Αρχική Blog Σελίδα 3

Υγεία: Με βλεφαρίτιδα ένας στους δύο που επισκέπτονται οφθαλμίατρο- Πώς οι ψεύτικες βλεφαρίδες μπορεί να «ανάψουν» τη φλεγμονή

Κάψιμο, φαγούρα, κοκκινίλα, αίσθηση ξένου σώματος, δάκρυα και ξηροφθαλμία. Συμπτώματα που εκατομμύρια άνθρωποι αντιμετωπίζουν καθημερινά μπορεί να κρύβουν μια πάθηση των βλεφάρων που συχνά περνά απαρατήρητη: τη βλεφαρίτιδα. Και ενώ για χρόνια η αντιμετώπισή της περιοριζόταν κυρίως στην υγιεινή των βλεφάρων και στις φαρμακευτικές θεραπείες, σήμερα στο οπλοστάσιο των οφθαλμιάτρων προστίθενται νέες τεχνικές με φως και θερμότητα. Την ίδια ώρα, μια συνήθεια που θεωρείται στοιχείο ομορφιάς, δηλαδή οι ψεύτικες βλεφαρίδες, μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να προκαλέσει ή να επιδεινώσει ερεθισμό και φλεγμονή στα βλέφαρα.

Πόσο συχνή είναι τελικά η βλεφαρίτιδα; Και πόσο σημαντική είναι η ανεύρεση της αιτίας που την προκαλεί;  Μπορεί να θεραπευτεί οριστικά ή πρόκειται για μια χρόνια κατάσταση που χρειάζεται συνεχή έλεγχο; Και τι μπορούν να προσφέρουν σήμερα οι νέες θεραπείες.

Απαντήσεις δίνει ο πρόεδρος της Ελληνικής Οφθαλμολογικής Εταιρείας και διευθυντής του Οφθαλμολογικού Τμήματος του Ασκληπιείου Βούλας, κ. Χρήστος Πίτσας, σε συνέντευξη που παραχωρεί στο Πρακτορείο Fm και στην Τάνια Μαντουβάλου.

Η βλεφαρίτιδα κρύβεται πίσω από την ξηροθφαλμία

Ερ: Πόσο συχνή είναι τελικά η βλεφαρίτιδα; Έχουμε εικόνα για το ποιοι άνθρωποι υποφέρουν από αυτήν και γιατί συχνά δεν διαγιγνώσκεται;

Απ: Η βλεφαρίτιδα είναι πολύ συχνότερη απ’ ό,τι δείχνουν οι επίσημες διαγνώσεις. Δεν υπάρχει ένα απολύτως αξιόπιστο ποσοστό για τον γενικό πληθυσμό, καθώς η βλεφαρίτιδα, η δυσλειτουργία των μεϊβομιανών αδένων και η ξηροφθαλμία συχνά δεν καταγράφονται ξεχωριστά. Ωστόσο, από τους ασθενείς που επισκέπτονται τον οφθαλμίατρο, έχει βλεφαρίτιδα περίπου το 30%-50%. Το σημαντικό είναι ότι πολλοί άνθρωποι έχουν αλλοιώσεις χωρίς να το αντιλαμβάνονται. Το γεγονός ότι κάποιος δεν έχει έντονα συμπτώματα δεν σημαίνει ότι τα βλέφαρα και οι μεϊβομιανοί αδένες είναι απολύτως φυσιολογικοί.

Ερ: Γιατί, λοιπόν, μπορεί να μην αντιληφθεί κάποιος ότι έχει βλεφαρίτιδα;

Απ: Επειδή τα συμπτώματα μπορεί να είναι ήπια ή να αποδίδονται γενικά στην ξηροφθαλμία. Η δυσλειτουργία των μεϊβομιανών αδένων, για παράδειγμα, μπορεί να είναι σχεδόν «αόρατη» για τον ασθενή. Υπάρχει επίσης ένα πρόβλημα ορολογίας. Η αστάθεια της δακρυϊκής στιβάδας, η ξηροφθαλμία και η φλεγμονή των βλεφάρων μπορεί να καταγραφούν συνολικά ως ξηροφθαλμία, ενώ στην πραγματικότητα υπάρχει και υποκείμενη βλεφαρίτιδα.

Πρόσθια και οπίσθια βλεφαρίτιδα – Γιατί έχει σημασία η αιτία

Ερ: Υπάρχουν διαφορετικές μορφές βλεφαρίτιδας; Και πόσο σημαντικό είναι να βρεθεί η αιτία;

Απ: Η βλεφαρίτιδα είναι περισσότερο ένας γενικός όρος παρά μία συγκεκριμένη νόσος. Υπάρχουν διαφορετικοί μηχανισμοί, οι οποίοι μάλιστα συχνά συνυπάρχουν, και αυτό έχει μεγάλη σημασία για την επιλογή της θεραπείας.Μια χρήσιμη διάκριση είναι μεταξύ της πρόσθιας και της οπίσθιας βλεφαρίτιδας. Η πρόσθια αφορά κυρίως τη βάση των βλεφαρίδων και το εξωτερικό χείλος του βλεφάρου και μπορεί να σχετίζεται με μικροβιακή αποίκιση, σμηγματορροϊκή δερματίτιδα ή Demodex, το μικροσκοπικό ακάρεο που μπορεί να εγκαθίσταται στις βλεφαρίδες .Η οπίσθια βλεφαρίτιδα αφορά κυρίως τη λειτουργία των μεϊβομιανών αδένων. Οι αδένες αυτοί μπορεί να αποφράσσονται και να αλλάζει η σύσταση του λιπιδικού συστατικού που παράγουν, το οποίο είναι απαραίτητο για τη σταθερότητα της δακρυϊκής στιβάδας. Έτσι μπορεί να εμφανιστούν έντονη φλεγμονή και εξατμιστική ξηροφθαλμία.

Ερ:Άρα, τις περισσότερες φορές μιλάμε είτε για μικροβιακό παράγοντα είτε για δυσλειτουργία των μεϊβομιανών αδένων;

Απ: Υπάρχουν πολλοί μηχανισμοί που αλληλοκαλύπτονται. Γι’ αυτό ακριβώς, είναι σημαντικό να εξετάζουμε κάθε ασθενή ξεχωριστά και να αναζητούμε τι προκαλεί ή συντηρεί τη φλεγμονή.

Demodex: Πότε το μικροσκοπικό άκαρι γίνεται πρόβλημα

Ερ: Το Demodex το ακούμε όλο και περισσότερο σε σχέση με τη βλεφαρίτιδα. Πόσο συχνά είναι πραγματικά υπεύθυνο και ποια σημάδια πρέπει να μας κάνουν να το υποψιαστούμε;

Απ: Το Demodex είναι ένα άκαρι που μπορεί να βρίσκεται στους θύλακες των βλεφαρίδων. Η παρουσία του, όμως, δεν σημαίνει αυτομάτως ότι προκαλεί βλεφαρίτιδα, καθώς μπορεί να υπάρχει και σε υγιείς βλεφαρίδες. Το ζητούμενο είναι να αναγνωρίσουμε πότε η παρουσία του συνυπάρχει με την αντίστοιχη κλινική εικόνα. Δεν υπάρχει ένα μοναδικό gold standard διαγνωστικό τεστ, αλλά τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι το Demodex δεν είναι καθόλου σπάνιο σε ασθενείς με χρόνια βλεφαρίτιδα.Ένα ποσοστό περίπου 30%-70% των ασθενών με χρόνια βλεφαρίτιδα, μπορεί να εμφανίζει Demodex, ιδιαίτερα στις μεγαλύτερες ηλικίες.

Ερ: Ποια είναι τα χαρακτηριστικά σημάδια;

Απ: Χαρακτηριστικό εύρημα είναι οι κυλινδρικές εναποθέσεις ή «κολάρα» γύρω από τη βάση των βλεφαρίδων. Όταν υπάρχει αυτή η εικόνα, μπορεί να χρειαστεί περαιτέρω εξέταση.Μπορούμε να αφαιρέσουμε βλεφαρίδες και να τις εξετάσουμε στο μικροσκόπιο, ώστε να αναζητήσουμε το Demodex. Δεν πρόκειται για καλλιέργεια. Είναι μικροσκοπική εξέταση.

Ερ: Κολλάει  η βλεφαρίτιδα από άνθρωπο σε άνθρωπο;

Απ: Η βλεφαρίτιδα δεν είναι μεταδοτική νόσος. Ωστόσο, η κοινή χρήση καλλυντικών, για παράδειγμα μιας μάσκαρας, δεν αποτελεί καλή πρακτική και μπορεί να συμβάλει στη μεταφορά μικροοργανισμών και στην πρόκληση ερεθισμού.

Θεραπείες με φως: Τι αλλάζει στην αντιμετώπιση

Ερ: Ακούμε πλέον για IPL, δηλαδή θεραπεία με παλμικό φως, αλλά και για θεραπείες μεν χαμηλής έντασης φωτός, το λεγόμενο LLLT. Τι κάνουν και πόσο αποτελεσματικές είναι;

Απ: Δεν πρόκειται για το ίδιο πράγμα και δεν έχουν ακριβώς τον ίδιο στόχο. Οι θεραπείες αυτές αφορούν κυρίως μορφές βλεφαρίτιδας που συνδέονται με δυσλειτουργία των μεϊβομιανών αδένων και χρόνια ξηροφθαλμία. Δεν είναι θεραπείες για κάθε μορφή βλεφαρίτιδας. Οι σύγχρονες οδηγίες και τα διαθέσιμα δεδομένα περιλαμβάνουν τόσο το IPL όσο και άλλες θεραπείες φωτός ως διαθέσιμες επιλογές για τη δυσλειτουργία των μεϊβομιανών αδένων.Το IPL χρησιμοποιεί έντονο παλμικό φως ευρέος φάσματος, το οποίο εφαρμόζεται κυρίως στο δέρμα κάτω από τα βλέφαρα και όχι απευθείας στον κερατοειδή. Ένας από τους βασικούς μηχανισμούς του είναι η απορρόφηση του φωτός από την αιμοσφαιρίνη στα διατεταμένα αγγεία, με αποτέλεσμα να επηρεάζεται το αγγειακό και φλεγμονώδες υπόστρωμα.

Ερ:Οπότε δεν είναι απλώς μια θεραπεία που «ζεσταίνει» τα βλέφαρα;

Απ: Όχι. Υπάρχουν περισσότεροι από ένας μηχανισμοί δράσης. Στόχος είναι, μεταξύ άλλων, να βελτιωθεί η λειτουργία των μεϊβομιανών αδένων και η ποιότητα των εκκρίσεών τους.

«Η βλεφαρίτιδα συχνά είναι χρόνια – αλλά μπορεί να ελεγχθεί»

Ερ: Η βλεφαρίτιδα μπορεί να θεραπευτεί οριστικά ή είναι μια πάθηση που κανείς την «παντρεύεται»;

Απ: Αυτό εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το είδος της βλεφαρίτιδας. Υπάρχει μια σύγχρονη αντίληψη ότι όταν η βλεφαρίτιδα συνυπάρχει με δυσλειτουργία των μεϊβομιανών αδένων, ροδόχρου ακμή και ξηροφθαλμία, πρόκειται συνήθως για μια χρόνια κατάσταση, που μπορούμε όμως να ελέγξουμε πολύ καλά.Υπάρχει, ωστόσο, μια σημαντική εξαίρεση. Όταν εντοπιστεί ένας συγκεκριμένος αιτιολογικός παράγοντας, μπορούμε πλέον να τον αντιμετωπίσουμε πολύ πιο στοχευμένα από ό,τι στο παρελθόν. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα στην περίπτωση του Demodex.

