Ο Ντόναλντ Τραμπ επέσεισε χθες Τετάρτη την απειλή «τρομερών» οικονομικών συνεπειών σε βάρος «οποιασδήποτε χώρας» προσφέρει βοήθεια στο Ιράν, εντείνοντας περαιτέρω την πίεση που ασκεί η Ουάσιγκτον στην Τεχεράνη, μήνες μετά την έναρξη του πολέμου με τους αμερικανοϊσραηλινούς βομβαρδισμούς της 28ης Φεβρουαρίου.
«Ανακοινώνω (…) ότι κάθε χώρα που θα επιτρέψει σε χρηματοπιστωτικούς θεσμούς της, επιχειρήσεις της, αεροδρόμιά της, κυβερνητικούς θεσμούς της να προσφέρουν σωσίβιο οποιαδήποτε μορφής στο Ιράν θα βρεθεί η ίδια αντιμέτωπη με τρομερές οικονομικές συνέπειες», ανέφερε ο αμερικανός πρόεδρος μέσω Truth Social.
Στο μήνυμά του κατηγόρησε την Τεχεράνη ότι δεν «άδραξε» τη «μεγάλη ευκαιρία» που της προσέφερε να κλείσει «συμφωνία» με αυτόν.
«Ανακοινώνω συνεπώς την πιο συντριπτική επιχείρηση οικονομικού πολέμου που διεξήχθη ποτέ εναντίον οποιασδήποτε χώρας», συνέχισε, υποσχόμενος «οικονομικό πόλεμο και απομόνωση επιπέδου άνευ προηγουμένου».
«Λαθρεμπόριο πετρελαίου, ανταλλαγές νομισμάτων, μεταφορές ρευστότητας, ανταλλακτήρια συναλλάγματος, νηογνώμονες, εταιρείες βιτρίνες — όλ’ αυτά πρέπει να σταματήσουν τώρα», συνέχισε, υπόψη των χωρών που προφανώς υποψιάζεται πως παρέχουν βοήθεια, φανερά ή κρυφά, στο Ιράν.
Ωστόσο δεν αναφέρθηκε συγκεκριμένα στα μέτρα και στις κυρώσεις που σκοπεύει να προωθήσει.
Την περασμένη εβδομάδα ήδη ο αμερικανός υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ απειλούσε το Ιράν ότι θα αντιμετωπίσει οικονομική απομόνωση που «δεν είχε γνωρίσει ποτέ πριν ο κόσμος».
Αν και οι εχθροπραξίες έχουν μειωθεί σε ένταση , η κατάσταση παραμένει τεταμένη στη Μέση Ανατολή έπειτα από σχεδόν έξι μήνες πολέμου.
Με δεδομένα τη δυσαρέσκεια στην κοινή γνώμη και στην πολιτική σκηνή των ΗΠΑ για τον πόλεμο, καθώς και τη μείωση διαφόρων καίριων κατηγοριών πυρομαχικών στα αποθέματα των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων, ο ογδοντάρης ρεπουμπλικάνος, που αρέσκεται να προβάλλει το προφίλ του απρόβλεπτου, μοιάζει τελευταία να έχει υιοθετήσει μάλλον στάση αναμονής σε στρατιωτικό επίπεδο.
Βαλλιστικοί πύραυλοι
Αφού δέχτηκε την επίθεση που εξαπέλυσαν από κοινού οι ΗΠΑ και το Ισραήλ την 28η Φεβρουαρίου, η Τεχεράνη ανταπέδωσε βάζοντας στο στόχαστρο κράτη της περιοχής, συμμάχους της Ουάσιγκτον, κατόπιν κλείνοντας το στενό του Ορμούζ, θαλάσσια οδό καίριας σημασίας για το παγκόσμιο εμπόριο υδρογονανθράκων. Η Ουάσιγκτον ανταπάντησε επιβάλλοντας αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια στον Κόλπο.
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα κατηγόρησαν προχθές Τρίτη το Ιράν ότι εκτόξευσε δυο βαλλιστικούς πυραύλους εναντίον τους, που έπεσαν στη θάλασσα, στοχοποιώντας τη «διεθνή ναυσιπλοΐα». Το ιρανικό ΥΠΕΞ το διέψευσε, «απέρριψε» την κατηγορία.
Αντιδρώντας, η διπλωματία των ΗΑΕ ανακοίνωσε ότι αναστέλλονται μέχρι νεοτέρας όλες «οι εμπορικές ανταλλαγές» και οι «χρηματοοικονομικές συναλλαγές» με το Ιράν.
