Μια σοβαρή ασθένεια ανάγκασε την 66χρονη Ευαγγελία Μαύραινα να αφήσει τη ζωή της στη Σάμο, για να μπορέσει να συνεχίσει τη θεραπεία της στην Αθήνα. Μαζί με τον σύζυγό της, εγκατέλειψαν το σπίτι και την εργασία τους, προκειμένου να βρεθούν κοντά σε ιατρικές υπηρεσίες που δεν ήταν διαθέσιμες στο νησί. Ακόμη και στην Αθήνα όμως, οι δυσκολίες ήταν πολλές, καθώς δεν μπορούσε να μετακινηθεί εύκολα, ενώ το κόστος κατ’ οίκον φροντίδας ήταν απαγορευτικό.
Η ιστορία της Ευαγγελίας Μαύραινα είναι μία από τις πολλές ιστορίες ανθρώπων που δίνουν καθημερινά αυτή τη μάχη. Ζουν μια πραγματικότητα όπου η σοβαρή ασθένεια δεν επηρεάζει μόνο τον ασθενή αλλά ολόκληρη την οικογένεια. Αυτή ακριβώς η πραγματικότητα οδήγησε, από το 2001, μια ομάδα γιατρών και νοσηλευτών να ξεκινήσει εθελοντικά επισκέψεις σε σπίτια ασθενών, θέτοντας τις βάσεις για μια ολιστική μορφή φροντίδας και να δημιουργήσουν τον μη κερδοσκοπικό οργανισμό «Νοσηλεία».
«Μέσα στο πρόβλημά μου, φανερώθηκαν αυτοί οι άνθρωποι και μου έδειξαν αγάπη και φροντίδα και εγώ το εκτιμώ πολύ αυτό. Με βοήθησαν πάρα πολύ. Είναι εξαιρετικοί άνθρωποι στη δουλειά τους, αλλά πάνω απ’ όλα, καλοί άνθρωποι. Αν δεν είχα βρει τη “Νοσηλεία”, δεν θα μπορούσα να ανταποκριθώ στα έξοδα. Ήταν πάρα πολλά τα χρήματα και η θεραπεία κράτησε για πάρα πολύ καιρό», επισημαίνει η Ευαγγελία Μαύραινα, μιλώντας στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο και θέλοντας να εκφράσει την ευγνωμοσύνη της σημειώνει, «ευχαριστώ τον Θεό που βρέθηκαν αυτοί οι άνθρωποι μπροστά μου».
«Πολλοί ασθενείς με σοβαρές ή απειλητικές ασθένειες παίρνουν εξιτήριο από το νοσοκομείο και μένουν στη συνέχεια αβοήθητοι», υπογραμμίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η Fundraiser Executive της Νοσηλείας Κατερίνα Παράσχου και διευκρινίζει πως «η ανακουφιστική φροντίδα, επικεντρώνεται στην κάλυψη όλων των αναγκών του ασθενούς σωματικών, ψυχικών, κοινωνικών και πνευματικών και δεν έρχεται να αντικαταστήσει τη θεραπευτική αγωγή· αντίθετα, τη συμπληρώνει, με στόχο τη βελτίωση της ποιότητας ζωής τόσο των ασθενών όσο και των οικογενειών τους».
Ολιστική φροντίδα πέρα από την ιατρική πράξη
Ο πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου της «Νοσηλείας» Δρ Ιωάννης Κωνσταντινίδης, υπογραμμίζει πως «σήμερα, σε μεγάλο βαθμό, η φροντίδα των ανθρώπων με σοβαρές και απειλητικές ασθένειες στηρίζεται σχεδόν αποκλειστικά στις οικογένειες, σε ανθρώπους που προσπαθούν να ανταποκριθούν σε κάτι πολύ απαιτητικό, συχνά χωρίς γνώση και χωρίς υποστήριξη».
Ο ίδιος τονίζει πως η ανακουφιστική φροντίδα δεν μπορεί να θεωρείται πολυτέλεια και εξηγεί ότι, «ανακουφιστική φροντίδα δεν μπορεί να παραμένει ένα κενό που καλύπτεται αποσπασματικά. Είναι ένα βασικό δικαίωμα. Η κατ’ οίκον ανακουφιστική φροντίδα μπορεί να αλλάξει ουσιαστικά αυτή την πραγματικότητα. Είναι η πιο ανθρώπινη λύση για τον ασθενή, που μπορεί να παραμείνει στο οικείο του περιβάλλον, αλλά ταυτόχρονα είναι και μια πιο βιώσιμη προσέγγιση για ένα σύστημα υγείας που ήδη λειτουργεί στα όριά του».
