Αρχική Blog Σελίδα 5

Στο ΟΑΚΑ η μάχη κορυφής

Η 4η αγωνιστική της Euroleague περιλαμβάνει ελληνοτουρκικές «μάχες» για τον Παναθηναϊκό και τον Ολυμπιακό, που δεν θα χρειαστεί να μετακινηθούν αυτή την εβδομάδα. Ο αήττητος στις πρώτες τρεις αγωνιστικές Παναθηναϊκός υποδέχεται την Πρωταθλήτρια Ευρώπης 2025 Φενερμπαχτσέ στο Telekom Center Athens, την Πέμπτη (8/10, 21:15). Τον πρώτο εντός έδρας αγώνα του, στην προσωρινή έδρα του, SUNEL Arena, δίνει ο Ολυμπιακός, με αντίπαλο την Αναντολού Εφές, την Παρασκευή (9/10, 21:15).   

ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ:  

ΠΑΝΑΘΗΝΑΪΚΟΣ-ΦΕΝΕΡΜΠΑΧΤΣΕ (8/10, 21:15, Telekom Center Athens
Συνέχεια στο ιδανικό ξεκίνημα θέλει να δώσει ο Παναθηναϊκός, όταν υποδέχεται τη Φενερμπαχτσέ, την Πέμπτη (8/10) στις 21:15 στο Telekom Center Athens. Ο Ζέλιμιρ Ομπράντοβιτς έχει οδηγήσει τους «πράσινους» στο τρία στα τρία στη φετινή Euroleague απέναντι σε Παρί, Βιλερμπάν και Μακάμπι Τελ Αβίβ κατά σειρά, αλλά το επιθυμούμενο 4-0 αναμένεται να είναι μία πιο δύσκολη αποστολή. Η Πρωταθλήτρια Euroleague 2025, Φενερμπαχτσέ, του πρώην παίκτη του «Ζοτς» στον Παναθηναϊκό Σαρούνας Γιασικεβίτσιους, θα μεταβεί στο TCA, μετρώντας εξίσου τρεις νίκες σε ισάριθμες αναμετρήσεις. Η Φενέρ ξεπέρασε διαδοχικά τα εμπόδια των Βίρτους Μπολόνια, Μπάγερν Μονάχου και Ντουμπάι, στην Κωνσταντινούπολη. Τόσο δηλαδή ο Παναθηναϊκός όσο και η Φενερμπαχτσέ έχουν δώσει αγώνες μόνο εντός έδρας και παραμένουν χωρίς ήττα.

Ευχάριστο για τον Ζέλικο Ομπράντοβιτς αποτελεί η επιστροφή των Μουσταφά Φαλ και Νίκου Ρογκαβόπουλου σε φουλ ρυθμούς στις προπονήσεις του Παναθηναϊκού. Τη θεραπευτική αγωγή ακολούθησε και την Τρίτη (6/10) ο Χουάντσο Ερνανγκόμεθ. Εκτός παραμένει ο Κέντρικ Ναν, με τον Αμερικανό γκαρντ να μην είναι διαθέσιμος για την αναμέτρηση της Πέμπτης.

O Παναθηναϊκός σημειώνει 94,3 πόντους μέσο όρο στις τρεις πρώτες αγωνιστικές της Euroleague. Οι «πράσινοι» υπερέχουν σαφώς έναντι της Φενέρ στην επίθεση, με τον τουρκικό σύλλογο να έχει 84,7 πόντους μέσο όρο. Η Φενέρ δέχεται 2 λιγότερους πόντους μέσο όρο εν συγκρίσει με τον Παναθηναϊκό (70 έναντι 72). Οι παίκτες του Ζέλιμιρ Ομπράντοβιτς έχουν μικρή υπεροχή σε ασίστ, κλεψίματα και κοψίματα, όμως υποπίπτουν σε 3,3 περισσότερα λάθη μέσο όρο ανά αγώνα.

Το πρόγραμμα της 4ης αγωνιστικής στη Euroleague έχει ως εξής:

EUROLEAGUE 

4η ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΗ (7-9/10/2026)

Τετάρτη, 7 Οκτωβρίου
Παρί (Γαλλία)-Βιλερμπάν (Γαλλία)

Πέμπτη, 8 Οκτωβρίου
ΠΑΝΑΘΗΝΑΪΚΟΣ-Φενέρμπαχτσε (Τουρκία)                      21:15
Ντουμπάι (ΗΑΕ)-Ερυθρός Αστέρας (Σερβία)
Μακάμπι Τελ Αβίβ (Ισραήλ)-Αρμάνι Μιλάνο (Ιταλία)
Μπάγερν Μονάχου (Γερμανία)-Βίρτους Μπολόνια (Ιταλία)
Βαλένθια (Ισπανία)-Χάποελ Τελ Αβίβ (Ισραήλ)
Ρεάλ Μαδρίτης (Ισπανία)-Παρτιζάν (Σερβία)

Παρασκευή, 9 Οκτωβρίου
ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΣ-Αναντολού Εφές (Τουρκία)                      21:15
Μπαρτσελόνα (Ισπανία)-Ζάλγκιρις Κάουνας (Λιθουανία)
Μπασκόνια (Ισπανία)-Μπεσίκτας (Τουρκία)

ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑ
Ν-Η
ΠΑΝΑΘΗΝΑΪΚΟΣ      3-0
Φενέρμπαχτσε      3-0
Παρτιζάν          3-0
Βαλένθια          3-0
Ντουμπάι          2-1
ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΣ        2-1
Χάποελ Τελ Αβίβ   2-1
Μπαρτσελόνα       2-1
Βιλερμπάν         1-2
Μπάγερν Μονάχου   1-2
Αρμάνι Μιλάνο     1-2
Μπεσίκτας         1-2
Ζάλγκιρις Κάουνας 1-2
Ερυθρός Αστέρας   1-2
Αναντολού Εφές    1-2
Βίρτους Μπολόνια  1-2
Παρί              1-2
Μπασκόνια         1-2
Μακάμπι Τελ Αβίβ  0-3
Ρεάλ Μαδρίτης     0-3

ΑΣΠΑΣΙΑ ΒΕΛΟΝΑΚΗ
ΑΠΕ-ΜΠΕ

Πλασμαφαίρεση: Δύο ειδικοί εξηγούν γιατί είναι ασφαλής στα σωστά χέρια και δεν έχει καμία σχέση με τις «θεραπείες ευεξίας»

Στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης έχει βρεθεί η πλασμαφαίρεση μετά τον θάνατο του Γιώργου Μαζωνάκη, προκαλώντας ερωτήματα και ανησυχία σε ασθενείς. Ωστόσο, όπως επισημαίνουν ο καθηγητής Θεραπευτικής-Ογκολογίας-Αιματολογίας, διευθυντής Θεραπευτικής Κλινικής στο Νοσοκομείο «Αλεξάνδρα», πρώην πρόεδρος της Ελληνικής Αιματολογικής Εταιρείας, Θάνος Δημόπουλος και ο αιματολόγος Κωνσταντίνος Γιάννακας, η θεραπευτική ανταλλαγή πλάσματος (πλασμαφαίρεση) αποτελεί ιατρική πράξη με συγκεκριμένες ενδείξεις, προϋποθέσεις ασφαλείας και σαφή όρια εφαρμογής.

Η ενημέρωση βασίζεται στην επαγγελματική έκδοση των MSD Manuals -του διεθνούς ιατρικού εγχειριδίου αναφοράς- και στις κατευθυντήριες οδηγίες της Αμερικανικής Εταιρείας Αφαίρεσης (ASFA). Σκοπός της είναι να επαναπροσδιορίσει τη θεραπευτική ανταλλαγή πλάσματος στη σωστή θέση της: Μία τεκμηριωμένη, άμεσα σωτήρια ιατρική πράξη με σαφείς ενδείξεις, αυστηρές προϋποθέσεις ασφαλείας και ρητά όρια εφαρμογής.

Τι είναι η πλασμαφαίρεση και πώς δρα

H αφαίρεση (apheresis) είναι η διαδικασία κατά την οποία το αίμα απομακρύνεται από τον ασθενή και επιστρέφει αφού αφαιρεθούν από αυτό επιβλαβή συστατικά. Όταν διαχωρίζεται το πλάσμα, η πράξη ονομάζεται πλασμαφαίρεση, όταν αφαιρούνται κύτταρα, κυτταροαφαίρεση. Στη θεραπευτική ανταλλαγή πλάσματος, το αίμα του ασθενούς περνά από ειδικό διαχωριστή κυττάρων: Το πλάσμα -που περιέχει την επιβλαβή ουσία- απορρίπτεται, ενώ τα ερυθρά αιμοσφαίρια, τα λευκά αιμοσφαίρια και τα αιμοπετάλια επιστρέφουν στον οργανισμό μαζί με υγρό αντικατάστασης. Ως υγρό προτιμάται η αλβουμίνη 5% (και όχι νωπό κατεψυγμένο πλάσμα, εκτός από τις περιπτώσεις θρομβωτικής θρομβοπενικής πορφύρας), ακριβώς επειδή προκαλεί λιγότερες αντιδράσεις και δεν μεταδίδει λοιμώξεις.

