Αρχική Blog Σελίδα 5

Επίθεση της Ρωσίας με πυραύλους στην πρωτεύουσα της Ουκρανίας, τουλάχιστον δυο νεκροί

Από
Έμβολος
-

Τουλάχιστον δυο άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους τις πρώτες πρωινές ώρες σε σειρά ρωσικών πυραυλικών πληγμάτων στην ουκρανική πρωτεύουσα, όπου δημοσιογράφοι του Γαλλικού Πρακτορείου μετέδωσαν πως ακούστηκαν δεκάδες σφοδρές εκρήξεις, εν μέσω συναγερμού που κηρύχτηκε από την πολεμική αεροπορία.

Κάπου είκοσι εκρήξεις ακούστηκαν, κατά τους δημοσιογράφους, προτού καν ηχήσει συναγερμός, με την πολεμική αεροπορία της Ουκρανίας να προειδοποιεί εναντίον της εκτόξευσης ρωσικών βαλλιστικών πυραύλων που κατευθύνονταν στις περιφέρειες του Κιέβου και της Τσερνίχιβ (βόρεια).

«Η πρωτεύουσα δέχεται επίθεση με βαλλιστικούς πυραύλους. Μείνετε σε καταφύγια!», ανέφερε μέσω Telegram ο δήμαρχος της πόλης Βιτάλι Κλίτσκο. Σύμφωνα με πληροφορίες που δημοσιοποίησε λίγο μετά τις 03:00, δυο άνθρωποι σκοτώθηκαν και άλλοι έξι τραυματίστηκαν, τέσσερις σοβαρά.

Στη συνοικία Ντνιπρόφσκι, τόνιζε περίπου μια ώρα νωρίτερα, μπορεί να υπάρχουν παγιδευμένοι κάτω από συντρίμμια.

Οι αρχές της Οδησσού (νοτιοδυτικά) έκαναν επίσης λόγο για ρωσικά πλήγματα εναντίον της πόλης όπου βρίσκεται λιμάνι στρατηγικής σημασίας στη Μαύρη Θάλασσα.

Χθες, ρωσικές αεροπορικές επιδρομές σκότωσαν τουλάχιστον επτά ανθρώπους στην Ουκρανία, ανάμεσά τους δύο στο Κίεβο.

Η ουκρανική πρωτεύουσα, που έχει περίπου 3 εκατομμύρια κατοίκους, συνεχίζει να υφίσταται ρωσικές επιδρομές, ειδικά με μη επανδρωμένα εναέρια οχήματα εφόρμησης, ιδιαίτερα σφοδρές τα τελευταία 24ωρα, με φόντο την κλιμάκωση των πληγμάτων που ανταλλάσσουν τα δυο εμπόλεμα κράτη.

Ο υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας Σεργκέι Λαβρόφ προειδοποίησε χθες Τετάρτη στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ ότι η Μόσχα δεν προτίθεται να «κάνει παύση» του πολέμου εναντίον της Ουκρανίας.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ιστορική πρεμιέρα για την Εθνική στο Βελιγράδι

Από
Έμβολος
-

Η Ελλάδα ανοίγει σήμερα Πέμπτη (24/9, 21:45) ένα νέο κεφάλαιο στην ιστορία της, καθώς αντιμετωπίζει τη Σερβία στο «Ράικο Μίτιτς» του Βελιγραδίου, στην πρεμιέρα της στο UEFA Nations League.

Η αναμέτρηση έχει ξεχωριστή σημασία για την Εθνική, καθώς για πρώτη φορά θα αγωνιστεί στη League A (Β΄ όμιλος), ανάμεσα στις κορυφαίες ομάδες της διοργάνωσης. Στον ίδιο όμιλο βρίσκονται ακόμη η Γερμανία και η Ολλανδία, γεγονός που ανεβάζει από νωρίς τον βαθμό δυσκολίας.

Η Σερβία προέρχεται από μια δύσκολη περίοδο. Παρά τη συμμετοχή της στα Παγκόσμια Κύπελλα του 2018 και του 2022, δεν κατάφερε να εξασφαλίσει θέση στο Μουντιάλ του 2026. Τερμάτισε τρίτη στον προκριματικό της όμιλο, έναν βαθμό πίσω από την Αλβανία, η οποία πήρε το εισιτήριο για τα πλέι οφ.

Οι Σέρβοι έκλεισαν τις υποχρεώσεις τους στα προκριματικά με νίκη 2-1 απέναντι στη Λετονία τον περασμένο Νοέμβριο. Μέσα στο 2026 έδωσαν τέσσερα φιλικά παιχνίδια, όμως το αποτέλεσμα δεν ήταν αυτό που θα ήθελαν. Κέρδισαν μόνο τη Σαουδική Αραβία και γνώρισαν τρεις ήττες, από Ισπανία, Πράσινο Ακρωτήριο και Μεξικό, με συνολικό απολογισμό 1-11.

Ο Βέλικο Παούνοβιτς βρέθηκε μάλιστα σε δύσκολη θέση μετά την ήττα με 3-0 από το Πράσινο Ακρωτήριο τον Μάιο. Ο ίδιος αποκάλυψε ότι είχε προσφερθεί να παραιτηθεί, ωστόσο αποφάσισε να συνεχίσει και πλέον θέλει να οδηγήσει τη Σερβία σε μια καλύτερη πορεία στο Nations League.

Στην προηγούμενη διοργάνωση, η Σερβία τερμάτισε τρίτη στον όμιλό της στη League A. Στη συνέχεια αντιμετώπισε την Αυστρία στα πλέι οφ παραμονής/υποβιβασμού και πήρε την πρόκριση με συνολικό σκορ 3-1.

Το αρνητικό στοιχείο για τους Σέρβους είναι πως έχουν να πανηγυρίσουν νίκη σε πρεμιέρα Nations League από την πρώτη διοργάνωση, το 2018. Παράλληλα, αναζητούν την πρώτη εντός έδρας νίκη τους απέναντι στην Ελλάδα εδώ και 16 χρόνια. Η τελευταία μεταξύ τους αναμέτρηση στο Βελιγράδι είχε βρει νικήτρια την Ελλάδα με 1-0.

Με αρκετές απουσίες η Σερβία
Ο Παούνοβιτς δεν θα έχει στη διάθεσή του σημαντικά ονόματα. Οι Ντούσαν Βλάχοβιτς, Νίκολα Μιλένκοβιτς, Πρέντραγκ Ράικοβιτς και Αλεξάνταρ Μίτροβιτς παραμένουν εκτός λόγω τραυματισμών.

Στην αποστολή επέστρεψε ο Ντούσαν Τάντιτς. Ο 37χρονος μεσοεπιθετικός είχε αποχωρήσει από την Εθνική μετά το Euro 2024, όμως κλήθηκε ξανά και απέναντι στην Ελλάδα διεκδικεί την 112η συμμετοχή του με το εθνόσημο.

Παράλληλα, οι Στέφαν Τζόντιτς, Πέταρ Σουκάτσεφ και Λάζαρ Νίκολιτς έχουν την ευκαιρία να πραγματοποιήσουν το διεθνές ντεμπούτο τους. Στο βασικό σχήμα αναμένεται να διεκδικήσουν θέση και οι Λούκα Γιόβιτς και Αντρίγια Ζίβκοβιτς, που αγωνίζονται σε ΑΕΚ και ΠΑΟΚ αντίστοιχα.

Η Ελλάδα ψάχνει νέο ξεκίνημα

Η Εθνική Ελλάδας δεν κατάφερε να επιστρέψει σε τελική φάση Παγκοσμίου Κυπέλλου, καθώς τερμάτισε τρίτη στον προκριματικό όμιλο του 2026, πίσω από τη Σκωτία και τη Δανία.

Το 2026 δεν έχει φέρει ακόμη νίκη για την ομάδα του Ιβάν Γιοβάνοβιτς. Η Ελλάδα έφερε ισοπαλία χωρίς γκολ στην Ουγγαρία και 2-2 στη Σουηδία, ενώ εντός έδρας ηττήθηκε με 1-0 από την Παραγουάη και την Ιταλία.

