Το ενεργειακό αδιέξοδο της Ελλάδας και το γεγονός πως η χώρα κατατάσσεται μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ με τη χαμηλότερη αναλογία αποθηκευτικής δυναμικότητας σε σχέση με την εγκατεστημένη ισχύ των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) — μόλις 2%, ανέδειξε με ερώτησή του προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ο Ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ και Αντιπρόεδρος των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών και Δημοκρατών (S&D), Γιάννης Μανιάτης.

Όπως σημειώνεται, μεταξύ άλλων, στην ερώτηση του Έλληνα Eυρωβουλευτή, η υστέρηση αυτή περιορίζει τα οφέλη της φθηνής πράσινης ενέργειας, αποδυναμώνει τη σταθερότητα του ηλεκτρικού συστήματος, αποσταθεροποιεί τις τιμές και απειλεί τη βιωσιμότητα των έργων ΑΠΕ. Σύμφωνα με πρόσφατα δημοσιεύματα, παρά τη σημαντική διείσδυση των έργων φωτοβολταϊκής και αιολικής ανανεώσιμης ενέργειας στη χώρα μας, δυστυχώς η Ελλάδα διαθέτει μόλις 0,22 GW εγκατεστημένη ισχύ μπαταριών, παρουσιάζοντας Δείκτη Αποθηκευτικής Επάρκειας – ΔΑΕ/ΑΠΕ μόλις 2%. Έτσι η χώρα μας αποτυγχάνει να αξιοποιήσει την πλεονάζουσα παραγωγή ΑΠΕ για τη σταθεροποίηση του ηλεκτρικού συστήματος και τη μείωση των τιμών ενέργειας, που σύμφωνα με πρόσφατη Μελέτη της Eurelectric, κάθε GW αποθήκευσης μεγάλης διάρκειας μπορεί να μειώσει το μεταβλητό κόστος του ηλεκτρικού συστήματος κατά 150-250 εκατ. ευρώ ετησίως.

Οι πενιχρές ελληνικές επιδόσεις συνδυαζόμενες με τις εξαιρετικές επιδόσεις στην αποθήκευση των διασυνδεδεμένων με τη χώρα μας ευρωπαϊκών αγορών (Βουλγαρία 3,5 GW με ΔΑΕ/ΑΠΕ 52%, Ρουμανία 1,7 GW  με ΔΑΕ/ΑΠΕ 18% και Ιταλία 7,8 GW με 14%), επιτρέπει στους γείτονές μας να εισάγουν και να αποθηκεύουν την φθηνή ελληνική πράσινη ενέργεια, αυξάνοντας τη σταθερότητα του ηλεκτρικού τους Συστήματος και τελικά πετυχαίνοντας καλύτερες τιμές ενέργειας για τα δικά τους νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Το ελληνικό ενεργειακό αδιέξοδο αναγνωρίζει και η ίδια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αφού στη φετινή Έκθεση Ευρωπαϊκού Εξαμήνου για την Ελλάδα, αναγνωρίζει ότι η αύξηση της αποθήκευσης ενέργειας θα μειώσει τις περικοπές και θα αυξήσει τη χρήση πράσινης ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και ότι η Ελλάδα έχει σημειώσει περιορισμένη πρόοδο στην εφαρμογή της Σύστασης (CSR) του 2025. Σύμφωνα με αυτήν, η Επιτροπή καλούσε την Ελλάδα να αναπτύξει λύσεις ευελιξίας που θα περιλαμβάνουν την αποθήκευση και θα συμβάλουν στο να καταστούν πιο προσιτές οι τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας. Επιπρόσθετα, υπογραμμίζει τις σημαντικές και ταχέως αυξανόμενες περικοπές πράσινης ενέργειας (που εκτιμάται ότι θα φτάσουν το 2026 στο 12%!), αλλά και την αβεβαιότητα, που αναγκάζει τους μικρότερους παραγωγούς ΑΠΕ να αποχωρήσουν από την αγορά. Η αποχώρηση αυτή προκαλεί ακόμα μεγαλύτερη υπερσυγκέντρωση σε λίγους, ισχυρούς παραγωγούς ΑΠΕ.

Ο Ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ ζητά από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να διευκρινίσει τις επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις αποθήκευσης, που η Ελλάδα ενέταξε στο Ταμείο Ανάκαμψης, να κάνει έναν απολογισμό των MW αποθήκευσης που έχουν έως σήμερα συνδεθεί στο ελληνικό ηλεκτρικό σύστημα, αλλά και να εκτιμήσει το ετήσιο κόστος που επιφέρει στις ελληνικές τιμές ενέργειας η καθυστέρηση υλοποίησης αυτών των έργων.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της Ερώτησης:

