Αυξημένες ευκαιρίες για τους εξαγωγείς και τις εμπορευματικές μεταφορές, αλλά και ενισχυμένο ανταγωνισμό από εταιρείες άλλων κρατών μελών της ΕΕ, που «ανακαλύπτουν» μια πιο «βατή» κι ελκυστική βουλγαρική αγορά, εναρμονισμένη πλέον με τις κοινοτικές διαδικασίες και επιταγές, εκτιμάται ότι θα φέρει για τις ελληνικές επιχειρήσεις η είσοδος της Βουλγαρίας στην ευρωζώνη από 1ης Ιανουαρίου του 2026.
Η ελληνική αγορά ακινήτων και ο τουρισμός ενδέχεται επίσης να ωφεληθούν, παρότι οι Έλληνες επιχειρηματίες εκφράζουν την ανησυχία τους τόσο για το ενδεχόμενο αύξησης του πληθωρισμού στη Βουλγαρία βραχυπρόθεσμα -εξέλιξη που δεν αποκλείεται να κάμψει έστω προσωρινά την αγοραστική δύναμη των Βούλγαρων καταναλωτών- όσο και για την πολιτική αστάθεια στη γείτονα, μετά την παραίτηση της βουλγαρικής κυβέρνησης τον Δεκέμβριο του 2025.
Οι κλάδοι με τις μεγαλύτερες ωφέλειες κι η προετοιμασία για τον ανταγωνισμό
Την εκτίμηση ότι η είσοδος της Βουλγαρίας στην Ευρωζώνη αναμένεται να ενισχύσει περαιτέρω μια ήδη ιδιαίτερα δυναμική εμπορική σχέση, διατυπώνει, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο πρόεδρος του Συνδέσμου Εξαγωγέων-ΣΕΒΕ Σίμος Διαμαντίδης, επισημαίνοντας ότι η υιοθέτηση του ευρώ καταργεί τον συναλλαγματικό κίνδυνο και μειώνει το κόστος των συναλλαγών, βελτιώνοντας την προβλεψιμότητα, τη ρευστότητα και την ασφάλεια των εμπορικών ροών. Το 2024, συμπληρώνει, οι ελληνικές εξαγωγές προς τη Βουλγαρία διαμορφώθηκαν σε 2,95 δισ. ευρώ, αντιπροσωπεύοντας περίπου 5,9% των συνολικών ελληνικών εξαγωγών, γεγονός που κατατάσσει τη χώρα στις κορυφαίες αγορές προορισμού ελληνικών προϊόντων.
«Οι μεγαλύτερες ωφέλειες», επισημαίνει ο κ. Διαμαντίδης, «αναμένονται σε κλάδους με ήδη ισχυρή εξαγωγική παρουσία. Τα ορυκτά καύσιμα, λόγω του μεγάλου όγκου συναλλαγών και των χαμηλών περιθωρίων κέρδους, επωφελούνται άμεσα από τη μείωση του χρηματοοικονομικού κόστους και τους ταχύτερους διακανονισμούς σε ευρώ. Ο κλάδος των τροφίμων και ποτών ενισχύεται από τη σταθερότητα τιμών και τη διευκόλυνση μακροχρόνιων συμβολαίων με την οργανωμένη λιανική. Παράλληλα, τα βιομηχανικά προϊόντα, τα δομικά υλικά και τα χημικά, καθώς και τα μηχανήματα, ωφελούνται από τη χαμηλότερη χρηματοδότηση επενδύσεων και τη νομισματική σταθερότητα, που αυξάνουν τη ζήτηση για ενδιάμεσα και κεφαλαιουχικά αγαθά. Συνολικά, το ευρώ ενισχύει την ανταγωνιστικότητα κλάδων, όπου η Ελλάδα διαθέτει εμπειρία, εγγύτητα και ανεπτυγμένες εφοδιαστικές αλυσίδες».