Παρά τα αποτελέσματα αυτά, η συνολική εικόνα της τελευταίας περιόδου έχει και θετικά στοιχεία. Στα δέκα πιο πρόσφατα παιχνίδια της, η Ελλάδα έχει δύο ήττες, μαζί με πέντε νίκες και τρεις ισοπαλίες. Ανάμεσα σε αυτές τις νίκες ξεχωρίζει φυσικά το ιστορικό 2-1 απέναντι στην Αγγλία στο «Γουέμπλεϊ» τον Οκτώβριο του 2024.

Η τελευταία συνάντηση με τη Σερβία, πάντως, είχε διαφορετική κατάληξη. Οι Σέρβοι είχαν επικρατήσει 2-0 σε φιλικό παιχνίδι τον Νοέμβριο του 2014.

Τζολάκης και Κωστούλας στα πρόσωπα της Εθνικής

Ο Κωνσταντίνος Τζολάκης έχει ξεκινήσει δυναμικά τη φετινή παρουσία του στην Premier League και διεκδικεί θέση βασικού απέναντι στον Οδυσσέα Βλαχοδήμο.

Στην επίθεση, τα βλέμματα στρέφονται και στον Χαράλαμπο Κωστούλα. Ο νεαρός επιθετικός έχει καταγράψει τέσσερις συμμετοχές σε γκολ στις δύο τελευταίες εμφανίσεις του στην Premier League, με δύο γκολ και δύο ασίστ. Με την Εθνική, ωστόσο, δεν έχει βρει ακόμη δίχτυα στις τέσσερις συμμετοχές του.

Ο Γιοβάνοβιτς δεν μπορεί να υπολογίζει στους τραυματίες Λάζαρο Ρότα, Δημήτρη Γιαννούλη και Γιάννη Κωνσταντέλια. Εκτός αποστολής έμειναν επίσης ο πρώην αρχηγός Τάσος Μπακασέτας και ο Παντελής Χατζηδιάκος.

Το πρόγραμμα της Ελλάδας

Η Εθνική δεν θα επιστρέψει στην Ελλάδα μετά το παιχνίδι του Βελιγραδίου. Θα διανυκτερεύσει στη Σερβία και την Παρασκευή θα ταξιδέψει για το Μόναχο. Από εκεί θα μεταβεί στο Άουγκσμπουργκ, όπου στις 27 Σεπτεμβρίου θα αντιμετωπίσει τη Γερμανία. Στο άλλο παιχνίδι του ομίλου, επίσης την Πέμπτη, η Ολλανδία θα υποδεχθεί τη Γερμανία στη «Γιόχαν Κρόιφ Αρένα» του Άμστερνταμ, επίσης στις 21:45.

Το πρόγραμμα της Εθνικής στο Nations League:

⦁    24/09: Σερβία – Ελλάδα
⦁    27/09: Γερμανία – Ελλάδα
⦁    01/10: Ελλάδα – Ολλανδία
⦁    04/10: Ελλάδα – Γερμανία
⦁    13/11: Ολλανδία – Ελλάδα
⦁    16/11: Ελλάδα – Σερβία

Οι πιθανές ενδεκάδες:

Σερβία (Βέλικο Παούνοβιτς): Β. Μιλίνκοβιτς-Σάβιτς, Νεντέλκοβιτς, Πάβλοβιτς, Εράκοβιτς, Μπούτσινατς, Λούκιτς, Σ. Μιλίνκοβιτς-Σάβιτς, Ζίβκοβιτς, Τάντιτς, Κόστιτς, Γιόβιτς.

Ελλάδα (Ιβάν Γιοβάνοβιτς): Τζολάκης, Βαγγιανίδης, Μαυροπάνος, Ρέτσος, Τσιμίκας, Κουρμπέλης, Ζαφείρης, Κωστούλας, Παυλίδης, Καρέτσας, Τζόλης.

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΟΥΜΑΝΤΑΡΟΣ
ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ακίνητα: «Μάχη» για τα φθηνά σπίτια – Έως 281 αναζητήσεις για κάθε διαθέσιμο ακίνητο

Από
Έμβολος
-

Στα οικονομικότερα και μικρότερα ακίνητα εντοπίζεται η μεγαλύτερη πίεση στην ελληνική αγορά κατοικίας, καθώς η ζήτηση υπερβαίνει σημαντικά το διαθέσιμο απόθεμα, με την αναντιστοιχία να είναι ιδιαίτερα έντονη στην ενοικίαση. Είναι χαρακτηριστικό ότι στα Βόρεια Προάστια της Αττικής, για ενοίκια κάτω των 600 ευρώ, καταγράφονται 21,1 leads (εκδηλώσεις ενδιαφέροντος) και 281,7 αναζητήσεις ανά διαθέσιμο ακίνητο, ενώ στα ενοίκια άνω των 1.500 ευρώ η πίεση υποχωρεί έως και 42 φορές.

Οι αναζητήσεις αποτυπώνουν το γενικό ενδιαφέρον των χρηστών για ακίνητα με συγκεκριμένα χαρακτηριστικά. Τα leads δείχνουν ένα επόμενο, πιο ουσιαστικό βήμα: την εκδήλωση ενδιαφέροντος για συγκεκριμένο ακίνητο μέσω επικοινωνίας με τον ιδιοκτήτη ή τον μεσίτη.

Τα στοιχεία προκύπτουν από την πιο εκτενή και λεπτομερή έως σήμερα ανάλυση του Spitogatos για τη σχέση προσφοράς και ζήτησης στην ελληνική αγορά κατοικίας, η οποία χρησιμοποιεί στοιχεία του πρώτου οκταμήνου του 2026.

Αξιοποιώντας τον μεγάλο όγκο αναζητήσεων και τα περισσότερα από 650.000 ακίνητα της πλατφόρμας, η ανάλυση συγκρίνει τα μοναδικά διαθέσιμα ακίνητα κάθε περιοχής με τη ζήτηση που συγκεντρώνουν. Η ζήτηση μετρήθηκε σε δύο επίπεδα: τις μοναδικές αναζητήσεις οι οποίες αποτυπώνουν το ευρύτερο ενδιαφέρον, και τα μοναδικά leads, τα οποία δείχνουν πιο άμεση πρόθεση. Έτσι, για πρώτη φορά, γίνεται δυνατό να προσεγγιστεί το κενό ανάμεσα σε προσφορά και ζήτηση σε διαφορετικές περιοχές και εύρη τιμών.

Η εικόνα σε όλη την Ελλάδα

Για κάθε διαθέσιμο ακίνητο προς ενοικίαση σε όλη τη χώρα αντιστοιχούν κατά μέσο όρο 2,41 μοναδικά leads και 23,38 μοναδικές αναζητήσεις, έναντι 0,79 leads και 11,68 αναζητήσεων στην πώληση. Σε πανελλαδικό επίπεδο, η πίεση στην αγορά κατοικίας δεν εμφανίζεται τόσο έντονη όσο στην ενοικίαση. Όταν όμως τα δεδομένα αναλύονται ανά περιοχή και εύρος τιμής, η αναντιστοιχία γίνεται σαφώς πιο εμφανής και στις δύο αγορές, με τη μεγαλύτερη πίεση να συγκεντρώνεται στα οικονομικότερα και μικρότερα ακίνητα.

Ενοικίαση: η πίεση ανά περιοχή

Στην Αττική, τα Βόρεια Προάστια ξεχωρίζουν με 21,1 leads και 281,7 αναζητήσεις ανά διαθέσιμο ακίνητο στα ενοίκια κάτω των 600 ευρώ, ενώ στα ενοίκια άνω των 1.500 ευρώ η πίεση υποχωρεί έως και 42 φορές. Στην περιοχή Αθήνα – Κέντρο, στα ενοίκια έως 600 ευρώ καταγράφονται 3,9 leads και 20,8 αναζητήσεις ανά διαθέσιμο ακίνητο, έναντι 0,6 leads και 4,3 αναζητήσεων στα ενοίκια άνω των 1.500 ευρώ. Σε επίπεδο γειτονιών, η Ελευσίνα, το Μαρούσι, το Ηράκλειο, η Παλλήνη και το Χαλάνδρι συγκαταλέγονται στις περιοχές με την εντονότερη πίεση στα φθηνά ενοίκια.

