Με ιδιαίτερα θετικό και παραγωγικό απολογισμό ολοκληρώθηκε η 4η συνάντηση εργασίας για τον πρωτογενή τομέα, κατόπιν πρωτοβουλίας του βουλευτή Μεσσηνίας Περικλή Μαντά, η οποία πραγματοποιήθηκε τη Δευτέρα 4 Μαΐου 2026 στην Καλαμάτα, με αντικείμενο τις προκλήσεις και τις προοπτικές του κλάδου στη Μεσσηνία, με τη συμμετοχή εκπροσώπων της επιστημονικής κοινότητας και θεσμικών φορέων της περιοχής.

Κατά τη διάρκεια της συνάντησης αναπτύχθηκε ένας ουσιαστικός και γόνιμος διάλογος μεταξύ των συμμετεχόντων, ο οποίος ανέδειξε κρίσιμες πτυχές του αγροτικού τομέα και κατέληξε σε χρήσιμα συμπεράσματα και κατευθύνσεις πολιτικής για το επόμενο διάστημα. Η συζήτηση επικεντρώθηκε ιδίως στις στρατηγικές κατευθύνσεις που πρέπει να ακολουθηθούν υπό το φως των προκλήσεων που αντιμετωπίζει σήμερα ο πρωτογενής τομέας, στα νέα και καινοτόμα εργαλεία που μπορούν να αξιοποιηθούν για τη βελτίωση και την αύξηση της αποτελεσματικότητας, στις συνέργειες που απαιτείται να ενισχυθούν μεταξύ φορέων και πολιτείας, καθώς και στα μέτρα που πρέπει να δρομολογηθούν το επόμενο διάστημα.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε, μεταξύ άλλων:

• στη μελέτη και εφαρμογή νέων και σύγχρονων στρατηγικών κατευθύνσεων για τον πρωτογενή τομέα,
• στις νέες κλιματολογικές και εδαφολογικές συνθήκες που έχουν διαμορφωθεί και επηρεάζουν δραστικά την παραγωγή,
• στην υιοθέτηση και εφαρμογή καινοτόμων εργαλείων ψηφιακής γεωργίας,
• στην ανάγκη βελτίωσης της εκπαίδευσης των παραγωγών, αλλά και του επιστημονικού και γεωτεχνικού προσωπικού των κρατικών υπηρεσιών και φορέων,
• στην ανάγκη στοχευμένης στελεχιακής ενίσχυσης των υπηρεσιών,
• στην ανάγκη αποτελεσματικότερης στήριξης της τυποποίησης και εμπορίας των ελληνικών προϊόντων,
• στην ενίσχυση της εξωστρέφειας της ελληνικής παραγωγής,
• στη μείωση των εξαρτήσεων από εξωγενείς παράγοντες,
• στην ανάπτυξη ουσιαστικότερων και αποτελεσματικότερων συνεργειών μεταξύ παραγωγών, εμπόρων, μελετητών, συμβούλων, θεσμικών φορέων και εκπροσώπων της πολιτείας.

Στη συνάντηση συμμετείχαν οι κ.κ. Αντώνης Παρασκευόπουλος, πρώην Διευθυντής ΔΑΟΚ Τριφυλίας, Βασίλης Τσολονδρές, Διευθυντής ΔΑΟΚ Τριφυλίας, Δημήτρης Πετρόπουλος, Κοσμήτορας της Σχολής Γεωπονίας και Τροφίμων του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, Κώστας Τσορώνης, εκπρόσωπος του ΚΑΕΜ και του Ιδρύματος Καπετάν Βασίλη και Κάρμεν Κωνσταντακόπουλου, χημικός με εξειδίκευση στην ασφάλεια τροφίμων και στην τεχνολογία ελαιολάδου, και Άννα Μαλαπάνη και Μαρίνος Τζαβάρας, στελέχη του Τμήματος Αγροτικής Ανάπτυξης και Ελέγχων Νόμου Μεσσηνίας του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.

