίου, πρόσθεσε, με λέξεις όπως «δημοκρατία», «τυραννία» και την ίδια τη λέξη «πολιτική», έχει τις ρίζες του στην Ελλάδα.

«Το να γνωρίσουμε εκείνους σημαίνει να γνωρίσουμε τον εαυτό μας»

Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών υπογράμμισε ότι η οφειλή της Αμερικής και συνολικά της Δύσης προς την αρχαία Ελλάδα είναι πολύ βαθύτερη από τους θεσμούς και τις πολιτικές ιδέες που κληροδότησε. «Αυτά που οφείλουμε σε αυτόν τον τόπο, ως Αμερικανοί και ως άνθρωποι της Δύσης, είναι στην πραγματικότητα πολύ, πολύ βαθύτερα», ανέφερε.

Οι θεσμοί και οι ιδέες, όπως είπε, αποτελούσαν την εξωτερική έκφραση βαθύτερων χαρακτηριστικών των αρχαίων Ελλήνων: του τρόπου με τον οποίο αντιλαμβάνονταν τον κόσμο, της φαντασίας τους, των αρετών που απαιτούσαν από τους πολίτες τους και όσων ήταν διατεθειμένοι να υπερασπιστούν. Ήταν, όπως χαρακτηριστικά είπε, «τα πράγματα για τα οποία έζησαν, πολέμησαν και πέθαναν».

«Το να γνωρίσουμε εκείνους σημαίνει να γνωρίσουμε τον ίδιο μας τον εαυτό», τόνισε ο Μάρκο Ρούμπιο. Και συνέχισε λέγοντας ότι «αυτό που άνθισε εδώ, σε αυτόν τον τόπο, ήταν η δυτική επιθυμία να ανακαλύψει…», ανέφερε ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην ομιλία του.

ΑΠΕ-ΜΠΕ