Παρόμοιες τάσεις καταγράφονται και στην υπόλοιπη χώρα. Στη Θεσσαλονίκη, η μεγαλύτερη πίεση καταγράφεται εκτός κέντρου, με το Υπόλοιπο Νομού να συγκεντρώνει 5,9 leads και 123,2 αναζητήσεις ανά ακίνητο στα ενοίκια κάτω των 600 ευρώ και γειτονιές όπως ο Εχέδωρος, ο ‘Αγιος Αθανάσιος και το Ωραιόκαστρο να ξεχωρίζουν. Στην υπόλοιπη Ελλάδα, όπου η πίεση στα φθηνά ενοίκια είναι έως 7 φορές μεγαλύτερη από τα ακριβά, τα Δωδεκάνησα καταγράφουν 22,4 leads και 196,4 αναζητήσεις ανά ακίνητο, ενώ στις περιοχές με την υψηλότερη πίεση συνυπάρχουν νησιωτικοί προορισμοί, όπως η Ζάκυνθος, η Ρόδος και η Πάρος, με επαρχιακά κέντρα, όπως η Θήβα, η Αλεξάνδρεια και το Αγρίνιο.

Αγορά κατοικίας: ισχυρό ενδιαφέρον, δυσκολία στην υλοποίηση

Αντίστοιχο αλλά ηπιότερο μοτίβο εμφανίζεται και στην πώληση, όπου η ζήτηση συγκεντρώνεται στα ακίνητα έως 250.000 ευρώ, ενώ στις υψηλότερες τιμές άνω των 550.000 ευρώ καταγράφεται χαμηλότερη ένταση ζήτησης σε σχέση με το διαθέσιμο απόθεμα. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η μεγάλη απόκλιση ανάμεσα σε αναζητήσεις και leads, η οποία μπορεί να υποδηλώνει έντονο ενδιαφέρον αλλά δυσκολία των ενδιαφερομένων να προχωρήσουν λόγω και του επιπέδου των τιμών. Στην κατηγορία έως 250.000 ευρώ, τα Βόρεια Προάστια της Αθήνας καταγράφουν 1,7 leads αλλά 22,6 αναζητήσεις ανά διαθέσιμο ακίνητο, στο Υπόλοιπο Νομού Θεσσαλονίκης οι αναζητήσεις φτάνουν τις 27,9 ανά ακίνητο, ενώ στην υπόλοιπη Ελλάδα τα Δωδεκάνησα ξεχωρίζουν σε leads (3,6) και οι Σποράδες σε αναζητήσεις (91,4) ανά ακίνητο. Σε επίπεδο γειτονιών, η Νέα Πέραμος, η Ελευσίνα, το Παλαιό Ψυχικό, η Λυκόβρυση και το Χαλάνδρι ξεχωρίζουν στην Αττική, και η Πάργα, η Ικαρία, η Κως και η Λήμνος στην περιφέρεια.

Σχολιάζοντας τα ευρήματα, ο Δημήτρης Τσατίρης, COO του Spitogatos, ανέφερε: «Για πρώτη φορά μπορούμε να δούμε με τέτοια λεπτομέρεια, σε επίπεδο περιοχής, γειτονιάς και εύρους τιμής, πού εντοπίζεται η μεγαλύτερη αναντιστοιχία μεταξύ προσφοράς και ζήτησης: κυρίως εκεί όπου το ενδιαφέρον για πιο προσιτή κατοικία συναντά περιορισμένο διαθέσιμο απόθεμα. Δύο βασικοί άξονες που μπορούν να συμβάλουν στη βελτίωση αυτής της ισορροπίας είναι η καλύτερη αξιοποίηση του υπάρχοντος αποθέματος κατοικιών και η μεγαλύτερη πρόσβαση στη χρηματοδότηση. Η ακριβέστερη κατανόηση του πού βρίσκεται η πίεση είναι ένα σημαντικό πρώτο βήμα για πιο στοχευμένες παρεμβάσεις».

ΑΠΕ-ΜΠΕ

ΥΠΕΝ: Διαθέσιμα τιμολόγια ρεύματος κάτω από 15 λεπτά στην αγορά – Εντός των ημερών τα μέτρα για τη θέρμανση

Από
Έμβολος
-

Αυτή τη στιγμή στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας υπάρχουν αρκετά σταθερά τιμολόγια ηλεκτρικής ενέργειας με κόστος κάτω από τα 15 λεπτά ανά κιλοβατώρα. Στην προηγούμενη ενεργειακή κρίση η κυβέρνηση κατέβαλε επιδοτήσεις προκειμένου η τελική τιμή να διαμορφώνεται στα 15 λεπτά. Συνεπώς με τα σημερινά δεδομένα, όσοι ανησυχούν για την πορεία των τιμών του ρεύματος έχουν τη δυνατότητα να «κλειδώσουν» το κόστος τους για το επόμενο δωδεκάμηνο σε τιμή χαμηλότερη από την επιδοτούμενη της περιόδου 2022-2023. Πάντως, η κυβέρνηση παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις τόσο στην αγορά ηλεκτρισμού όσο και ευρύτερα στην ενέργεια.

Αυτό ανέφεραν πηγές του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας απαντώντας σε ερώτηση για το ενδεχόμενο επιδότησης των τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας ενόψει της αύξησης που παρατηρείται στη χονδρική το μήνα Σεπτέμβριο. Οι ίδιες πηγές υπογράμμιζαν ότι ήδη μεγάλη μάζα των καταναλωτών έχει στραφεί στα «μπλε» (σταθερά) τιμολόγια, το μερίδιο των οποίων αυξήθηκε στο 31,62 % τον Ιούνιο από 28,57 % τον Ιανουάριο, με αντίστοιχη υποχώρηση στα «πράσινα» (53% τον Ιούνιο από 57% τον Ιανουάριο) που εξακολουθούν ωστόσο να κατέχουν το μεγαλύτερο μερίδιο.

Σε σχέση με τη δέσμη των παρεμβάσεων για τη θέρμανση, που εξήγγειλε πρόσφατα ο πρωθυπουργός κ. Κυριάκος Μητσοτάκης, ανέφεραν ότι η εξειδίκευσή του θα γίνει άμεσα. Το «πακέτο» περιλαμβάνει παρεμβάσεις της κυβέρνησης και των διυλιστηρίων για το πετρέλαιο θέρμανσης, προκειμένου η τιμή εκκίνησης στις 15 Οκτωβρίου να διαμορφωθεί κάτω από τα 1,75 ευρώ το λίτρο, επίπεδο στο οποίο έκλεισε η περσινή περίοδος. Επίσης θα ισχύσει αύξηση του επιδόματος θέρμανσης που χορηγείται με εισοδηματικά και κλιματικά κριτήρια για όλες τις πηγές θέρμανσης (όχι μόνο το πετρέλαιο) σε 1,2 εκατ. καταναλωτές με κόστος που έφθασε πέρυσι στα 173 εκατ. ευρώ.

Οι ίδιες πηγές κατέστησαν σαφές ότι οι όποιες κινήσεις δε θα θέτουν σε κίνδυνο τη δημοσιονομική ισορροπία και υπό το ίδιο πρίσμα εξετάζονται τα αιτήματα της βιομηχανίας για ενεργοποίηση του ευρωπαϊκού πλαισίου CISAF (Clean Industrial StateAid Framework). Το πλαίσιο αυτό επιτρέπει προσωρινά (για μια τριετία) την επιδότηση έως του 50% της κατανάλωσης των ενεργοβόρων βιομηχανιών με ποσό που δεν ξεπερνά το 50 % της τιμής χονδρικής της ηλεκτρικής ενέργειας και υποχρέωση επένδυσης του 50 % της επιδότησης σε έργα ενεργειακής απόδοσης. Η Ελλάδα εφαρμόζει ήδη μέτρα για τη βιομηχανία όπως η αντιστάθμιση του κόστους των ρύπων για τις μεγάλες επιχειρήσεις, η μείωση των Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας, κ.α. Από τις 27 χώρες της ΕΕ, τον Κανονισμό CISAF έχουν ενεργοποιήσει οι 4 (Ιρλανδία, Βουλγαρία, Γερμανία και Σλοβενία) εκ των οποίων οι δύο πρώτες δεν καλύπτουν το κόστος αντιστάθμισης.