Ερ: Άρα η θεραπεία δεν είναι ίδια για όλους;

Απ: Ακριβώς. Πρέπει πρώτα να εντοπιστεί ο αιτιολογικός παράγοντας, όταν υπάρχει, και στη συνέχεια να αποκατασταθεί η υγεία των βλεφάρων και της οφθαλμικής επιφάνειας. Εξίσου σημαντική είναι η πρόληψη των υποτροπών. Η βασική υγιεινή των βλεφάρων είναι σημαντικό μέρος της αντιμετώπισης, αλλά χρειάζεται και σωστή οφθαλμολογική εξέταση, ώστε να αναγνωριστεί ο παράγοντας που προκαλεί ήσυντηρεί το πρόβλημα. Όταν η θεραπεία είναι στοχευμένη στην αιτία, τα αποτελέσματα μπορεί να είναι πολύ καλύτερα.

Οι ψεύτικες βλεφαρίδες μπορεί να προκαλέσουν ή να επιδεινώσουν τη φλεγμονή

Ερ:Οι ψεύτικες βλεφαρίδες και τα extensions μπορούν να προκαλέσουν βλεφαρίτιδα;

Απ: Οι ψεύτικες βλεφαρίδες και ιδιαίτερα τα extensions, μπορούν να προκαλέσουν ή να επιδεινώσουν ερεθισμό και φλεγμονή στην περιοχή των βλεφάρων. Υπάρχουν αρκετοί πιθανοί μηχανισμοί. Ο πρώτος είναι η αλλεργία ή ο ερεθισμός από την κόλλα που χρησιμοποιείται. Οι ουσίες αυτές μπορεί να προκαλέσουν φαγούρα, κοκκίνισμα και πρήξιμο. Ο δεύτερος είναι ο μηχανικός ερεθισμός. Προσθέτουμε βάρος στις φυσικές βλεφαρίδες και μπορεί να αλλάξει η μηχανική συμπεριφορά της περιοχής, με αποτέλεσμα να ερεθίζεται το βλεφαρικό χείλος ή να έλκονται οι φυσικές βλεφαρίδες. Ο τρίτος παράγοντας είναι η συσσώρευση υλικού στη βάση των βλεφαρίδων. Όταν υπάρχει όλο αυτό το πρόσθετο υλικό, ο καθαρισμός της βάσης των βλεφαρίδων γίνεται δυσκολότερος και μπορεί να συσσωρεύονται λιπαρότητα και κυτταρικά υπολείμματα.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

ΕΙΔΙΚΟ ΘΕΜΑ: Γερμανία: Φρίντριχ Μερτς: Από “σωτήρας”, αποδιοπομπαίος τράγος

Είναι ο Φρίντριχ Μερτς ο χειρότερος καγκελάριος στην ιστορία της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας; Είναι τόσο ανίκανος να συντονίσει τον κυβερνητικό συνασπισμό και τόσο αντιπαθής στον μέσο Γερμανό; Έχει πρόβλημα επικοινωνίας ή πολιτικής; Αυτές οι ώρες περνούν βασανιστικά αργά για τον άνθρωπο που διεκδίκησε με πάθος την καγκελαρία και κινδυνεύει τώρα να τη χάσει πιο γρήγορα από κάθε προκάτοχό του.

Οι οιωνοί δεν ήταν ομολογουμένως και πολλά υποσχόμενοι. Ο Φρίντριχ Μερτς έγινε αρχηγός του Χριστιανοδημοκρατικού Κόμματος (CDU) με την τρίτη προσπάθεια, ενώ εξελέγη καγκελάριος με τη δεύτερη ψηφοφορία στην Bundestag, γράφοντας έτσι αρνητική ιστορία προτού καν ξεκινήσει τη θητεία του. Μόλις 16 μήνες μετά, η συζήτηση γύρω από το όνομά του αφορά τα στοιχήματα για το πόσο ακόμη θα αντέξει. Η δημοτικότητά του πλησιάζει πλέον τα μονοψήφια νούμερα, η κυβέρνησή του δυσκολεύεται να λάβει καθημερινές αποφάσεις και το κόμμα του, σύμφωνα με τις τελευταίες δημοσκοπήσεις, πέφτει ακόμη και κάτω από το 20%, απέχοντας πάνω από 10 μονάδες από την Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD). Επιπλέον, το CDU έχει μέχρι τώρα μόνο αρνητικά αποτελέσματα να επιδείξει στις κρατιδιακές εκλογές αυτής της χρονιάς και οι αυριανές αναμετρήσεις δύσκολα θα αναστρέψουν την εικόνα. Ο καγκελάριος, όσο και αν «δείξει» προς το παρελθόν και την Άγγελα Μέρκελ, προς τους εξωτερικούς παράγοντες ή ακόμη και προς τους «μη-σοβαρούς» δημοσκόπους, έχει βαριές ευθύνες και πολύ δύσκολα θα τις αποποιηθεί.

Αύριο ο Φρίντριχ Μερτς θα ζήσει μια από τις δραματικότερες ημέρες τις καριέρας του. Στην κάλπη των κρατιδιακών εκλογών στο Βερολίνο και στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία κρίνεται εν πολλοίς το μέλλον του. Ο ίδιος το γνωρίζει καλά και έχει ήδη συγκαλέσει την εκτελεστική επιτροπή του CDU για τις 17:00, μία ώρα δηλαδή πριν από την ανακοίνωση των exit polls. Εκεί, σύμφωνα με τις μέχρι τώρα πληροφορίες των γερμανικών ΜΜΕ, σκοπεύει να παρουσιάσει στην ηγεσία του κόμματός του τελεσίγραφο: Ή με στηρίζετε πλήρως στις μεταρρυθμίσεις που προωθώ – με τις απαραίτητες υποχωρήσεις και προς το SPD – ή πείτε εδώ και τώρα ποιος μπορεί να με αντικαταστήσει.

Τα σενάρια

Για να σηκώσει το CDU το γάντι, θα πρέπει να έχει έτοιμο τον αντικαταστάτη. Οι πληροφορίες λένε ότι εκείνος που εμφανίζεται εδώ και εβδομάδες ως επικρατέστερος, ο πρωθυπουργός της Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλίας Χέντρικ Βουστ διστάζει να κάνει το βήμα, κυρίως επειδή αισθάνεται ανασφαλής ως προς τα μεγάλα ανοιχτά θέματα εξωτερικής πολιτικής. Από την άλλη πλευρά, τον επόμενο Απρίλιο έχει εκλογές στο κρατίδιό του και το πιθανότερο είναι ότι από αυτές δεν θα βγει ενισχυμένος, ακόμη κι αν επανεκλεγεί. Τα άλλα ονόματα που ακούγονται, του πρωθυπουργού της Βαυαρίας Μάρκους Ζέντερ και του υπουργού Εσωτερικών Αλεξάντερ Ντόμπριντ θα σήμαιναν καγκελάριο από τον «μικρό» εταίρο του CDU, τη Χριστιανοκοινωνική Ένωση (CSU), κάτι που παραδοσιακά δεν αρέσει στους Χριστιανοδημοκράτες.

Αν ωστόσο αύριο στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία επαληθευτούν οι δημοσκοπήσεις που θέλουν το CDU να παλεύει για την είσοδό του στο τοπικό κοινοβούλιο, με ποσοστά κοντά στο 6%, το κλίμα θα βαρύνει αναπόφευκτα και ο κ. Μερτς δεν αποκλείεται να οδηγηθεί σε παραίτηση από τους πιο θερμόαιμους του κόμματός του. Σε αυτήν την περίπτωση, θα παραμείνει στη θέση του μέχρις ότου η Bundestag εκλέξει τον αντικαταστάτη του, ο οποίος όμως θα πρέπει να αποσπάσει και τη στήριξη του SPD – αλλά με ποια ανταλλάγματα; Ακόμη και με μια χρονοβόρα επαναδιαπραγμάτευση της προγραμματικής συμφωνίας;

Σε άλλο σενάριο, ο καγκελάριος θα μπορούσε να ζητήσει την ψήφο εμπιστοσύνης των κομμάτων του κυβερνητικού συνασπισμού. Στο παρελθόν, μία φορά ο Όλαφ Σολτς και μία φορά ο Γκέρχαρντ Σρέντερ το έκαναν προκειμένου να χάσουν την πλειοψηφία και να ανοίξουν τον δρόμο για εκλογές. Ποιος όμως θέλει εκλογές σήμερα, εκτός από την AfD; Σίγουρα πάντως όχι τα κυβερνώντα κόμματα.

Ένα ακόμη μάλλον απίθανο σενάριο προβλέπει την στήριξη του αντικαταστάτη του Φρίντριχ Μερτς από την ακροδεξιά στη Βουλή, κάτι όμως το οποίο θα σήμαινε ότι πολλά ταμπού θα έσπαγαν τόσο βίαια που δεν είναι βέβαιο ότι θα το CDU θα άντεχε τους κραδασμούς.

Η πιθανότερη εξέλιξη είναι η παραμονή του κ. Μερτς στην καγκελαρία – με νύχια και με δόντια. Κάπως έτσι μπορεί να ερμηνευτεί και η πρόσφατη κίνηση των οκτώ χριστιανοδημοκρατών πρωθυπουργών κρατιδίων, οι οποίοι με κοινή επιστολή τους απέρριψαν κατηγορηματικά τη συζήτηση για αλλαγή προσώπου. Η επιστολή απέχει βέβαια πολύ από το κείμενο που θα ήθελε ο καγκελάριος. Το όνομά του δεν αναφέρεται πουθενά και η δήλωση μοιάζει περισσότερο με μια προσπάθεια δελφίνων να αποτινάξουν από πάνω τους τις ευθύνες για την εσωστρέφεια του τελευταίου διαστήματος, παρά με ένθερμη έκφραση στήριξης. Είναι χαρακτηριστικό μάλιστα ότι, όπως αποκάλυψε η BILD, η επιστολή ζητήθηκε από τον ίδιο τον Φρίντριχ Μερτς και δεν αποτελούσε πρωτοβουλία των ίδιων των στελεχών του. Ο κ. Μερτς, αντίθετα με την Άγγελα Μέρκελ, δεν τηλεφωνούσε ποτέ στους πρωθυπουργούς. Τους θυμήθηκε λοιπόν ξαφνικά τώρα, έγραψε η εφημερίδα.