Από την πλευρά του, ο κ. Μαντάς, κλείνοντας τη συνάντηση, ευχαρίστησε θερμά τους συμμετέχοντες για την ενεργή και ουσιαστική συμβολή τους, επισημαίνοντας ότι η γνώση, η εμπειρία και η τεκμηριωμένη προσέγγιση των θεσμικών και επιστημονικών φορέων αποτελούν πολύτιμο οδηγό για τη διαμόρφωση ρεαλιστικών και αποτελεσματικών πολιτικών. Τόνισε επίσης ότι τα συμπεράσματα της συνάντησης θα αξιοποιηθούν τόσο στο πλαίσιο της Διακομματικής Επιτροπής της Βουλής όσο και στον ευρύτερο σχεδιασμό παρεμβάσεων για την ενίσχυση του πρωτογενούς τομέα στη Μεσσηνία.

Η διαδικασία της δημόσιας διαβούλευσης θα συνεχιστεί το επόμενο διάστημα μέσα από τη διοργάνωση επιπλέον στοχευμένων συναντήσεων με συνεταιριστικούς φορείς, παραγωγούς, καθώς και με εκπροσώπους της πολιτείας και της κοινωνίας που σχετίζονται άμεσα ή έμμεσα με τον πρωτογενή τομέα της Μεσσηνίας, με στόχο τη διαμόρφωση ενός ολοκληρωμένου, ρεαλιστικού και εφαρμόσιμου πλαισίου παρεμβάσεων, που θα ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες της περιοχής και θα ενισχύει ουσιαστικά την ανθεκτικότητα και την ανταγωνιστικότητα του πρωτογενούς τομέα.

Με κατεπείγουσα ερώτησή του προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ και Μέλος της Επιτροπής Γεωργίας και Ανάπτυξης της Υπαίθρου, Σάκης Αρναούτογλου φέρνει ακόμα μια φορά στο προσκήνιο την επικίνδυνη εξέλιξη της επιδημίας Αφθώδους Πυρετού στη Λέσβο, καταγγέλλοντας σοβαρές ευθύνες της Κυβέρνησης για καθυστερήσεις, ελλείψεις και απουσία ουσιαστικού σχεδίου αντιμετώπισης.

Τα πορίσματα της αποστολής των Ευρωπαίων κτηνιατρικών εμπειρογνωμόνων (EU VET Initiative) είναι αποκαλυπτικά: άγνωστη προέλευση του ιού, αδιευκρίνιστος χρόνος εισαγωγής και υψηλός κίνδυνος «σιωπηλής» διασποράς με μη εντοπισμένες εστίες. Παράλληλα, επισημαίνεται ξεκάθαρα η ανάγκη άμεσης ενίσχυσης της επιτήρησης, της διαγνωστικής ικανότητας και των ανθρώπινων πόρων – στοιχεία που, όπως προκύπτει, δεν έχουν εξασφαλιστεί επαρκώς.

Ο Σάκης Αρναούτογλου υπογραμμίζει ότι η κατάσταση έχει ξεφύγει από τα στενά όρια της Λέσβου και εξελίσσεται σε δυνητική απειλή για ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση. «Η Κυβέρνηση απέτυχε να προλάβει και τώρα αποδεικνύεται ανίκανη να διαχειριστεί την κρίση. Χωρίς επαρκείς κτηνιατρικές υπηρεσίες, χωρίς ενισχυμένη επιτήρηση και χωρίς σαφές επιχειρησιακό σχέδιο, η νόσος βρίσκει πεδίο να εξαπλώνεται ανεξέλεγκτα. Οι παραγωγοί εγκαταλείπονται και η χώρα εκτίθεται», τονίζει.

Ιδιαίτερα αιχμηρός είναι για την έλλειψη πρόληψης και έγκαιρης αντίδρασης:

«Όταν οι ίδιοι οι ευρωπαϊκοί μηχανισμοί επισημαίνουν κενά σε προσωπικό, διαγνωστικά μέσα και βιοασφάλεια, η ευθύνη της Κυβέρνησης είναι ξεκάθαρη. Δεν πρόκειται για μια απρόβλεπτη εξέλιξη, αλλά για αποτέλεσμα αδράνειας και ανεπαρκούς προετοιμασίας».

