Μιλώντας στο 32nd Annual Conference of Medicines for Europe που συνδιοργανώνεται με την Ελληνική Ένωση Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων, ο υπουργός Επικρατείας Άκης Σκέρτσος και εκπροσωπώντας τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη ξεκίνησε με ένα ερώτημα σχετικά με τη σημερινή κατάσταση της ελληνικής οικονομίας.
«Η κυβέρνησή μας ανέλαβε τη διακυβέρνηση το 2019, πριν από επτά χρόνια, όταν η Ελλάδα βρισκόταν ακόμη υπό καθεστώς οικονομικής εποπτείας, χωρίς επενδυτική βαθμίδα και με ιδιαίτερα υψηλό δημόσιο χρέος λόγω της κρίσης της προηγούμενης δεκαετίας. Αν τότε ερχόμουν και σας έλεγα ότι σε έξι χρόνια ο Έλληνας Υπουργός Οικονομικών θα ηγείται του Eurogroup, του κορυφαίου οργάνου λήψης αποφάσεων για τις ευρωπαϊκές οικονομικές πολιτικές το 2025, θα με πιστεύατε ή θα θεωρούσατε ότι είχα χάσει τα λογικά μου;» ανέφερε χαρακτηριστικά και συνέχισε:
«Είμαι βέβαιος ότι τότε θα πιστεύατε πως είχα χάσει τα λογικά μου και ότι σε καμία περίπτωση μια χώρα που για χρόνια θεωρούνταν το ”μαύρο πρόβατο” της Ευρώπης δεν θα μπορούσε να καθοδηγεί την ευρωπαϊκή οικονομική πολιτική. Κι όμως, η σημερινή πραγματικότητα είναι ότι ο Έλληνας υπουργός Οικονομικών προεδρεύει του Eurogroup από τον περασμένο Δεκέμβριο, ότι η Ελλάδα έχει λάβει 24 αναβαθμίσεις πιστοληπτικής αξιολόγησης και αποτελεί πλέον έναν αξιόπιστο επενδυτικό προορισμό. Η πραγματικότητα είναι ότι μέχρι το τέλος του 2026 η Ελλάδα δεν θα είναι πλέον η πιο υπερχρεωμένη χώρα της Ευρώπης και ότι τα τελευταία χρόνια αναπτύσσεται συστηματικά ταχύτερα και ισχυρότερα από τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, προσελκύοντας αριθμούς-ρεκόρ εγχώριων και ξένων άμεσων επενδύσεων.
Όλα αυτά δεν συνέβησαν τυχαία ούτε με τον αυτόματο πιλότο στη θέση του οδηγού. Συνέβησαν χάρη στη δέσμευσή μας για συνετές δημοσιονομικές πολιτικές που παράγουν ιστορικά δημοσιονομικά πλεονάσματα, βασισμένα στη μείωση της φορολογίας κεφαλαίου και εργασίας και στην αύξηση της φορολογικής συμμόρφωσης. Συνέβησαν χάρη σε ένα πιο φιλικό επιχειρηματικό περιβάλλον, με λιγότερη γραφειοκρατία για τις επιχειρήσεις, σε μια φιλόδοξη και δυναμική ψηφιοποίηση του κράτους και της οικονομίας, καθώς και σε μια συνολικά θετική ατζέντα που παρέχει οικονομικά κίνητρα για την προσέλκυση νέων επενδύσεων και την προώθηση της καινοτομίας. Αυτή είναι η ”συνταγή” -αν υπάρχει κάτι τέτοιο- που θα προτείναμε στους Ευρωπαίους εταίρους μας και στην ευρωπαϊκή οικονομία συνολικά για βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη».
Ακολούθως ο υπουργός Επικρατείας παρατήρησε ότι «τα τελευταία χρόνια η Ευρώπη βρέθηκε αντιμέτωπη με μια σειρά κρίσεων που ανέδειξαν μια θεμελιώδη πραγματικότητα: η υγειονομική ασφάλεια, η βιομηχανική παραγωγή, η τεχνολογική καινοτομία και η οικονομική ανταγωνιστικότητα δεν μπορούν πλέον να αντιμετωπίζονται ως ξεχωριστές πολιτικές προτεραιότητες. Αποτελούν βαθιά αλληλένδετες διαστάσεις της ίδιας στρατηγικής πρόκλησης για την ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία» Και σημείωσε:
«Ως Ευρωπαίοι καλούμαστε να απαντήσουμε σε τρία θεμελιώδη, υπαρξιακά ερωτήματα:
- Θέλουμε να είμαστε παραγωγοί ή καταναλωτές αγαθών και υπηρεσιών;
- Θέλουμε να είμαστε καινοτόμοι ή απλώς ρυθμιστές προϊόντων που παράγονται εκτός Ευρώπης;
- Θέλουμε να ηγούμαστε και να καθοδηγούμε τη δημόσια συζήτηση, για παράδειγμα σχετικά με την τεχνητή νοημοσύνη και τις νέες τεχνολογίες, ή να καθόμαστε στο πίσω κάθισμα παρακολουθώντας άλλους να καθορίζουν τη μοίρα μας και την τεχνολογική πρόοδο;
Η απάντησή μας ως κυβέρνηση της Ελλάδας είναι σαφής: πρέπει να είμαστε οι οδηγοί της μοίρας μας. Πρέπει να είμαστε καινοτόμοι παραγωγοί και όχι απλώς παθητικοί ρυθμιστές και καταναλωτές. Ασφαλώς οφείλουμε να επιλέγουμε με σοφία τις ρυθμιστικές μας παρεμβάσεις, όμως πρωτίστως οφείλουμε να παράγουμε και να καινοτομούμε εδώ, στην Ευρώπη». Σημείωσε πως στο επίκεντρο αυτής της πρόκλησης βρίσκεται ο φαρμακευτικός τομέας και συνέχισε: «Η Ευρώπη σήμερα αντιμετωπίζει την επείγουσα ανάγκη να ενισχύσει την παραγωγική της βάση, να μειώσει τις στρατηγικές εξαρτήσεις, να διασφαλίσει τον εφοδιασμό με κρίσιμα φάρμακα και να δημιουργήσει τις συνθήκες ώστε η καινοτομία να παραμείνει και να αναπτυχθεί εντός της Ευρώπης.