Τέλος, σε τροχιά ισοσκελισμού έχει τεθεί ο λογαριασμός των Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας (ΥΚΩ) που καλύπτει το αυξημένο κόστος ηλεκτροδότησης των νησιών και τις επιδοτήσεις μέσω του Κοινωνικού Οικιακού Τιμολογίου. Κατά το 7μηνο Ιανουαρίου – Ιουλίου του 2025 ο λογαριασμός ήταν ελλειμματικός κατά 136 εκατ. ευρώ ενώ φέτος, μετά την ολοκλήρωση της διασύνδεσης της Κρήτης το έλλειμμα μηδενίστηκε. Το συσσωρευμένο χρέος από προηγούμενα έτη, ύψους 300 εκατ. ευρώ θα καλυφθεί με επιδότηση από τον κρατικό προϋπολογισμό (200 εκατ.) και με το πρόσθετο όφελος που θα προκύψει από την ολοκλήρωση των διασυνδέσεων των Κυκλάδων και κυρίως της Σαντορίνης που έχει τις μεγαλύτερες καταναλώσεις.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Στεγαστικά δάνεια: Άνοδος 35% στις εκταμιεύσεις

Από
Έμβολος
-

Στο 2,89% το σταθερό επιτόκιο έως 5 έτη, πολύ χαμηλότερα από την ευρωζώνη

Ισχυρή δυναμική καταγράφει η στεγαστική πίστη στην Ελλάδα, με τις εκταμιεύσεις νέων δανείων από τις τέσσερις συστημικές τράπεζες να κινούνται με υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης και το κόστος χρηματοδότησης για τους δανειολήπτες να διαμορφώνεται, σε βασικές κατηγορίες σταθερού επιτοκίου, χαμηλότερα από τον μέσο όρο της ευρωζώνης.

Τα στοιχεία της IMS Financial Consulting που ανακοινώθηκαν από τον CEO της εταιρίας Κυριάκο Καμπούρη, με αφορμή την συμπλήρωση 20 ετών του Spitogatou και της μεταξύ τους συνεργασίας, αποτυπώνουν μια αγορά που έχει αλλάξει αισθητά σε σχέση με τις αρχές της δεκαετίας. Οι συνολικές εκταμιεύσεις στεγαστικών δανείων, συμπεριλαμβανομένων των προγραμμάτων «Σπίτι μου», υπερτετραπλασιάστηκαν μέσα σε μία πενταετία, από 594 εκατ. ευρώ το 2020 σε 2,515 δισ. ευρώ το 2025. Πρόκειται για ποσό 4,2 φορές υψηλότερο σε σχέση με το 2020, ενώ μόνο το 2025 οι συνολικές εκταμιεύσεις αυξήθηκαν κατά 42% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος.

Η ανοδική πορεία συνεχίζεται και το 2026. Σύμφωνα με τα στοιχεία της IMS για τις τέσσερις συστημικές τράπεζες, στο οκτάμηνο του έτους οι συνολικές εκταμιεύσεις στεγαστικών δανείων διαμορφώθηκαν σε περίπου 1,835 δισ. ευρώ, έναντι περίπου 1,360 δισ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο του 2025. Η αύξηση φθάνει έτσι το 34,9%, που αντιστοιχεί σε περίπου 475 εκατ. ευρώ πρόσθετων εκταμιεύσεων μέσα σε έναν χρόνο.

Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι η ανάπτυξη δεν προέρχεται αποκλειστικά από τα κρατικά προγράμματα στέγασης. Οι εκταμιεύσεις στεγαστικών δανείων εκτός του προγράμματος «Σπίτι μου» αυξήθηκαν, σύμφωνα με την IMS, από 979 εκατ. ευρώ στο οκτάμηνο του 2025 σε 1,246 δισ. ευρώ στο οκτάμηνο του 2026, σημειώνοντας άνοδο 27,3%.

Ταυτόχρονα, ισχυρή ώθηση εξακολουθεί να δίνει το πρόγραμμα «Σπίτι μου». Οι σχετικές εκταμιεύσεις αυξήθηκαν από 381 εκατ. ευρώ σε 589 εκατ. ευρώ μεταξύ των δύο συγκρίσιμων περιόδων, καταγράφοντας αύξηση 54,6%.

Από τα 594 εκατ. στα 2,5 δισ. ευρώ

Η μεταβολή γίνεται ακόμη πιο εμφανής εάν εξεταστεί η πορεία της στεγαστικής πίστης από το 2020. Σύμφωνα με τα στοιχεία της IMS, οι εκταμιεύσεις των τεσσάρων συστημικών τραπεζών ανήλθαν σε 594 εκατ. ευρώ το 2020 και σε 884 εκατ. ευρώ το 2021, ενώ το 2022 ξεπέρασαν το 1,2 δισ. ευρώ, φθάνοντας στα 1,213 δισ. ευρώ.

Το 2023 διαμορφώθηκαν σε 1,301 δισ. ευρώ, για να αυξηθούν σε 1,771 δισ. ευρώ το 2024 και να φθάσουν τελικά στα 2,515 δισ. ευρώ το 2025. Η πορεία αυτή αποτυπώνει τη σταδιακή επανενεργοποίηση της στεγαστικής χρηματοδότησης, μετά από μια μακρά περίοδο κατά την οποία η αγορά στεγαστικών δανείων είχε περιοριστεί σημαντικά.

Παρά την ανάκαμψη, υπάρχουν ακόμη σημαντικά περιθώρια περαιτέρω ανάπτυξης. Σύμφωνα με την IMS, στην Ελλάδα μόλις το 23% των αγοραπωλησιών ακινήτων πραγματοποιείται με τη χρήση στεγαστικού δανείου, όταν το αντίστοιχο ποσοστό στην Ευρώπη ανέρχεται σε 45%. Η διαφορά των 22 ποσοστιαίων μονάδων σημαίνει ότι το ευρωπαϊκό ποσοστό είναι σχεδόν διπλάσιο -1,96 φορές- από το ελληνικό.

Κάτω από τον μέσο όρο της ευρωζώνης τα επιτόκια

Στη θετική εικόνα συμβάλλει και ο έντονος ανταγωνισμός μεταξύ των ελληνικών τραπεζών, ο οποίος έχει οδηγήσει σε αποκλιμάκωση του κόστους νέων στεγαστικών δανείων. Τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας δείχνουν ότι σε βασικές κατηγορίες σταθερού επιτοκίου η Ελλάδα βρίσκεται πλέον χαμηλότερα από τον μέσο όρο της ευρωζώνης.

Η εικόνα του Ιουλίου, οπότε και τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, είναι χαρακτηριστική. Στα νέα στεγαστικά δάνεια προς νοικοκυριά με αρχική περίοδο καθορισμένου επιτοκίου άνω του ενός και έως πέντε έτη, το μέσο επιτόκιο στην Ελλάδα διαμορφώθηκε στο 2,89%, έναντι 3,57% στην ευρωζώνη.

Με βάση τα στοιχεία της ΕΚΤ, η Ελλάδα βρισκόταν στην τέταρτη χαμηλότερη θέση μεταξύ των χωρών της ζώνης του ευρώ στη συγκεκριμένη κατηγορία. Οι αποκλίσεις μεταξύ των χωρών παραμένουν σημαντικές: η Μάλτα κατέγραφε επιτόκιο 1,77%, η Κροατία 2,62% και η Πορτογαλία 2,84%, στην άλλη πλευρά της κατάταξης η Λετονία βρισκόταν στο 8,45% και η Εσθονία στο 8,02% . Γερμανία , Ισπανία και Ιταλία καταγράφουν επιτόκια σε αυτή την κατηγορία δανείων από 3,69% έως και 3,97%.

