
Γράφει ο Β. Κωνσταντινόπουλος
Η υπογεννητικότητα, η φυγή των νέων και η ερήμωση της υπαίθρου δεν είναι πλέον μια μελλοντική απειλή. Είναι μια πραγματικότητα που απαιτεί άμεσες πολιτικές αποφάσεις.
Το δημογραφικό αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για το μέλλον της χώρας. Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ είναι αποκαλυπτικά: το 2025 καταγράφηκαν μόλις 65.618 γεννήσεις, έναντι 121.841 θανάτων. Δηλαδή, σχεδόν δύο άνθρωποι χάνονται για κάθε παιδί που γεννιέται. Παράλληλα, σύμφωνα με την «Καθημερινή», οι γεννήσεις μειώθηκαν περίπου 42% από το 2009 έως το 2024. Οι συνέπειες φαίνονται ήδη στα σχολεία μέσα σε τρία σχολικά χρόνια χάθηκαν περίπου 21.000 μαθητές, ενώ καταργήθηκαν δεκάδες σχολικές μονάδες. Σε πολλές περιοχές της Ελλάδας υπάρχουν ήδη χωριά χωρίς σχολεία, με ελλείψεις γιατρών και ελάχιστες προοπτικές για τους νέους.
Η Ημαθία δεν αποτελεί εξαίρεση
Η ίδια πραγματικότητα αποτυπώνεται και στην Ημαθία. Η «Καθημερινή», σε έρευνά της για τη δημογραφική συρρίκνωση, αναφέρεται στον Δήμο Νάουσας, ο οποίος έχει χάσει περίπου το 7% του πληθυσμού του, ενώ η πόλη της Νάουσας περίπου το 5,5%. Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η εικόνα στα χωριά των Πιερίων, στον πρώην Δήμο Μακεδονίδος, Ριζώματα, Σφηκιά, Δάσκιο, Πολυδένδρι και Χαράδρα αντιμετωπίζουν έντονη πληθυσμιακή υποχώρηση.
Σύμφωνα με την απογραφή, η περιοχή από 1.646 κατοίκους το 2011 έπεσε στους 1.263 το 2021, χάνοντας σχεδόν το ένα τέταρτο του πληθυσμού της μέσα σε μία δεκαετία. Πίσω από τους αριθμούς βρίσκονται νέοι που έφυγαν, οικογένειες που δεν δημιουργήθηκαν και χωριά που δυσκολεύονται να κρατήσουν ζωντανή την καθημερινότητά τους.
Χρειάζεται σχέδιο, όχι μόνο επιδόματα
Η δημιουργία του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας ήταν ένα θετικό και αναγκαίο θεσμικό βήμα. Ωστόσο, η ύπαρξη ενός υπουργείου και οι οικονομικές ενισχύσεις από μόνες τους δεν αρκούν. Ένα νέο ζευγάρι χρειάζεται εργασία, αξιοπρεπές εισόδημα, προσιτή κατοικία και ασφάλεια για το μέλλον.
Απαιτείται ένα ολοκληρωμένο εθνικό σχέδιο με:
- Ισχυρότερη οικονομική στήριξη της οικογένειας, με φορολογικές ελαφρύνσεις ανάλογα με τον αριθμό των παιδιών και ουσιαστική ενίσχυση των τρίτεκνων και πολύτεκνων.
- Προσιτή κατοικία για τα νέα ζευγάρια, με αξιοποίηση κλειστών κατοικιών και κίνητρα εγκατάστασης σε μικρές πόλεις και χωριά.
- Ειδικά κίνητρα για την περιφέρεια, ώστε νέοι επαγγελματίες, επιστήμονες και οικογένειες να μπορούν να ζήσουν και να εργαστούν στον τόπο τους.
- Στήριξη των βασικών δημόσιων υπηρεσιών, με σχολεία, γιατρούς, παιδικούς σταθμούς και αξιόπιστες συγκοινωνίες.
- Αναγέννηση της αγροτικής οικονομίας, με στήριξη των νέων αγροτών, μείωση του κόστους παραγωγής και ενίσχυση της μεταποίησης.
- Καλύτερη ισορροπία εργασίας και οικογένειας, με ολοήμερα σχολεία, περισσότερες δομές φροντίδας και ουσιαστική προστασία των εργαζόμενων γονέων.
Κάθε δήμος χρειάζεται επίσης το δικό του δημογραφικό σχέδιο, προσαρμοσμένο στις ανάγκες των χωριών και των μικρών πόλεων.
Η Ελλάδα χρειάζεται παιδιά και ζωντανή ύπαιθρο
Το δημογραφικό δεν είναι υπόθεση μιας κυβέρνησης ή μιας εκλογικής περιόδου. Είναι ζήτημα εθνικής επιβίωσης και απαιτεί συνέχεια, σχέδιο και αποτελέσματα. Όταν κλείνει ένα σχολείο, χάνεται ένα κομμάτι της ζωής του χωριού. Όταν φεύγει μια νέα οικογένεια, χάνεται ένα κομμάτι από το μέλλον του τόπου. Δεν θέλουμε μια Ελλάδα που απλώς μετρά κάθε χρόνο λιγότερες γεννήσεις και περισσότερα άδεια χωριά. Θέλουμε μια Ελλάδα που δίνει στους νέους λόγους να μείνουν, να δημιουργήσουν οικογένεια και να χτίσουν το μέλλον τους στον τόπο τους. Γιατί η Ελλάδα δεν μπορεί να έχει μέλλον, αν δεν έχει παιδιά και η ύπαιθρος δεν μπορεί να επιβιώσει, αν την αφήσουμε να σβήσει.
Βασίλης Κωνσταντινόπουλος
Πολιτευτής Ελληνικής Λύσης











