«Είναι τιμή και χαρά που θα εκπροσωπήσω την Ελλάδα στο Διάστημα», δηλώνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Αδριανός Γολέμης, ο πρώτος Έλληνας αστροναύτης που θα ταξιδέψει στο Διάστημα.
Η ανακοίνωση, που έγινε μόλις πριν από δύο ημέρες από τον πρωθυπουργό στη Διεθνή Διάσκεψη Κορυφής για το Διάστημα στο Παρίσι, σηματοδοτεί για τον ίδιο την κορύφωση μιας διαδρομής που ξεκίνησε από τη γενέτειρά του, τη Λάρισα, πέρασε από την πολύχρονη εμπειρία του ως γιατρού πτήσεων στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος (ESA) και συνεχίζεται τώρα με την προετοιμασία για να συμμετέχει στην αποστολή ΡΑΜ-6 στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό.
«Προφανώς για μένα υπάρχει ένα κομμάτι ονείρου, ότι πάντα ήθελα να έχω την ευκαιρία να πετάξω στο Διάστημα, αλλά το συναίσθημα είναι πολύ πιο έντονο και βαθύ, επειδή αυτό θα το κάνουμε με πειράματα από ελληνικά πανεπιστήμια και εταιρείες της χώρας μας», λέει ο Αδριανός Γολέμης στο ΑΠΕ-ΜΠΕ.
Όπως προσθέτει, «ο σκοπός με αυτή την αποστολή είναι να φέρουμε την Ελλάδα στην πρώτη γραμμή και να ενισχύσουμε το ερευνητικό κομμάτι και το κομμάτι της καινοτομίας. Ο αεροδιαστημικός τομέας στην Ελλάδα είναι ήδη δυνατός και είναι πολύ ευχάριστο που θα βάλουμε ακόμα ένα λιθαράκι». Κάνει μάλιστα ειδική αναφορά στο υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης και το Ελληνικό Κέντρο Διαστήματος «που έχουν βοηθήσει πολύ».
Η αποστολή και μια όμορφη σύμπτωση
Η πτήση θα αποτελέσει μέρος της πρώτης ιδιωτικής αποστολής αστροναυτών προς τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό που η NASA ανέθεσε στη Vast. Η αποστολή, η οποία καθίσταται δυνατή μέσω της πρωτοβουλίας της NASA για ιδιωτικές αποστολές αστροναυτών, προγραμματίζεται για το 2027. Η μεταφορά θα πραγματοποιηθεί από τη SpaceX με διαστημόπλοιο Dragon, το οποίο θα εκτοξευθεί με πύραυλο Falcon 9.
Κυβερνήτης της αποστολής θα είναι ο Γάλλος, Τομά Πεσκέ, ενώ ο Αδριανός Γολέμης θα συμμετάσχει ως ειδικός αποστολής (mission specialist). Η συνεργασία τους αποκτά μια ιδιαίτερη διάσταση, καθώς ο Αδριανός είχε διατελέσει γιατρός του Πεσκέ στην προηγούμενη αποστολή του. «Είναι μια πολύ όμορφη σύμπτωση ότι τώρα θα πετάξουμε μαζί. Όπως μου είπε και εκείνος, τώρα θα δω τα πράγματα και από την άλλη πλευρά», περιγράφει ο κ. Γολέμης.
Ο ίδιος δηλώνει «ευτυχής που είχα την εμπειρία τόσα χρόνια να δουλέψω στο επιχειρησιακό ιατρικό κομμάτι γιατί σου δίνει μια εικόνα του πώς λειτουργούν τα πράγματα».
«Εξάγουμε γνώση για να την εφαρμόσουμε στη Γη»
Κατά τη διάρκεια της αποστολής, ο Αδριανός Γολέμης θα έχει την ευκαιρία να διεξάγει επιστημονικά πειράματα για λογαριασμό ευρωπαϊκών και κυρίως ελληνικών ερευνητικών ιδρυμάτων και επιχειρήσεων. «Την έρευνα στο Διάστημα την κάνουμε γιατί εξάγουμε γνώση για να την εφαρμόσουμε στη Γη. Φυσικά κάθε αστροναύτης κάνει και εκτελεί πειράματα σε οποιαδήποτε επιστήμη χρειαστεί, όπως Βιολογία, Χημεία, Φυσική», υπενθυμίζει προσθέτοντας ότι λόγω της εμπειρίας του ο τομέας της Ιατρικής έχει για εκείνον ιδιαίτερη σημασία.