Η διαδικασία θυμίζει αιμοκάθαρση, με μία σημαντική διαφορά: Μπορεί να αφαιρέσει και ουσίες συνδεδεμένες με πρωτεΐνες. Μία ανταλλαγή ενός όγκου πλάσματος απομακρύνει περίπου το 65% των κυκλοφορούντων επιβλαβών συστατικών. Όλα τα κυτταρικά στοιχεία του αίματος επιστρέφουν, ο ασθενής δεν «χάνει αίμα».

Πότε προσφέρει αποδεδειγμένο όφελος – Οι συγκεκριμένες ενδείξεις

Το κλειδί του οφέλους είναι απλό και αυστηρό: Η ανταλλαγή πλάσματος ωφελεί μόνο σε νοσήματα στα οποία το πλάσμα περιέχει γνωστό παθογόνο παράγοντα (συχνά αντισώματα) και αρκεί να τον αφαιρεί ταχύτερα απ’ όσο ο οργανισμός τον παράγει. Γι’ αυτό εφαρμόζεται, σχεδόν πάντα, παράλληλα με ανοσοκατασταλτική αγωγή που επιβραδύνει τη νέα παραγωγή επιβλαβών ουσιών.

Η επιλογή των ενδείξεων διέπεται από τις οδηγίες της ASFA, που στην ένατη έκδοσή τους (2023) καταγράφουν 166 ενδείξεις σε τέσσερις κατηγορίες βεβαιότητας (I: Πρώτης γραμμής, II: Δεύτερης γραμμής/υποστηρικτική, III: Εξατομικευμένη απόφαση, IV: Αναποτελεσματική/αντενδείκνυται).

Χαρακτηριστικές ενδείξεις Κατηγορίας I και II:

Θρομβωτική θρομβοπενική πορφύρα (TTP): Είναι το χαρακτηριστικό νόσημα όπου η ανταλλαγή πλάσματος μπορεί πράγματι να οδηγήσει σε ίαση, όχι μόνο σε ανακούφιση. (Κατηγορία ASFA I, βαθμός 1A.)

Νευρολογικά νοσήματα: Μυασθένεια gravis και σύνδρομο Guillain-Barré – Και οι δύο καταγεγραμμένες ως Κατηγορία I (1A), μαζί με την πολυεστιακή κινητική νευροπάθεια.

Αντι-GBM νόσος (σύνδρομο Goodpasture), κρυοσφαιριναιμία και οξεία κεντρική απομυελίνωση.

Δρεπανοκυτταρική αναιμία: Η αφαιμαξομετάγγιση καλύπτει επείγουσες καταστάσεις (οξύ θωρακικό σύνδρομο, εγκεφαλικό, επιπλοκές κύησης, συχνούς σοβαρούς επώδυνους πόνους), επιτυγχάνοντας αιμοσφαιρίνη S κάτω του 30% χωρίς τον κίνδυνο αυξημένου ιξώδους της απλής μετάγγισης.

Ειδικές μορφές: Αφαίρεση LDL για οικογενή υπερχοληστερολαιμία ανθεκτική στα φάρμακα, εξωσωματική φωταφαίρεση για χρόνια νόσο του μοσχεύματος κατά του ξενιστή (GVHD), απόρριψη μοσχεύματος καρδιάς/πνεύμονα και επιδερμικό Τ-λεμφοκυτταρικό λέμφωμα, και ανοσοπροσρόφηση σε αυτοάνοσα νοσήματα.

Γιατί η ασφάλεια «χτίζεται» μέσα στη διαδικασία

Η αφαίρεση είναι γενικά καλά ανεκτή, οι περισσότερες επιπλοκές αντιμετωπίζονται με προσοχή στη λεπτομέρεια και προσαρμογή της τεχνικής, αλλά υπάρχουν και σοβαρές αντιδράσεις, γι’ αυτό υπάρχουν πρωτόκολλα:

Ο φλεβικός καθετήρας μπορεί να προκαλέσει αιμορραγία, λοίμωξη ή πνευμοθώρακα, γι’ αυτό τοποθετείται και περιποιείται από εκπαιδευμένο προσωπικό, με άσηπτη τεχνική.

Το κιτρικό αντιπηκτικό μπορεί να μειώσει το ιοντισμένο ασβέστιο (υποασβεστιαιμία), γι’ αυτό γίνεται πρόληψη και έγκαιρη αντιμετώπιση με ασβέστιο και προσαρμογή ρυθμού.

Είναι πιθανό να προκληθεί πυρετός, ρίγος, υπόταση και αλλεργικές αντιδράσεις, κυρίως όταν χορηγείται πλάσμα δότη, γι’ αυτό προτιμάται η αλβουμίνη και ο ασθενής παρακολουθείται συνεχώς.

Η ίδια λογική ισχύει και για τη συχνότητα: Η ανταλλαγή επαναλαμβάνεται μόνο όσο είναι απαραίτητο, επειδή οι μεγάλες μετατοπίσεις υγρών μπορεί να επιβαρύνουν περισσότερο ένα ασθενή σε κρίσιμη κατάσταση. Όγκος, συχνότητα, υγρό αντικατάστασης και διάρκεια προγράμματος εξατομικεύονται από την αιματολογική ομάδα, βάσει των οδηγιών ASFA. Η τυπική στρατηγική για τις περισσότερες ενδείξεις είναι 1-1,5 όγκο πλάσματος ανά συνεδρία, 5-6 συνεδρίες σε 10-14 ημέρες, με διάρκεια συνεδρίας περίπου 1,5-3 ώρες.

Η διαχωριστική γραμμή: Θεραπεία με ένδειξη, όχι «αποτοξίνωση»

Ο φόβος τροφοδοτείται και από τη σύγχυση με διαφημιζόμενες πρακτικές «ευεξίας» ή «αποτοξίνωσης», που δεν έχουν καμία επιστημονική βάση. Η θεραπευτική ανταλλαγή πλάσματος δεν είναι υπηρεσία ευεξίας. Είναι ιατρική πράξη με ρητές ενδείξεις, αντίστοιχους κινδύνους και αυστηρά κριτήρια επιλογής ασθενών. Όχι «προληπτικά», όχι «για απομάκρυνση τοξινών», όχι χωρίς τεκμηριωμένη διάγνωση. Η απόφαση ανήκει στους αρμόδιους γιατρούς όχι στον ασθενή ως «πελάτη».

Συμπέρασμα

Η πλασμαφαίρεση δεν είναι «τελευταία λύση» ούτε πειραματισμός. Είναι μία διεθνώς κατοχυρωμένη θεραπευτική προσέγγιση, με 166 τεκμηριωμένες ενδείξεις, σαφή κριτήρια και διαχειρίσιμο προφίλ ασφαλείας. Το όφελός της γεννιέται ακριβώς από την αυστηρότητα: Συγκεκριμένη ένδειξη, εξειδικευμένο κέντρο, εκπαιδευμένο προσωπικό, εξατομικευμένο πρωτόκολλο. Όπου αυτοί οι όροι τηρούνται, η πλασμαφαίρεση παραμένει μία από τις πιο άμεσα σωτήριες θεραπείες της σύγχρονης ιατρικής και δεν πρέπει να τρομάζει, αλλά να εμπνέει εμπιστοσύνη.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Λίνα Τουπεκτσή: Η αμπελουργία της Ημαθίας βρίσκεται σε κρίσιμο σταυροδρόμι.

Η ελληνική αμπελουργία βρίσκεται σήμερα αντιμέτωπη με σημαντικές προκλήσεις και η Ημαθία δεν θα μπορούσε να αποτελεί εξαίρεση. Ως γεωπόνος που ασχολούμαι με τον αγροτικό τομέα, θεωρώ σημαντικό να αναδειχθεί ένα ζήτημα που αφορά άμεσα τους παραγωγούς μας. H πίεση που δέχεται η αμπελουργία από το αυξημένο κόστος παραγωγής και τη σημαντική υποχώρηση των τιμών των οινοστάφυλων.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για το 2024, στην Ημαθία καταγράφονται 5.320 στρέμματα αμπελώνων, εκ των οποίων 4.679 στρέμματα είναι οινοποιήσιμα, με παραγωγή που προσεγγίζει τους 4.900 τόνους.