Ανάλογη είναι η εικόνα και στα στεγαστικά δάνεια μεγαλύτερης διάρκειας σταθερού επιτοκίου. Για περίοδο σταθερού επιτοκίου άνω των δέκα ετών, το μέσο επιτόκιο στην Ελλάδα ήταν τον Μάιο 3,20%, έναντι 3,36% στην ευρωζώνη. Η Ελλάδα βρισκόταν έτσι στην πέμπτη χαμηλότερη θέση στη συγκεκριμένη κατηγορία.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΚΤ, τα υψηλότερα επιτόκια στην κατηγορία αυτή καταγράφονταν στην Εσθονία με 10,37%, τη Σλοβακία με 5,29% και τη Λετονία με 5,02%, ενώ χαμηλότερα επίπεδα εμφάνιζαν η Βουλγαρία με 2,53%, η Ισπανία με 2,66% και η Κροατία με 2,92%.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Υγεία: Η χαμηλότερη οστική πυκνότητα συνδέεται με γνωστική έκπτωση

Από
Έμβολος
-

Η χαμηλότερη οστική πυκνότητα στη σπονδυλική στήλη συνδέεται με ταχύτερη γνωστική έκπτωση, σύμφωνα με μελέτη ερευνητών του Πανεπιστημίου Johns Hopkins, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Radiology» της Ακτινολογικής Εταιρείας της Βόρειας Αμερικής (RSNA).

Η οστική πυκνότητα μετρά την ποσότητα μεταλλικών στοιχείων, όπως το ασβέστιο, σε συγκεκριμένο όγκο οστού. Όταν η οστική πυκνότητα είναι χαμηλή, τα οστά γίνονται πιο αδύναμα και αυξάνεται ο κίνδυνος κατάγματος. Ωστόσο, μέχρι σήμερα υπάρχουν περιορισμένα δεδομένα σχετικά με τη σχέση της χαμηλής οστικής πυκνότητας με τη λειτουργία του εγκεφάλου.

Μια διεπιστημονική ερευνητική ομάδα ανέλυσε εκ νέου δεδομένα από τη μελέτη Multi-Ethnic Study of Atherosclerosis (MESA). Οι συμμετέχοντες υποβλήθηκαν σε αξονική τομογραφία θώρακος χωρίς σκιαγραφικό, μαγνητική τομογραφία εγκεφάλου και γνωστικά τεστ.

Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν έναν αλγόριθμο βαθιάς μάθησης, ο οποίος αναπτύχθηκε στο Πανεπιστήμιο Johns Hopkins, για να υπολογίσουν την ογκομετρική οστική πυκνότητα των θωρακικών σπονδύλων κατά την έναρξη της μελέτης. Η μέτρηση προέκυψε από τις αξονικές τομογραφίες θώρακος χωρίς σκιαγραφικό 2.086 συμμετεχόντων. Στην τελική ανάλυση συμπεριλήφθηκαν 715 συμμετέχοντες με διαθέσιμη μέτρηση ογκομετρικής οστικής πυκνότητας, οι οποίοι είχαν υποβληθεί τόσο σε μαγνητική τομογραφία όσο και σε γνωστικό έλεγχο.

Οι εξετάσεις μαγνητικής τομογραφίας αναλύθηκαν για τον εντοπισμό περιοχών υπέρπυκνης εστίας στη λευκή ουσία και μειωμένης κλασματικής ανισοτροπίας, δύο μεταβολών στη μικροδομή του εγκεφάλου που συνδέονται με γνωστική έκπτωση και αυξημένο κίνδυνο άνοιας. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η χαμηλότερη οστική πυκνότητα των θωρακικών σπονδύλων κατά την έναρξη της μελέτης συνδεόταν με ταχύτερη επιδείνωση της συνολικής γνωστικής λειτουργίας.

Οι ερευνητές εντόπισαν συσχετίσεις σε συγκεκριμένες περιοχές του εγκεφάλου. Η χαμηλότερη ογκομετρική οστική πυκνότητα συνδέθηκε με τη συσσώρευση περιοχών υπέρπυκνης εστίας στη λευκή ουσία του μεσολοβίου, μια περιοχή που συμβάλλει στις εκτελεστικές λειτουργίες, τη μνήμη εργασίας και την προσοχή. Επίσης, συνδέθηκε με ταχύτερη μείωση της συνολικής κλασματικής ανισοτροπίας της λευκής ουσίας στο πρόσθιο σκέλος της έσω κάψας, μιας περιοχής του εγκεφάλου που επίσης συμμετέχει στις εκτελεστικές λειτουργίες.

Οι ερευνητές επισημαίνουν, ωστόσο, ότι τα ευρήματα δεν δείχνουν πως η οστεοπόρωση προκαλεί άνοια. «Η μελέτη αυτή δεν αφορά σχέση αιτίου-αποτελέσματος, αλλά την παρατήρηση ενός μεταβολικού συνδρόμου που μπορεί να προκαλεί τόσο εκφύλιση των οστών όσο και του εγκεφάλου», σημειώνει ο Σαντπούρ Ντεμεχρί, καθηγητής Ακτινολογίας στο Πανεπιστήμιο Johns Hopkins.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η ταυτόχρονη εμφάνιση των δύο φαινομένων που παρατηρήθηκε στη μελέτη μπορεί να αντανακλά κοινούς μεταβολικούς παράγοντες της γήρανσης, όπως η αντίσταση στην ινσουλίνη, η δυσλιπιδαιμία και οι ορμονικές μεταβολές κατά την εμμηνόπαυση, και όχι μια άμεση επίδραση των οστών στον εγκέφαλο.

Οι ερευνητές εκτιμούν ότι ο εντοπισμός ατόμων με χαμηλή ογκομετρική οστική πυκνότητα θα μπορούσε να βοηθήσει στον εντοπισμό ανθρώπων που διατρέχουν κίνδυνο παράλληλης επιδείνωσης της υγείας του σκελετού και του νευρικού συστήματος, επιτρέποντας την έγκαιρη διενέργεια ελέγχων και την αντιμετώπιση κοινών παραγόντων κινδύνου.

ΑΠΕ-ΜΠΕ/Μ. Κουζινοπούλου

Αύξηση της προβληματικής χρήσης των social media από εφήβους- Από 36,1% το 2015 στο 48% το 2024

Από
Έμβολος
-

Αυξάνεται η ψηφιακή παρουσία των εφήβων στην Ελλάδα, με τα social media να καταλαμβάνουν ολοένα μεγαλύτερο μέρος της καθημερινότητάς τους.

Τα νεότερα επιστημονικά δεδομένα δείχνουν ότι η επίδραση της ψηφιακής ζωής στην υγιή ανάπτυξη των νέων δεν εξαρτάται μόνο από τον χρόνο που περνούν online, αλλά και από το περιεχόμενο που καταναλώνουν, τον τρόπο με τον οποίο χρησιμοποιούν τις πλατφόρμες και όσα η ψηφιακή δραστηριότητα υποκαθιστά στην καθημερινότητά τους.

Σύμφωνα με την έκθεση, «Μεγαλώνοντας στην Ψηφιακή Εποχή: μια σύνθεση επιστημονικών δεδομένων και πολιτικών», που εκπονήθηκε από την Πρωτοβουλία για την Ψυχική Υγεία Παιδιών & Εφήβων (CAMHI) σε συνεργασία με το Child Mind Institute της Νέας Υόρκης, με την αποκλειστική υποστήριξη του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος, η προβληματική χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης στους εφήβους ηλικίας 15 και 16 ετών αυξήθηκε σημαντικά, από 36,1% το 2015 σε 48% το 2024.

Την ίδια ώρα, τα διαθέσιμα στοιχεία για την Ελλάδα  αποτυπώνουν την ολοένα εντονότερη ψηφιακή παρουσία των εφήβων: η καθημερινή χρήση του διαδικτύου από μαθητές δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης αυξήθηκε από 77% το 2019 σε 86% το 2025, ενώ το 61% ανέφερει έκθεση σε επιβλαβές ή ακατάλληλο περιεχόμενο, συνήθως τυχαία.

