Δύο στα τρία μέλη του Ελληνικού Πάνελ Οικονομολόγων του ΚΕΦΙΜ συμφωνούν ότι η κατά προτεραιότητα υλοποίηση σημαντικών επενδύσεων για την επέκταση και αναβάθμιση των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για την αντιμετώπιση του προβλήματος του κόστους στέγασης.
Με λίγα λόγια:
- Το κόστος στέγασης επηρεάζει άμεσα το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών, ιδίως των νέων, των οικογενειών και των εργαζομένων στα μεγάλα αστικά κέντρα.
- Οι καλύτερες συγκοινωνίες διευρύνουν τις πραγματικές επιλογές κατοικίας, καθώς κάνουν περισσότερες περιοχές πρακτικά προσβάσιμες για εργασία, εκπαίδευση και καθημερινές ανάγκες.
- Όταν οι μετακινήσεις είναι γρήγορες, αξιόπιστες και οικονομικά προσιτές, μειώνεται η πίεση για κατοικία μόνο κοντά στο κέντρο ή κοντά στον χώρο εργασίας.
- Η αναβάθμιση των ΜΜΜ δεν λύνει μόνη της το στεγαστικό, αλλά μπορεί να λειτουργήσει συμπληρωματικά με πολιτικές που αυξάνουν την προσφορά κατοικιών και αξιοποιούν τα κενά ακίνητα.
- Η ποιότητα των δημόσιων συγκοινωνιών επηρεάζει τελικά την καθημερινότητα όλων: τον χρόνο μετακίνησης, την πρόσβαση στην εργασία, την οικογενειακή ζωή, το περιβάλλον και την οικονομική λειτουργία της πόλης.
Στην Ερώτηση του Πάνελ για τον Απρίλιο απάντησαν συνολικά 18 Ελληνίδες και Έλληνες οικονομολόγοι. Από αυτούς, το 67% συμφωνεί με την άποψη ότι η κατά προτεραιότητα υλοποίηση σημαντικών επενδύσεων για την επέκταση και αναβάθμιση της ποιότητας λειτουργίας των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς είναι αναγκαία προϋπόθεση για την αντιμετώπιση του προβλήματος του κόστους στέγασης, το 22% διαφωνεί, ενώ το 11% τοποθετείται μεταξύ των δύο επιλογών.
Η συζήτηση διεξάγεται σε μια περίοδο κατά την οποία το στεγαστικό έχει εξελιχθεί σε μία από τις σημαντικότερες κοινωνικές και οικονομικές προκλήσεις για τα ελληνικά νοικοκυριά. Όπως αναδεικνύει η πρόσφατη μελέτη του ΚΕΦΙΜ «Τιμές κατοικιών και ενοίκια στην Ελλάδα και την Ευρωπαϊκή Ένωση», η Ελλάδα κατέγραψε το 2025 τη δεύτερη μεγαλύτερη ετήσια αύξηση ενοικίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με +10,1%, ενώ η σχετική επιβάρυνση ως ποσοστό του μέσου μηνιαίου μισθού είναι διπλάσια του ευρωπαϊκού μέσου όρου.
Στα επεξηγηματικά τους σχόλια, τα μέλη του Πάνελ που τοποθετούνται θετικά επισημαίνουν ότι οι επενδύσεις σε μέσα σταθερής τροχιάς και αξιόπιστες δημόσιες συγκοινωνίες μπορούν να διευρύνουν τις πραγματικές στεγαστικές επιλογές των νοικοκυριών. Όταν η μετακίνηση είναι γρήγορη, αξιόπιστη και οικονομικά προσιτή, περιοχές που βρίσκονται πιο μακριά από το κέντρο μπορούν να συνδεθούν λειτουργικότερα με τους χώρους εργασίας, εκπαίδευσης και καθημερινής δραστηριότητας.
Παράλληλα, άλλες τοποθετήσεις υπογραμμίζουν ότι η αναβάθμιση των ΜΜΜ, αν και σημαντική, δεν επαρκεί από μόνη της για την αντιμετώπιση του στεγαστικού. Η βελτίωση των μεταφορών μπορεί να διευρύνει τις επιλογές κατοικίας, αλλά δεν αναιρεί την ανάγκη για πολιτικές που αυξάνουν την προσφορά κατοικιών, μειώνουν τα αντικίνητρα για τη μακροχρόνια μίσθωση, συμβάλλουν στην αξιοποίηση των κενών ακινήτων και ενισχύουν την οικοδομική δραστηριότητα όπου υπάρχει πραγματική ζήτηση.
Μπορείτε να δείτε τα αναλυτικά αποτελέσματα και τα επεξηγηματικά σχόλια των συμμετεχόντων στην ιστοσελίδα του ΚΕΦΙΜ.
Το Ελληνικό Πάνελ Οικονομολόγων είναι μια πρωτοβουλία του Κέντρου Φιλελεύθερων Μελετών (ΚΕΦΙΜ) που έχει ως στόχο την καταγραφή και ανάδειξη των απόψεων κορυφαίων Ελληνίδων και Ελλήνων οικονομολόγων επί κρίσιμων θεμάτων οικονομικής πολιτικής. Στο Πάνελ συμμετέχουν 75 οικονομολόγοι από 59 πανεπιστήμια και φορείς που εδράζονται σε 11 χώρες. Μπορείτε να δείτε αναλυτικά τον κατάλογο των συμμετεχόντων, τις απαντήσεις τους στις μηνιαίες ερωτήσεις και τα επεξηγηματικά τους σχόλια, καθώς και απαντήσεις σε συχνές ερωτήσεις για το Πάνελ στην ιστοσελίδα του ΚΕΦΙΜ, kefim.org