Πρόκειται επομένως για έναν παραγωγικό κλάδο με ουσιαστικό αποτύπωμα στην τοπική οικονομία. Πίσω όμως από κάθε αριθμό υπάρχουν παραγωγοί, οικογένειες, επενδύσεις και κόστος που πρέπει να καλυφθεί. Την ίδια στιγμή, η αγορά των οινοστάφυλων βρίσκεται υπό έντονη πίεση. Η ΚΕΟΣΟΕ έχει επισημάνει πτώσεις τιμών που σε ορισμένες περιοχές φτάνουν έως και 60%, δημιουργώντας σοβαρά προβλήματα βιωσιμότητας για τους αμπελουργούς.

Το ερώτημα, λοιπόν, δεν είναι μόνο τι θα γίνει με τη φετινή παραγωγή. Είναι αν ο παραγωγός θα έχει λόγο να συνεχίσει να καλλιεργεί και τα επόμενα χρόνια.

Χρειάζεται ένας ολοκληρωμένος σχεδιασμός για την αμπελουργία. Στήριξη στις περιόδους κρίσης, καλύτερη οργάνωση της αγοράς, ενίσχυση της ποιότητας και της τυποποίησης, μεγαλύτερη εξωστρέφεια και σύνδεση της παραγωγής με τις πραγματικές ανάγκες της αγοράς.

Η αντιμετώπιση του προβλήματος δεν μπορεί να περιορίζεται σε μια αποζημίωση όταν η κρίση έχει ήδη δημιουργηθεί. Χρειάζεται πολιτική πρόληψης και σχεδιασμού, ώστε ο αμπελουργός να γνωρίζει τι παράγει, πού μπορεί να το διαθέσει και με ποιους όρους μπορεί να παραμείνει βιώσιμος. Η αγροτική πολιτική πρέπει να ξεκινά από το χωράφι και να καταλήγει σε ένα συγκεκριμένο σχέδιο για τον άνθρωπο που παράγει.

Η αμπελουργία της Ημαθίας έχει παράδοση, παραγωγική δυναμική και ανθρώπους που θέλουν να συνεχίσουν. Αυτό που χρειάζεται σήμερα είναι προοπτική και σχέδιο για το αύριο.

Λίνα Τουπεκτσή

Γεωπόνος MSc, Yπ.Διδάκτωρ Δασμολογικής Πολιτικής στα αγροτικά προϊόντα Παν. Δυτικής Μακεδονίας

Πολιτεύτρια Ν. Ημαθίας

Τόσο οι ΗΠΑ, όσο και το Ιράν επιμένουν πως έχουν τον έλεγχο στο στενό του Ορμούζ

Οι ΗΠΑ και το Ιράν συνεχίζουν να προβάλλουν εντελώς αντίθετες εκδοχές όσον αφορά τον έλεγχο του στενού του Ορμούζ, θαλάσσιας οδού στρατηγικής σημασίας για τον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό.

«Οι Ηνωμένες Πολιτείες και εταίροι τους στην περιοχή ελέγχουν ξεκάθαρα το στενό», ανέφερε μέσω X τις πρώτες πρωινές ώρες το μικτό διοικητήριο των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων που είναι αρμόδιο για τη Μέση Ανατολή (CENTCOM, «κεντρική διοίκηση»).

Διέψευδε τη δήλωση ανώτατου αξιωματικού των Φρουρών της Επανάστασης, του ιδεολογικού στρατού της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν, ο οποίος είπε χθες, σύμφωνα με δημοσίευμα, ότι «το στενό του Ορμούζ είναι κλειστό» και η Τεχεράνη διατηρεί «τον πλήρη έλεγχό του».

«Αυτό είναι ψευδές», αντέτεινε η CENTCOM, με αυτή την τελευταία λέξη γραμμένη με κεφαλαία γράμματα.

Το στενό εξακολουθεί να βρίσκεται στην καρδιά του πολέμου στη Μέση Ανατολή, που ξέσπασε την 28η Φεβρουαρίου, με την αμερικανοϊσραηλινή επίθεση εναντίον του Ιράν.

Το Ιράν έκλεισε de facto το στενό, με απειλές και επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων. Από την πλευρά τους, οι ΗΠΑ επέβαλαν αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια στον Κόλπο και έχουν επίσης πλήξει ιρανικά πλοία.

Η ραγδαία μείωση της κίνησης στη θαλάσσια οδό από την οποία διερχόταν προπολεμικά περί το ένα πέμπτο των υδρογονανθράκων που καταναλώνονται σε παγκόσμια κλίμακα απογείωσε τις τιμές του πετρελαίου.

Η CENTCOM διαβεβαίωσε μολαταύτα πως η κίνηση εξομαλύνεται στο στενό, με πλοία να μεταφέρουν «εμπορεύματα» και «ενεργειακές προμήθειες», συμπεριλαμβανομένων «20 εκατομμυρίων βαρελιών αργού πετρελαίου».

Αναλυτές υπολογίζουν ότι πριν από τον πόλεμο διέρχονταν από το στενό σε ημερήσια βάση 19 εκατ. βαρέλια πετρελαίου.

Ειδικοί θεωρούν πως η πρόσφατη αύξηση των ποσοτήτων υδρογονανθράκων οι οποίες βγαίνουν από το στενό οφείλεται στην επέκταση των τακτικών σύντομων δρομολογίων υπό την προστασία του αμερικανικού ναυτικού πλοίων που μεταφέρουν αργό από τερματικούς σταθμούς σε μεγάλα δεξαμενόπλοια που περιμένουν έξω από το Ορμούζ. Ορισμένες πηγές βλέπουν τους καρπούς μυστικών συμφωνιών.

Ωστόσο οι επιθέσεις εναντίον πλοίων στο Ορμούζ συνεχίζονται τις τελευταίες ημέρες και πλέον εξαπλώνονται και πέραν αυτού.

Η βρετανική υπηρεσία ενημέρωσης για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας UKMTO, που υπάγεται στο υπουργείο Άμυνας, ανέφερε χθες βράδυ ότι δεξαμενόπλοιο χτυπήθηκε από «βλήματα» άγνωστου τύπου και προέλευσης 51 ναυτικά μίλια (94 χιλιόμετρα) ανοικτά από τις αρχές του Κατάρ, κάνοντας λόγο για «θύματα», χωρίς να ξεκαθαρίσει αν αναφερόταν σε νεκρούς ή τραυματίες ναυτικούς, ούτε τον αριθμό τους.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Φορολογία crypto με 10%, νέο πλαίσιο για servicers και προστασία οφειλετών, παρεμβάσεις σε κεφαλαιαγορά και τράπεζες

Υποχρεωτικές οι ηλεκτρονικές πληρωμές σε courier – Τι αλλάζει για επιστροφές φόρου στο αγροτικό πετρέλαιο με νομοσχέδιο του ΥΠΕΘΟΟ

Σε δημόσια διαβούλευση τέθηκε το νέο σχέδιο νόμου του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, με βασικό πυρήνα την ενίσχυση της προστασίας των οφειλετών και την αυστηρότερη εποπτεία των servicers.

Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει, παράλληλα, σημαντικές ρυθμίσεις για τη φορολόγηση των κρυπτοστοιχείων, την κεφαλαιαγορά και το τραπεζικό σύστημα, το αγροτικό πετρέλαιο, τις ηλεκτρονικές πληρωμές, την αγορά καυσίμων αλλά και τη νέα λογιστική λειτουργία της Γενικής Κυβέρνησης.

Νέο πλαίσιο για οφειλέτες και servicers

Στον πυρήνα του νομοσχεδίου βρίσκονται 16 παρεμβάσεις για το ιδιωτικό χρέος. Οκτώ για την προστασία των οφειλετών και την ενίσχυση των ρυθμίσεων και οκτώ για τη διαφάνεια, την εποπτεία και τη λογοδοσία των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων.

Η σημαντικότερη αλλαγή είναι η θέσπιση μιας νέας, αυτοτελούς και τυποποιημένης διαδικασίας διμερούς ρύθμισης, σε αντικατάσταση του Κώδικα Δεοντολογίας. Πλέον τίθενται σαφείς προθεσμίες. Συγκεκριμένα, ο πιστωτής οφείλει να απαντήσει εντός τριών μηνών, ενώ ολόκληρη η διαδικασία πρέπει να ολοκληρώνεται το αργότερο σε έξι μήνες.

Τρεις μήνες πριν από πλειστηριασμό, ο πιστωτής θα υποχρεούται να υποβάλλει πρόταση ρύθμισης, η οποία θα πρέπει να είναι κατάλληλη, βιώσιμη και τεκμηριωμένη, με βάση την ικανότητα αποπληρωμής, τα εισοδήματα και την περιουσιακή κατάσταση του οφειλέτη. Οι προτάσεις θα γίνονται εγγράφως, ενώ όταν υπάρχουν δύο εναλλακτικές λύσεις θα κατατίθενται και οι δύο. Αν απορρίπτεται η ρύθμιση, θα απαιτείται έγγραφη αιτιολογία. Προβλέπεται επίσης δυνατότητα διαμεσολάβησης μέσω του Ελληνικού Χρηματοοικονομικού Μεσολαβητή.

