Σε μία από τις ισχυρότερες ανατιμήσεις των τελευταίων ετών έχει οδηγηθεί η αγορά των πολύ μεγάλων δεξαμενόπλοιων VLCC, καθώς η εκρηκτική άνοδος των ναύλων περνά πλέον απευθείας στις τιμές των μεταχειρισμένων πλοίων.
Σύμφωνα με ανάλυση της Xclusiv Shipbrokers, η επιτάχυνση είναι ιδιαίτερα έντονη από τα τέλη Ιουλίου, με τις γεωπολιτικές αναταράξεις γύρω από το Ιράν και το Στενό του Ορμούζ, τη μειωμένη πραγματική διαθεσιμότητα πλοίων και τα υψηλά έσοδα να δημιουργούν ένα ιδιαίτερα ισχυρό περιβάλλον για τις αξίες των VLCC.Η εικόνα των ναύλων είναι ενδεικτική.
Ο μέσος όρος της αγοράς VLCC σύμφωνα με τον Baltic Exchange (βασικός διεθνής φορέας αναφοράς για τους ναύλους στη ναυτιλία) κινήθηκε γύρω από τα 198.000 δολάρια ημερησίως τον Ιούλιο, ανέβηκε στα 272.000 δολάρια τον Αύγουστο και εκτινάχθηκε κοντά στα 449.000 δολάρια ημερησίως κατά το πρώτο μισό του Σεπτεμβρίου.Μέχρι τις 18 Σεπτεμβρίου, ο σχετικός δείκτης είχε φθάσει περίπου στα 722.946 δολάρια ημερησίως, έναντι μόλις 79.700 δολαρίων ημερησίως στα μέσα Σεπτεμβρίου του 2025.Πρόκειται για μία μεταβολή 807,1%μέσα σε ένα δωδεκάμηνο που έχει αλλάξει πλήρως τους οικονομικούς υπολογισμούς των πλοιοκτητών. Πρόκειται, επίσης, για μία εξέλιξη η οποία αντικατοπτρίζεται επί μήνες και στην πορεία του πληθωρισμού, διεθνώς και βεβαίως στην Ελλάδα, με επίπτωση τόσο στην λειτουργία ενεργοβόρων βιομηχανικών μονάδων όσο και στην ευρύτερη προμηθευτική αλυσίδα.
-Το Ορμούζ περιορίζει την πραγματική προσφορά-
Καθοριστικό ρόλο παίζουν οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή.Η αυξημένη ένταση γύρω από το Ιράν και οι διαταραχές στη ναυσιπλοΐα μέσω του Στενού του Ορμούζ έχουν αυξήσει τον πολεμικό κίνδυνο και έχουν περιορίσει τον αριθμό των πλοίων που είναι πραγματικά διαθέσιμα για εμπορική απασχόληση.
Παράλληλα, οι αλλαγές στις διαδρομές, τα μεγαλύτερα ταξίδια και η ανάγκη προμήθειας αργού πετρελαίου από εναλλακτικές περιοχές αυξάνουν τη ζήτηση σε τονομίλια.
Με απλά λόγια, για να μεταφερθεί η ίδια ποσότητα πετρελαίου απαιτούνται περισσότερες ημέρες ταξιδιού και επομένως δεσμεύονται περισσότερα πλοία.Το αποτέλεσμα είναι μικρότερη πραγματική προσφορά VLCC και ισχυρότερη πίεση προς τα πάνω στους ναύλους.
-‘Ανοδος έως 62% στις αξίες-
Η αλλαγή αυτή αποτυπώνεται πλέον με ιδιαίτερη ένταση και στις τιμές των πλοίων.Σύμφωνα με το ναυλομεσίτη της Xclusiv μεταξύ 10 Ιουλίου και 18 Σεπτεμβρίου, η αξία ενός VLCC ηλικίας πέντε ετών αυξήθηκε από περίπου 145 εκατ. δολάρια στα 172 εκατ. δολάρια, δηλαδή κατά περίπου 18,6%.
