Χαιρετισμός της Προέδρου της ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Ρένας Δούρου στο ετήσιο Τακτικό Συνέδριο της ΚΕΔΕ
Τις εργασίες του Ετήσιου Τακτικού Συνεδρίου της ΚΕΔΕ στην Καλαμάτα, χαιρέτισε η Ρένα Δούρου, Πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ, βουλεύτρια Δυτικής Αθήνας. Τη συνόδευαν Θεόφιλος Ξανθόπουλος, Τομεάρχης Εσωτερικών του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ, βουλευτής Δράμας καθώς οι συμπρόεδροι των Οικολόγων – Πρασίνων Αλεξάνδρα Δατσέρη και ο Νίκος Αϊβαλιώτης.
Ο χαιρετισμός της Ρ. Δούρου
Κύριε Πρόεδρε του ΠΑΣΟΚ, κύριε Υπουργέ, κύριοι εκπρόσωποι των κομμάτων, θα μου επιτρέψετε να πω, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι… γιατί «μία φορά αυτοδιοικητικός, πάντα αυτοδιοικητικός». Με απαντοχή για τις εργασίες σας, θα μου επιτρέψετε να περιοριστώ στον χρόνο, αφού ακούστηκαν ήδη, ιδιαιτέρως σημαντικά: από τα ζητήματα του τρόπου με τον οποίο η χώρα μας κατέθεσε τις προτεραιότητες της στο Ταμείο Ανάκαμψης έως τα ζητήματα της κλιματικής κρίσης.
Θα μου επιτρέψετε, με κίνδυνο να προκαλέσω τα παραπολιτικά, να πω ότι και ως εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ και ως ένας άνθρωπος που υπηρέτησε την Αυτοδιοίκηση, εννέα έτη, μπορώ να υπογράψω πολλά από αυτά που επισημάνατε, χωρίς να σημαίνει ότι έχετε κρυφά κάρτα μέλους σε οργάνωση του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ.
Διαβάζοντας λοιπόν το πρόγραμμα, να το πω όπως το λέμε εμείς στα Δυτικά… «έχετε πολύ τραχανά απλωμένο». Και εύχομαι ειλικρινά να οδηγηθείτε σε συμπεράσματα τα οποία ο κύριος Υπουργός και τα μέλη της κυβέρνησης -μαθαίνω ότι θα έρθει και ο κύριος Πρωθυπουργός το απόγευμα εδώ- να τα λάβουν σοβαρά υπόψη. Και όχι για άλλη μια φορά να ζήσετε και να ζήσουμε αυτό που πολλά χρόνια τώρα έχει συμβεί σε μια άτυπη προεκλογική περίοδο: Να ακούμε πολλά, να εισπράττουμε λίγα. Που δεν τα εισπράττει ο Δήμαρχος, ο Αντιδήμαρχος, ο εντεταλμένος Περιφερειακός Σύμβουλος, εν τέλει, τα εισπράττει η τοπική κοινωνία.
Η εξουσία που είναι εγγύτερα στον πολίτη
Στο Συμβούλιο της Ευρώπης, χρόνια τώρα, η πρώην Γενική Γραμματέας, Ανν Μπρασσέρ, κάνει λόγο για τη σπουδαιότητα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ιδίως του πρώτου βαθμού, τονίζοντας ότι σε μια περίοδο απαξίωσης των θεσμών, η εξουσία που είναι εγγύτερα στον πολίτη, και που μπορεί, όχι μόνο να επιλύσει τα προβλήματα των τοπικών κοινωνιών, αλλά να ανατάξει την αναξιοπιστία, είναι η Τοπική Αυτοδιοίκηση.
Διότι, να το πω πάλι λαϊκά και πάλι απλά, τον Δήμαρχο θα τον συναντήσεις μέρα παρά μέρα, τον Υπουργό ή τον Πρωθυπουργό, δεν νομίζω ότι μπορεί να σου τύχει, ως πολίτης, να τον δεις. Άρα από τα προβλήματα της γειτονιάς μέχρι μεγάλες πολιτικές, οικονομικές και κοινωνικές προκλήσεις, όπως το προσφυγικό, ο Α’ βαθμός Τοπικής Αυτοδιοίκησης μπορεί να παίξει καθοριστικό ρόλο. Και είδαμε πώς λειτούργησε χωρίς αρμοδιότητες, με ένα ελεγκτικό να κυνηγάει τους δημάρχους, όταν είχαμε την χωρίς προηγούμενο προσφυγική και μεταναστευτική ροή.