Παράλληλα, τίθεται ανώτατο όριο 15% στην προκαταβολή που μπορεί να ζητήσει ο πιστωτής για απευθείας διμερή ρύθμιση. Μέχρι σήμερα το ύψος της προκαταβολής αποτελούσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης και σε αρκετές περιπτώσεις ξεπερνούσε το 30% ή έφθανε ακόμη και στο 50% της οφειλής.

Συγκεκριμένα προβλέπεται:

  • Ισχυρότερη προστασία για τον συνεπή οφειλέτη

Όσο ο οφειλέτης τηρεί ενεργή ρύθμιση, απαγορεύονται η καταγγελία της, η έκδοση ή εκτέλεση διαταγής πληρωμής, η κατάσχεση και η συνέχιση πλειστηριασμού.

Σε περίπτωση παραβίασης, οι συνέπειες είναι άμεσες: η πράξη είναι αυτοδικαίως άκυρη, ο οφειλέτης πιστώνεται με ποσό ίσο με πέντε μηνιαίες δόσεις, η ρύθμιση παρατείνεται κατά πέντε μήνες χωρίς επιβάρυνση και προβλέπεται διοικητικό πρόστιμο από 50.000 έως 500.000 ευρώ, καθώς και αυξημένες εποπτικές συνέπειες σε περίπτωση επανάληψης.

Παράλληλα, ο οφειλέτης αποκτά ρητό δικαίωμα να ζητά δωρεάν πλήρη εικόνα της οφειλής του, δηλαδή συμβάσεις, ιστορικό πληρωμών, τρόπο υπολογισμού επιτοκίου, κεφάλαιο, τόκους, προμήθειες και κάθε άλλη επιβάρυνση. Τα στοιχεία πρέπει να δίνονται εντός 45 ημερών. Αν η προθεσμία παρέλθει, αναστέλλεται η τοκοφορία μέχρι να χορηγηθούν πλήρως τα στοιχεία.

Επανέρχεται επίσης η προστατευτική ρύθμιση του άρθρου 39 του ν. 3259/2004 για παλαιές ληξιπρόθεσμες οφειλές, χωρίς προθεσμία υποβολής αίτησης, ενώ οι τράπεζες και οι servicers υποχρεούνται να αναπροσαρμόσουν αντίστοιχα τις απαιτήσεις τους. Διευρύνεται η προστασία που ισχύει για ΑμεΑ και στους γονείς ή νόμιμους φροντιστές εξαρτώμενων τέκνων με πιστοποιημένη αναπηρία τουλάχιστον 67%.

  • Αυστηρότερη εποπτεία και λογοδοσία των servicers

Το δεύτερο σκέλος περιλαμβάνει οκτώ παρεμβάσεις για τους servicers. Οι εταιρείες θα υποχρεούνται να δημοσιοποιούν κάθε χρόνο στοιχεία για τα οικονομικά τους μεγέθη, την εταιρική διακυβέρνηση, τα χαρτοφυλάκια που διαχειρίζονται, τα αποτελέσματα της διαχείρισης και τον χειρισμό των παραπόνων των δανειοληπτών.

Κάθε servicer θα υποβάλλει επίσης ετησίως στην Τράπεζα της Ελλάδος σχέδιο στρατηγικής διαχείρισης απαιτήσεων, με προβλέψεις για εισπράξεις, στρατηγική ανά κατηγορία απαίτησης, πόρους, κόστος, κινδύνους και δείκτες απόδοσης.

Για τις τιτλοποιήσεις που συνδέονται με εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου προβλέπεται ετήσιος ανεξάρτητος διαχειριστικός έλεγχος, ο οποίος θα καλύπτει, μεταξύ άλλων, τις αμοιβές και τα έξοδα των εμπλεκομένων. Περίληψη των πορισμάτων θα δημοσιοποιείται και η πλήρης έκθεση θα αποστέλλεται στις αρμόδιες αρχές και στην Τράπεζα της Ελλάδος.

Ενισχύεται επίσης το πλαίσιο κυρώσεων της Τράπεζας της Ελλάδος και προβλέπεται η δημοσιοποίησή τους, ενώ αναγνωρίζεται ρητά η εποπτική αρμοδιότητα του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για τα στοιχεία που δημοσιεύουν οι servicers στην Ηλεκτρονική Πλατφόρμα Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων.

Νέο φορολογικό πλαίσιο για τα κρυπτοστοιχεία

Στο ίδιο υπό διαβούλευση νομοσχέδιο εντάσσεται και το νέο φορολογικό πλαίσιο για τα κρυπτοστοιχεία καλύπτεται το νομοθετικό κενό ως προς τη φορολογική τους μεταχείριση και ενισχύεται η φορολογική βεβαιότητα.

Η υπεραξία των φυσικών προσώπων από τη μεταβίβαση κρυπτοστοιχείων προτείνεται να φορολογείται με συντελεστή 10%. Η υπεραξία θα υπολογίζεται, κατά κανόνα, ως η διαφορά μεταξύ τιμής κτήσης και τιμής μεταβίβασης, με συγκεκριμένους κανόνες για την τεκμηρίωση των συναλλαγών και τη μέση τιμή κτήσης σε περίπτωση διαδοχικών αποκτήσεων. Υπεραξία έως 500 ευρώ ανά φορολογικό έτος δεν φορολογείται, ενώ η ανταλλαγή ενός κρυπτοστοιχείου με άλλο δεν δημιουργεί φορολογητέα υπεραξία.

Καθορίζεται επίσης ο τρόπος αποτίμησης των κρυπτοστοιχείων που χορηγούνται ως παροχή σε είδος σε εργαζομένους, εταίρους ή μετόχους, με βάση την αξία τους σε ευρώ κατά τον χρόνο απόκτησής τους. Παράλληλα, η αγορά κρυπτοστοιχείων εντάσσεται στις δαπάνες απόκτησης περιουσιακών στοιχείων για σκοπούς τεκμηρίων.

Αποδόσεις από δραστηριότητες όπως ο δανεισμός, η παροχή ρευστότητας και η δέσμευση κρυπτοστοιχείων σε μηχανισμούς επικύρωσης συναλλαγών (staking) θα φορολογούνται ως τόκοι με συντελεστή 10%.

Για τον φόρο κληρονομιών, δωρεών και γονικών παροχών, τα κρυπτοστοιχεία χαρακτηρίζονται ως ασώματη κινητή περιουσία κείμενη στην αλλοδαπή και η αξία τους θα προσδιορίζεται με βάση την αξία τους σε ευρώ κατά την προηγούμενη ημέρα από τον χρόνο γένεσης της φορολογικής υποχρέωσης.

Δεν επιβάλλεται Ψηφιακό Τέλος Συναλλαγής κατά την πώληση κρυπτοστοιχείων ενώ παρέχεται δυνατότητα οικειοθελούς δήλωσης υπεραξιών από παλαιότερες μεταβιβάσεις, εντός 12 μηνών από τη δημοσίευση του νόμου και χωρίς πρόστιμα ή τόκους, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις.

Αγροτικό πετρέλαιο – Επιστροφή ΕΦΚ έως 31 Οκτωβρίου

Προβλέπεται ότι ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης στο αγροτικό πετρέλαιο επιστρέφεται απευθείας στους δικαιούχους αγρότες έως τις 31 Οκτωβρίου 2026.

Από τον Νοέμβριο, οπότε η έκπτωση θα εφαρμόζεται ψηφιακά απευθείας στο τιμολόγιο αγοράς, το αντίστοιχο ποσό μαζί με τον αναλογούντα ΦΠΑ θα επιστρέφεται στους πρατηριούχους ως ακατάσχετο και ασυμψήφιστο με οφειλές προς το Δημόσιο, τα ασφαλιστικά ταμεία ή τις τράπεζες.

Υποχρεωτικές ηλεκτρονικές πληρωμές στις παραδόσεις courier

Καθίσταται υποχρεωτική η χρήση ηλεκτρονικών μέσων πληρωμής για τις παραδόσεις αγαθών από εταιρείες courier, ανεξαρτήτως ποσού.

Εταιρεία ταχυμεταφορών που δέχεται μετρητά θα αντιμετωπίζει πρόστιμο ίσο με το διπλάσιο της αξίας της συναλλαγής.

Πριν από την έναρξη ισχύος της διάταξης θα εκδοθεί υπουργική απόφαση, με την οποία θα καθοριστούν οι κατηγορίες φυσικών προσώπων που θα εξαιρούνται από την υποχρέωση, κατ’ αναλογία με τις εξαιρέσεις που ισχύουν για την υποχρέωση πραγματοποίησης ηλεκτρονικών δαπανών για την κάλυψη του απαιτούμενου ποσού δαπανών («χτίσιμο» αφορολόγητου).