Σε ερώτημα για το πώς πρέπει να προετοιμαστούν οι ελληνικές εξαγωγικές επιχειρήσεις για να αξιοποιήσουν την ευκαιρία, αλλά και ν’ αντιμετωπίσουν τον ανταγωνισμό, ο κ. Διαμαντίδης σημειώνει ότι η υιοθέτηση του ευρώ αναμένεται πράγματι να αυξήσει σημαντικά το επενδυτικό και εμπορικό ενδιαφέρον για τη βουλγαρική αγορά από επιχειρήσεις ολόκληρης της ΕΕ. «Οι ελληνικές εξαγωγικές επιχειρήσεις οφείλουν να κεφαλαιοποιήσουν το υφιστάμενο προβάδισμά τους, επενδύοντας συστηματικά στην ποιότητα, στις διεθνείς πιστοποιήσεις και στην υψηλότερη προστιθέμενη αξία των προϊόντων τους. Παράλληλα, απαιτείται ενίσχυση των δικτύων διανομής, σύναψη μακροχρόνιων συνεργασιών και ενεργή εμπορική παρουσία στη χώρα», λέει.
Το παράθυρο ευκαιρίας και ο ανταγωνισμός για τις εμπορευματικές μεταφορές
Την ανάπτυξη θυγατρικών ή και hubs ελληνικών επιχειρήσεων στη Βουλγαρία, καθώς και τη συμμετοχή τους σε κοινοπραξίες έργων logistics και υποδομών, διευκολύνει η ένταξη της χώρας στην ευρωζώνη, όπως επισημαίνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Logistics Βορείου Ελλάδος (EELBE) δρ Δημήτρης Τσιτσάμης. Παράλληλα, εκτιμά, δεν αποκλείεται να ενισχυθεί ο ρόλος της Ελλάδας ως logistics gateway (πύλη εφοδιαστικής αλυσίδας) της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, καθώς η ένταξη της Βουλγαρίας στην Ευρωζώνη μειώνει το επενδυτικό ρίσκο και διευκολύνει τη χρηματοδότηση έργων μεταφορών και logistics, κάτι που σε συνδυασμό με τη βελτίωση των διασυνοριακών ροών, μπορεί να επιταχύνει αναβαθμίσεις υποδομών και να αναβαθμίσει την προοπτική της Ελλάδας σε αυτό το πεδίο.
«Η εξέλιξη αυτή, ωστόσο, δεν εγγυάται από μόνη της την επιτυχία. Αν δεν επιταχυνθούν τα εγχώρια έργα υποδομών –ιδίως στον σιδηρόδρομο και τα διατροπικά συστήματα– και αν δεν αρθούν χρόνιες θεσμικές και διοικητικές αγκυλώσεις, μέρος των ωφελειών μπορεί να κατευθυνθεί βορειότερα. Παρ’ όλα αυτά, πρόκειται για ένα σαφές παράθυρο ευκαιρίας που, εφόσον αξιοποιηθεί στρατηγικά, μπορεί να εδραιώσει τη χώρα ως κρίσιμο κόμβο εφοδιαστικής αλυσίδας στα Βαλκάνια και τη Νοτιοανατολική Ευρώπη», εκτιμά.
Προσθέτει ότι η ένταξη της Βουλγαρίας στην Ευρωζώνη από τις αρχές του 2026 εκτιμάται ότι θα επηρεάσει ουσιαστικά τις εμπορευματικές ροές στη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Η υιοθέτηση του ευρώ μειώνει το συναλλακτικό κόστος, αυξάνει τη διαφάνεια και ενισχύει την ελκυστικότητα της βουλγαρικής αγοράς για διεθνείς επενδύσεις σε αποθήκες, διαμετακομιστικά κέντρα και υπηρεσίες τρίτων παρόχων logistics (3PL).
Το αποτέλεσμα είναι αυξημένος όγκος μεταφορών, αλλά και εντονότερος ανταγωνισμός, κυρίως στο οδικό freight (φορτίο) και στις διασυνοριακές γραμμές» λέει και συμπληρώνει ότι, στο σκηνικό αυτό, οι Έλληνες μεταφορείς καλούνται να κινηθούν άμεσα και στρατηγικά: «Το παραδοσιακό μοντέλο μεταφοράς “ανά χιλιόμετρο” δεν επαρκεί πλέον. Απαιτείται επένδυση σε ολοκληρωμένες υπηρεσίες logistics, ψηφιοποίηση, αξιοπιστία και σαφή επίπεδα εξυπηρέτησης. Η μείωση χρόνου και κόστους transit προς την Κεντρική Ευρώπη, μέσω καλύτερου σχεδιασμού και 0διατροπικών λύσεων, μπορεί να αποτελέσει κρίσιμο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα» σημειώνει.