Και εδώ θέλω να χαιρετίσω την πρωτοβουλία σας για την επαναφορά του δικαιώματος ψήφου των μεταναστών στις αυτοδιοικητικές εκλογές. Ένα δικαίωμα που θεσπίστηκε με τον νόμο του 2010, αλλά ανατράπηκε δικαστικά. Δεν μπορεί, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, άνθρωποι που ζουν και εργάζονται και μεγαλώνουν τα παιδιά τους εδώ, να αποκλείονται από τις αποφάσεις που καθορίζουν τη ζωή τους. Η δημοκρατία δεν μπορεί να σταματά στην πόρτα του εκλογικού τμήματος.
Η Αυτοδιοίκηση χρειάζεται τα μέσα για να ανταποκριθεί. Είπε πριν ο Πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ ότι σας παίρνουν αρμοδιότητες. Η δική μου εμπειρία: δεν είναι το πρόβλημα όταν μας παίρνουν αρμοδιότητες, το πρόβλημα είναι όταν μας δίνουν αρμοδιότητες χωρίς πόρους και χωρίς στελεχιακό δυναμικό.
Άρα ξαναλέω ότι το κράτος μεταφέρει αρμοδιότητες στους Δήμους χωρίς πόρους και προσωπικό, διατηρεί αλληλοεπικαλύψεις και σύγχυση ευθυνών. Και φτάνουμε στο εξής παράλογο: για ευθύνες του κεντρικού κράτους, στο εδώλιο να βρίσκονται οι Δήμαρχοι. Καλούνται να απολογηθούν για αποφάσεις που δεν πήραν, για αρμοδιότητες που δεν τους ανήκουν και για χρήματα που δεν τους δόθηκαν.
Υπονόμευση της ΤΑ σε πολλά επίπεδα
Άρα, ναι, να αθροίσω και εγώ αρκετούς επιθετικούς προσδιορισμούς, όπως έχουν αθροίσει οι προηγούμενοι ομιλητές: και «ισχυροί» να είναι… και «αυτόνομοι» να είναι… και «βιώσιμοι» να είναι… και να το πούμε πολλές φορές και να είναι στην πλάτη πολλών συνεδριακών μας συναπαντήσεων… Αλλά εδώ και επτά χρόνια σίγουρα, η αυτονομία και στον Β’ βαθμό Τοπικής Αυτοδιοίκησης -που ξέρετε πάρα πολύ καλά ότι είναι ευρωπαϊκές αποφάσεις, η ευρωπαϊκή διακυβέρνηση σε επίπεδο περιφερειών και όχι σε επίπεδο εθνών κρατών- υπονομεύεται.
Δεν είναι εδώ ο Υπουργός, αλλά αν κατάλαβα καλά για το ενεργειακό κόστος τι είπε; Είπε ότι θα διαλέγεται χρώμα; Απέναντι σε αυτή την επτάχρονη υπονόμευση του πυρήνα της δημοκρατίας, η υπονόμευση γίνεται σε πολλά επίπεδα: Το πρώτο είναι το θεσμικό. Με έναν νέο εκλογικό νόμο, μια κυβερνητική εφεύρεση χωρίς προηγούμενο, καταργεί τον δεύτερο γύρο και αποκλείει τις συμμαχίες. Είναι αντιδημοκρατική οπισθοδρόμηση αυτό, για μικροκομματικές σκοπιμότητες, που δεν δικαιολογείται με το πρόσχημα της εξοικονόμησης χρημάτων.