Νέοι κανόνες για τα καύσιμα σε πρατήρια που σφραγίζονται

Το νομοσχέδιο ρυθμίζει τη διαχείριση των καυσίμων που παραμένουν σε πρατήρια τα οποία σφραγίζονται για δύο χρόνια λόγω παραβάσεων.

Τα καύσιμα που το Γενικό Χημείο του Κράτους κρίνει ότι έχουν κανονική σύνθεση και δεν αποτελούν προϊόν λαθρεμπορίας θα απαντλούνται για λόγους ασφαλείας και θα μπορούν να διατίθενται στην αγορά από τον υπόχρεο φορέα. Αντίθετα, τα μη κανονικά ή νοθευμένα καύσιμα θα κατάσχονται.

Παράλληλα, αποσαφηνίζεται ότι τα μέτρα δέουσας επιμέλειας των εταιρειών εμπορίας και των διυλιστηρίων αφορούν τόσο τα πρατήρια δημόσιας όσο και ιδιωτικής χρήσης. Επίσης, τίθεται χρονικό όριο στη διακοπή διακίνησης καυσίμων και καλύπτεται το κενό ως προς το ποιος αναλαμβάνει την απάντληση όταν δεν υπάρχει εταιρεία που έχει προμηθεύσει το πρατήριο τις τελευταίες πέντε εργάσιμες ημέρες.

Τράπεζες, επενδύσεις και κεφαλαιαγορά

Μεγάλο μέρος του νομοσχεδίου αφορά επίσης τον εκσυγχρονισμό του θεσμικού πλαισίου του χρηματοπιστωτικού τομέα και την ενσωμάτωση ευρωπαϊκών Οδηγιών.

Οι παρεμβάσεις αφορούν, μεταξύ άλλων, την εποπτεία των πιστωτικών ιδρυμάτων, την τραπεζική ένωση, το πλαίσιο εξυγίανσης και διαχείρισης τραπεζικών κρίσεων, τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα και τον εκσυγχρονισμό των κανόνων για χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και αγορές.

Ειδικότερα, ενισχύεται η εποπτεία τραπεζών και υποκαταστημάτων τρίτων χωρών, καθώς και η διαχείριση περιβαλλοντικών, κοινωνικών και σχετικών με τη διακυβέρνηση κινδύνων. Επικαιροποιείται επίσης το πλαίσιο για τη διαχείριση επενδυτικών κεφαλαίων, τους ΔΟΕΕ και τους ΟΣΕΚΑ, με στόχο μεγαλύτερη διαφάνεια, προστασία των επενδυτών και αποτελεσματικότερη διαχείριση κινδύνων.

Παράλληλα, η Ελλάδα εντάσσεται πλήρως στο Ευρωπαϊκό Ενιαίο Σημείο Πρόσβασης (ESAP), ώστε επενδυτές και επιχειρήσεις να έχουν ευκολότερη πρόσβαση σε συγκρίσιμα εταιρικά και χρηματοοικονομικά δεδομένα σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Αλλάζουν επίσης οι κανόνες για τους πολυμερείς μηχανισμούς διαπραγμάτευσης και τις αγορές ανάπτυξης ΜμΕ, με στόχο να γίνει ευκολότερη και πιο ελκυστική η άντληση κεφαλαίων από τις δημόσιες αγορές, ιδιαίτερα για μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις.

Νέα λογιστική λειτουργία του Δημοσίου

Το νομοσχέδιο προετοιμάζει την εφαρμογή, από την 1η Ιανουαρίου 2027, του νέου Λογιστικού Πλαισίου Γενικής Κυβέρνησης σε όλες τις οντότητες της Γενικής Κυβέρνησης.

Το νέο σύστημα βασίζεται στη λογιστική του δεδουλευμένου και στα Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα για τον Δημόσιο Τομέα (IPSAS), ενώ κεντρικό εργαλείο της μεταρρύθμισης είναι το gov-ERP.

Μεταξύ άλλων, αλλάζουν οι διαδικασίες ανάληψης, ελέγχου και εκκαθάρισης δημόσιων δαπανών, επικαιροποιούνται οι αρμοδιότητες του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους και των οικονομικών υπηρεσιών των φορέων, ενώ ενισχύονται η λογοδοσία, ο προγραμματισμός και ο έλεγχος των δημόσιων οικονομικών.

Η δημόσια διαβούλευση του νομοσχεδίου για «Ενίσχυση εποπτείας των υπό διαχείριση απαιτήσεων από δάνεια και πιστώσεις – Προστασία συνεπών οφειλετών – Ενίσχυση των συλλογικών επενδύσεων και της κεφαλαιαγοράς καθώς και της διαχείρισης κινδύνων και της εποπτείας του χρηματοπιστωτικού συστήματος – Ενσωμάτωση των Οδηγιών (ΕΕ) 2024/1619, (ΕΕ) 2024/1640, (ΕΕ) 2024/2994, (ΕΕ) 2024/927, (ΕΕ) 2023/2864 και (ΕΕ) 2024/2811, διατάξεις αρμοδιότητας της Γενικής Γραμματείας Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους – Συνταξιοδοτική ρύθμιση – και λοιπές διατάξεις» θα ολοκληρωθεί στις 22.10.2026 και ώρα 10:00 π.μ. με στόχο το νομοσχέδιο να εισαχθεί στη Βουλή και να ψηφιστεί την πρώτη εβδομάδα του Νοεμβρίου.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ισπανία: Πέθανε η Μαρικάρμεν Αμπασκάλ, η 87χρονη της οποίας η έξωση από το σπίτι όπου έζησε επί σχεδόν 70 χρόνια πυροδότησε οργή και διαδηλώσεις

Έφυγε από τη ζωή, σε ηλικία 87 ετών, η Μαρικάρμεν Αμπασκάλ – η έξωση της οποίας από το σπίτι όπου έζησε επί σχεδόν 70 χρόνια πυροδότησε οργή και διαδηλώσεις σε ολόκληρη την Ισπανία – όπως ανακοίνωσε απόψε το σωματείο ενοικιαστών της Μαδρίτης.

«Με θλίψη ανακοινώνουμε ότι η Μαρικάρμεν απεβίωσε σήμερα», αναφέρει η ανακοίνωση που εξέδωσε το σωματείο ενοικιαστών της Μαδρίτης, υπογραμμίζοντας ότι ο αγώνας της 87χρονης αποτέλεσε «σημείο καμπής στην ιστορία της χώρας».

Η Μαρικάρμεν Αμπασκάλ εισήχθη σε νοσοκομείο μετά την έξωσή της, ενώ χιλιάδες Ισπανοί διαδήλωναν επί μέρες στο κέντρο της Μαδρίτης, διαμαρτυρόμενοι για την αντιμετώπιση της 87χρονης, αλλά και ζητώντας παρεμβάσεις προκειμένου να αντιμετωπιστεί η κρίση στέγης στη χώρα.

Οι διαδηλώσεις αυτές, σε συνδυασμό με την καταψήφιση στο κοινοβούλιο δύο διαταγμάτων για την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης, ανάγκασαν τον πρωθυπουργό της Ισπανίας Πέδρο Σάντσεθ να προκηρύξει πρόωρες εκλογές για τις 29 Νοεμβρίου.

Η περίπτωση της 87χρονης Μαρικάρμεν ανέδειξε την αυξανόμενη πίεση που υφίστανται οι μακροχρόνιοι ενοικιαστές σε μεγάλες πόλεις και δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς, όπου η εκτόξευση των ενοικίων, η αναβάθμιση των περιοχών και η έλλειψη οικονομικά προσιτής στέγασης έχουν πυροδοτήσει κοινωνικές και πολιτικές αναταραχές.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Παγκόσμια Ημέρα Ψυχικής Υγείας: Η ουσιαστική συμμετοχή των ανθρώπων με βιωμένη εμπειρία είναι αναγκαία στη φροντίδα ψυχικής υγείας

Την ανάγκη ουσιαστικής συμμετοχής των ανθρώπων με βιωμένη εμπειρία ψυχικής νόσου στη διαμόρφωση των πολιτικών και των υπηρεσιών ψυχικής υγείας αναδεικνύει η Ελληνική Ψυχιατρική Εταιρεία, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ψυχικής Υγείας, 10 Οκτωβρίου. Το φετινό θέμα της Παγκόσμιας Ημέρας Ψυχικής Υγείας «Ακούγοντας τις Βιωμένες Εμπειρίες: Πραγματικές Φωνές, Πραγματική Αλλαγή» θέτει την ανάγκη οικοδόμησης συστημάτων ψυχικής υγείας μαζί με τα άτομα που φέρουν τη βιωμένη εμπειρία της ψυχικής νόσου.