Από την άλλη, «οποιαδήποτε βοήθεια ή διευκόλυνση παρέχεται στον επιτιθέμενο αμερικανικό στρατό ισοδυναμεί με συμμετοχή στις αμερικανικές στρατιωτικές επιχειρήσεις», διεμήνυσε, απευθυνόμενος στις χώρες του Κόλπου, ο επικεφαλής των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων στρατηγός Αλί Αμπντουλαχί, κατά το πρακτορείο MEHR.
Οι δυο χώρες, τις οποίες χωρίζει το στενό του Ορμούζ, έχουν ιστορικούς και πολιτιστικούς δεσμούς. Μέχρι να ξεσπάσει ο πόλεμος, τα ΗΑΕ θεωρούνταν σημαντικός εμπορικός εταίρος του Ιράν, που υφίσταται εκτενείς αμερικανικές κυρώσεις.
Τα διπλωματικά εγχειρήματα μοιάζουν να παραμένουν σε αδιέξοδο. «Δεν διεξάγονται αυτή τη στιγμή ούτε συζητήσεις, ούτε συνομιλίες, ούτε προγραμματίζονται, με την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν», τόνιζε προχθές ο αμερικανός πρόεδρος Τραμπ.
«Ξένη ανάμιξη»
Σύμφωνα με πηγή του Γαλλικού Πρακτορείου στην Ουάσιγκτον, οι επαφές έχουν πλέον ανασταλεί κι ο αμερικανός πρόεδρος απαίτησε από τους συνεργάτες του να μην συνεχίσουν τον διάλογο με την Τεχεράνη όσο δεν προσεγγίζει τις αμερικανικές θέσεις.
Η άλλη πλευρά δεν μοιάζει διατεθειμένη να εκπέμψει κανένα μήνυμα προς αυτή την κατεύθυνση. Ο ιρανός επικεφαλής διαπραγματευτής Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ επέμενε προχθές πως το στενό του Ορμούζ δεν πρόκειται να ανοίξει όσο η αμερικανική κυβέρνηση δεν εφαρμόζει τις δεσμεύσεις που ανέλαβε με το μνημόνιο κατανόησης του Ισλαμαμπάντ, που υπογράφτηκε από τους προέδρους των δυο χωρών τον Ιούνιο. «Οι Αμερικανοί νομίζουν πως αν πιέσουν πιο δυνατά το Ιράν θα αποσπάσουν παραχωρήσεις που δεν συμπεριλαμβάνονταν ποτέ στη συμφωνία», σχολίασε μέσω X, αλλά η κυβέρνηση του προέδρου Τραμπ, την οποία χαρακτήρισε «μπουλούκι παλιάτσων», δεν μπορεί να βγάλει «λαγό από το καπέλο», συμπλήρωσε.
Η καταρχήν συμφωνία, που προέβλεπε κατάπαυση του πυρός για 60 ημέρες και διαπραγματεύσεις ενόψει λύσης με διάρκεια, έγινε κομματάκια όταν ξανάρχισαν οι εχθροπραξίες τον Ιούλιο.
Ο Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ, ο οποίος χθες επισκέφτηκε τη Βαγδάτη, στηλίτευσε εξάλλου την «ξένη ανάμιξη», τη στιγμή που η αμερικανική κυβέρνηση πιέζει αυτήν του Ιράκ να αφοπλίσει ισχυρές ιρακινές ένοπλες οργανώσεις προσκείμενες στην Τεχεράνη, και κάλεσε να υπάρξει «περιφερειακή ενίσχυση».
Παράλληλα, το Ιράν και το Ομάν, στις δυο πλευρές του στενού του Ορμούζ, συζητούν εδώ κι εβδομάδες για τη μελλοντική διαχείριση της θαλάσσιας οδού.
Η Ισλαμική Δημοκρατία, η οποία στοχοποιεί πλοία που προσπαθούν να διασχίσουν το στενό χωρίς να ζητήσουν την άδεια της, εννοεί να προχωρήσει στην επιβολή τελών για παρεχόμενες υπηρεσίες στο στενό, κάτι που έχουν απορρίψει κατηγορηματικά οι ΗΠΑ και κάποιες πετρελαιοεξαγωγικές μοναρχίες στην περιοχή.
ΑΠΕ-ΜΠΕ