«Γνωρίζουμε ότι οι αλλαγές που συμβαίνουν στο σώμα στο Διάστημα είναι μια ωραία εξομοίωση των ακραίων συνθηκών, ακόμα και του γήρατος και κάποιας παθολογίας. Οπότε προλαβαίνοντας και λύνοντας κάποια συμπτώματα που εμφανίζονται στο Διάστημα, σιγά σιγά μαθαίνουμε και αντιμετωπίζουμε τα ίδια συμπτώματα στη Γη», τονίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ. Δίνει ως παράδειγμα τον τομέα της Φαρμακολογίας και το αντικαρκινικό φάρμακο Pembrolizumab, για το οποίο χάρη σε έρευνα που έγινε στο Διεθνή Διαστημικό Σταθμό, βελτιώθηκε ο τρόπος χορήγησής του. «Επειδή στο Διάστημα κάθε ουσία συμπεριφέρεται λίγο διαφορετικά χωρίς τη βαρύτητα, μπορούμε να καταλάβουμε λίγο καλύτερα τα χαρακτηριστικά της. Και αυτό μας ενδιαφέρει γιατί προφανώς βελτιώνει την υγεία, βελτιώνει το τι νιώθουν οι ασθενείς, πόσο εύκολο ή δύσκολο είναι να περάσουν μια θεραπεία και επίσης, ελαφραίνει λίγο το φόρτο του προσωπικού στα νοσοκομεία», συμπληρώνει.
Η απαιτητική εκπαίδευση
Ο Αδριανός συμμετείχε ήδη σε ορισμένες ενότητες της εκπαίδευσης της Εφεδρείας Αστροναυτών, η οποία πραγματοποιήθηκε νωρίτερα μέσα στο έτος. Τώρα, εισέρχεται σε μια νέα φάση της πορείας του και θα ξεκινήσει ειδική εκπαίδευση για την αποστολή στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό, κατά τη διάρκεια της οποίας θα προετοιμαστεί για τις διάφορες φάσεις της αποστολής, από την εκτόξευση ως την επιστροφή στη Γη. Την επόμενη εβδομάδα θα μεταβεί στις ΗΠΑ για τη νέα φάση της προετοιμασίας του, σε πρόγραμμα εκπαίδευσης με ομάδες της Vast, της SpaceX και της NASA.
Ο ίδιος εξομολογείται στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ότι «το πιο δύσκολο κομμάτι της εκπαίδευσης θα είναι το πρόγραμμα. Όπως εξηγεί, τμήματα της εκπαίδευσης θα γίνουν εκτός από τις ΗΠΑ και σε ευρωπαϊκές χώρες, στην Ιαπωνία και «από τη στιγμή που θέλουμε να κάνουμε έρευνα από και για την Ελλάδα, θα έχουμε και ένα κομμάτι δικό μας». «’Αρα το πρόγραμμα είναι πραγματικά μια πρόκληση. Όχι μόνο για την κούραση ή για τη διαρκή μετακίνηση, αλλά επειδή κυρίως, πρέπει να φροντίσουμε και το κομμάτι της οικογένειας, των αγαπημένων μας ανθρώπων».
Οι στιγμές που τον καθόρισαν
Από τη Λάρισα, όπου πέρασε τα παιδικά του χρόνια, μέχρι το Διάστημα, όπου θα ταξιδέψει στο πλαίσιο της συγκεκριμένης αποστολής, ο Αδριανός Γολέμης περιγράφει μια πορεία «βήμα-βήμα, προσπαθώντας πάντα για το καλύτερο, αλλά χωρίς να υπάρχει κάποια βεβαιότητα, ούτε κάποια τόσο μεγάλη πίεση, δηλαδή ότι πρέπει 1.000% αυτό να πετύχει. Και αυτό εμένα με βοήθησε στην επιλογή των αστροναυτών, που ήταν μια απαιτητική διαδικασία, ότι δίνουμε τα πάντα, δίνουμε τον καλύτερο μας εαυτό, αλλά γνωρίζουμε ότι υπάρχουν και πράγματα εκτός του ελέγχου μας, άρα πολλές φορές τα δίνουμε όλα και πετυχαίνουμε, καμιά φορά τα δίνουμε όλα και δεν πετυχαίνουμε. Αλλά επιμένουμε».