Οι ευθύνες

Ακόμη και τώρα ο Φρίντριχ Μερτς δυσκολεύεται να παραδεχτεί τις ευθύνες του για την εικόνα της κυβέρνησης και του κόμματός του. Τα δοκίμασε πρώτα όλα: φταίει η Άγγελα Μέρκελ που άφησε τις υποδομές στο έλεος του χρόνου, που οδήγησε στην ενεργειακή εξάρτηση από τη Μόσχα και που άνοιξε την πόρτα στους μετανάστες, επιτρέποντας έτσι στην ακροδεξιά να γιγαντωθεί. Ακόμη και αν έχει δίκιο, αυτό το επιχείρημα πλέον δεν «περνά» στους πολίτες που περιμένουν σήμερα λύσεις στα προβλήματά τους. Ναι, η ιστορία είναι πράγματι άδικη με τον κ. Μερτς. Η προκάτοχός του διαχειρίστηκε μεγάλες περιόδους ευημερίας, ειρήνης και «γερμανικού θαύματος». Ο ίδιος ανέλαβε μόνο προβλήματα: πολέμους, βιομηχανία σε κρίση, γενικότερη διεθνή αστάθεια, αλλοπρόσαλλους συμμάχους και μια αυξανόμενη απειλή από τα δεξιά του. Δεν ευθύνεται όμως κανείς για τις προσδοκίες που καλλιέργησε ο ίδιος πριν από τη θητεία του. Ερχόταν από την οικονομία, είχε τις λύσεις. Σε 100 ημέρες θα ανέστρεφε την εικόνα στο μεταναστευτικό, θα έκοβε την AfD στο μισό, και ούτω καθεξής. Η χαμένη εμπιστοσύνη των πολιτών και η κακή επιλογή προσώπων σε συνδυασμό με το συνήθως αυστηρό και άτεγκτο ύφος του, δεν βοήθησαν. «Δεν το ‘χω με την επικοινωνία», ομολόγησε σε δημόσια εμφάνισή του, χωρίς να συγκινήσει. «Του λείπει η απλή γλώσσα που αγγίζει καρδιές και μυαλά», έγραψε η Handelsblatt, σε ένα σχόλιο που θύμιζε περισσότερο απολογισμό ή επικήδειο.

Την ίδια ώρα στο κόμμα του η φτώχεια φέρνει γκρίνια, αλλά και κινήσεις αυτοσυντήρησης και πανικού. Οι πρωθυπουργοί των κρατιδίων δεν είναι πρόθυμοι να παρασυρθούν στην καταστροφή από τον αρχηγό τους. Νέες εκλογές όμως ή οποιαδήποτε κατάσταση αστάθειας – ή έστω ασάφειας – στη Γερμανία δεν θα ωφελούσαν ούτε τη χώρα ούτε την Ευρώπη. Ένας αποδυναμωμένος Γερμανός καγκελάριος θα αποτελούσε θετική εξέλιξη μόνο για τους εχθρούς της Ευρώπης – ούτε καν για τους επίδοξους δελφίνους του. Τις επόμενες ημέρες θα αποδειχθεί λοιπόν στην πράξη αν οι Γερμανοί  – πολιτικοί και πολίτες – διαθέτουν την κρίση, την ωριμότητα και την επιδεξιότητα να ιεραρχήσουν σωστά τις προτεραιότητές τους και να αντεπεξέλθουν στις ευθύνες τους. Eυθύνες που είναι μεγαλύτερες από τις θέσεις τους ή τα κόμματά τους.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

ΗΠΑ: Ο πρόεδρος Τραμπ ανακοίνωσε την επίτευξη συμφωνίας με τη Δανία σχετικά με τη Γροιλανδία

Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε ότι κατέληξε σε συμφωνία με τη Δανία για τη Γροιλανδία, βάσει της οποίας οι Ηνωμένες Πολιτείες θα αναπτύξουν σημαντική στρατιωτική παρουσία στο νησί της Αρκτικής, ενώ παράλληλα θα απαγορεύεται σε αντιπάλους των ΗΠΑ να δημιουργήσουν εκεί δικές τους βάσεις.

Σε ανάρτησή του στο Truth Social, ο Τραμπ αναφέρει ότι κανένας εχθρός των ΗΠΑ δεν θα μπορεί να πραγματοποιήσει επενδύσεις ευαίσθητου χαρακτήρα στη Γροιλανδία χωρίς την έγκριση της Ουάσινγκτον, υπογραμμίζοντας πως η συμφωνία δεν έχει ημερομηνία λήξης.

«Συνεργαστήκαμε με εκπροσώπους της Δανίας και της Γροιλανδίας ώστε να διασφαλίσουμε ότι οι ΗΠΑ θα έχουν για πάντα κάθε δυνατότητα να κάνουν ό,τι απαιτείται στη Γροιλανδία προκειμένου να διαφυλάξουν και να υπερασπιστούν την ασφάλεια της Γροιλανδίας, καθώς και των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής», έγραψε ο Τραμπ.

«Στο εξής, κανείς αντίπαλος των ΗΠΑ δεν θα μπορέσει ουδέποτε να έχει βάση στη Γροιλανδία, να έχει στρατιωτική παρουσία στη Γροιλανδία ή να πραγματοποιήσει επενδύσεις ευαίσθητου χαρακτήρα στη Γροιλανδία, χωρίς τη ρητή γραπτή έγκρισή μας», δήλωσε ο Τραμπ.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Made in Greece και ιδιωτική ετικέτα: Η ελληνική παραγωγή στο επίκεντρο της συγκράτησης των τιμών

Σε υψηλά επίπεδα διαμορφώνεται η διείσδυση των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας (Private Label) στα ελληνικά νοικοκυριά, καθώς η ακρίβεια εξακολουθεί να επηρεάζει σημαντικά τις επιλογές των καταναλωτών στα σούπερ μάρκετ. Παρά τη στροφή σε οικονομικότερες λύσεις, οι Έλληνες καταναλωτές φαίνεται να διατηρούν ισχυρή προτίμηση στα ποιοτικά προϊόντα εγχώριας παραγωγής, με το καταναλωτικό ρεύμα υπέρ του «Made in Greece» να παραμένει ιδιαίτερα δυναμικό.

Έρευνα που πραγματοποίησε το Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών, τον Ιανουάριο του 2026 σε επιστημονικό τυχαίο δείγμα νοικοκυριών έδειξε ότι, για τρίτη συνεχόμενη χρονιά τα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας κατέγραψαν νέο ιστορικό υψηλό στις προτιμήσεις των καταναλωτών. Σχεδόν τέσσερα στα δέκα προϊόντα που αγοράζονται είναι πλέον προϊόντα Private Label, ενώ ιδιαίτερα υψηλή παραμένει και η αποδοχή τους από το καταναλωτικό κοινό.

Σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη αυτή διαδραματίζει και η ενίσχυση της προτίμησης για ελληνικά προϊόντα. Όπως αναφέρει στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο καθηγητής Γεώργιος Μπάλτας, η πλειονότητα των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας παράγεται στην Ελλάδα από εγχώριους παραγωγούς και κατασκευαστές για λογαριασμό των αλυσίδων σούπερ μάρκετ. Έτσι, η άνοδος του «Made in Greece» λειτουργεί συμπληρωματικά στην ανάπτυξη της ιδιωτικής ετικέτας.

Το Made in Greece, σύμφωνα με τον κ. Μπάλτα, δεν αποτελεί μόνο ζήτημα παραγωγής, αλλά και καταναλωτικής συμπεριφοράς. Όπως προκύπτει από την επιστημονική βιβλιογραφία του μάρκετινγκ, η χώρα προέλευσης ενός προϊόντος επηρεάζει την αντιλαμβανόμενη ποιότητα και την πρόθεση αγοράς από τους καταναλωτές. Επίσης, σειρά ερευνών έχει αποκαλύψει την εμπιστοσύνη των καταναλωτών στο Made in Greece και την επιθυμία τους να υποστηρίξουν την ελληνική παραγωγή με τις αγορές τους.

«Η διαπιστωμένη διαχρονικά προτίμηση των καταναλωτών στα ελληνικά προϊόντα μπορεί να εξασφαλίσει σταθερή ζήτηση στους εγχώριους παραγωγούς, να στηρίξει τις εγχώριες θέσεις εργασίας και να επιτρέψει τον εκσυγχρονισμό των εταιρειών για τη συγκράτηση του κόστους και εντέλει των τιμών διάθεσης των προϊόντων στη λιανική» αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Μπάλτας.

Κρίσιμη η ενίσχυση της ελληνικής παραγωγής

Εστιάζοντας στο οικονομικό περιβάλλον, ο καθηγητής Γεώργιος Μπάλτας επισημαίνει ότι «η ακρίβεια έχει εξελιχθεί στο κυρίαρχο οικονομικό ζήτημα για τα ελληνικά νοικοκυριά». Όπως εξηγεί, τα πρόσφατα στοιχεία δείχνουν ότι οι πιέσεις δεν έχουν υποχωρήσει. Ο ετήσιος πληθωρισμός διαμορφώθηκε στο 3,8% τον Αύγουστο, από 3,4% τον Ιούλιο, σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ. Τη μεγαλύτερη συμβολή είχαν η Στέγαση με άνοδο 9,7%, οι Μεταφορές με 7,7% και η κατηγορία ξενοδοχείων, καφέ και εστιατορίων με 6,0%. Αξίζει να σημειωθεί ότι το μέσο δωδεκάμηνο επίπεδο κινείται επίσης ανοδικά: ο μέσος δείκτης της περιόδου Σεπτεμβρίου 2025 – Αυγούστου 2026 αυξήθηκε κατά 3,4%, έναντι 2,6% στο προηγούμενο αντίστοιχο διάστημα.

«Η δημόσια συζήτηση εστιάζει κατά κανόνα σε παρεμβάσεις στην πλευρά της ζήτησης ή σε διοικητικά μέτρα όπως επιδοτήσεις, πλαφόν στο μεικτό περιθώριο κέρδους, και συμφωνίες κυρίων. Τα μέτρα αυτά ενδέχεται να αμβλύνουν βραχυχρόνια την επιβάρυνση των καταναλωτών. Ωστόσο, αφήνουν σε μεγάλο βαθμό ανέγγιχτη την άλλη πλευρά της εξίσωσης, δηλαδή την προσφορά της οικονομίας» τονίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ.

Την ίδια στιγμή, κρίσιμος είναι ο ρόλος που μπορεί να διαδραματίσει η ενίσχυση της ελληνικής παραγωγής, στη βιομηχανία και στον αγροτικό τομέα, στη συγκράτηση των τιμών. Όπως αναφέρει ο ίδιος, στην Ελλάδα η μεταποίηση αντιστοιχεί σε μερίδιο της ακαθάριστης προστιθέμενης αξίας κοντά στο 10%, αισθητά χαμηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Το εμπορικό ισοζύγιο αγαθών παραμένει διαχρονικά ελλειμματικό, ενώ σημαντικό μέρος του κρέατος, των γαλακτοκομικών, των ζωοτροφών και των σιτηρών καλύπτεται από εισαγωγές, όπως και πολλά βιομηχανικά και καταναλωτικά αγαθά. «Με άλλα λόγια, ένα μεγάλο τμήμα του καταναλωτικού καλαθιού ακολουθεί τις διεθνείς τιμές, το κόστος μεταφοράς και τις γεωπολιτικές διαταραχές. Στο πλαίσιο αυτό, ο εισαγόμενος πληθωρισμός δύσκολα αντιμετωπίζεται με εγχώρια μέτρα ζήτησης, διότι η πηγή του βρίσκεται εκτός των συνόρων» υπογραμμίζει.

