Γράφει η Νινόν Δημητριάδου – Καμπούρη
Μια ποίηση που καίει, μα και «γιατρεύει με τις στάχτες της», στο 9ο βιβλίο του ποιητή, που φέρνει τον αναγνώστη κοντά, όχι μόνο στον ποιητή, αλλά και στον εαυτό του, βάζοντας τον απέναντι στον καθρέφτη του. «Είναι δυστυχία το μέλλον να μην έχει παρόν» λες και δακρύζω γιατί νοιώθω ότι δεν είμαι ασυντρόφευτη σ’ αυτό τον πόνο, την οργή της «επιλεκτικής χρεοκοπίας».
Από το βιβλίο αυτό, αναδύεται πάλι ο Τσέχος που ψηλά πετά ελεύθερος, βλέπει τα πάντα και με μια ποίηση υπέροχη θωπεύει ό,τι όμορφο και φτύνει κατάμουτρα ότι κάνει την ψυχή του να « πονά θέσμια», διαπιστώνοντας πως «χόρευαν σπουδαία οι Έλληνες, τα ωραιότερα λάθη φορώντας» και γράφει για τις « εξεγερμένες πλατείες της Ημαθίας».
Πόσες εικόνες που πικρά χαμογελούν σ’ ένα και μόνο ποίημα, το « Χωράφι στη Μπάρα». Τι να μου πρωτ’ αρέσει; Οι «χαμένοι ενικοί», οι… «Αιμοσπερμίες» κι’ όλα όσα «στην ποίηση χρωστάς»;
Κι η λαλιά του Πόντου που, κι όταν δεν την καταλαβαίνω ακόμη, μου φέρνει περηφάνεια, μια Ελλάδα που αξίζει «βροχές αγάπης».
Πολλοί οι στίχοι που απομονώνω για να τους θυμάμαι, γιατί είναι αλήθειες, που όσο πιο μεγάλες, τόσο πιο απλά ειπωμένες:
«…από πολύ νωρίς πεθαίνουμε.
Ο βέρος θάνατος μόνον υπογραφέας»!
Ο Ηλίας Τσέχος ενώνει τις εμπειρίες του, την τρυφερότητα με τη σκληράδα, τον λυρισμό, με το απόλυτο ξεγύμνωμα της αλήθειας ( και του ψέματος):
«Σ’ αυλές χαρωπές
τ’ αγριολούλουδα
κρυφοστεριώνουν» (τι όμορφη λέξη!)
αλλά και
«Οι προδοσίες
σε κλήσεις κινητών
πώς φωσφορίζουν»
Όψεις της ζωής, όψεις του ποιητή που δεν φορά μάσκα, γράφει όπως υπαγορεύει η ψυχή του ( τυχερός που την ακούει)… και γράφει αγαπημένα και είθε «οι χαρές σου, πάντα να αρνούνται να λυπηθούν»