«Σύμφωνα με δημοσιεύματα, παρά τη σημαντική διείσδυση των ΑΠΕ, η Ελλάδα διαθέτει μόλις 0,22 GW εγκατεστημένη ισχύ μπαταριών (Δείκτης Αποθηκευτικής Επάρκειας – ΔΑΕ ΑΠΕ 2%), σε αντίθεση με γειτονικές χώρες όπως η Βουλγαρία (3,5 GW / ΔΑΕ ΑΠΕ 52%). Στη φετινή Έκθεση Ευρωπαϊκού Εξαμήνου για την Ελλάδα, αναγνωρίζεται ότι η αύξηση της αποθήκευσης ενέργειας θα μειώσει τις περικοπές και θα αυξήσει τη χρήση πράσινης ηλεκτρικής ενέργειας και ότι η Ελλάδα έχει σημειώσει περιορισμένη πρόοδο στην εφαρμογή της Σύστασης (CSR) του 2025, να αναπτύξει λύσεις ευελιξίας που θα περιλαμβάνουν την αποθήκευση και θα συμβάλουν στο να καταστούν πιο προσιτές οι τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας. Σημειώνει, επίσης, τις σημαντικές και ταχέως αυξανόμενες περικοπές, αλλά και την αβεβαιότητα, που αναγκάζει τους μικρότερους παραγωγούς ΑΠΕ να αποχωρήσουν από την αγορά. Καλεί, τέλος, την Ελλάδα να βελτιώσει τον σχεδιασμό των καθεστώτων στήριξης για την προσθήκη μικρότερων συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας σε συσσωρευτές που συνδέονται με εγκαταστάσεις ΑΠΕ.

Ερωτάται η Επιτροπή:

1. Ποια είναι τα ελληνικά Μέτρα (επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις) αποθήκευσης, που είχαν αρχικά ενταχθεί στο Ταμείο Ανάκαμψης και δεν έχουν μέχρι σήμερα υλοποιηθεί;
2. Πόσα MW αποθήκευσης έχουν χρηματοδοτηθεί από το Ταμείο Ανάκαμψης και πόσα έχουν σήμερα συνδεθεί στο ηλεκτρικό σύστημα;
3. Μπορεί να εκτιμηθεί το ετήσιο κόστος στις ελληνικές τιμές ενέργειας από την καθυστέρηση υλοποίησης των έργων;»

Ανακοίνωση Σταύρου Μιχαηλίδη, Βουλευτή Χίου και υπεύθυνου Κ.Τ.Ε. Ναυτιλίας ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής

Ούτε το «μεταφορικό ισοδύναμο» άντεξε η κυβέρνηση να διαχειριστεί με διαφάνεια και ευθύνη, υποκύπτοντας στον πειρασμό να χρησιμοποιήσει και σ’ αυτή την περίπτωση το δημόσιο χρήμα για ψηφοθηρία.Ως γνωστό, το μεταφορικό ισοδύναμο υιοθετήθηκε προκειμένου να αντισταθμιστεί το υψηλό κόστος μεταφοράς επιβατών, καυσίμων και εμπορευμάτων από και προς τα νησιά, με το κόστος αντίστοιχης μεταφοράς τους στην ηπειρωτική χώρα. Τις πληρωμές του τις κάνει η Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής.

Τον περασμένο Απρίλη, ο Βουλευτής Χίου ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής Σταύρος Μιχαηλίδης, κοινοβουλευτικός υπεύθυνος ναυτιλίας, εντόπισε το Υπουργείο Ναυτιλίας να ανακαλεί σωρηδόν με αποφάσεις του χρηματοδοτήσεις, που το ίδιο έδωσε σε νησιωτικές επιχειρήσεις το 2023,αιτιολογώντας αυτές ως «δημοσιονομική διόρθωση έντοκης ανάκτησης αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών χρηματοδότησης». 

Για να διευκρινιστεί αυτή η ανήκουστη κυβερνητική «προχειρότητα», ο Βουλευτής ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής Σταύρος Μιχαηλίδης στις 11 Μαΐου 2026απηύθυνε κοινοβουλευτική ερώτηση στον Υπουργό Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, την οποία συνυπέγραψε και ο Βουλευτής Δωδεκανήσου Γ. Νικητιάδης, ζητώντας να μάθει τους λόγους που επέβαλαν τις έντοκες ανακλήσεις των καταβληθέντων αποζημιώσεων, το συνολικό αριθμό και την έδρα των επιχειρήσεων που αυτές αφορούσαν κλπ.