Τρεις μηχανισμοί συγκράτησης των τιμών με ισχυρότερο Made in Greece

Η ενίσχυση της εγχώριας παραγωγής μπορεί, σύμφωνα με τον κύριο Μπάλτα, να επηρεάσει το επίπεδο των τιμών μέσω τριών κυρίως μηχανισμών. Πρώτον, μέσω της διεύρυνσης της προσφοράς και του ανταγωνισμού. Όταν σε μια αγορά δραστηριοποιούνται περισσότεροι εγχώριοι παραγωγοί, αυξάνεται η διαθέσιμη ποσότητα και περιορίζεται η δυνατότητα λίγων εισαγωγέων ή διανομέων να επηρεάζουν τις τιμές. Σε αγορές με υψηλό βαθμό συγκέντρωσης, η εγχώρια παραγωγή λειτουργεί ως εναλλακτική πηγή εφοδιασμού και, κατ’ επέκταση, ως φυσικό όριο στην τιμολογιακή ισχύ και στις υπερβολικές ανατιμήσεις.

Δεύτερον, μέσω της συντόμευσης της εφοδιαστικής αλυσίδας. Κάθε κρίκος της αλυσίδας, όπως η μεταφορά, η αποθήκευση, η ψύξη και η διαμεσολάβηση, προσθέτει κόστος που τελικά μετακυλίεται στον καταναλωτή. Η παραγωγή στην Ελλάδα περιορίζει δραστικά το κόστος αυτό. Είναι επίσης μία ξεκάθαρα πιο οικολογική επιλογή, υπό την έννοια ότι τα εγχώρια προϊόντα έχουν την πιο σύντομη εφοδιαστική αλυσίδα και επιβαρύνουν πολύ λιγότερο το περιβάλλον.

Τρίτον, μέσω της ανθεκτικότητας σε εξωτερικές διαταραχές. Η πανδημία και η ενεργειακή κρίση του 2022 κατέδειξαν ότι οι διεθνείς αλυσίδες εφοδιασμού μπορούν να διαταραχθούν απότομα. Οι οικονομίες με ισχυρότερη εγχώρια παραγωγική βάση απορρόφησαν τους κραδασμούς με μικρότερο κόστος και λιγότερα προβλήματα. Σε απλούς όρους, η εγχώρια παραγωγή λειτουργεί ως ένα είδος ασφάλισης έναντι της μεταβλητότητας των διεθνών τιμών. Επιπλέον, τα εισοδήματα και οι θέσεις εργασίας που δημιουργεί παραμένουν στην οικονομία, στηρίζοντας την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών.

Στο επίκεντρο η αξιοποίηση του αγροτικού τομέα

Η Ελλάδα διαθέτει αναγνωρισμένα συγκριτικά πλεονεκτήματα στο ελαιόλαδο, στα φρούτα και λαχανικά, στα τυροκομικά και στις υδατοκαλλιέργειες. Ωστόσο, σύμφωνα με τον κ. Μπάλτα, παραμένει εξαρτημένη από εισαγωγές σε κατηγορίες με μεγάλο βάρος στον οικογενειακό προϋπολογισμό, όπως το κρέας και το αγελαδινό γάλα. Η κτηνοτροφία, ειδικότερα, έχει πληγεί τα τελευταία χρόνια, με αποτέλεσμα η εγχώρια προσφορά να υποχωρεί σε μια περίοδο αυξημένης ζήτησης.

«Η ενίσχυση της αγροτικής παραγωγής προϋποθέτει παρεμβάσεις που υπερβαίνουν τις επιδοτήσεις. Ο κατακερματισμός του κλήρου και το μικρό μέγεθος των εκμεταλλεύσεων αυξάνουν το κόστος ανά μονάδα προϊόντος» αναφέρει ο ίδιος και συμπληρώνει: «Οι οργανώσεις παραγωγών και τα σύγχρονα συνεργατικά σχήματα μπορούν να δημιουργήσουν οικονομίες κλίμακας, να βελτιώσουν τη διαπραγματευτική θέση των παραγωγών και να περιορίσουν την απόσταση μεταξύ τιμής παραγωγού και τιμής ραφιού. Εξίσου κρίσιμα είναι τα αρδευτικά έργα, η εγχώρια παραγωγή ζωοτροφών και η ψηφιακή γεωργία».

Παράλληλα, η μεταποίηση λειτουργεί ως πολλαπλασιαστής της αγροτικής παραγωγής. Η βιομηχανία τροφίμων και ποτών, ο μεγαλύτερος μεταποιητικός κλάδος της χώρας, μετατρέπει την εγχώρια πρώτη ύλη σε τελικό προϊόν και διατηρεί την προστιθέμενη αξία εντός της οικονομίας.

Αντίστοιχη σημασία έχουν κλάδοι όπως τα δομικά υλικά, τα φαρμακευτικά προϊόντα, η μεταλλουργία και η συσκευασία, οι οποίοι τροφοδοτούν άλλους τομείς και συντηρούν ολόκληρα οικοσυστήματα συνδεδεμένων επιχειρήσεων και συνεργατών.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Θετικές οι πρώτες ενδείξεις για την παραγωγή βαμβακιού το 2026 – Ευ. Φωτεινός: Καλή η ποιότητα αλλά προβληματισμός για τις τιμές

Μια ιδιαίτερα καλή χρονιά, τόσο σε επίπεδο παραγωγής όσο και σε επίπεδο ποιότητας, διαγράφεται για το βαμβάκι το 2026, σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις που παρουσίασε στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο πρόεδρος της Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Βάμβακος, Ευθύμης Φωτεινός.

Όπως ανέφερε, σε αρκετές περιοχές της χώρας οι παραγωγοί έχουν ήδη ξεκινήσει τη συγκομιδή, με τα πρώτα δεδομένα να δείχνουν ενθαρρυντική εικόνα για τον εφετινό όγκο παραγωγής.

Παρά την καλή πορεία της συγκομιδής, ο κ. Φωτεινός επεσήμανε ότι το ζητούμενο πλέον είναι η τιμή στην οποία θα διατεθεί το προϊόν, ώστε ο παραγωγός να μπορέσει να απολαύσει όσο το δυνατόν καλύτερα το εισόδημά του από την καλλιέργεια. Σύμφωνα με τον ίδιο, η σημερινή τιμή δεν βρίσκεται στα επίπεδα που θα επιθυμούσε ο κλάδος, κυρίως λόγω του ιδιαίτερα αυξημένου κόστους παραγωγής που έχουν επωμιστεί φέτος οι βαμβακοπαραγωγοί.

Αναφερόμενος σε συγκεκριμένα νούμερα, ο πρόεδρος της Διεπαγγελματικής είπε ότι «η τρέχουσα τιμή διαμορφώνεται στα 0,48 έως 0,50 ευρώ ανά κιλό, διευκρινίζοντας πως πρόκειται για τιμή παραγωγού και όχι για τελική τιμή, στην οποία προστίθενται τα διάφορα πρόσθετα και οι επιδοτήσεις». Παρά τη διευκρίνιση αυτή, όπως σημείωσε, το επίπεδο της τιμής παραμένει χαμηλό σε σχέση με τις ανάγκες των παραγωγών.

Ο κ. Φωτεινός υπενθύμισε πως νωρίτερα εφέτος η τιμή είχε φτάσει στα 0,54 ευρώ, μια συγκυρία από την οποία επωφελήθηκαν όσοι παραγωγοί προχώρησαν εγκαίρως σε πράξεις προπώλησης της σοδειάς τους. «Κάποιοι το εκμεταλλεύτηκαν και κάποιοι όχι», υπογράμμισε χαρακτηριστικά, τονίζοντας τη σημασία των εργαλείων προπώλησης που έχουν πλέον στη διάθεσή τους οι καλλιεργητές. Όπως εξήγησε, τα εργαλεία αυτά δίνουν στον παραγωγό τη δυνατότητα να «κλειδώνει» ανά πάσα στιγμή την τιμή πώλησης της παραγωγής του, ανάλογα με την τρέχουσα τιμή της ημέρας, χωρίς να είναι υποχρεωμένος να περιμένει έως το τέλος της περιόδου εμπορίας.

Ερωτηθείς αν η σημερινή τιμή κρίνεται ικανοποιητική, ο πρόεδρος της Διεπαγγελματικής απάντησε αρνητικά, εκφράζοντας την επιθυμία του κλάδου για μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στα εργαλεία διαχείρισης κινδύνου και προπώλησης, ώστε οι παραγωγοί να μπορούν να διασφαλίζουν καλύτερες τιμές για τη σοδειά τους. Όπως σημείωσε, οι εξελίξεις στην τιμή αναμένεται να καθοριστούν από τις συνθήκες της αγοράς τις επόμενες εβδομάδες.

Σε ό,τι αφορά την παραγωγή, ο κ. Φωτεινός επισήμανε ότι η εικόνα διαφοροποιείται σημαντικά από περιοχή σε περιοχή. Όπως ανέφερε, ανάμεσα στις πιο δυναμικές περιοχές φέτος ξεχωρίζει η Μακεδονία, όπου τα πρώτα στοιχεία δείχνουν ιδιαίτερα αυξημένες αποδόσεις, με ορισμένες ζώνες να καταγράφουν άνοδο της τάξης του 60% σε σχέση με πέρυσι. Αντίστοιχη εικόνα, σύμφωνα με τον ίδιο, καταγράφεται και σε άλλες περιοχές, ωστόσο ο βαθμός βελτίωσης της παραγωγής εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις τοπικές συνθήκες καλλιέργειας κάθε περιοχής.

Σε επίπεδο πανελλαδικού συνόλου, ο πρόεδρος της Διεπαγγελματικής ήταν πιο συγκρατημένος, λέγοντας ότι δεν διαθέτει ακόμη πλήρη στοιχεία για να προβεί σε ασφαλή εκτίμηση. Εκτίμησε πάντως ότι η φετινή χρονιά θα είναι πιο παραγωγική σε σχέση με το 2025, με πιθανή αύξηση της τάξης του 10%.

Αξίζει να σημειωθεί ότι σύμφωνα με στοιχεία της ΔΟΒ την τελευταία καλλιεργητική περίοδο η παραγωγή σύσπορου βαμβακιού περίπου στους 650.000 έως 700.000 τόνους. Εφόσον επιβεβαιωθεί η εκτίμηση του κ. Φωτεινού για αύξηση της παραγωγής κατά περίπου 10%, η φετινή παραγωγή θα μπορούσε να κινηθεί πάνω από τους 700.000 τόνους σύσπορου βαμβακιού

Ο πρόεδρος της ΔΟΒ στάθηκε, τέλος, σε ένα ζήτημα που θεωρεί ιδιαίτερα σημαντικό για τον κλάδο: την καθυστέρηση στην έναρξη υποβολής της Ενιαίας Δήλωσης Εκμετάλλευσης (ΟΣΔΕ). Όπως εξήγησε, η καθυστέρηση αυτή δημιουργεί αβεβαιότητα, καθώς από την ολοκλήρωση της διαδικασίας των δηλώσεων εξαρτάται και ο καθορισμός της επιλεξιμότητας των παραγωγών στο πρόγραμμα καταγραφής του περιβαλλοντικού αποτυπώματος της καλλιέργειας, το οποίο βρίσκεται σε εφαρμογή εδώ και τέσσερα χρόνια και φτάνει πλέον στο τελικό του στάδιο.

«Αυτή τη στιγμή όλα είναι στον αέρα», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Φωτεινός, περιγράφοντας το κλίμα ανησυχίας που επικρατεί ανάμεσα στους παραγωγούς, οι οποίοι αναμένουν να ξεκινήσουν οι δηλώσεις προκειμένου να ξεκαθαριστούν οι όροι συνέχισης του προγράμματος. Όπως τόνισε, η εκκρεμότητα αυτή δεν αφορά μόνο τη γραφειοκρατική διεκπεραίωση των φακέλων, αλλά σχετίζεται και με τον σχεδιασμό της επόμενης καλλιεργητικής περιόδου από τους παραγωγούς.