Οι ανησυχίες για τον πληθωρισμό και την πολιτική αστάθεια
Ως προς το ενδεχόμενο να εκδηλωθούν πληθωριστικές πιέσεις, που θα μειώσουν την αγοραστική δύναμη των Βούλγαρων, περιορίζοντας -έστω προσωρινά- τη δυνατότητα αγοράς ξένων προϊόντων, ο πρόεδρος του ΣΕΒΕ, Σίμος Διαμαντίδης, αναγνωρίζει ότι οι ανησυχίες για πληθωριστικές πιέσεις κατά τη μετάβαση στο ευρώ είναι εύλογες, με δεδομένες και προηγούμενες εμπειρίες, όπως αυτή της Ελλάδας. Βραχυπρόθεσμα, εκτιμά, ενδέχεται να υπάρξουν περιορισμένες προσαρμογές τιμών σε επιμέρους αγαθά και υπηρεσίες, χωρίς όμως να αναμένονται γενικευμένες πληθωριστικές πιέσεις, γεγονός που θα μπορούσε να επηρεάσει προσωρινά την αγοραστική δύναμη των Βούλγαρων καταναλωτών και κατ’ επέκταση τη ζήτηση εισαγόμενων προϊόντων. «Ωστόσο, σήμερα υπάρχει μεγαλύτερη ευρωπαϊκή εμπειρία, αυστηρότερο πλαίσιο εποπτείας και καλύτερη ενημέρωση των πολιτών. Μεσομακροπρόθεσμα, η νομισματική σταθερότητα και η ενίσχυση της εμπιστοσύνης στην οικονομία αναμένεται να στηρίξουν την κατανάλωση και τις εμπορικές ροές», λέει.
Η κυβέρνηση της Βουλγαρίας, υπό τον πρωθυπουργό Ρόζεν Ζελιάζκοφ, παραιτήθηκε στις 11 Δεκεμβρίου 2025, έπειτα από εβδομάδες μαζικών διαδηλώσεων κατά της οικονομικής πολιτικής (με αφορμή την παρουσίαση του προϋπολογισμού του 2026) και της διαφθοράς. Φοβίζει τους Έλληνες επιχειρηματίες ο παράγοντας της πολιτικής αστάθειας; Κατά τον κ. Διαμαντίδη, πράγματι υπάρχουν εύλογες ανησυχίες στους εξαγωγείς. Ωστόσο, «η πολιτική αστάθεια δεν είναι νέο φαινόμενο στη χώρα και, μέχρι σήμερα, δεν έχει ανακόψει ουσιαστικά τις εμπορικές ροές. Η ευρωπαϊκή πορεία, το θεσμικό πλαίσιο της ΕΕ και ο στόχος υιοθέτησης του ενιαίου νομίσματος λειτουργούν ως ισχυροί παράγοντες συνέχειας και πειθαρχίας στην οικονομική πολιτική. Για τις ελληνικές επιχειρήσεις, η προσεκτική αξιολόγηση κινδύνου, η διαφοροποίηση συνεργασιών και η μακροπρόθεσμη στρατηγική παραμένουν τα βασικά εργαλεία διαχείρισης της αβεβαιότητας», καταλήγει.
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του Βουλγαρο-Ελληνικού Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου (BHCCI) Σάββας Καραφυλλίδης σημειώνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ότι το να εισέρχεται μια χώρα στην ευρωζώνη με υπηρεσιακή κυβέρνηση δεν είναι ό,τι καλύτερο, δεδομένου ότι ειδικά τους πρώτους μήνες έπειτα από την εισδοχή της στη ζώνη του ευρώ, οι ελεγκτικοί μηχανισμοί θα πρέπει να λειτουργούν «ρολόι» για την εποπτεία της εσωτερικής αγοράς. Αυτό βέβαια δεν σημαίνει ότι και οι μηχανισμοί μιας υπηρεσιακής κυβέρνησης δεν θα ασκήσουν επαρκή έλεγχο («άλλωστε έγινε πολύ σοβαρή προεργασία επί χρόνια για την είσοδο στη νομισματική ένωση») ξεκαθαρίζει, αλλά σίγουρα το βέλτιστο θα ήταν να διοικούσε μια μόνιμη κυβέρνηση.