Ακόμη μεγαλύτερη ήταν η άνοδος στα παλαιότερα πλοία. Τα VLCC ηλικίας δέκα ετών ανατιμήθηκαν από περίπου 115 εκατ. δολάρια στα 152 εκατ. δολάρια, καταγράφοντας αύξηση άνω του 32%.Η μεγαλύτερη μεταβολή καταγράφηκε στα πλοία ηλικίας 15 ετών, όπου οι αξίες εκτινάχθηκαν από τα 83,5 εκατ. δολάρια στα 135 εκατ. δολάρια – αύξηση σχεδόν 62% μέσα σε περίπου δύο μήνες.
Αντίστοιχα, οι αξίες μεταπώλησης νεότερων πλοίων αυξήθηκαν από περίπου 175 εκατ. στα 193 εκατ. δολάρια.
-Στροφή στα παλαιότερα VLCC-
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η αγορά αγοραπωλησιών.Σύμφωνα με τη Xclusiv, από τις αρχές του έτους έως τις 14 Σεπτεμβρίου πραγματοποιήθηκαν συνολικά 103 πωλήσεις VLCC.Η δραστηριότητα ήταν ιδιαίτερα έντονη στις αρχές του 2026, με 38 συναλλαγές τον Ιανουάριο και 27 τον Φεβρουάριο, πριν περιοριστεί σημαντικά την άνοιξη. Το ενδιαφέρον επέστρεψε σταδιακά το καλοκαίρι, με 10 πωλήσεις τον Αύγουστο και άλλες εννέα έως τα μέσα Σεπτεμβρίου.
Το πλέον χαρακτηριστικό στοιχείο, ωστόσο, είναι η ηλικία των πλοίων που αλλάζουν χέρια.Από τα 103 VLCC που πωλήθηκαν, τα 43 ήταν ηλικίας 11 έως 15 ετών και άλλα 32 ηλικίας 16 έως 20 ετών.
Μόλις πέντε πλοία ανήκαν στην κατηγορία έως πέντε ετών.Τον Σεπτέμβριο η στροφή προς τα παλαιότερα πλοία έγινε ακόμη εντονότερη, καθώς η μέση ηλικία των VLCC που άλλαξαν ιδιοκτήτη έφθασε περίπου τα 18 χρόνια, από 13,6 χρόνια τον Αύγουστο.
-Οι πλοιοκτήτες δεν έχουν λόγο να πουλήσουν φθηνά-
Η εξήγηση βρίσκεται στα ίδια τα έσοδα που μπορεί να παράγει σήμερα ένα VLCC.Με ημερήσιους ναύλους σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα, ακόμη και ένα πλοίο μεγάλης ηλικίας μπορεί να δημιουργήσει ισχυρές ταμειακές ροές σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα.
Έτσι, οι ιδιοκτήτες δεν έχουν ισχυρό κίνητρο να πουλήσουν, εκτός εάν ο αγοραστής προσφέρει σημαντικό premium.Την ίδια στιγμή, οι μεγάλοι χρόνοι αναμονής για την παράδοση νεότευκτων δεξαμενόπλοιων στρέφουν όσους θέλουν άμεση έκθεση στην αγορά προς τον υπάρχοντα στόλο. Η ισορροπία, ωστόσο, παραμένει εύθραυστη.
Η Xclusiv επισημαίνει ότι ενδεχόμενη αποκλιμάκωση της έντασης γύρω από το Ιράν και αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε διόρθωση τόσο των ναύλων όσο και των αξιών.
Αντίθετα, όσο οι γεωπολιτικές διαταραχές διατηρούν περιορισμένη την πραγματική προσφορά πλοίων και αυξημένες τις αποστάσεις μεταφοράς, η αγορά των VLCC μπορεί να παραμείνει σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα.
Πάρης Τσιριγώτης / ΑΠΕ-ΜΠΕ