Παρά τις ανησυχίες αυτές, ο πρόεδρος της Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Βάμβακος εξέφρασε αισιοδοξία για τη συνολική πορεία της καλλιέργειας, χαρακτηρίζοντας σημαντική και θετική την προσπάθεια που γίνεται τα τελευταία χρόνια γύρω από το περιβαλλοντικό αποτύπωμα του ελληνικού βαμβακιού, ως μοχλό αναβάθμισης της ανταγωνιστικότητας του προϊόντος στις διεθνείς αγορές.

Όπως εκτίμησε τέλος, η ολοκλήρωση του τετραετούς αυτού προγράμματος θα δώσει στο ελληνικό βαμβάκι ένα επιπλέον ανταγωνιστικό πλεονέκτημα έναντι άλλων χωρών παραγωγής, ενισχύοντας τη θέση του στις διεθνείς αγορές τα επόμενα χρόνια.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Έρευνα: Οι εκπαιδευτικοί στηρίζουν τις απαγορεύσεις στη χρήση κινητών και social media για τους μαθητές

Λιγότερους περισπασμούς στην τάξη, βελτίωση της οργάνωσης και περισσότερη δια ζώσης επικοινωνία μεταξύ των μαθητών αναδεικνύουν εκπαιδευτικοί ως τα οφέλη της απαγόρευσης της χρήσης κινητών τηλεφώνων στα σχολεία, αν και επισημαίνουν ότι οι περιορισμοί από μόνοι τους δεν επαρκούν. Τα παραπάνω προκύπτουν από έρευνα σε περισσότερους από 340 εκπαιδευτικούς από όλη την Ελλάδα, την οποία διεξήγε η πρωτοβουλία «Live Without Bullying» του ΚΜΟΠ – Κέντρου Κοινωνικής Δράσης και Καινοτομίας, σε συνεργασία με το Ελληνικό Κέντρο Ασφαλούς Διαδικτύου (SaferInternet4Kids) του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ). Οι εκπαιδευτικοί στηρίζουν και την επικείμενη απαγόρευση χρήσης μέσων κοινωνικής δικτύωσης από παιδιά, μέτρο που υιοθέτησε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή με το «EU Kids Act». 

Η έρευνα εξέτασε ευρέως την εφαρμογή και τον αντίκτυπο του μέτρου απαγόρευσης στους μαθητές της χρήσης κινητών τηλεφώνων στα σχολεία, που ισχύει τα τελευταία δύο χρόνια στην Ελλάδα, τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει η σχολική κοινότητα και τις προτάσεις των εκπαιδευτικών για την πρόληψη και την υπεύθυνη χρήση της τεχνολογίας. Οι 342 συμμετέχοντες εκπαιδευτικοί ήταν στην πλειονότητά τους γυναίκες, ηλικίας 46-55 ετών και εργάζονταν σε δημόσια δημοτικά, γυμνάσια και λύκεια όλης της χώρας.

Περισσότεροι από δύο στους τρεις συμμετέχοντες εκπαιδευτικούς δηλώνουν ότι το μέτρο της απαγόρευσης χρήσης κινητών τηλεφώνων εφαρμόζεται σε μεγάλο ή πολύ μεγάλο βαθμό στο σχολείο τους. Παράλληλα, πολλοί το συνδέουν με θετικές αλλαγές στην καθημερινή λειτουργία της τάξης. Συγκεκριμένα, το 73,1% των συμμετεχόντων παρατηρεί λιγότερους περισπασμούς κατά τη διάρκεια του μαθήματος, το 60,2% διαπιστώνει βελτίωση στην πειθαρχία και την οργάνωση της τάξης, το 55,9% θεωρεί ότι έχει αυξηθεί η δια ζώσης επικοινωνία μεταξύ των μαθητών και των μαθητριών, ενώ σχεδόν οι μισοί εκπαιδευτικοί (49,7%) εκτιμούν ότι έχει ενισχυθεί η προσοχή ή η συμμετοχή των μαθητών στο μάθημα.

MME page8

Οι δυσκολίες παραμένουν

Η εφαρμογή του μέτρου, ωστόσο, εξακολουθεί να συνοδεύεται από σημαντικές προκλήσεις. Περισσότεροι από οκτώ στους δέκα εκπαιδευτικούς (81,3%) αναφέρουν ότι οι αντιδράσεις των μαθητών διαφέρουν σημαντικά ανάλογα με την ηλικία τους. Το 75,7% εκτιμά ότι πολλά παιδιά εξακολουθούν να δυσκολεύονται να αποχωριστούν το κινητό τους κατά τη διάρκεια της σχολικής ημέρας.

Η εξάρτηση των μαθητών από τα κινητά αποτελεί βασικό παράγοντα που δυσχεραίνει την εφαρμογή του μέτρου, σύμφωνα με το 87,1% των εκπαιδευτικών. Επίσης, σχεδόν έξι στους δέκα (59,9%) έχουν παρατηρήσει ενδείξεις ψυχολογικής επιβάρυνσης μετά την εφαρμογή του μέτρου, όπως αυξημένο άγχος και δυσκολίες στην κοινωνική αλληλεπίδραση.

Επιπλέον, το 66,7% των συμμετεχόντων θεωρεί ότι αρκετοί γονείς δυσκολεύονται να στηρίξουν την εφαρμογή του μέτρου, ενώ περισσότεροι από τους μισούς (57%) αναγνωρίζουν ότι και οι ίδιοι οι εκπαιδευτικοί αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην καθημερινή εφαρμογή και παρακολούθησή του.

Δεν αρκεί η απαγόρευση

Ένα από τα βασικά συμπεράσματα της έρευνας είναι ότι η απαγόρευση της χρήσης κινητών τηλεφώνων δεν μπορεί να λειτουργήσει αποτελεσματικά χωρίς παράλληλες δράσεις πρόληψης και εκπαίδευσης.

Οι εκπαιδευτικοί στη συντριπτική πλειοψηφία τους (93,6%) θεωρούν απαραίτητη την εφαρμογή συμπληρωματικών μέτρων, όπως η εκπαίδευση για υπεύθυνη χρήση των ψηφιακών τεχνολογιών, η ανάπτυξη εναλλακτικών δραστηριοτήτων στο σχολείο και η στενή συνεργασία με τους γονείς.

Παράλληλα, το 89,2% υποστηρίζει ότι η εκπαίδευση για την ασφαλή και υπεύθυνη χρήση των κινητών πρέπει να συνοδεύει κάθε περιοριστικό μέτρο.

Ευρεία στήριξη στην απαγόρευση των social media

Στην έρευνα τέθηκαν και ερωτήματα για την επικείμενη απαγόρευση χρήσης μέσων κοινωνικής δικτύωσης από παιδιά, σε μια περίοδο κατά την οποία το ζήτημα βρίσκεται ψηλά στην ευρωπαϊκή και ελληνική ατζέντα.

Μόλις πριν από λίγες ημέρες η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υιοθέτησε την πρόταση «EU Kids Act», η οποία προβλέπει σε πανευρωπαϊκό επίπεδο την απαγόρευση σε παιδιά κάτω των 13 ετών πρόσβασης σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης, περιορισμένη πρόσβαση στις ηλικίες 13-15 ετών και δυνατότητα δημιουργίας προσωπικού λογαριασμού από την ηλικία των 15 ετών και μετά.

Στην ελληνική έρευνα του ΚΜΟΠ και του Ελληνικού Κέντρου Ασφαλούς Διαδικτύου η μεγάλη πλειονότητα των συμμετεχόντων εκπαιδευτικών (84,2%) θεωρεί ότι η επικείμενη γενική απαγόρευση χρήσης μέσων κοινωνικής δικτύωσης από παιδιά θα συμβάλει θετικά στην προστασία τους.

Οι εκπαιδευτικοί υπογραμμίζουν, ωστόσο, ότι η επιτυχία της πολιτικής εξαρτάται και από πρόσθετες παρεμβάσεις. Εννιά στους δέκα ζητούν περισσότερη ενημέρωση και εκπαίδευση παιδιών και γονέων σχετικά με τους κινδύνους της αλόγιστης χρήσης του διαδικτύου, ενώ το 78,1% υποστηρίζει την ενίσχυση των εργαλείων γονικού ελέγχου και την εφαρμογή αυστηρών μηχανισμών επιβεβαίωσης ηλικίας για είσοδο των παιδιών στις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης. Το 60,8% προτείνει να υπάρχει ανατροφοδότηση από τους ίδιους τους έφηβους σχετικά με την αποτελεσματικότητα των μέτρων.

MME page9

«Σαφής ευρωπαϊκή προτεραιότητα η προστασία των παιδιών»

«Η πανευρωπαϊκή κινητοποίηση για την προστασία των παιδιών στο διαδίκτυο είναι αναγκαία, καθώς οι κίνδυνοι έχουν πλέον γίνει πολυδιάστατοι: από τον κυβερνοεκφοβισμό, την έκθεση σε ακατάλληλο περιεχόμενο και την παραπληροφόρηση, έως την κοινωνική σύγκριση, την πίεση της αποδοχής, την υπερβολική χρήση και την εκμετάλλευση προσωπικών δεδομένων. Η προστασία των παιδιών αποτελεί πλέον σαφή ευρωπαϊκή προτεραιότητα», επισημαίνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η δρ Αντωνία Τορρένς, γενική διευθύντρια του ΚΜΟΠ και πρόεδρος της Συνομοσπονδίας Οικογενειακών Οργανώσεων της Ευρώπης (COFACE Families Europe). Η κ. Τορρένς συμμετείχε στην ειδική ομάδα που συγκάλεσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με στόχο την παροχή συμβουλών προς την Κομισιόν σχετικά με την ασφάλεια των παιδιών στο διαδίκτυο, τους κινδύνους και τα οφέλη από τη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και άλλων διαδικτυακών δραστηριοτήτων από τα παιδιά.

Ωστόσο, η κ. Τορρένς υπογραμμίζει ότι η απαγόρευση από μόνη της δεν αρκεί. «Χρειάζεται ένας συνδυασμός σαφών περιορισμών και υποχρεώσεων για τις μεγάλες πλατφόρμες, όπως τα νέα μέτρα που δρομολογούνται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αλλά και ουσιαστικές παρεμβάσεις της Πολιτείας, ψηφιακή αγωγή στο σχολείο, εκπαίδευση γονέων και εκπαιδευτικών και κυρίως υπεύθυνη στάση και καλό παράδειγμα από όλους τους ενήλικες». Για το τελευταίο εξηγεί ότι «δεν μπορούμε να ζητάμε από τα παιδιά να αποσυνδεθούν, όταν οι ίδιοι οι ενήλικες αδυνατούμε να τους δείξουμε πώς να συνδεόμαστε με μέτρο». Η γενική διευθύντρια του ΚΜΟΠ συμπληρώνει ότι «τα παιδιά χρειάζονται επίσης ελκυστικές εναλλακτικές δραστηριότητες, ουσιαστική κοινωνική επαφή και ευκαιρίες να αναπτύξουν αυτορρύθμιση και κριτική σκέψη. Στόχος δεν είναι απλώς να προστατεύσουμε τα παιδιά από τον ψηφιακό κόσμο, αλλά να τα ενδυναμώσουμε, ώστε να μπορούν να ζουν με ασφάλεια και υπευθυνότητα μέσα σε αυτόν».