Και θα έλεγα στον Υπουργό, από πότε κοστολογούμε τη δημοκρατία; Και σε τελευταία ανάλυση αν ήθελαν να σώσουν χρήματα, ας τα έσωζαν τα χρήματα, επτά χρόνια, τώρα από τις διάφορες καμπάνιες: «πως να πλένουμε τα χεράκια μας», κατά την πανδημία… που αν τις είχατε δώσει στους δημάρχους θα είχαν απαντήσει σε ζωτικής σημασίας θέματα της καθημερινότητας;
Το δεύτερο είναι το οικονομικό. Η κυβέρνηση οδηγεί τους Δήμους στα όρια της χρεοκοπίας, τους εγκλωβίζει σε ένα ενεργειακό καρτέλ, με τη ΔΕΗ να σέρνει τον χορό αυτής της καθετοποίησης, και των άλλων βεβαίως εταιρειών, και ακυρώνει τις ενεργειακές κοινότητες. Εγώ θέλω να πω το εξής, γιατί παρίστανται και εκπρόσωποι της Νέας Δημοκρατίας:
Στην Ομοσπονδιακή Γερμανία, επί καγκελαρίας Μέρκελ -όχι Δούρου- το 60% της ενέργειας προερχόταν από τις ενεργειακές κοινότητες. Και ένα από τα πράγματα που έκανε τον Ιούλιο και τον Αύγουστο του 2019 η σημερινή κυβέρνηση, ήταν να καταργήσει τις ενεργειακές κοινότητες. Στην Περιφέρεια Αττικής είχαμε προλάβει με κάποιους Δήμους, άλλα επτά χρόνια τώρα δεν υπάρχουν πουθενά. Το ενεργειακό κόστος εκτοξεύεται και οι Δήμοι ασφυκτιούν.
Για την ιδιωτικοποίηση του νερού δώσαμε κι εμείς μια μεγάλη μάχη εντός του ελληνικού Κοινοβουλίου. Αυτές οι συγχωνεύσεις των ΔΕΥΑ, στο όνομα δήθεν της εξυγίανσης και επέκτασης του ελέγχου της ΕΥΔΑΠ και της ΕΥΑΘ, το μόνο που κάνει είναι να αποκλείει τους Δήμους από τη διαχείριση ενός δημόσιου αγαθού.
Διαχείριση απορριμμάτων: αποτυχία, κατασπατάληση, εκβιασμός
Και δεν είναι μόνο αυτό. Θα μου επιτρέψετε να αναφερθώ, πριν κατέβω από το βήμα, στη διαχείριση των απορριμμάτων. Εδώ κατ’ εμέ, και όχι γιατί είμαστε σε προεκλογική περίοδο και αγωνιώ για τον προσπορισμό ψήφων για τον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, αλλά γιατί σας μιλάω από καρδιάς από αυτό το βήμα, τρεις λέξεις υπάρχουν: Υπάρχει αποτυχία, υπάρχει κατασπατάληση και υπάρχει και ένας εκβιασμός.
Γιατί αντί για δημόσια διαχείριση, με διαλογή στην πηγή, συνεχίζεται μια σκανδαλώδης βιομηχανία προμηθειών. Να περιοριστώ στην Αττική, γι’ αυτά που παρακολουθώ και από τη θέση του αιρετού μέλους του Ελληνικού Κοινοβουλίου. Ο κύριος Περιφερειάρχης Αττικής, ο πρώην συνάδελφος σας, Δήμαρχος Βύρωνα, ανακοίνωσε ένα «ολιστικό σχέδιο» 350 εκατομμυρίων. Τα 250 εκατομμύρια προέρχονται από τον ΕΟΑΝ, δηλαδή από το χαράτσι του φόρου ταφής που πληρώνουν οι Δήμοι και οι πολίτες. Και τι προβλέπεται τώρα με αυτό το σχέδιο; Προβλέπονται: αγορές τεμαχιστών, ηλεκτρικών αυτοκινήτων, καφέ κάδων.
Αν μπορούσατε -δεν απευθύνομαι στους 66 της Αθήνας- λέω για τους υπόλοιπους… πηγαίνοντας πίσω, στα μέρη σας, να περάσετε αυτή τη στιγμή από το ΕΜΑΚ Φυλής και από τα αμαξοστάσια των Δήμων. Θα δείτε πόσοι καφέ κάδοι σαπίζουν και περισσεύουν. Και είναι αγορές που επιβάλλονται σε εσάς, είτε το θέλετε είτε όχι. Και για να τα λέμε πάντα τα πράγματα με το όνομα τους, εμένα αυτή η ιστορία μου θυμίζει «σπιτάκια ανακύκλωσης» που κάποιοι αντιστέκονταν και κάποιοι αντιστεκόμαστε και τώρα μας κυνηγάει η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία.
