Ο Αμερικανός απεσταλμένος στη Γροιλανδία, το τεράστιο αρκτικό νησί που εποφθαλμιά ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, δήλωσε χθες, Τετάρτη, στο AFP ότι οι ΗΠΑ πρέπει να ενισχύσουν την παρουσία τους στο αυτόνομο αυτό έδαφος της Δανίας.
“Πιστεύω ότι έχει έρθει η ώρα οι ΗΠΑ να αφήσουν ξανά το αποτύπωμά τους στη Γροιλανδία. Νομίζω ότι βλέπετε τον πρόεδρο να μιλά για ενίσχυση των επιχειρήσεων εθνικής ασφάλειας και για επανατοποθέτηση προσωπικού σε ορισμένες βάσεις στη Γροιλανδία”, δήλωσε ο Τζεφ Λάντρι.
“Η Γροιλανδία έχει ανάγκη τις ΗΠΑ”, πρόσθεσε ο Λάντρι μετά την πρώτη του επίσκεψη στο νησί μετά τον διορισμό του τον Δεκέμβριο του 2025.
Ο Λάντρι, ένας Ρεπουμπλικάνος που είναι επίσης κυβερνήτης της Λουιζιάνα, δεν είχε προσκληθεί επισήμως στη Γροιλανδία και η παρουσία του προκάλεσε αντιδράσεις.
Στρατηγική θέση
Αυτή τη στιγμή ο αμερικανικός στρατός διαθετει μόνο μία βάση στη Γροιλανδία, αυτή στο Πίτουφικ στο βόρειο τμήμα του νησιού, ενώ την περίοδο του Ψυχρού Πολέμου διέθετε 17 στρατιωτικές εγκαταστάσεις.
Ο Τραμπ έχει υποστηρίξει επανειλημμένα ότι οι ΗΠΑ θα πρέπει να ελέγχουν τη Γροιλανδία για λόγους εθνικής ασφάλειας, σημειώνοντας πως σε διαφορετική περίπτωση το νησί κινδυνεύει να πέσει στα χέρια της Κίνας ή της Ρωσίας.
Η Γροιλανδία βρίσκεται στη συντομότερη διαδρομή μεταξύ Ρωσίας και Ηνωμένων Πολιτειών για τους πυραύλους. Διαθέτει ανεκμετάλλευτα κοιτάσματα σπάνιων γαιών και θα μπορούσε να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο καθώς λιώνουν οι πολικοί πάγοι και ανοίγουν νέες θαλάσσιες οδοί.
Σύμφωνα με πρόσφατα δημοσιεύματα, η Ουάσιγκτον επιδιώκει να ανοίξει τρεις νέες βάσεις στο νότιο τμήμα του νησιού αυτού
Αμυντική συμφωνία του 1951, που επικαιροποιήθηκε το 2004, επιτρέπει ήδη στις ΗΠΑ να αναπτύσσουν περισσότερα στρατεύματα και να ενισχύουν τις στρατιωτικές τους εγκαταστάσεις στη Γροιλανδία, υπό την προϋπόθεση ότι θα ενημερώνουν εκ των προτέρων τη Δανία και τη Γροιλανδία.
Ο Αμερικανός πρόεδρος επανέλαβε τον Ιανουάριο τις απειλές του να καταλάβουν οι ΗΠΑ τη Γροιλανδία, ενώ συγκροτήθηκε μια ομάδα εργασίας στην οποία συμμετέχουν οι ΗΠΑ, η Δανία και η Γροιλανδία με στόχο να απαντήσει στις ανησυχίες που έχει εκφράσει ο Τραμπ.
“Αναγκασμένοι να βρούμε μια λύση”
Παρότι η επιθυμία του Τραμπ “να διασφαλίσει τον έλεγχο της Γροιλανδίας (…) είναι εντελώς ασεβής, (…) είμαστε υποχρεωμένοι να βρούμε μια λύση”, δήλωσε την Τρίτη στους δημοσιογράφους, στο περιθώριο οικονομικού φόρουμ για τη Γροιλανδία, ο πρωθυπουργός του νησιού Γενς – Φρέντερικ Νίλσεν.
Ο Νίλσεν συναντήθηκε τη Δευτέρα με τον Αμερικανό απεσταλμένο, ο οποίος είχε συνομιλίες και με τον υπουργό Εξωτερικών της Γροιλανδίας Μούτε Έγκεντε.
Ο Νίλσεν σχολίασε ότι οι συνομιλίες με τον Λάντρι ήταν “εποικοδομητικές”, αλλά υπογράμμισε ότι δεν είδε “καμία ένδειξη ότι κάτι άλλαξε” αναφορικά με τη στάση των ΗΠΑ.
Οι αρχές της Γροιλανδίας και της Δανίας έχουν τονίσει επανειλημμένα ότι μόνο οι κάτοικοι του νησιού μπορούν να αποφασίσουν για την τύχη του.
Σε συνέντευξή του που δημοσιεύθηκε χθες, Τετάρτη, από τη γροιλανδική εφημερίδα Sermitsiaq ο Λάντρι επιχείρησε να αναζωπυρώσει τις προσδοκίες για ανεξαρτησία αυτού του εδάφους.
Αν και οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι η πλειονότητα των Γροιλανδών τάσσεται υπέρ της μελλοντικής ανεξαρτησίας από τη Δανία, η κυβέρνησή τους δεν διαθέτει άμεσο σχέδιο προς αυτή την κατεύθυνση, καθώς πολλά ζητήματα παραμένουν ανοιχτά, κυρίως σε ό,τι αφορά την οικονομία του νησιού, η οποία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη Δανία.
“Πιστεύω ότι υπάρχουν απίστευτες ευκαιρίες που θα μπορούσαν να επιτρέψουν στους Γροιλανδούς να περάσουν από την εξάρτηση στην ανεξαρτησία”, επέμεινε ο Λάντρι στη συνέντευξή του.
ΑΠΕ-ΜΠΕ