Η απάντηση, που δόθηκε προχτές 18 Ιουνίου 2026, στην προαναφερόμενη ερώτηση,  από τον Υφυπουργό Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής κ. Στέφανο Γκίκα, ανέφερε σχετικά: 

«…με έγγραφη εντολή του Υφυπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, κ. Στέφανου Γκίκα ζητήθηκε από τον ΕΦΕΠΑΕ (ο ΕΦΕΠΑΕ είναι αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία με την επωνυμία: Ενδιάμεσος Φορέας Επιχειρησιακών Προγραμμάτων Ανταγωνιστικότητας Επιχειρηματικότητας)να προβεί σε διενέργεια νέου έκτακτου αναδρομικού διοικητικού ελέγχου σε δείγμα 1.149 επιχειρήσεων για την 8η (Α’ εξαμ. 2021), 9η (Β’ εξαμ. 2021) και 10η (Α’ εξαμ. 2022) φάση χρηματοδότησης του ΜΙ. Στις επιχειρήσεις που υπήχθησαν …… στον έκτακτο αναδρομικό διοικητικό έλεγχο, ο ΕΦΕΠΑΕ απέστειλε επιστολή ενημέρωσης προς τους δικαιούχους για την υποχρέωσή τους να υποβάλουν τα σχετικά δικαιολογητικά εντός προθεσμίας 20 ημερών.

Μετά την παρέλευση της εν λόγω προθεσμίας, σε όσους δεν υπέβαλαν δικαιολογητικά, απεστάλη επιστολή ότι ο έλεγχος ολοκληρώθηκε αυτοδίκαια ως αρνητικός, με την υποχρέωση άτοκης επιστροφής του συνόλου της δημόσιας χρηματοδότησης εντός προθεσμίας 20 ημερών, σύμφωνα με όσα ορίζονται στις αντίστοιχες προσκλήσεις της δράσης του ΜΙ. Επισημαίνεται ότι 804 επιχειρήσεις δεν ανταποκρίθηκαν στην κλήση για προσκόμιση των αποδεικτικών εγγράφων, δεν υπέβαλαν αντιρρήσεις επί του αποτελέσματος του ελέγχου και δεν προέβησαν στην άτοκη επιστροφή του ποσού που έλαβαν…»

Το συνολικό ποσό που έδωσε, ως υπεύθυνη διαχειριστική Αρχή, η Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής στις 804 επιχειρήσεις που ούτε προσκόμισαν αποδεικτικά έγγραφα, ούτε υπέβαλαν αντιρρήσεις επί του αποτελέσματος του ελέγχου τους και από τις οποίες απαιτείται η έντοκη επιστροφή του, ανέρχεται σε 4.147.023,16 ευρώ. Προφανώς, τα χρήματα καταβλήθηκαν δίχως τα απαιτούμενα παραστατικά. 

Στην απάντησή του ο Υφυπουργός κ. Γκίκας ανέφερε, επιπλέον: «…Παράλληλα, ήδη για τις 804 επιχειρήσεις, που δεν ανταποκρίθηκαν στην κλήση για προσκόμιση των αποδεικτικών εγγράφων και δεν προέβησαν στην άτοκη επιστροφή του ποσού που έλαβαν, υπεβλήθη στις 12-5-2026 ενώπιον της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Μυτιλήνης διά του κ. Υφυπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής έγκληση κατά αυτών…».

Πότε, διετάχθη διενέργεια έκτακτου αναδρομικού διοικητικού ελέγχου στο δείγμα των 1.149 επιχειρήσεων για την 8η (Α’ εξαμ. 2021), 9η (Β’ εξαμ. 2021) και 10η (Α’ εξαμ. 2022); Τρία περίπου χρόνια μετά την καταβολή των πληρωμών του ΜΙ.

Πότε κατέθεσε τη μήνυση ο Υφυπουργός κ. Γκίκας εναντίον 804 επιχειρήσεων;

Στις 12 Μαΐου 2026, δηλαδή, την αμέσως επόμενη μέρα κατάθεσης στη Βουλή της Ερώτησης του Βουλευτή Σταύρου Μιχαηλίδη, όταν πλέον έγινε αντιληπτό ότι το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής εντόπισε και δημοσιοποίησε ακόμα ένα κυβερνητικό «σκάνδαλο» με εμφανή στοιχεία αδιαφάνειας.

Όμως, εξίσου σημαντικά με όσα αναφέρονται στην απάντηση του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής είναι όσα αποφεύχθηκε να αναφερθούν:  

Δεν αναφέρθηκε ότι τα 4.147.023,16 ευρώ πληρώθηκαν στις 804 επιχειρήσεις στις 8-5-2023, δηλαδή δύο εβδομάδες πριν τις εκλογές  της 21ηςΜαΐου του 2023.

Δεν αναφέρθηκε ότι, από τις 804 επιχειρήσεις που ζητήθηκε να επιστρέψουν τη δημόσια χρηματοδότηση, οι 787 (το 98%)έχουν έδρα στην Κρήτη.

Δεν αναφέρθηκε ότι, τότε Υπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, ήταν ο Βουλευτής Λασιθίου Ιωάννης Πλακιωτάκης.

Έχει τεράστιες ευθύνες η κυβέρνηση που ένα ακόμα μέτρο οικονομικής στήριξης της περιφέρειας, το χρησιμοποίησε ως εργαλείο άγρας ψήφων.