Κάνει ειδική μνεία στη γενέτειρά του, τη Λάρισα. «Για μένα ήταν ευτυχία που μεγάλωσα στη Λάρισα. Θυμάμαι χαρακτηριστικά ότι πόσο ωραίο ήταν ως παιδί σε μία τέτοια πόλη να μπορώ να πάω με τα πόδια από τη μία άκρη στην άλλη, με τους φίλους μου. Οπότε ναι, ήταν μια ωραία αρχή».
Περιγράφει τις νύχτες που με τους γονείς του έβλεπε τα πεφταστέρια στον καθαρό ουρανό του Πλαταμώνα. Και στη συνέχεια θυμάται την επαφή του με τον Όμιλο Φίλων Αστρονομίας Θεσσαλονίκης κατά την περίοδο των σπουδών του στο Τμήμα Ιατρικής του ΑΠΘ. «Ένας Όμιλος ερασιτεχνικός, που όμως μας έβαλε στις ράγες, αν θέλετε, και στο όνειρο όχι απαραίτητα για το κομμάτι των αστροναυτών, για το κομμάτι του Διαστήματος και της Ελλάδας στην Αστρονομία και το Διάστημα».
Δεν παραλείπει να αναφερθεί στην εμπειρία της αποστολής του στην Ανταρκτική, ως ο δεύτερος Έλληνας που βρέθηκε εκεί μετά τον Βαγγέλη Καϊμακάμη. Δεκατέσσερις μήνες αποστολής, οι εννιά σε πλήρη απομόνωση. «Σε φέρνει λίγο σε παρόμοιες συνθήκες με κάποιες από τις δυσκολίες στο διάστημα άρα όταν τα πας καλά εκεί, σου δίνει και αυτό μια αυτοπεποίθηση και κάποια μαθήματα για τον εαυτό σου τι πρέπει να βελτιώσεις για να προχωρήσεις παρακάτω».
Τι θα πάρει μαζί
Εκεί, στην Ανταρκτική, τον συντρόφευε ένα μικρό πλαστικό δεντράκι που τον συμβούλευσε η μητέρα του να έχει μαζί. «Ήταν το αγαπημένο μου αντικείμενο να βλέπω κάτι πράσινο, έστω και ψεύτικο», αφηγείται στο ΑΠΕ-ΜΠΕ.
Τον ρωτάμε εάν έχει σκεφθεί τι θα πάρει μαζί του στην αποστολή του στο Διάστημα. «Με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος με τον οποίο θα κάνουμε την αποστολή, θα σκεφτούμε κάποια είτε συμβολικά είτε προσωπικά αντικείμενα που μπορούμε να πάρουμε μαζί μας. Υπάρχουν περιορισμοί στη μάζα και τον όγκο, αλλά θα βρούμε λύσεις» απαντά.
Συμπληρώνει ότι θα τον συντροφεύουν οι σκέψεις, «σίγουρα θα είναι πολλές. Είμαι πραγματικά ευγνώμων για το πόσοι άνθρωποι με έχουν είτε με το παράδειγμα τους είτε με κάποια συμβουλή βοηθήσει, από το σχολείο μου στη Λάρισα μέχρι το πανεπιστήμιο, μέχρι τις φιλίες και την οικογένεια, και άλλους. Μίλησα για τους Ομίλους Αστρονομίας, για την εργασία μου και στην Τουλούζ και στην ιατρική ομάδα της ESA, την ομάδα εδάφους, πολυπληθής και πάρα πολύ σημαντική. Η ομάδα στο Διάστημα στην ουσία, εκτελεί τη δουλειά τόσων ανθρώπων. Οπότε η σκέψη μου σίγουρα θα είναι προς τα εκεί και βεβαίως προς τη χώρα μας», καταλήγει.
ΑΠΕ-ΜΠΕ/Μαρία Κουζινοπούλου