 Οι κίνδυνοι δεν επηρεάζουν όλους τους νέους με τον ίδιο τρόπο. Μεγαλύτερη ευαλωτότητα φαίνεται να εμφανίζουν οι μεγαλύτεροι έφηβοι, τα κορίτσια και οι νέοι που ήδη αντιμετωπίζουν άγχος, κατάθλιψη ή άλλες δυσκολίες. Την ίδια στιγμή, το ψηφιακό περιβάλλον μπορεί να προσφέρει δυνατότητες σύνδεσης και υποστήριξης, ιδίως για νέους που είναι κοινωνικά απομονωμένοι, ζουν σε απομακρυσμένες περιοχές ή ανήκουν σε περιθωριοποιημένες ομάδες.

Ακούγοντας τους ίδιους τους εφήβους

Στις συζητήσεις με 85 εφήβους ηλικίας 13 έως 17 ετών από πέντε ελληνικές πόλεις, αναδείχθηκαν τόσο τα οφέλη της ψηφιακής ζωής, όπως η διατήρηση κοινωνικών σχέσεων, η συμμετοχή σε κοινότητες και η πρόσβαση σε πληροφορίες, όσο και οι προκλήσεις που τη συνοδεύουν. Οι ίδιοι οι έφηβοι αναγνώρισαν την ανάγκη για προστασία και καθοδήγηση, ιδιαίτερα για μικρότερες ηλικίες, ενώ εξέφρασαν επιφυλάξεις απέναντι σε οριζόντιους περιορισμούς που παρακάμπτονται εύκολα ή αδυνατούν να αντιμετωπίσουν τα βαθύτερα αίτια των προβλημάτων, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην ψηφιακή παιδεία, στον ουσιαστικό διάλογο, στις υποστηρικτικές οικογενειακές σχέσεις και στη δημιουργία ευκαιριών για κοινωνική συναναστροφή, άθληση και συμμετοχή εκτός διαδικτύου.

Μια βάση για τεκμηριωμένο διάλογο

Η αναφορά δεν δίνει εύκολες ή απόλυτες απαντήσεις, αλλά αποτυπώνει τι γνωρίζουμε, πού η τεκμηρίωση εξελίσσεται και πού παραμένουν κενά. «Η αβεβαιότητα, ωστόσο, δεν δικαιολογεί την αδράνεια: τα διαθέσιμα δεδομένα μπορούν ήδη να καθοδηγήσουν παρεμβάσεις για ένα ασφαλέστερο ψηφιακό περιβάλλον και την προστασία της ψυχικής υγείας των εφήβων», τονίζεται στην έκθεση.

Προστίθεται ότι μεγαλύτερες πιθανότητες αποτελεσματικότητας φαίνεται να έχουν οι παρεμβάσεις που στοχεύουν συγκεκριμένους μηχανισμούς κινδύνου, όπως ο διαδικτυακός εκφοβισμός, η έκθεση σε επιβλαβές περιεχόμενο και η διαταραχή του ύπνου, σε συνδυασμό με συστηματική ψηφιακή παιδεία, καθοδήγηση από την οικογένεια και το σχολείο, ενίσχυση των υπηρεσιών ψυχικής υγείας και μεγαλύτερη ευθύνη και λογοδοσία για τις ίδιες τις ψηφιακές πλατφόρμες.

Οι περιορισμοί στη χρήση κινητών στα σχολεία φαίνεται να συμβάλλουν στη μείωση των περισπασμών όταν εφαρμόζονται με συνέπεια, ενώ τα ηλικιακά όρια πρόσβασης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αποτελούν επίσης ένα πεδίο παρέμβασης, για το οποίο η διαθέσιμη τεκμηρίωση εξακολουθεί να εξελίσσεται.

Μακροπρόθεσμα, η αποτελεσματική προστασία των εφήβων φαίνεται να εξαρτάται από έναν συνδυασμό παρεμβάσεων που προσαρμόζονται στις ταχείες εξελίξεις του ψηφιακού περιβάλλοντος, αξιολογούνται και αναπροσαρμόζονται συστηματικά στην πράξη, και λαμβάνουν υπόψη τις εμπειρίες και τις απόψεις των ίδιων των εφήβων, καταλήγει η έκθεση.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Γ. Σακκάς: «Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να μας βοηθήσει να σκεφτούμε, αλλά μόνο αν πρώτα μάθουμε πώς να σκεφτόμαστε χωρίς αυτήν»

Από
Έμβολος
-

Ένας διάλογος σε παγκόσμια κλίμακα βρίσκεται σε εξέλιξη για την επίδραση της Τεχνητής Νοημοσύνης στη σκέψη, τη μάθηση και την ανθρώπινη νοημοσύνη. Το ΑΠΕ-ΜΠΕ συζήτησε γι’ αυτό το θέμα με τον Δρ Γιώργο Σακκά, καθηγητή στο πανεπιστήμιο Θεσσαλίας.

«Η Τεχνητή Νοημοσύνη δεν είναι ούτε σωτήρας ούτε εχθρός. Είναι ένα πολύ ισχυρό εργαλείο. Και όπως όλα τα ισχυρά εργαλεία, η επίδρασή της εξαρτάται από τον τρόπο που τη χρησιμοποιούμε. Μπορεί να μας βοηθήσει να σκεφτούμε καλύτερα, να οργανώσουμε πληροφορίες, να μάθουμε πιο γρήγορα, να επικοινωνήσουμε πιο αποτελεσματικά.

Μπορεί όμως και να μας οδηγήσει στο ακριβώς αντίθετο: να σταματήσουμε να προσπαθούμε, να αναθέτουμε τη σκέψη μας σε μια μηχανή και τελικά να χάσουμε δεξιότητες που κανονικά θα έπρεπε να καλλιεργούμε. Το βασικό ερώτημα δεν είναι “είναι καλή ή κακή η Τεχνητή Νοημοσύνη;”. Το βασικό ερώτημα είναι: μας βοηθά να σκεφτόμαστε ή σκέφτεται αντί για εμάς;». Αυτά μεταξύ άλλων τονίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ.  Σακκάς, αναπτύσσοντας τον δικό του προβληματισμό για το μέλλον της ανθρώπινης σκέψης σε εποχή Τεχνητής Νοημοσύνης.

Ο ίδιος έχει χρησιμοποιήσει τον όρο “Lifespan AI Paradox”, δηλαδή “το παράδοξο της Τεχνητής Νοημοσύνης στον κύκλο της ζωής”. Ο ίδιος εξηγεί στο ΑΠΕ-ΜΠΕ τι εννοεί με αυτό: «Εννοώ ότι η ίδια τεχνολογία μπορεί να έχει διαφορετική επίδραση ανάλογα με την ηλικία και το αναπτυξιακό στάδιο του ανθρώπου. Για έναν ηλικιωμένο άνθρωπο, η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να λειτουργήσει ως βοήθημα μνήμης, επικοινωνίας, ανεξαρτησίας και συμμετοχής στην κοινωνία. Για έναν έμπειρο επαγγελματία μπορεί να αυξήσει την παραγωγικότητα και να μειώσει το βάρος των επαναλαμβανόμενων εργασιών.

Για έναν νέο εργαζόμενο μπορεί να λειτουργήσει ως στήριγμα, βοηθώντας τον να ανταποκριθεί σε απαιτητικές εργασίες. Όμως για ένα παιδί ή έναν έφηβο, η πρόωρη και ανεξέλεγκτη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης μπορεί να είναι προβληματική. Όχι επειδή η τεχνολογία είναι κακή, αλλά επειδή η σκέψη χτίζεται με προσπάθεια. Η μνήμη, η γραφή, η επιχειρηματολογία, η κριτική σκέψη και η επίλυση προβλημάτων δεν αναπτύσσονται αν τα παρακάμπτουμε συνεχώς. Με απλά λόγια: η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να είναι στήριγμα για τον ώριμο νου, αλλά δεκανίκι για τον υπό διαμόρφωση νου».