Είναι γεγονός ότι πολύ συχνά ζητείται από τα άτομα με «βιωμένη εμπειρία» να μοιραστούν τις ιστορίες τους, αλλά στο τέλος αποκλείονται από τη λήψη αποφάσεων, αναφέρει η ΕΨΕ. Επανειλημμένα έχει αναφερθεί στις προκαταλήψεις και τα στερεότυπα που αφορούν στην ψυχική νόσο και έχουν ως αποτέλεσμα τον αποκλεισμό και την περιθωριοποίηση όσων πάσχουν από κάποια ψυχική διαταραχή. «Δυστυχώς, το στίγμα για τις ψυχικές διαταραχές παραμένει κυρίαρχο και στην ελληνική κοινωνία, άλλοτε συνδέοντας με αντιεπιστημονικό τρόπο τις σοβαρές ψυχικές διαταραχές με την επικινδυνότητα, άλλοτε προβάλλοντας το ανίατο των ψυχικών διαταραχών και μη λαμβάνοντας υπόψη την πρόοδο που έχει γίνει στη θεραπεία τους τις τελευταίες δεκαετίες, άλλοτε με την άρνηση αποδοχής του σύγχρονου κοινοτικού μοντέλου φροντίδας και άλλοτε παραβιάζοντας το ιατρικό απόρρητο και τα προσωπικά δεδομένα ανθρώπων που αντιμετωπίζουν προβλήματα  ψυχικής υγείας», τονίζει η ΕΨΕ. Στο πλαίσιο αυτό, προστίθεται, «τα ίδια τα άτομα με ψυχική διαταραχή αποκτούν αρνητική εικόνα για τον εαυτό τους και υιοθετούν τις προκαταλήψεις σε βάρος τους, ενδοβάλλοντας το αρνητικό τους περιεχόμενο (self-stigma), με αποτέλεσμα τη χαμηλή  αυτοεκτίμηση και αυτοπεποίθηση, την αυτοεγκατάλειψη και την μη αναζήτηση όποιων ευκαιριών αποκατάστασης τους προσφέρονται, στα πλαίσια της σύγχρονης  ψυχιατρικής φροντίδας».

Πολύτιμη η γνώση των ανθρώπων με βιωμένη εμπειρία

Είναι γεγονός ότι πολύ συχνά ζητείται από τα άτομα με «βιωμένη εμπειρία» να μοιραστούν τις ιστορίες τους, αλλά στο τέλος αποκλείονται από τη λήψη αποφάσεων, αναφέρει η ΕΨΕ. «Η ουσιαστική συμμετοχή, όμως, εκτείνεται πέρα από το να ακούγονται απλώς οι  φωνές τους. Η χάραξη πολιτικών και η δημιουργία υποστηρικτικών δομών οφείλει να συμπεριλαμβάνει την πολύτιμη γνώση των ανθρώπων με βιωμένη εμπειρία. Η αυτοσυνηγορία (self-advocacy) και η λογοδοσία των υπηρεσιών ψυχικής υγείας (service accountability) μπορούν και πρέπει να αποτελέσουν θεμελιώδεις πυλώνες για την αποτελεσματική διαχείριση της ψυχικής διαταραχής, χωρίς αποκλεισμούς και με σεβασμό στα ανθρώπινα δικαιώματα. Η ομότιμη συμπαράσταση (peer supporting) αφορά στη φροντίδα και στη στήριξη  που παρέχεται από άτομα που έχουν ανακάμψει προς άλλα άτομα που περνούν τώρα την ίδια διαταραχή. Στο πλαίσιο της ουσιαστικής αξιοποίηση της βιωμένης εμπειρίας, η τοποθέτηση πιστοποιημένων ομότιμων υποστηρικτών σε υπηρεσίες ψυχικής υγείας, αποτελεί μια σημαντική μεταρρυθμιστική θεραπευτική καινοτομία που οφείλουμε να υιοθετήσουμε», καταλήγει η ΕΨΕ.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Στο δίμηνο Μαΐου – Ιουνίου 2027 τα αποτελέσματα της γεώτρησης στο Ιόνιο- θέμα ημερών η Navtex για τη διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου

Στο δίμηνο Μαΐου – Ιουνίου 2027 θα γίνουν γνωστά τα αποτελέσματα της ερευνητικής γεώτρησης στη θαλάσσια περιοχή “2” του Ιονίου, που προγραμματίζεται για τον Απρίλιο του 2027 από την Κοινοπραξία Energean – ExxonMobil-Helleniq Energy. Τότε θα αποκαλυφθεί αν υπάρχει φυσικό αέριο ή πετρέλαιο στον στόχο “Ασωπός 1” που έχει προσδιοριστεί από τις σεισμικές έρευνες, αλλά η διαπίστωση του κατά πόσο το κοίτασμα είναι εμπορικά εκμεταλλεύσιμο απαιτεί περισσότερες γεωτρήσεις που θα οριοθετήσουν το μέγεθός του. Και αν επιβεβαιωθούν οι εκτιμήσεις για κοίτασμα μεγέθους 270 δισ, κυβικών μέτρων, όπως σημείωσε χθες ο διευθύνων σύμβουλος του ομίλου Energean Μαθιός Ρήγας μιλώντας στο φόρουμ φυσικού αερίου της Ανατολικής Μεσογείου, η Ελλάδα θα γίνει αυτάρκης και εξαγωγέας φυσικού αερίου.

Η διενέργεια των επιβεβαιωτικών γεωτρήσεων (που απαιτούν επίσης περιβαλλοντική αδειοδότηση) απαιτεί περίοδο περίπου ενός έτους (άρα τοποθετούνται στο 2028) και – σε περίπτωση θετικού αποτελέσματα έπεται τριετής περίοδος για την εγκατάσταση του εξοπλισμού άντλησης και μεταφοράς των υδρογονανθράκων. Σημειώνεται ότι προχθές Τρίτη το Περιφερειακό Συμβούλιο Ιονίων Νήσων ενέκρινε τη Μελέτη Περιβαλοντικών Επιπτώσεων για τη γεώτρηση στον Ασωπό.

Στην περίπτωση που ανακαλυφθούν υδρογονάνθρακες τον ρόλο του επικεφαλής της Κοινοπραξίας που κατέχει σήμερα η Energean, θα αναλάβει η ExxonMobil.

Η γεώτρηση στο μπλοκ 2 του Ιονίου ήταν ένα από τα πρότζεκτ ελληνικού ενδιαφέροντος που βρέθηκαν στο επίκεντρο των συζητήσεων στη χθεσινή συνεδρίαση του φόρουμ φυσικού αερίου Ανατολικής Μεσογείου. Άλλες σημαντικές πρωτοβουλίες είναι:

-Η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου. Η έκδοση της Navtex για την συνέχιση των ερευνών βυθού σύμφωνα με αρμόδιες πηγές από τις δύο χώρες θεωρείται “ζήτημα ημερών” χωρίς – όπως επισήμαιναν οι ίδιοι – να ζητηθεί άδεια από την Τουρκία. Παράλληλα αναμένεται η ολοκλήρωση της οικονομικοτεχνικής μελέτης του έργου από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και η καταβολή της δόσης ύψους 25 εκατ. ευρώ από την Κυπριακή Δημοκρατία στον ΑΔΜΗΕ για δαπάνες που έχουν πραγματοποιηθεί.

-Ο Κάθετος Διάδρομος Φυσικού Αερίου,

για τον οποίο βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία συγκέντρωσης των δεδομένων από τις χώρες της περιοχής με βάση τα οποία θα προσδιοριστούν οι αναγκαίες επενδύσεις ενίσχυσης των δικτύων για να εξυπηρετηθεί η ζήτηση ενόψει του 2027 και της διακοπής εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου στην ΕΕ. Τον Ιανουάριο στη Σόφια θα γίνει νέα συνάντηση των Διαχειριστών συστημάτων φυσικού αερίου των χωρών που συμμετέχουν στο εγχείρημα. Η διευθύνουσα σύμβουλος του ΔΕΣΦΑ Μαρία Σφερούτσα τόνισε παράλληλα ότι καταβάλλεται προσπάθεια να βελτιστοποιηθεί η αποδοτικότητα των υφιστάμενων υποδομών πριν προχωρήσει η κατασκευή νέων.

-Η ηλεκτρική διασύνδεση Αιγύπτου – Ελλάδας (έργο GREGY) που υποστηρίζουν οι δύο χώρες. 