Η δρ Παρασκευή Φραγκοπούλου, συντονίστρια του Ελληνικού Κέντρου Ασφαλούς Διαδικτύου του Ινστιτούτου Πληροφορικής του ΙΤΕ αναφέρει από την πλευρά της ότι «η έρευνα δείχνει ότι οι εκπαιδευτικοί στηρίζουν σε μεγάλο βαθμό τα υπάρχοντα μέτρα. Όμως, το μήνυμά τους προς την Πολιτεία είναι εξίσου σαφές: οι περιορισμοί δεν αρκούν χωρίς σταθερές και συστηματικές παρεμβάσεις. Χρειαζόμαστε περισσότερη εκπαίδευση για την ασφαλή και υπεύθυνη χρήση της τεχνολογίας, ουσιαστική ενημέρωση παιδιών και γονέων και μια συνεκτική πολιτική ψηφιακής αγωγής που θα δίνει στα παιδιά όχι μόνο όρια, αλλά και τις δεξιότητες για να διαχειρίζονται υπεύθυνα την ψηφιακή τους ζωή».

Συστάσεις για αποτελεσματικά μέτρα

Η έρευνα διατυπώνει σειρά συστάσεων πολιτικής, με στόχο την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας των υφιστάμενων μέτρων και την προώθηση της υπεύθυνης χρήσης των ψηφιακών τεχνολογιών από τα παιδιά και τους εφήβους.

Μεταξύ άλλων, προτείνεται η ενίσχυση του ψηφιακού αλφαβητισμού και της υπεύθυνης χρήσης της τεχνολογίας μέσα από συστηματικές εκπαιδευτικές δράσεις, η ουσιαστική ενημέρωση και υποστήριξη γονέων και φροντιστών, η διαφοροποίηση των μέτρων ανά ηλικιακή ομάδα, η ανάπτυξη δημιουργικών εναλλακτικών δραστηριοτήτων στο σχολικό περιβάλλον που ενισχύουν την κοινωνική αλληλεπίδραση, όπως παιχνίδια και δραστηριότητες επαφής με τη φύση, και η ενσωμάτωση της ψυχολογικής υποστήριξης των μαθητών και των γονέων ως θεσμικό στοιχείο.

Σ.Σ. Επισυνάπτονται γραφήματα της έρευνας τα οποία παραχώρησε το ΚΜΟΠ για χρήση
ΑΠΕ-ΜΠΕ

Κυρ. Μητσοτάκης: Οι αναβαθμίσεις επιβεβαιώνουν την εικόνα της Ελλάδας ως νησίδας πολιτικής και οικονομικής σταθερότητας και αποτελούν μία ακόμα ψηφίδα σε μία εθνική επιτυχία

«Η νέα διπλή αναβάθμιση των προοπτικών της ελληνικής οικονομίας από τη Moody’s και, παράλληλα, της πιστοληπτικής βαθμίδας της χώρας από τον οίκο Scope, μέσα σε ένα εικοσιτετράωρο, επιβεβαιώνει την ορθότητα της ασκούμενης οικονομικής πολιτικής μαζί με τη σταθερή και συνεχή πρόοδο της οικονομίας μας» αναφέρει σε ανάρτησή του ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης.

Επισημαίνει ότι μέσα σε ένα διεθνές περιβάλλον αναταράξεων και αβεβαιότητας, η Ελλάδα αποτελεί πλέον για τους ίδιους διεθνείς οίκους αξιολόγησης που λίγα χρόνια πριν χαρακτήριζαν τα ελληνικά ομόλογα “σκουπίδια”, παράδειγμα ανθεκτικότητας, ανάπτυξης, μεταρρυθμίσεων και ταχείας μείωσης του δημόσιου χρέους.

«Οι χθεσινές αναβαθμίσεις επιβεβαιώνουν την εικόνα της Ελλάδας ως νησίδας πολιτικής και οικονομικής σταθερότητας και αποτελούν μία ακόμα ψηφίδα σε μια εθνική επιτυχία. Όσοι επιμένουν να τη μηδενίζουν ή να την ακυρώνουν δεν αδικούν την κυβέρνηση αλλά τους πρωταγωνιστές αυτής της συλλογικής προσπάθειας που είναι οι ίδιοι οι πολίτες», αναφέρει ο πρωθυπουργός.

«Και αυτή η αξιοπιστία και η σταθερότητα είναι η βάση για ένα καλύτερο μέλλον με λιγότερα βάρη για τα παιδιά μας, ώστε να αυξάνονται οι μισθοί και τα εισοδήματα, να δημιουργούνται περισσότερες και καλύτερες θέσεις εργασίας και να ενισχύεται η δυνατότητα της Πολιτείας να στηρίζει νοικοκυριά και επιχειρήσεις όταν αυτό είναι αναγκαίο» προσθέτει.

Καταλήγοντας ο πρωθυπουργός υπογραμμίζει  «η Ελλάδα προχωρά μπροστά παρά τον φουρτουνιασμένο καιρό. Με σχέδιο, συνέπεια, ελπίδα και αποτελέσματα».

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Μόνιμη μείωση του λογαριασμού ρεύματος με την αυτοκατανάλωση – Νέο ρεκόρ για τα φωτοβολταϊκά

Ώθηση στην αυτοκατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας αναμένεται με την θέση σε ισχύ της νέας Υπουργικής Απόφασης του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας που απλοποιεί και επιταχύνει τις διαδικασίες εγκατάστασης και λειτουργίας των μικρών σταθμών παραγωγής με ή χωρίς μπαταρία.

Η νέα αγορά για τα φωτοβολταϊκά – κυρίως – συστήματα που θα μπορούν να εγκαθίστανται με μια απλή δήλωση σε ταράτσες ή και μπαλκόνια, ανοίγει σε μια περίοδο που τα φωτοβολταϊκά τόσο στη χώρα μας όσο και στην Ευρώπη καταρρίπτουν το ένα ρεκόρ μετά το άλλο. Αποτελούν έτσι σημαντικό ανάχωμα στην αύξηση των τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας λόγω της εκτόξευσης των διεθνών τιμών του φυσικού αερίου, αύξηση που θα ήταν ακόμα μεγαλύτερη χωρίς τις ανανεώσιμες πηγές.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του οίκου Ember, τον Ιούνιο για πρώτη φορά στην ιστορία, η ηλιακή ενέργεια κάλυψε το ένα τέταρτο της ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ.

Συγκεκριμένα η παραγωγή των φωτοβολταϊκών τον Ιούνιο του 2026 έφθασε στο επίπεδο – ρεκόρ των 52 TWh ηλεκτρικής ενέργειας στην ΕΕ, αντιπροσωπεύοντας το 25% της συνολικής ηλεκτροπαραγωγής της Ένωσης, σπάζοντας το προηγούμενο ρεκόρ (23%), που σημειώθηκε τον Μάιο. Τον ίδιο μήνα ηλιακή ενέργεια ήταν πάνω από τα πυρηνικά (21%), το φυσικό αέριο (15%), τα αιολικά (14%) και τα υδροηλεκτρικά (12%), ενώ ο άνθρακας παρήγαγε μόλις 8%.

Τον ίδιο μήνα στην Ελλάδα σύμφωνα με τα στοιχεία του Green Tank τα φωτοβολταϊκά αντιστοιχούσαν στο 31,6 % της συνολικής παραγωγής (1456,5 γιγαβατώρες επί συνόλου 4608,6) ενώ στο εξάμηνο ο ήλιος κάλυψε το 21 % της παραγωγής. Περαιτέρω αν συνυπολογίσει κανείς και τα μη διασυνδεδεμένα νησιά το μερίδιο των φωτοβολταϊκών ανεβαίνει για μεν τον Ιούνιο κοντά στο 34 % και για το εξάμηνο στο 25,1 %.

Όπως δηλώνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Επικεφαλής Αναλυτής Πολιτικής του Green Tank, Νίκος Μάντζαρης: «Μετά από χρόνια καθυστερήσεων που είχαν “παγώσει” την αγορά, η πολυαναμενόμενη απόφαση για την ενίσχυση της αυτοκατανάλωσης αποτελεί βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση, με σαφή βελτίωση σε σχέση με το σχέδιο που είχε τεθεί σε δημόσια διαβούλευση. Πέρα από την τήρηση όλων των προθεσμιών που προβλέπει η Απόφαση, ζητούμενο είναι η Πολιτεία να προχωρήσει σε δράσεις ενημέρωσης των πολιτών για τις δυνατότητες που πλέον έχουν στη διάθεσή τους, ώστε να μειώσουν σημαντικά και με βιώσιμο τρόπο τους λογαριασμούς ηλεκτρικής ενέργειας».

Αναφορικά με την υπουργική απόφαση για την αυτοπαραγωγή, ο Σύνδεσμος Εταιριών Φωτοβολταϊκών εξέφρασε την ικανοποίησή του σημειώνοντας ότι παρά τη μεγάλη καθυστέρηση, η απόφαση ενσωματώνει τις περισσότερες προτάσεις της αγοράς, καθώς και νέες ρυθμίσεις που προβλέπονται από Κοινοτικές Οδηγίες.

Τα 15 σημαντικότερα σημεία του νέου πλαισίου που θεσπίστηκε με απόφαση του υπουργου Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρου Παπασταύρου και του υφυπουργού Νίκου Τσάφου όπως κωδικοποιούνται από τον ΣΕΦ είναι:

1.Καθορίζονται οι ροές για την ανταλλαγή δεδομένων μεταξύ των φορέων και την διενέργεια όλων των οικονομικών συναλλαγών μεταξύ αυτοκαταναλωτή-Φορέα Σωρευτικής Εκπροσώπησης [ΦοΣΕ]-Προμηθευτή. Αντίστοιχη πρόβλεψη γίνεται και σε περίπτωση που αντί για ΦοΣΕ, ο σταθμός εκπροσωπείται από τον ΔΑΠΕΕΠ ή από τον ΔΕΔΔΗΕ ΜΔΝ.

2.Καταργείται η πρόβλεψη στον ταυτοχρονισμένο συμψηφισμό για τριμερή σύμβαση μεταξύ αυτοκαταναλωτή-προμηθευτή-ΦοΣΕ, και προβλέπονται διακριτά δύο (2) διμερείς συμβάσεις (αυτοκαταναλωτή-προμηθευτή & αυτοκαταναλωτή-ΦοΣΕ). Ειδικά για τα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά [ΜΔΝ], προβλέπονται διακριτά δύο (2) διμερείς συμβάσεις (αυτοκαταναλωτή-προμηθευτή & αυτοκαταναλωτή-ΔΕΔΔΗΕ ΜΔΝ).

3.Καταργείται η πρόβλεψη στον ταυτοχρονισμένο και εικονικό ταυτοχρονισμένο συμψηφισμό για το Πρόγραμμα “Οικιακών Φωτοβολταϊκών έως 10,8 kW” για τριμερή σύμβαση μεταξύ αυτοκαταναλωτή-προμηθευτή-ΔΑΠΕΕΠ, και προβλέπεται μία διμερής σύμβαση μεταξύ (αυτοκαταναλωτή-προμηθευτή).

4.Αποσαφηνίζεται ότι στο Πρόγραμμα “Οικιακών Φωτοβολταϊκών έως 10,8 kW” εντάσσονται οι καταναλωτές που έχουν παροχή οικιακής χρήσης, ανεξαρτήτως αν είναι φυσικά ή νομικά πρόσωπα.