Ξέρω καλά τι σημαίνει να πρέπει να δίνεις λύσεις με περιορισμένους πόρους, να συγκρούεσαι με συμφέροντα, να παίρνεις αποφάσεις και να λογοδοτήσεις στους πολίτες. Και έλεγα στους διπλανούς μου ότι είναι καιρός τώρα που, από τις πρώτες μεταρρυθμίσεις μετά το 1974, οι κυβερνήσεις δεν επιδεικνύουν συνέργεια και συναντίληψη με τον Α’ και τον Β’ βαθμό Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Ασφυκτιούν οι περιφέρειες μεταξύ του Α’ βαθμού και της κυβέρνησης.
Ασφυκτιάτε όλοι με αυτή την περιβόητη «Αποκεντρωμένη Διοίκηση», που όταν πάμε στο εξωτερικό, όσες ξένες γλώσσες και να ξέρουμε, δεν είμαστε σε θέση να εξηγήσουμε «τι ρόλο βαράνε οι Αποκεντρωμένες» και αυτό που χωρίς διαπιστευτήρια θέλω να σας πω σήμερα είναι ότι ανεξαρτήτως θέσης, θα στηρίζω και θα συνεχίσω να στηρίζω την Αυτοδιοίκηση και με κοινοβουλευτικό έλεγχο, με παρεμβάσεις και συγκεκριμένες προτάσεις.
Όχι άλλες αντιδημοκρατικές διαδικασίες
Γιατί όπως και οι κυβερνήσεις έτσι και τα κόμματα, για καιρό αντιμετωπίζουν την Αυτοδιοίκηση ως κάτι δεύτερο, είτε ως μια τιμητική συνταξιοδότηση από την κεντρική πολιτική σκηνή, είτε ως ένα σκαλοπάτι για την κεντρική πολιτική σκηνή. Απέδειξα ότι σε προσωπικό επίπεδο είναι ένας θεσμός δημοκρατίας που αλλάζει στην πράξη τη ζωή των ανθρώπων και προσπάθησα να την τιμήσω. Το ζήτημα είναι να αθροίσετε τη φωνή μου στη φωνή σας, μέχρι να πείσουμε όλους πόσο σπουδαίο πράγμα είναι η Τοπική Αυτοδιοίκηση.
Δεν χρειάζεται η Τοπική Αυτοδιοίκηση άλλες αντιδημοκρατικές διαδικασίες: αδιαφάνεια, σπατάλη δημοσίου χρήματος, αρμοδιότητες χωρίς κονδύλια και «χρυσές προμήθειες». Για την Αυτοδιοίκηση, η δύναμη της, είναι οι ίδιοι οι άνθρωποι της, που την κρατούν χρόνια τώρα -εντός των μνημονίων, εκτός των μνημονίων- με όρθιες υπηρεσίες και βρίσκουν λύσεις στις πιο δύσκολες συνθήκες, εκεί που δεν βρίσκουν οι κυβερνήσεις. Χρειάζεται λοιπόν δημοκρατία, διαφάνεια, δημόσια διαχείριση, αυτονομία.
Χρειάζεται μια Πολιτεία που θα την εμπιστεύεστε και που δε θα εκλιπαρείτε στους πλαστικοποιημένους καναπέδες των γραφείων των Υπουργών για το αυτονόητο. Και γι’ αυτό μπορούμε να συνεργαστούμε, όπως κάναμε τα πέντε χρόνια στην Περιφέρεια Αττικής, ανεξάρτητα από τις πολιτικές μας διαφορές. Εύχομαι λοιπόν, σε όλους και σε όλες, αυτό το συνέδριο να είναι μια μικρή ψηφίδα σε μια πορεία που πρέπει επιτέλους να πάει αλλιώς.