-Η αποθήκευση διοξειδίου του άνθρακα σε εξαντλημένο κοίτασμα στον Πρίνο. Η πλωτή εξέδρα που θα χρησιμοποιηθεί για την εισπίεση του αερίου βρίσκεται στο Πέραμα και όπως ανέφεραν πηγές της Energean που “τρέχει” την επένδυση αναμένεται στη θαλάσσια περιοχή της Καβάλας το Νοέμβριο. Η ολοκλήρωση των υποδομών (χερσαίες εγκαταστάσεις υποδοχής του διοξειδίου σε υγροποιημένη μορφή και αεριοποίησής του, γεωτρήσεις και υποδομές εισπίεσης) προσδιορίζεται στο 2030 ενώ στο ενδιάμεσο αναμένονται οι επενδυτικές αποφάσεις των βιομηχανιών που εκλύουν τους ρύπους για συλλογή και μεταφορά τους στον Πρίνο. Στο μεταξύ η Αίγυπτος που διαθέτει πολλαπλάσια διαθέσιμη χωρητικότητα αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα ζήτησε χθες σύμφωνα με πληροφορίες τεχνική βοήθεια από την Ελλάδα για την οργάνωση της αγοράς και τη διαμόρφωση του θεσμικού πλαισίου.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ελληνικό Πάνελ Οικονομολόγων ΚΕΦΙΜ: Τρεις στους τέσσερις οικονομολόγους θεωρούν ότι ο αποταμιευτικός «κουμπαράς» των παιδιών κινείται στη σωστή κατεύθυνση

Θετικά αξιολογεί η μεγάλη πλειονότητα των συμμετεχόντων στο Ελληνικό Πάνελ Οικονομολόγων του ΚΕΦΙΜ το μέτρο που εξήγγειλε ο Πρωθυπουργός στη ΔΕΘ για τη δημιουργία αποταμιευτικών λογαριασμών για παιδιά, με ισόποση κρατική συνεισφορά στις καταθέσεις των γονέων.

Με λίγα λόγια:

-Το 75% των οικονομολόγων που απάντησαν θεωρεί ότι το μέτρο κινείται στη σωστή κατεύθυνση, ενώ το 25% διαφωνεί.

-Η δημιουργία ενός μακροχρόνιου αποταμιευτικού λογαριασμού μπορεί να συμβάλει στην ενίσχυση της αποταμιευτικής και επενδυτικής κουλτούρας.

-Σημαντικό θεωρείται το πώς θα επενδύονται τα κεφάλαια, ώστε ο μακρύς χρονικός ορίζοντας να αξιοποιείται προς όφελος των δικαιούχων.

-Στα σχόλια τονίζεται ακόμη η σημασία της χρηματοοικονομικής εκπαίδευσης των νέων.

-Διατυπώνεται, ωστόσο, προβληματισμός για το κατά πόσο οι οικογένειες με χαμηλότερα εισοδήματα θα μπορούν να επωφεληθούν εξίσου από το μέτρο.

Στην Ερώτηση του Ελληνικού Πάνελ Οικονομολόγων για τον Σεπτέμβριο απάντησαν συνολικά 20 Ελληνίδες και Έλληνες οικονομολόγοι. Από αυτούς, το 75% συμφωνεί ότι το μέτρο κινείται στη σωστή κατεύθυνση, ενώ το 25% διαφωνεί.

Το μέτρο που εξαγγέλθηκε στη ΔΕΘ προβλέπει τη δημιουργία ειδικών λογαριασμών τους οποίους οι γονείς θα μπορούν να ανοίγουν κατά τα δύο πρώτα χρόνια της ζωής των παιδιών τους. Για κάθε ευρώ που θα καταθέτουν, το κράτος θα προσθέτει ένα ακόμη, με ανώτατο αρχικό όριο κρατικής συνεισφοράς τα 1.200 ευρώ ετησίως, το οποίο θα αυξάνεται κατά 10% κάθε πενταετία. Το συσσωρευμένο κεφάλαιο θα παραμένει δεσμευμένο μέχρι την ενηλικίωση, με συγκεκριμένες εξαιρέσεις, ενώ προβλέπεται η δυνατότητα επιλογής μεταξύ εγκεκριμένων επενδυτικών προϊόντων.

Στα επεξηγηματικά σχόλια των συμμετεχόντων αναδεικνύεται καταρχάς η ανάγκη ενίσχυσης της αποταμιευτικής και, ακόμη περισσότερο, της επενδυτικής κουλτούρας στην Ελλάδα. Η κρατική συμμετοχή μπορεί να δημιουργήσει ένα ισχυρότερο κίνητρο ώστε οι οικογένειες να ξεκινούν από νωρίς τη συγκέντρωση ενός κεφαλαίου για το μέλλον των παιδιών τους.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στον τρόπο αξιοποίησης των χρημάτων. Καθώς πρόκειται για κεφάλαια που θα παραμένουν δεσμευμένα για μεγάλο χρονικό διάστημα, στα σχόλια επισημαίνεται η σημασία της δυνατότητας επενδυτικής αξιοποίησής τους, ώστε ο μακρύς χρονικός ορίζοντας να μπορεί να οδηγήσει σε υψηλότερες αποδόσεις σε σχέση με μια απλή τραπεζική κατάθεση.

Παράλληλα, υπογραμμίζεται η σημασία της σύνδεσης του μέτρου με τη χρηματοοικονομική εκπαίδευση. Το ζητούμενο, σύμφωνα με αυτή την προσέγγιση, δεν είναι μόνο οι νέοι να αποκτήσουν ένα κεφάλαιο στα 18 τους χρόνια, αλλά και τις γνώσεις που χρειάζονται για να το διαχειριστούν και να εξοικειωθούν με τις βασικές αρχές της αποταμίευσης και των επενδύσεων.

Από την άλλη πλευρά, στα σχόλια εκφράζεται προβληματισμός για τις κοινωνικές και αναδιανεμητικές συνέπειες του μέτρου. Καθώς η κρατική συνεισφορά προϋποθέτει αντίστοιχη αποταμίευση από τους γονείς, οι οικογένειες με μεγαλύτερη οικονομική δυνατότητα μπορούν να αξιοποιήσουν πληρέστερα την ενίσχυση, ενώ τα νοικοκυριά που δυσκολεύονται να αποταμιεύσουν μπορεί να ωφεληθούν λιγότερο.

Στο πλαίσιο αυτό, διατυπώθηκε και η πρόταση να προβλεφθεί μια αρχική κρατική κατάθεση για κάθε παιδί, ανεξάρτητα από την οικονομική δυνατότητα των γονέων του, ώστε να διασφαλίζεται ότι κανένα παιδί δεν θα μένει εκτός του οφέλους του μέτρου.

Μπορείτε να δείτε τα αναλυτικά αποτελέσματα και τα επεξηγηματικά σχόλια των συμμετεχόντων εδώ.

Το Ελληνικό Πάνελ Οικονομολόγων είναι μια πρωτοβουλία του Κέντρου Φιλελεύθερων Μελετών (ΚΕΦΙΜ) που έχει ως στόχο την καταγραφή και ανάδειξη των απόψεων κορυφαίων Ελληνίδων και Ελλήνων οικονομολόγων επί κρίσιμων θεμάτων οικονομικής πολιτικής. Στο Πάνελ συμμετέχουν 75 οικονομολόγοι από 59 πανεπιστήμια και φορείς που εδράζονται σε 11 χώρες. Μπορείτε να δείτε αναλυτικά τον κατάλογο των συμμετεχόντων, τις απαντήσεις τους στις μηνιαίες ερωτήσεις και τα επεξηγηματικά τους σχόλια, καθώς και απαντήσεις σε συχνές ερωτήσεις για το Πάνελ στην ιστοσελίδα του ΚΕΦΙΜ, kefim.org

Το ΚΕΦΙΜ είναι ένας ανεξάρτητος, μη κερδοσκοπικός οργανισμός και το έργο του περιλαμβάνει ερευνητικά προγράμματα, εκδόσεις και εκδηλώσεις που έχουν ως επίκεντρο την αύξηση της ατομικής ελευθερίας για κάθε πολίτη. Μάθετε περισσότερα στο www.kefim.org

Υγεία: Εξετάσεις αίματος επιτρέπουν πλέον τη διάγνωση της νόσου Αλτσχάιμερ με ακρίβεια 90%

Εξετάσεις αίματος επιτρέπουν πλέον τη διάγνωση της νόσου Αλτσχάιμερ με ακρίβεια 90%, ενώ η αντιμετώπιση συγκεκριμένων τροποποιήσιμων παραγόντων κινδύνου μπορεί να περιορίσει κατά 45% τον αναμενόμενο αριθμό περιστατικών άνοιας έως το 2050. Παράλληλα, νέα φάρμακα που επιβραδύνουν την εξέλιξη της νόσου έχουν εγκριθεί, αλλά η πρόσβαση των ασθενών σε αυτά παραμένει περιορισμένη λόγω του υψηλού κόστους τους.

Τα νεότερα δεδομένα στη νόσο Αλτσχάιμερ παρουσίασε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η ομότιμη καθηγήτρια Νευρολογίας του ΑΠΘ και πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Νόσου Alzheimer και Συναφών Διαταραχών Μάγδα Τσολάκη, με αφορμή διάλεξη με θέμα «Νέες προσεγγίσεις στη διάγνωση, πρόληψη και αντιμετώπιση της άνοιας» που θα δώσει σήμερα στις 19:00 στο  Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού  Θεσσαλονίκης.