5.Ορίζεται ότι για τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α. Α’ και Β’ Βαθμού), νομικά πρόσωπα δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου του δημοσίου τομέα και κοινωφελή ιδρύματα, η χρηματική αξία για το σύνολο της πλεονάζουσας ενέργειας των σταθμών πιστώνεται στον εκκαθαριστικό λογαριασμό της παροχής κατανάλωσης προς συμψηφισμό, όπως και στους οικιακούς αυτοκαταναλωτές.

6.Αποσαφηνίζεται ότι η αποζημίωση του αυτοκαταναλωτή για την περίσσεια ενέργειας γίνεται με βάση τις τιμές της Αγοράς Επόμενης Ημέρας ή βάσει της Ειδικής Τιμής Αγοράς (Ε.Τ.Α.) τεχνολογιών Α.Π.Ε., όπως δημοσιεύεται κάθε φορά από τον Διαχειριστή Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης (μέχρι τώρα αντί της Ε.Τ.Α. προβλεπόταν η λειτουργική ενίσχυση). Πρόβλεψη για Ε.Τ.Α., υπάρχει στα ΜΔΝ.

7.Επεκτείνεται ο ορισμός περί εφαρμογής της συλλογικής αυτοκατανάλωσης σε καταναλωτές που βρίσκονται όχι μόνο στο ίδιο κτίριο, αλλά και σε καταναλωτές εντός συγκροτήματος κατοικιών, σε συμμόρφωση με τον ορισμό που υπάρχει στον νόμο. Αποσαφήνιση για την συλλογική αυτοκατανάλωση ότι τα έσοδα από την πλεονάζουσα ενέργεια καταβάλλονται στους λογαριασμούς των αυτοκαταναλωτών και όχι στον εξουσιοδοτημένο εκπρόσωπό τους. Πρόβλεψη για εκπροσώπηση των φωτοβολταϊκών σταθμών έως και 10,8 kW για συλλογική αυτοκατανάλωση που εξυπηρετούν αποκλειστικά παροχές οικιακής χρήσης και κοινόχρηστους χώρους από τον ΔΑΠΕΕΠ ή τον ΔΕΔΔΗΕ ΜΔΝ, αντί από ΦοΣΕ.

8.Πρόβλεψη για εκπροσώπηση των σταθμών αυτοκατανάλωσης, οι οποίοι εγχέουν ενέργεια στο δίκτυο αλλά δεν επιθυμούν να αποζημιωθούν για αυτή, από τον ΔΑΠΕΕΠ ή τον ΔΕΔΔΗΕ ΜΔΝ αντί από ΦοΣΕ, και πίστωση τυχόν εσόδων των σταθμών στον ΕΛΑΠΕ. Για τις συγκεκριμένες περιπτώσεις σταθμών, προβλέπεται επίσης να μην συνάπτεται σύμβαση ταυτοχρονισμένου συμψηφισμού ή εικονικού ταυτοχρονισμένου συμψηφισμού, αλλά απαιτείται μόνο η εγγραφή στο Μητρώο του ΔΑΠΕΕΠ ή του ΔΕΔΔΗΕ ΜΔΝ.

9.Πρόβλεψη για σταθμούς αυτοκατανάλωσης που προσθέτουν συστήματα αποθήκευσης:

για το Διασυνδεδεμένο Σύστημα, το σύστημα αποθήκευσης φορτίζει από το φωτοβολταϊκό και, εφόσον είναι zero feed-in δηλαδή δεν εγχέει ενέργεια στο δίκτυο, μπορεί να απορροφά ενέργεια και από το δίκτυο.

για τα ΜΔΝ, το σύστημα αποθήκευσης δεν ανταλλάσσει ενέργεια με το Δίκτυο ΜΔΝ (δεν απορροφά και δεν εγχέει ενέργεια).

10.Πρόβλεψη για εφαρμογή αυτοκατανάλωσης από σταθμούς αποθήκευσης χωρίς έγχυση, και ειδικότερα:

Επιτρέπεται η εγκατάσταση σταθμών αποθήκευσης από φυσικά και νομικά πρόσωπα.

Η εγκατεστημένη ισχύς του σταθμούς αποθήκευσης δεν μπορεί να ξεπερνά το 100% της συμφωνημένης ισχύος της παροχής κατανάλωσης.

Προβλέπεται για την εγκατάσταση του σταθμού αποθήκευσης, να γίνεται  επαύξηση της παροχής (εφόσον απαιτείται και δεν αρκεί η υφιστάμενη παροχή κατανάλωσης), να εγκατασταθεί αισθητήρας κατεύθυνσης και σύστημα τηλεμέτρησης.

Επιτρέπεται υπό προϋποθέσεις η συμμετοχή της παροχής που εγκαθιστά σταθμό αποθήκευσης και σε άλλα συστήματα αυτοκατανάλωσης.

11.Καθορίζεται διαδικασία on-line ενημέρωσης του Διαχειριστή για την εγκατάσταση  μικροηλιακών συστημάτων με ρευματολήπτη έως 800 W μέγιστης ισχύος έγχυσης και 1000 kW εγκατεστημένης ισχύος. Η υπουργική απόφαση υιοθετεί εν πολλοίς τις απόψεις της αγοράς και απλοποιεί τη διαδικασία για τα λεγόμενα “φωτοβολταϊκά μπαλκονιού”.

12.Διευκρινίζεται ότι σε περίπτωση αυτοκατανάλωσης μέσω τρίτου προσώπου, το τρίτο πρόσωπο μπορεί να είναι ο κάτοχος του σταθμού (δηλαδή να έχει όλες τις άδειες στο όνομα του), αλλά δεν μπορεί να συνάπτει την σύμβαση ταυτοχρονισμένου και εικονικού ταυτοχρονισμένου συμψηφισμού, την οποία συνάπτει υποχρεωτικά ο αυτοκαταναλωτής (ο οποίος λαμβάνει και το οικονομικό όφελος από τον σταθμό). Ορίζεται ότι σε περίπτωση αυτοκατανάλωσης μέσω τρίτου προσώπου εγκαθίσταται διακριτός μετρητής για τον σταθμό και εφαρμόζεται εικονικός ταυτοχρονισμένος συμψηφισμός, έτσι ώστε το τρίτο πρόσωπο να έχει την ευθύνη και τις υποχρεώσεις για τον σταθμό και ο αυτοκαταναλωτής να έχει την ευθύνη και τις υποχρεώσεις για την παροχή κατανάλωσης.

13.Δίνεται η δυνατότητα στους Προμηθευτές -κατόπιν συμφωνίας τους με τον αυτοκαταναλωτή- να επεκτείνουν το χρονικό διάστημα διενέργειας των εκκαθαρίσεων κατά την εφαρμογή του ενεργειακού συμψηφισμού και του εικονικού ενεργειακού συμψηφισμού.

14.Αποσαφηνίζεται ότι σε περίπτωση αλλαγής προμηθευτή ή ΦοΣΕ λύεται η σύμβαση συμψηφισμού και συνάπτεται νέα για το υπολειπόμενο χρονικό διάστημα της 20ετίας της αρχικής σύμβασης.

15.Τέλος, αντικαθίστανται και επικαιροποιούνται όλα τα υποδείγματα των απαιτούμενων συμβάσεων συμψηφισμού.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ψυχολογία: Μήπως ζητάμε συνεχώς την επιβεβαίωση των άλλων; – Γράφει ο Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπευτής Γιάννης Ξηντάρας

Μας αρέσει να ακούμε έναν καλό λόγο. Να μας πουν ότι τα καταφέραμε, ότι κάναμε τη σωστή επιλογή, ότι είμαστε καλοί στη δουλειά μας, όμορφοι, ενδιαφέροντες, ικανοί. Ακόμη και όταν πιστεύουμε αρκετά στον εαυτό μας, η αναγνώριση από έναν άνθρωπο που εκτιμούμε μπορεί να μας δώσει χαρά και να ενισχύσει την αυτοπεποίθησή μας.

Γιάννης Ξηντάρας
Γράφει ο Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπευτής Γιάννης Ξηντάρας

Αν το σκεφτούμε, ως εδώ καλά, δεν υπάρχει κάτι παράξενο σε αυτό. Γιατί είμαστε κοινωνικά όντα και ένα σημαντικό μέρος της εικόνας που έχουμε για τον εαυτό μας έχει διαμορφωθεί μέσα στις σχέσεις μας. Από πολύ μικροί μαθαίνουμε ποιοι είμαστε και μέσα από το βλέμμα των ανθρώπων γύρω μας: το χαμόγελο ενός γονιού, η αποδοχή μιας παρέας, η αναγνώριση ενός δασκάλου ή αργότερα ενός συντρόφου και ενός συνεργάτη έχουν τη δική τους σημασία.

Το ερώτημα αρχίζει να γίνεται πιο ενδιαφέρον όταν αυτή η επιβεβαίωση παύει να είναι κάτι που χαιρόμαστε όταν το λαμβάνουμε και γίνεται κάτι που χρειαζόμαστε για να αισθανθούμε ασφαλείς με τις επιλογές μας. Τότε μπορεί να συμβαίνουν μικρά πράγματα που δύσκολα παρατηρούμε στην καθημερινότητα…

Παίρνουμε μια απόφαση και πριν προλάβουμε να δούμε πώς αισθανόμαστε εμείς γι’ αυτήν, τηλεφωνούμε σε δύο ανθρώπους για να ακούσουμε τη γνώμη τους. Λέμε κάτι σε μια παρέα και παρακολουθούμε τις αντιδράσεις των άλλων για να καταλάβουμε αν ήταν σωστό. Δημοσιεύουμε κάτι στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και επιστρέφουμε λίγο αργότερα για να δούμε πόσοι αντέδρασαν. Ακόμη και μια επιλογή που μας ενθουσίαζε μπορεί ξαφνικά να αρχίσει να μας φαίνεται λιγότερο καλή, αν ένας σημαντικός για εμάς άνθρωπος δεν την εγκρίνει. Σιγά σιγά, το βλέμμα των άλλων αποκτά περισσότερο βάρος από το δικό μας.

Αυτό συνήθως δεν συμβαίνει επειδή κάποιος «δεν έχει προσωπικότητα», όπως λέγεται καμιά φορά με μεγάλη ευκολία. Μπορεί να έχει μάθει από νωρίς ότι η αποδοχή συνδέεται με συγκεκριμένες συμπεριφορές. Παραδείγματος χάρη, να ήταν το παιδί που έπαιρνε περισσότερη προσοχή όταν είχε καλούς βαθμούς, όταν ήταν ήσυχο, όταν βοηθούσε τους άλλους ή όταν δεν δημιουργούσε προβλήματα. Ή μπορεί να μεγάλωσε σε ένα περιβάλλον όπου η κριτική ήταν συχνή και η επιβράβευση σπάνια, με αποτέλεσμα να παραμένει ακόμη και ως ενήλικας ιδιαίτερα ευαίσθητος απέναντι στην αποδοκιμασία.