Με την παρέμβασή του, ο Έλληνας ευρωβουλευτής ζητά από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή:

Άμεση επιχειρησιακή ενίσχυση της Ελλάδας με προσωπικό, εξοπλισμό και διαγνωστικές δυνατότητες, βάσει συγκεκριμένων ευρωπαϊκών εκτιμήσεων. Ενεργοποίηση διακρατικής συνεργασίας και στήριξη από Εθνικά Εργαστήρια Αναφοράς άλλων κρατών-μελών για ταχεία ανάλυση δειγμάτων και αποτελεσματική ιχνηλάτηση.

Ειδικά μέτρα προστασίας για την τοπική φυλή προβάτου της Λέσβου, ως πολύτιμου γενετικού πόρου, με αυξημένη επιτήρηση, αυστηρότερα μέτρα βιοασφάλειας και στοχευμένες παρεμβάσεις, ακόμη και προληπτικό εμβολιασμό όπου απαιτείται.

«Δεν μπορούμε να παρακολουθούμε παθητικά την κατάρρευση ενός ολόκληρου παραγωγικού κλάδου. Η προστασία της κτηνοτροφίας, της τοπικής οικονομίας και της δημόσιας υγείας απαιτεί άμεσες, συντονισμένες και αποτελεσματικές αποφάσεις. Η αδράνεια κοστίζει», καταλήγει.

Η παρέμβαση του κ. Αρναούτογλου αναδεικνύει την επείγουσα ανάγκη για σοβαρή και υπεύθυνη διαχείριση της κρίσης, με τους κτηνοτρόφους της Λέσβου να βρίσκονται ήδη αντιμέτωποι με τις συνέπειες μιας κατάστασης που θα μπορούσε – και θα έπρεπε – να έχει περιοριστεί εγκαίρως.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης: 

Θέμα: Εξάπλωση του Αφθώδους Πυρετού στη Λέσβο και επάρκεια ευρωπαϊκών μέτρων αντιμετώπισης

Κατά τη συνεδρίαση της Standing Committee on Plants, Animals, Food and Feed (Section Animal Health and Welfare) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, παρουσιάστηκαν τα πορίσματα της αποστολής της Ομάδας Ειδικών Κτηνιάτρων της ΕΕ (EU VET Initiative) στη Λέσβο (24–27 Μαρτίου 2026). Σύμφωνα με αυτά, η προέλευση και ο χρόνος εισαγωγής του ιού παραμένουν αδιευκρίνιστα, ενώ η επιδημιολογική εικόνα στα αιγοπρόβατα ενέχει υψηλό κίνδυνο «σιωπηλής» διασποράς, με πιθανές μη ανιχνευμένες εστίες. Επισημαίνεται η ανάγκη ενίσχυσης της επιτήρησης, των μέτρων βιοασφάλειας, της διαγνωστικής ικανότητας και των ανθρώπινων πόρων, καθώς και η αναθεώρηση των ζωνών επιτήρησης.

Δεδομένου ότι η κατάσταση δημιουργεί σοβαρές ανησυχίες για τη δημόσια και κτηνιατρική υγεία σε επίπεδο ΕΕ, λόγω κινδύνου διασποράς σε άλλες περιοχές, ερωτάται η Επιτροπή:

Σε ποιες συγκεκριμένες ενέργειες έχει προβεί ή προτίθεται να προβεί για την άμεση ενίσχυση της επιχειρησιακής ικανότητας της Ελλάδας (ανθρώπινοι πόροι, επιτήρηση, διαγνωστικά μέσα), καθώς και ποια είναι η εκτίμηση των ευρωπαϊκών υπηρεσιών για το αναγκαίο επίπεδο στελέχωσης στην πληγείσα περιοχή;

Προτίθεται να ενεργοποιήσει μηχανισμούς διακρατικής συνεργασίας, συμπεριλαμβανομένης της συνδρομής Εθνικών Εργαστηρίων Αναφοράς άλλων κρατών-μελών, για την επιτάχυνση της ανάλυσης δειγμάτων και την ενίσχυση της ιχνηλάτησης της νόσου;

Λαμβάνοντας υπόψη τη σημασία της τοπικής φυλής προβάτου της Λέσβου ως πολύτιμου γενετικού πόρου, προτίθεται να εισηγηθεί ειδικά μέτρα προστασίας στις ελεύθερες περιοχές, όπως ενισχυμένη επιτήρηση, αυστηρότερα μέτρα βιοασφάλειας ή/και στοχευμένο προληπτικό εμβολιασμό;