Διάγνωση με εξέταση αίματος

Στο πεδίο της διάγνωσης, η αξιοποίηση βιοδεικτών, όπως η φωσφορυλιωμένη tau-217 (p-tau217) και το β-αμυλοειδές 1-42 (Aβ42), επιτρέπει πλέον τον ταχύτερο και πιο στοχευμένο εντοπισμό της νόσου.

«Έχουμε τη δυνατότητα να κάνουμε εξετάσεις αίματος στο πλάσμα, στις οποίες, με δύο πρωτεΐνες, τη φωσφο-Τ 217 και το β-αμυλοειδές 1-42, που εξετάζουμε, μπορούμε να θέσουμε τη διάγνωση της νόσου Alzheimer σε ποσοστό 90%», εξήγησε η κ. Τσολάκη.

Όπως σημείωσε, ένα αρνητικό αποτέλεσμα αποκλείει το Αλτσχάιμερ και στρέφει την έρευνα προς άλλες μορφές άνοιας. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι οι εξετάσεις αίματος δεν υποκαθιστούν τη συνολική διαγνωστική διαδικασία, η οποία περιλαμβάνει κλινική εξέταση, νευροψυχολογική εκτίμηση, ειδικές εξετάσεις αίματος και μαγνητική τομογραφία. «Αφού τα δει όλα αυτά ο γιατρός, στη συνέχεια αποφασίζει την τελική διάγνωση και τη θεραπεία», ανέφερε.

Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Νόσου Alzheimer και Συναφών Διαταραχών ζητά, μέσω ψηφίσματός της, τη δωρεάν διενέργεια των νέων διαγνωστικών εξετάσεων, το κόστος των οποίων ανέρχεται στα 485 ευρώ (220 ευρώ οι πρωτεΐνες στο εγκεφαλονωτιαίο υγρό, 230 ευρώ οι πρωτεΐνες στο αίμα και 35 ευρώ το προδιαθεσικό γονίδιο ε4 της Απολιποπρωτεΐνης Ε).

Mείωση του 45% των περιστατικών με την πρόληψη

Σε ό,τι αφορά την πρόληψη, η κ. Τσολάκη υπενθύμισε ότι μέχρι σήμερα η διεθνής κοινότητα εστίαζε σε 14 τροποποιήσιμους παράγοντες κινδύνου: τον σακχαρώδη διαβήτη, την υπέρταση στη μέση ηλικία, την παχυσαρκία, την καθιστική ζωή, την υψηλή LDL χοληστερόλη, το κάπνισμα, την κατάθλιψη, το χαμηλό επίπεδο εκπαίδευσης, την κοινωνική απομόνωση, τις κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις, την απώλεια ακοής, την απώλεια όρασης, την ατμοσφαιρική ρύπανση από διοξείδιο του θείου, μονοξείδιο του άνθρακα, όζον και μικροσωματίδια και την υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ.

«Έχουμε δυνατότητα πρόληψης στο 45%. Δηλαδή, ο ρυθμός των ανοιών που περιμένουμε το 2050 μπορεί να είναι περίπου ο μισός, αν τελικά αντιμετωπίσουμε έγκαιρα αυτούς τους προδιαθεσικούς παράγοντες», τόνισε.

Τον κατάλογο αυτό, όπως ανέφερε η κ. Τσολάκη, διεύρυνε τον Ιούλιο του 2026 ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας με πέντε νέους παράγοντες. Ο πρώτος αφορά τη φαρμακευτική αγωγή κατά την εμμηνόπαυση, με στόχο να αμβλυνθεί η απότομη πτώση των οιστρογόνων, στην οποία αποδίδεται η συχνότερη εμφάνιση άνοιας στις γυναίκες.

Στους νέους παράγοντες περιλαμβάνονται επίσης η άμεση νοσοκομειακή αντιμετώπιση του αγγειακού εγκεφαλικού επεισοδίου, με θρομβόλυση ή θρομβεκτομή, ώστε να αποτραπεί η αγγειακή άνοια, η διόρθωση του ύπνου στις έξι έως οκτώ ώρες το εικοσιτετράωρο, η θεραπεία του AIDS και η ισορροπημένη διατροφή.

Για το AIDS, η κ. Τσολάκη ανέφερε ότι «όταν θεραπεύσουμε το AIDS, οι άνθρωποι δεν παθαίνουν άνοια στην πορεία».

Απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με τη χορήγηση αντιπηκτικών για την πρόληψη των εγκεφαλικών, ξεκαθάρισε ότι η χορήγησή τους αφορά όσους έχουν νόσημα που αυξάνει την πηκτικότητα του αίματος ή έχουν υποστεί εγκεφαλικό ή έμφραγμα. «Δεν συστήνεται να παίρνουν αντιπηκτικά οι άνθρωποι όταν είναι υγιείς και δεν έχουν κανένα πρόβλημα», σημείωσε.

Νέα φάρμακα, αλλά χωρίς κρατική κάλυψη

Στο θεραπευτικό σκέλος, η κ. Τσολάκη αναφέρθηκε στα μονοκλωνικά αντισώματα λεκανεμάμπη και ντονανεμάμπη, τα οποία έχουν λάβει έγκριση από τον FDA και τον EMA. Οι θεραπείες απευθύνονται σε ασθενείς με ήπια νοητική διαταραχή ή ήπια άνοια, με καλύτερα αποτελέσματα στην πρώτη περίπτωση, και δεν αναστρέφουν τη νόσο, αλλά επιβραδύνουν την εξέλιξή της.

Η πρόσβαση των ασθενών, ωστόσο, παραμένει ουσιαστικά ανέφικτη, καθώς, σύμφωνα με την κ. Τσολάκη, καμία ευρωπαϊκή χώρα δεν έχει αναλάβει ακόμη το κόστος, το οποίο ανέρχεται σε περίπου 50.000 ευρώ για 18 μήνες. Ωστόσο, έχουν εγκριθεί και τα δύο φάρμακα ή ένα από αυτά σε χώρες όπως οι ΗΠΑ, η Ιαπωνία, η Ταϊβάν, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η Κίνα, το Χονγκ Κονγκ, το Ισραήλ και η Νότια Κορέα.

«Τα ευρωπαϊκά κράτη έκαναν πίσω, γιατί είναι ακριβά και χρειάζεται να γίνει ένας προϋπολογισμός των υπουργείων Υγείας για την επόμενη χρονιά», ανέφερε. Ένας άλλος λόγος που πολλά κράτη δεν έχουν εγκρίνει αυτά τα φάρμακα είναι ότι συνοδεύονται και από ανεπιθύμητες ενέργειες. Επομένως, κάθε ασθενής πρέπει να πληροί κάποια κλινικά και εργαστηριακά κριτήρια για να πάρει τα καινούργια φάρμακα.

Στην Αθήνα, σε δημόσια και ιδιωτικά κέντρα, έχουν ήδη ξεκινήσει θεραπεία 30 ασθενείς. «Εμείς εδώ στη Θεσσαλονίκη δεν έχουμε βάλει κανέναν ασθενή, διότι δεν έχουν τη δυνατότητα οι άνθρωποι να πληρώσουν τόσα χρήματα», πρόσθεσε.

Τα δύο σκευάσματα χορηγούνται ενδοφλεβίως σε νοσοκομείο, ενώ η λεκανεμάμπη έχει εγκριθεί πρόσφατα και σε υποδόρια μορφή, που μπορεί να χορηγείται στο σπίτι, χωρίς να έχει εγκριθεί στην Ελλάδα. Οι διαθέσιμες πληροφορίες καλύπτουν 18 μήνες, ενώ μελέτες επέκτασης έχουν φτάσει έως και τα τέσσερα χρόνια, εφόσον δεν εμφανίζονται ανεπιθύμητες ενέργειες.

Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Νόσου Alzheimer και Συναφών Διαταραχών ζητά την κρατική κάλυψη των μονοκλωνικών αντισωμάτων για όσους πληρούν τα κριτήρια, ενώ στις προτεραιότητές της περιλαμβάνονται επίσης η κατάρτιση Εθνικού Στρατηγικού Σχεδίου για καινούργιες δομές για την άνοια και η περαιτέρω ανάπτυξη οργανωμένων μοντέλων προσωποκεντρικής φροντίδας μετά τη διάγνωση.

Η κ. Τσολάκη υπογράμμισε ότι η στήριξη των ασθενών δεν σταματά εκεί όπου τελειώνει η φαρμακευτική επιλογή, καθώς τόσο οι ασθενείς όσο και οι περιθάλποντες εκπαιδεύονται στα Κέντρα Ημέρας. «Δεν τους εγκαταλείπουμε επειδή δεν έχουμε πρόσβαση στα καινούργια φάρμακα», κατέληξε.

ΑΠΕ-ΜΠΕ/Αγγέλα Φωτοπούλου