Υπάρχουν πολλοί δρόμοι που μπορούν να μας οδηγήσουν εκεί. Το αποτέλεσμα, πάντως, μοιάζει συχνά: αρχίζουμε να προσαρμοζόμαστε. Προσέχουμε περισσότερο τι λέμε, αποφεύγουμε να δυσαρεστήσουμε, δυσκολευόμαστε να αρνηθούμε, επιλέγουμε κάποιες φορές αυτό που θα γίνει ευκολότερα αποδεκτό από τους γύρω μας. Σε ορισμένες περιπτώσεις η προσαρμογή είναι τόσο λεπτή, ώστε δεν αισθανόμαστε καν ότι κάνουμε κάτι που δεν θέλουμε. Έχουμε συνηθίσει τόσο πολύ να υπολογίζουμε τις ανάγκες και τις προσδοκίες των άλλων, που η ερώτηση «εγώ τι θέλω;» μπορεί να μας φέρει σε πραγματική αμηχανία.

Εδώ, κατά τη γνώμη μου,  βρίσκεται ίσως και το μεγαλύτερο κόστος της συνεχούς αναζήτησης επιβεβαίωσης. Δεν είναι μόνο η εξάρτηση από τη γνώμη των άλλων. Είναι ότι μπορεί σταδιακά να απομακρυνθούμε από τη δική μας.

Βέβαια, το ζητούμενο δεν είναι να περάσουμε στο άλλο άκρο και να αποφασίσουμε ότι δεν μας ενδιαφέρει καθόλου τι σκέφτεται κανείς. Οι άνθρωποι που αγαπάμε μπορούν να δουν πράγματα που εμείς δεν βλέπουμε, να μας βοηθήσουν να αμφισβητήσουμε μια βιαστική απόφαση ή να μας προσφέρουν μια διαφορετική οπτική. Η ανεξαρτησία δεν απαιτεί να κλείσουμε τα αυτιά μας στους άλλους.

Μάλλον αυτό που χρειάζεται περισσότερο είναι να μάθουμε να ξεχωρίζουμε τη γνώμη από την άδεια.

  • Μπορώ να ζητήσω τη γνώμη σου χωρίς να χρειάζομαι την έγκρισή σου για να προχωρήσω.
  • Μπορώ να ακούσω ότι διαφωνείς μαζί μου και να το σκεφτώ σοβαρά, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι πρέπει τελικά να αλλάξω κατεύθυνση.
  • Μπορώ ακόμη να απογοητευτώ επειδή ένας άνθρωπος που αγαπώ δεν αναγνωρίζει κάτι σημαντικό για μένα, χωρίς να ακυρώσω αυτόματα τη δική μου εμπειρία.

Αυτή η εσωτερική μετατόπιση συνήθως δεν γίνεται από τη μία μέρα στην άλλη. Θα ξεκινήσει μέσα από μικρές επαναλήψεις όπως να παρατηρήσουμε πόσο συχνά αναζητούμε μια εξωτερική επιβεβαίωση πριν εμπιστευτούμε αυτό που ήδη γνωρίζουμε μέσα μας ή πόσο αφήνουμε λίγο χρόνο πριν ρωτήσουμε «εσύ τι λες;» και να δοκιμάζουμε πρώτα μια άλλη ερώτηση: «εγώ τι λέω γι’ αυτό;».

Μερικές φορές θα ανακαλύψουμε ότι χρειαζόμαστε πράγματι μια δεύτερη γνώμη. Άλλες φορές θα συνειδητοποιήσουμε ότι την απόφασή μας την είχαμε ήδη πάρει και αναζητούσαμε απλώς κάποιον να μας διαβεβαιώσει ότι επιτρέπεται να την πάρουμε.

Μεγαλώνοντας, ίσως αυτό είναι ένα από τα πράγματα που καλούμαστε να κατακτήσουμε: να εξακολουθούμε να χαιρόμαστε όταν οι άνθρωποί μας μάς αναγνωρίζουν, χωρίς να αφήνουμε αποκλειστικά στα δικά τους μάτια την ευθύνη να μας πουν ποιοι είμαστε.

Το βλέμμα των άλλων θα παραμένει σημαντικό. Απλώς κάπου ανάμεσα σε όλα αυτά τα βλέμματα χρειάζεται να υπάρχει και το δικό μας.

Γράφει ο Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπευτής Γιάννης Ξηντάρας

Υγεία: Ο ανθρώπινος εγκέφαλος αποτελείται από δύο ξεχωριστά όργανα, σύμφωνα με ερευνητές του Στάνφορντ

Για αιώνες οι επιστήμονες θεωρούσαν τον εγκέφαλο ως ένα ενιαίο, ομοιογενές όργανο. Ωστόσο, νέα έρευνα με επικεφαλής επιστήμονες της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Stanford αποκαλύπτει ότι ο εγκέφαλος αποτελείται από δύο διακριτά όργανα, τα οποία εξελίχθηκαν ανεξάρτητα μεταξύ τους σε διάστημα εκατοντάδων εκατομμυρίων ετών.

Η ανακάλυψη ανατρέπει το κυρίαρχο μοντέλο για την ανάπτυξη του εγκεφάλου, σύμφωνα με το οποίο όλες οι περιοχές του εγκεφάλου είχαν κοινή αναπτυξιακή προέλευση. Η νέα μελέτη υποστηρίζει ότι ο ανθρώπινος εγκέφαλος αποτελείται από δύο αρχαία νευρικά συστήματα, τα οποία έχουν ουσιαστικά «συσκευαστεί» μαζί: ένα τμήμα που ρυθμίζει τον καρδιακό παλμό, την αναπνοή και άλλες λειτουργίες του οργανισμού και ένα άλλο που μας καθιστά κατεξοχήν ανθρώπους, ικανούς για ποίηση, μαθηματικά και για να αναρωτιόμαστε για την ίδια μας την προέλευση.

Ο ενήλικος εγκέφαλος αποτελείται από τρεις κύριες περιοχές: τον πρόσθιο εγκέφαλο, τον μέσο εγκέφαλο και τον οπίσθιο εγκέφαλο. Ο πρόσθιος εγκέφαλος είναι υπεύθυνος για ανώτερες λειτουργίες, όπως η γλώσσα, η συνείδηση και η αφηρημένη σκέψη. Αντίθετα, ο οπίσθιος εγκέφαλος, που βρίσκεται στο πίσω μέρος του κρανίου και συχνά αναφέρεται ως εγκεφαλικό στέλεχος, ελέγχει βασικές, αυτόματες λειτουργίες που είναι απαραίτητες για τη ζωή, όπως η αναπνοή, ο ύπνος και η ρύθμιση του καρδιακού παλμού και του αισθήματος πείνας. Οι νευρώνες του οπίσθιου εγκεφάλου ελέγχουν επίσης τους μύες του προσώπου, της γλώσσας και του λαιμού, επηρεάζοντας την ομιλία και την κατάποση.

Παρά την κρίσιμη σημασία του οπίσθιου εγκεφάλου, οι επιστήμονες δυσκολεύονται εδώ και δεκαετίες να δημιουργήσουν ανθρώπινους νευρώνες του οπίσθιου εγκεφάλου στο εργαστήριο. Αυτό έχει δυσχεράνει σημαντικά την έρευνα για σοβαρές ασθένειες που προσβάλλουν το εγκεφαλικό στέλεχος, μεταξύ των οποίων η νωτιαία μυϊκή ατροφία και η αμυοτροφική πλευρική σκλήρυνση.

Η σημαντική ανακάλυψη των ερευνητών, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Nature Neuroscience», προέκυψε από τη μελέτη των πρώτων στιγμών της εμβρυϊκής ανάπτυξης, κατά τη διάρκεια μιας διαδικασίας που ονομάζεται γαστριδίωση, όταν αρχίζει να διαμορφώνεται το σώμα. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι ο οπίσθιος εγκέφαλος ακολουθεί μια ξεχωριστή αναπτυξιακή πορεία, η οποία εξελίσσεται παράλληλα – και όχι ως διακλάδωση – με την πορεία που οδηγεί στη δημιουργία του πρόσθιου και του μέσου εγκεφάλου.

Οι ερευνητές κατέληξαν σε αυτό το συμπέρασμα εξετάζοντας αναπτυσσόμενα έμβρυα ποντικών. Εντόπισαν δύο διαφορετικούς τύπους πρόδρομων κυττάρων του εγκεφάλου, από τα οποία το ένα προορίζεται να εξελιχθεί στον πρόσθιο και τον μέσο εγκέφαλο, ενώ το δεύτερο είναι προορισμένο να σχηματίσει τον οπίσθιο εγκέφαλο. Οι ερευνητές έδειξαν ότι οι δύο πληθυσμοί κυττάρων δεν επικαλύπτονται ποτέ και  παραμένουν απολύτως διακριτοί ήδη από τα πρώτα στάδια της ανάπτυξης, όπως και ότι οι αναπτυξιακές τους διαδρομές δεν διασταυρώνονται ποτέ.

Επίσης, επέκτειναν την έρευνά τους σε βάθος 550 εκατομμυρίων ετών εξελικτικής ιστορίας. Εντόπισαν το ίδιο μοτίβο διπλής προέλευσης του εγκεφάλου σε κοτόπουλα, ψάρια ζέβρα και σε σκουλίκια βελανιδιού (acorn worms), μικρά πλάσματα που ζουν στον πυθμένα των ωκεανών και μοιράζονται με τον άνθρωπο έναν μακρινό κοινό πρόγονο. Οι μέδουσες, οι οποίες απομακρύνθηκαν εξελικτικά από τη γενεαλογική γραμμή του ανθρώπου πριν από περίπου 600-700 εκατομμύρια χρόνια, διαθέτουν επίσης δύο νευρικά συστήματα σε διαφορετικά άκρα του σώματός τους.

Με βάση τα νέα ευρήματα, οι ερευνητές κατάφεραν για πρώτη φορά να καθοδηγήσουν ανθρώπινα πολυδύναμα βλαστοκύτταρα -έναν τύπο κυττάρων που μπορεί να δημιουργήσει οποιοδήποτε κύτταρο του ανθρώπινου οργανισμού- ώστε να μετατραπούν στο εργαστήριο σε λειτουργικούς κινητικούς νευρώνες του οπίσθιου εγκεφάλου.

Οι νευρώνες που δημιουργήθηκαν στο εργαστήριο παρουσίασαν, όπως περιγράφουν οι ερευνητές, όλα τα χαρακτηριστικά των αυθεντικών κυττάρων του οπίσθιου εγκεφάλου: εμφάνισαν κύματα ηλεκτρικής δραστηριότητας και παρήγαγαν πρωτεΐνες που χαρακτηρίζουν τα τμήματα του οπίσθιου εγκεφάλου τα οποία ελέγχουν τους μύες του προσώπου και της κατάποσης.

Η έρευνα έχει σημαντικές προεκτάσεις για τη μελέτη πιθανών θεραπειών για τη νωτιαία μυϊκή ατροφία, την ALS και άλλες παθήσεις που προσβάλλουν το εγκεφαλικό στέλεχος. Μέχρι σήμερα, η μελέτη αυτών των ασθενειών ήταν ιδιαίτερα δύσκολη, καθώς οι επιστήμονες δεν μπορούν να λάβουν ιστό από το εγκεφαλικό στέλεχος ζώντων ασθενών. Η δυνατότητα καλλιέργειας αυτών των νευρώνων στο εργαστήριο ανοίγει νέες δυνατότητες για την κατανόηση των μηχανισμών μέσω των οποίων εκδηλώνονται οι συγκεκριμένες ασθένειες.

ΑΠΕ-ΜΠΕ/Μ. Κουζινοπούλου