Αναφερόμενη στη σημασία της κατ’ οίκον φροντίδας, η κ. Παράσχου επισημαίνει ότι «το 95% των ασθενών που χρειάζονται ανακουφιστική φροντίδα θα μπορούσε να τη λαμβάνει στο σπίτι του. Οι ασθενείς νιώθουν καλύτερα στο σπίτι τους, αποφεύγονται οι άσκοπες μετακινήσεις και μειώνεται ο κίνδυνος ενδονοσοκομειακών λοιμώξεων», παράλληλα υπογραμμίζει και τη σημασία για το σύστημα υγείας, καθώς «αποφεύγεται η σπατάλη πόρων για περιττές μετακινήσεις και νοσηλείες».
Η «Νοσηλεία» όπως εξηγεί η ίδια, στηρίζει ενήλικες που πάσχουν από κάποια σοβαρή και απειλητική ασθένεια, αντιμετωπίζουν σοβαρές οικονομικές δυσκολίες και προβλήματα κινητικότητας που καθιστούν ανέφικτη τη συχνή μετάβασή τους στις δημόσιες δομές υγείας, ακόμη και στο φαρμακείο της γειτονιάς. Οι ασθενείς είναι άνθρωποι που πάσχουν από καρκίνο, ALS, καρδιαγγειακές, νευρολογικές ή άλλες παθήσεις, σε ποσοστό μεγαλύτερο του 60% είναι άνω των 65 ετών, σε ποσοστό μεγαλύτερο του 70% είναι γυναίκες, ζουν κατά μέσο όρο με 400 ευρώ/μηνιαίως και σε ποσοστό 20% είναι ανασφάλιστοι.
«Τεράστιο είναι επίσης το θέμα της σπατάλης των πόρων του ΕΣΥ. Φανταστείτε έναν κλινήρη ασθενή με καρκίνο του προστάτη, ο οποίος φέρει καθετήρα που πρέπει να αλλάζει κάθε περίπου τρεις εβδομάδες. Εάν ο ασθενής δεν έχει τους πόρους ώστε να καλέσει ιδιώτη γιατρό στο σπίτι του, τότε, για μία τόσο απλή πράξη όπως είναι η αλλαγή καθετήρα, θα πρέπει κάθε τρεις εβδομάδες ο ασθενής να καλεί το ΕΚΑΒ για να τον μεταφέρει στο νοσοκομείο. Η “Νοσηλεία” δεν απαντά μόνο σε αυτή την ανάγκη. Αγκαλιάζει αυτόν τον ασθενή», διευκρινίζει.
Η καθημερινότητα των ασθενών – Η αξία της ανθρώπινης επαφής
Η κ. Παράσχου στάθηκε ιδιαίτερα στην κοινωνική διάσταση της ασθένειας: «Πίσω από την ασθένεια υπάρχει έντονη μοναξιά, κοινωνικός αποκλεισμός και ένα βαθύ αίσθημα εγκατάλειψης. Πολλοί ασθενείς ζουν με ελάχιστους πόρους, ενώ ακόμη και βασικά είδη, όπως πάνες ή υποσέντονα, αποτελούν σημαντικό οικονομικό βάρος». Υπογράμμισε επίσης, τον ρόλο των φροντιστών, λέγοντας ότι «συχνά σηκώνουν ένα πολύ μεγάλο βάρος, σωματικά και συναισθηματικά».
«Για πολλούς ασθενείς, αυτή είναι η μόνη σταθερή ανθρώπινη επαφή μέσα στην εβδομάδα τους», όπως εξηγεί η ίδια, «η φροντίδα δεν περιορίζεται σε ιατρικές πράξεις, αλλά περιλαμβάνει και την ανθρώπινη διάσταση. Υπάρχει κάποιος να ακούσει, να καθοδηγήσει και να στηρίξει» και σημειώνει πως, «η Ελλάδα είναι ήδη μία από τις πιο “γηρασμένες” χώρες στην Ευρώπη. Ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού δυσκολεύεται να καλύψει βασικές ανάγκες και η ανάγκη για φροντίδα στο σπίτι δεν είναι πλέον μεμονωμένη, αλλά αφορά ολοένα και περισσότερους ανθρώπους. Στην πράξη δεν υπάρχουν ακόμη οι απαραίτητες δημόσιες δομές που να καλύπτουν αυτές τις ανάγκες».
«Η κατ’ οίκον ανακουφιστική φροντίδα αποτελεί βασικό στοιχείο αξιοπρέπειας. Το να μπορεί ένας άνθρωπος να παραμείνει στο σπίτι του, με υποστήριξη, κάνει πραγματική διαφορά. Το ζητούμενο είναι να διασφαλιστεί ότι κανείς δεν θα είναι μόνος απέναντι στην ασθένειά του», καταλήγει η Κατερίνα Παράσχου.
Αλεξάνδρα Χατζηγεωργίου Προέλευση φωτογραφιών: ΜΚΟ «Νοσηλεία» ΑΠΕ-ΜΠΕ