Στο ερώτημα αν πιστεύει ότι τα παιδιά κινδυνεύουν περισσότερο ο κ. Σακκάς σημειώνει: «Όχι απαγόρευση, αλλά σωστή παιδαγωγική καθοδήγηση. Ένα παιδί που χρησιμοποιεί την Τεχνητή Νοημοσύνη για να του γράψει μια έκθεση, χωρίς να έχει πρώτα προσπαθήσει να οργανώσει τις σκέψεις του, χάνει ένα σημαντικό μέρος της μαθησιακής διαδικασίας. Δεν χάνει απλώς την άσκηση στη γραφή. Χάνει την ευκαιρία να μάθει πώς να σκέφτεται, πώς να κάνει λάθη, πώς να διορθώνει, πώς να επιμένει. Η μάθηση δεν είναι μόνο το τελικό αποτέλεσμα. Είναι η διαδρομή. Αν η Τεχνητή Νοημοσύνη μάς δίνει έτοιμο το αποτέλεσμα, τότε πρέπει να αναρωτηθούμε: τι μένει στον άνθρωπο να μάθει;».

Στην άποψη ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να κάνει την εκπαίδευση πιο εξατομικευμένη, ο ίδιος παίρνει θέση και εξηγεί: «Συμφωνώ απολύτως, εφόσον χρησιμοποιηθεί σωστά. Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να γίνει ένας εξαιρετικός βοηθός μάθησης. Μπορεί να εξηγήσει μια έννοια με διαφορετικούς τρόπους, να προσαρμοστεί στον ρυθμό του μαθητή, να κάνει ερωτήσεις, να δώσει παραδείγματα, να εντοπίσει κενά κατανόησης.

Το πρόβλημα δεν είναι όταν η Τεχνητή Νοημοσύνη λειτουργεί ως δάσκαλος που προκαλεί τη σκέψη. Το πρόβλημα είναι όταν λειτουργεί ως μηχανή παραγωγής έτοιμων απαντήσεων. Θα έλεγα ότι η σωστή Τεχνητή Νοημοσύνη στην εκπαίδευση δεν πρέπει να απαντά αμέσως. Πρέπει πρώτα να ρωτά: “Εσύ τι σκέφτεσαι; Πώς το εξηγείς; Ποιο είναι το επιχείρημά σου; Γιατί πιστεύεις ότι αυτή είναι η σωστή απάντηση;”».

Όσο για τους ενήλικες κι αν  μπορεί η Τεχνητή Νοημοσύνη να μας κάνει πιο παραγωγικούς, τονίζει: «Ναι, κι αυτό ήδη συμβαίνει. Πολλοί επαγγελματίες χρησιμοποιούν εργαλεία Τεχνητής Νοημοσύνης για να γράψουν κείμενα, να συνοψίσουν πληροφορίες, να οργανώσουν ιδέες, να μεταφράσουν, να αναλύσουν δεδομένα ή να προετοιμάσουν παρουσιάσεις. Αυτό μπορεί να είναι εξαιρετικά χρήσιμο, ειδικά για ανθρώπους που έχουν ήδη γνώση και κρίση στο αντικείμενό τους.

Όμως υπάρχει και εδώ μια παγίδα. Η αύξηση της παραγωγικότητας δεν σημαίνει απαραίτητα καλύτερη ζωή. Μπορεί απλώς να σημαίνει περισσότερη δουλειά σε λιγότερο χρόνο. Αν η Τεχνητή Νοημοσύνη χρησιμοποιηθεί για να απελευθερώσει χρόνο για σκέψη, δημιουργικότητα, ξεκούραση, οικογένεια και υγεία, τότε είναι ευεργετική. Αν χρησιμοποιηθεί για να αυξηθεί η πίεση, η ταχύτητα και η διαρκής διαθεσιμότητα, τότε μπορεί να επιδεινώσει το στρες και την εξουθένωση».

Και για τους μεγαλύτερους σε ηλικία ανθρώπους, ο κ. Σακκάς επισημαίνει: «Εκεί βλέπω μια πολύ θετική προοπτική. Για τους ανθρώπους άνω των 65 ετών, η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να γίνει εργαλείο αυτονομίας. Μπορεί να βοηθήσει στην υπενθύμιση φαρμάκων, στην επικοινωνία με γιατρούς και οικογένεια, στην πρόσβαση σε υπηρεσίες, στην κατανόηση ψηφιακών διαδικασιών και στη μείωση της κοινωνικής απομόνωσης.

Αλλά πρέπει να προσέξουμε δύο πράγματα. Πρώτον, η τεχνολογία πρέπει να σχεδιάζεται με σεβασμό στην ηλικία και όχι με προκατάληψη απέναντι στην ηλικία. Δεύτερον, δεν πρέπει ποτέ η Τεχνητή Νοημοσύνη να αντικαθιστά την ανθρώπινη επαφή. Άλλο η υποστήριξη και άλλο η εγκατάλειψη ενός ανθρώπου σε μια οθόνη ή σε έναν ψηφιακό βοηθό».

Στο ερώτημα που διατυπώνεται συχνά αν  υπάρχει κίνδυνος η Τεχνητή Νοημοσύνη να μας κάνει λιγότερο έξυπνους, ο καθηγητής στο πανεπιστήμιο Θεσσαλίας τονίζει: «Δεν θα το έλεγα τόσο απλά. Η ανθρώπινη νοημοσύνη δεν εξαφανίζεται επειδή χρησιμοποιούμε εργαλεία. Οι άνθρωποι πάντα χρησιμοποιούσαν εργαλεία: γραφή, βιβλία, αριθμομηχανές, υπολογιστές, μηχανές αναζήτησης. Το θέμα είναι τι είδους νοημοσύνη καλλιεργούμε.

Αν χρησιμοποιούμε την Τεχνητή Νοημοσύνη για να ελέγχουμε ιδέες, να συγκρίνουμε επιχειρήματα, να βελτιώνουμε τη σκέψη μας, τότε μπορεί να μας κάνει πιο ικανούς. Αν όμως τη χρησιμοποιούμε για να αποφεύγουμε τη σκέψη, τότε κινδυνεύουμε να γίνουμε πιο παθητικοί. Η απειλή δεν είναι ότι η μηχανή θα γίνει έξυπνη. Η απειλή είναι να σταματήσουμε εμείς να εξασκούμε τη δική μας σκέψη».

Και  η πρακτική λύση για τον ίδιο, αν πρέπει να περιορίσουμε τη χρήση της, τονίζει: «Η λύση δεν είναι ο πανικός ούτε η απαγόρευση. Η λύση είναι η παιδεία. Χρειαζόμαστε αυτό που θα ονόμαζα «γνωστική παιδεία στην Τεχνητή Νοημοσύνη». Δηλαδή να μάθουμε όχι μόνο πώς να χρησιμοποιούμε ένα εργαλείο, αλλά πότε, γιατί και με ποια όρια.

Στα σχολεία, οι μαθητές πρέπει πρώτα να προσπαθούν μόνοι τους και μετά να χρησιμοποιούν την Τεχνητή Νοημοσύνη για ανατροφοδότηση. Στα πανεπιστήμια, οι φοιτητές πρέπει να μαθαίνουν να ελέγχουν πηγές, να εντοπίζουν λάθη, να διακρίνουν τεκμηριωμένη γνώση από πειστική αλλά λανθασμένη διατύπωση. Στην εργασία, οι επαγγελματίες πρέπει να εκπαιδεύονται όχι μόνο στη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης, αλλά και στην αμφισβήτησή της».

Αν έπρεπε να δώσει  μια συμβουλή σε γονείς και εκπαιδευτικούς, τονίζει: «Να μη ρωτούν μόνο “χρησιμοποίησες Τεχνητή Νοημοσύνη;”, αλλά “τι έμαθες αφού τη χρησιμοποίησες;”. Αυτή είναι η κρίσιμη ερώτηση».

«Αν ένας μαθητής χρησιμοποιεί την Τεχνητή Νοημοσύνη και μετά μπορεί να εξηγήσει το θέμα καλύτερα, να υπερασπιστεί την άποψή του, να εντοπίσει λάθη και να εφαρμόσει τη γνώση χωρίς βοήθεια, τότε το εργαλείο λειτούργησε θετικά. Αν όμως απλώς παρέδωσε ένα ωραίο κείμενο που δεν μπορεί να εξηγήσει, τότε δεν μιλάμε για μάθηση. Μιλάμε για ανάθεση» αναφέρει ο κ. Σακκάς.