Σε σχέση με τον πληθωρισμό εκτιμά ότι οι πιέσεις θα είναι πιθανώς προσωρινές και μικρής κλίμακας. «Η Ελλάδα μπήκε στην ευρωζώνη με τη “δύσκολη” ισοτιμία των 340,75 δραχμών ανά ευρώ. Η ιστοτομία δεν είναι τόσο δύσκολη για τη Βουλγαρία, όπου ορίστηκε στο 1,95 λέβα προς ένα ευρώ. Περιμένουμε μικρή άνοδο του πληθωρισμού, γιατί ενδέχεται να υπάρξουν κάποιες στρογγυλοποιήσεις από το 1,95 προς το δύο κι άρα άνοδος τιμών. Επίσης, την αγοραστική δύναμη των Βουλγάρων αποκλείεται να επηρεάσει έστω κατά το επόμενο τρίμηνο και ο ψυχολογικός παράγοντας. Τα 40.000 λέβα στον λογαριασμό μισθοδοσίας τους θα γίνουν ξαφνικά 20.000 ευρώ και ιδίως τους πρώτους μήνες, αυτό πιθανώς θα μετρήσει αρνητικά ψυχολογικά (παρότι είναι το ίδιο εισόδημα) και ίσως καμφθεί για λίγο η κατανάλωση», εκτιμά ο κ. Καραφυλλίδης.
Προσθέτει ότι εδώ και χρόνια η Βουλγαρία είχε «κλειδώσει» την ισοτομία του λέβα και όλες οι συναλλαγές στο εξωτερικό γίνονταν ουσιαστικά σε ευρώ, οπότε στο κομμάτι των εξαγωγών δεν αναμένεται να αλλάξει κάτι ιδιαίτερα. «Όμως, στην εσωτερική αγορά θα δούμε αλλαγές. Πχ. μια ελληνική επιχείρηση, που έχει ιδρύσει μια εταιρεία με έδρα τη Σόφια, μπορεί να συναλλασσόταν σε ευρώ όταν έκανε εξαγωγές, αλλά πλήρωνε τη μισθοδοσία, τους προμηθευτές της και τους φόρους προς το δημόσιο σε λέβα, το οποίο χρησιμοποιούταν για όλες τις καθημερινές συναλλαγές. Αυτές οι συναλλαγές πλέον διευκολύνονται σημαντικά με το ευρώ», λέει, ενώ προσθέτει πως σε ό,τι αφορά τα ακίνητα, η ήδη αυξημένη διάθεση των Βούλγαρων για αγορά ακινήτων στην Ελλάδα πιθανώς θα παραμείνει αναλλοίωτη.
Υπενθυμίζεται πως, σύμφωνα με πρόσφατο σημείωμα του Γραφείου Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων (ΟΕΥ) της ελληνικής πρεσβείας στη Σόφια, σχεδόν το ήμισυ (45%) των εξαγωγών της Βουλγαρίας κατευθύνονται ήδη προς χώρες της ζώνης του ευρώ, ενώ σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ), οι μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις θα εξοικονομήσουν περίπου 500 εκατ. ευρώ ετησίως μόνον από την άρση του κόστους μετατροπής συναλλαγών. Σε μια οικονομία όπως η βουλγαρική, όπου σχεδόν μία στις δύο θέσεις εργασίας εξαρτάται από την εξωτερική ζήτηση, το ευρώ εκτιμάται ότι θα ενισχύσει σημαντικά τον τουρισμό και θα διευκολύνει τους Βούλγαρους κατασκευαστές στις συναλλαγές τους με την Ευρώπη και τον υπόλοιπο κόσμο._
ΑΠΕ-ΜΠΕ/Αλεξάνδρα Γούτα