Για να καταλήξει τονίζοντας, για το μέλλον της ανθρώπινης σκέψης στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης: «Το μέλλον δεν είναι προδιαγεγραμμένο. Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να γίνει μια από τις σημαντικότερες τεχνολογίες ενίσχυσης της ανθρώπινης ικανότητας. Μπορεί όμως και να γίνει μια τεχνολογία γνωστικής ευκολίας, όπου οι άνθρωποι παράγουν περισσότερα αλλά κατανοούν λιγότερα.

Το κριτήριο πρέπει να είναι απλό: μετά τη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης, ο άνθρωπος είναι πιο ικανός ή πιο εξαρτημένος; Έχει μάθει κάτι που μπορεί να μεταφέρει στη ζωή του ή απλώς πήρε μια έτοιμη απάντηση; Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί πράγματι να μας βοηθήσει να σκεφτούμε. Αλλά μόνο αν πρώτα μάθουμε πώς να σκεφτόμαστε χωρίς αυτήν».

ΑΠΕ-ΜΠΕ/Αποστόλης Ζώης

Οι χώρες υπολείπονται των στόχων τους για την προστασία της βιοποικιλότητας, σύμφωνα με έρευνα

Από
Έμβολος
-

Οι χώρες του κόσμου δεν θα καταφέρουν να προστατεύσουν και να διατηρήσουν το 30% της βιοποικιλότητας της ξηράς και της θάλασσας έως το 2030, παρά τις σχετικές δεσμεύσεις τους, σύμφωνα με έκθεση οργανώσεων για τη διατήρηση της φύσης που δημοσιεύθηκε έναν μήνα πριν από τη διεθνή σύνοδο κορυφής για τη βιοποικιλότητα —την COP17— στην Αρμενία.

Ο στόχος «30×30», η δέσμευση να προστατευθεί το 30% της φύσης ως το τέλος της δεκαετίας, είναι ο ακρογωνιαίος λίθος της διεθνούς συμφωνίας για τη φύση, που θεωρείται ως το αντίστοιχο της Συμφωνίας του Παρισιού για το Κλίμα, την οποία σύναψαν οι χώρες του κόσμου το 2022 στην COP του Μόντρεαλ.

Όμως οι δεσμεύσεις δεν μετατρέπονται αρκετά γρήγορα σε πράξεις, αναφέρει η έκθεση αυτή που δημοσιεύθηκε από τις οργανώσεις προάσπισης της φύσης Campaign for Nature και Together for the Ocean. «Οι κυβερνήσεις έχουν ήδη αποδείξει ότι είναι εφικτό να πραγματοποιηθούν γρήγορες πρόοδοι, αλλά ο κόσμος δεν βρίσκεται ακόμη σε καλό δρόμο για να πετύχει τον στόχο του 30%», σχολίασε ο Μπράιαν Ο’Ντόνελ διευθυντής της Campaign for Nature.

Οι ωκεανοί υστερούν

Περίπου το 20% των χερσαίων εκτάσεων και των εσωτερικών υδάτων ταξινομείται ως προστατευόμενες ή διατηρούμενες περιοχές, ποσοστό που θα μπορούσε να ανέλθει στο 27% έως το 2030, εάν οι κυβερνήσεις τηρήσουν πλήρως τις δεσμεύσεις τους.

Όμως η προστασία των ωκεανών υπολείπεται σημαντικά του στόχου, με το 10% των ωκεανών να προστατεύεται, ποσοστό που δεν προβλέπεται να φτάσει παρά το 12% ως το τέλος της δεκαετίας, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της έκθεσης.

Τα συμπεράσματα αυτά δημοσιεύθηκαν μερικές ημέρες προτού οι χώρες επανεξετάσουν τις προόδους που έχουν σημειωθεί σε παγκόσμια κλίμακα στην επίτευξη των στόχων, στη διάρκεια της συνόδου κορυφής για τη βιοποικιλότητα στην Αρμενία που θα διεξαχθεί από τις 19 ως τις 30 Οκτωβρίου.

Η χρηματοδότηση αποτελεί ένα από τα βασικά εμπόδια, καθώς οι στόχοι απαιτούν ετήσιες επενδύσεις μεταξύ 100 και 180 δισεκ. δολαρίων, την ώρα που οι παγκόσμιες δαπάνες αυτή τη στιγμή κυμαίνονται στα 24 δισεκ. δολάρια.

«Το έλλειμμα είναι ιδιαίτερα μεγάλο σε ό,τι αφορά τους ωκεανούς, όπου χρειάζονται περίπου 16 δισεκ. δολάρια ετησίως, αλλά αυτή τη στιγμή δαπανώνται μόνο 1,8 δισεκ. δολάρια, με βάση τις εκτιμήσεις», τονίζει η έκθεση.

«Προκειμένου να αντιμετωπιστεί αυτό το χρηματοδοτικό κενό θα χρειαστούν σημαντικά μεγαλύτερες εθνικές και διεθνείς δεσμεύσεις εκ μέρους των κυβερνήσεων» καθώς και η συμβολή του ιδιωτικού τομέα, σημείωσε ο Ο’Ντόνελ, χρήματα τα οποία θα πρέπει κυρίως να πάνε στις αναπτυσσόμενες χώρες.

Ωστόσο ο στόχος «30×30» παραμένει «εφικτός», σύμφωνα με τον ίδιο, αναφερόμενος σε μια σειρά χωρών οι οποίες πρόσφατα επέκτειναν τις προστατευόμενες περιοχές τους, ανάμεσά τους η Γαλλία, η Αυστραλία, η Κόστα Ρίκα, το Ομάν και η Νότια Αφρική.

Η σύνοδος κορυφής του ΟΗΕ στο Γερεβάν αποτελεί το κύριο βήμα για την αξιολόγηση της προόδου στο πλαίσιο της συμφωνίας, τη διαπραγμάτευση της χρηματοδότησης και τη λήψη αποφάσεων για τα

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ιταλία – Τζόρτζια Μελόνι: “Δημιουργείται γκέτο όταν παίρνεις ένα παιδί που δεν μιλάει ιταλικά και το βάζεις σε τάξη με μαθητές που, επίσης, δεν μιλούν την γλώσσα μας”

Από
Έμβολος
-

Σε δηλώσεις της στη δημόσια τηλεόραση Rai, η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι αναφέρθηκε και πάλι στο σχέδιό της για “πλαφόν” στους ξένους μαθητές που φοιτούν στα σχολεία της χώρας.

“Είναι σαφώς πιο εύκολο να δημιουργηθεί γκέτο όταν παίρνεις ένα παιδί που δεν μιλάει ιταλικά και το βάζεις σε μια τάξη στην οποία τα περισσότερα παιδιά, επίσης, δεν μιλούν την γλώσσα μας”, δήλωσε η Ιταλίδα πρωθυπουργός. “Όταν δημιουργείς τάξεις με μεγαλύτερη ισορροπία, με διαφορετική κατανομή των παιδιών, αποφεύγεις το γκέτο”,  πρόσθεσε.

Η Μελόνι υπογράμμισε πως “όταν ο πρόεδρος της Δημοκρατίας Σέρτζιο Ματαρέλα ήταν υπουργός Παιδείας, υπέγραφε εγκυκλίους οι οποίες ζητούσαν, πάνω-κάτω, να μην συγκεντρώνονται πολλά ξένα παιδιά στην ίδια τάξη”. Σε παρέμβασή του, χθες Δευτέρα, ο Ιταλός πρόεδρος τόνισε ότι “το σχολείο είναι το κλειδί για την ένταξη των ξένων μαθητών και δεν πρέπει να υψώνει τείχη”.

Η επικεφαλής της κυβέρνησης της Ρώμης υπερασπίστηκε επίσης την εξαγγελία της για απαγόρευση της μπούρκας στα σχολεία, διότι “πρόκειται και για θέμα ασφάλειας” και “ανάλογα μέτρα ισχύουν στις μισές χώρες της Ευρώπης και σε πολλές μουσουλμανικές χώρες”.

ΑΠΕ-ΜΠΕ
1...456...18,306Σελίδα 5 από 18,306