Όμως η συζήτηση για το μέλλον του φαρμακευτικού κλάδου είναι ταυτόχρονα και συζήτηση για το μέλλον της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας, όπως εύστοχα επισημαίνουν οι εκθέσεις Ντράγκι και Λέτα. Ζούμε σε μια εποχή κατά την οποία οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Κίνα ακολουθούν ολοένα και πιο φιλόδοξες βιομηχανικές στρατηγικές, κινητοποιώντας τεράστιους πόρους για την προσέλκυση επενδύσεων, την ενίσχυση της παραγωγικής δυναμικότητας και την ηγεσία στις τεχνολογίες του μέλλοντος. Ο παγκόσμιος ανταγωνισμός δεν καθορίζεται πλέον μόνο από το κόστος παραγωγής. Καθορίζεται όλο και περισσότερο από την ικανότητα προσέλκυσης ταλέντου, κεφαλαίων, έρευνας και καινοτομίας.
Η Ευρώπη διαθέτει εξαιρετικά πλεονεκτήματα: πανεπιστήμια παγκόσμιας κλάσης, υψηλού επιπέδου επιστημονικό δυναμικό και μια μακρά βιομηχανική παράδοση. Η πρόκληση που έχουμε μπροστά μας είναι να μετατρέψουμε αυτά τα πλεονεκτήματα σε παραγωγική δυναμικότητα, επενδύσεις και βιώσιμη ανάπτυξη εντός της Ευρώπης. Η ανταγωνιστικότητα δεν αποτελεί εναλλακτική του ευρωπαϊκού κοινωνικού μοντέλου. Αποτελεί προϋπόθεση για τη διατήρησή του. Και ο φαρμακευτικός τομέας αντιπροσωπεύει έναν από τους πλέον ελπιδοφόρους τομείς στους οποίους η Ευρώπη μπορεί να αποδείξει ότι η καινοτομία, η βιομηχανική αριστεία, η κοινωνική συνοχή και η οικονομική ευημερία μπορούν να προχωρούν μαζί».
Αναφερόμενος ειδικότερα στην Ελλάδα επισήμανε πως σε αυτή τη συνολική ευρωπαϊκή προσπάθεια, έχει αναλάβει έναν ολοένα σημαντικότερο ρόλο. «Τα τελευταία χρόνια η χώρα μας έχει αναδειχθεί σε έναν από τους κορυφαίους φαρμακευτικούς παραγωγικούς κόμβους της Ευρώπης. Σήμερα η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις πέντε μεγαλύτερες βάσεις παραγωγής γενοσήμων και φαρμάκων υψηλής προστιθέμενης αξίας στην Ευρώπη. Οι ελληνικές φαρμακευτικές εταιρείες εξάγουν φάρμακα σε περισσότερες από 170 χώρες παγκοσμίως, ενώ μόνο τα τελευταία χρόνια έχουν υλοποιηθεί παραγωγικές επενδύσεις που υπερβαίνουν τα 1,8 δισεκατομμύρια ευρώ.
Οι επενδύσεις αυτές έχουν ενισχύσει την παραγωγική δυναμικότητα, έχουν διευρύνει τις ερευνητικές υποδομές και έχουν ενδυναμώσει τη θέση της Ελλάδας ως αξιόπιστου εταίρου στην ευρωπαϊκή φαρμακευτική αλυσίδα αξίας. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το φαρμακευτικό και καινοτομικό οικοσύστημα που αναπτύσσεται σε ολόκληρη την Ελλάδα, από την Αθήνα έως την Τρίπολη και πέρα από αυτήν. Σήμερα η Ελλάδα οικοδομεί ένα ολοκληρωμένο φαρμακευτικό και καινοτομικό σύμπλεγμα, το οποίο υποστηρίζεται από σημαντικές επενδύσεις σε προηγμένες παραγωγικές εγκαταστάσεις, βιοτεχνολογία, έρευνα και ανάπτυξη ανθρώπινου δυναμικού.
Η εμπειρία αυτή αποδεικνύει πώς τα περιφερειακά βιομηχανικά οικοσυστήματα μπορούν να συμβάλλουν άμεσα στους στόχους της Φαρμακευτικής Στρατηγικής για την Ευρώπη, της Ευρωπαϊκής Ένωσης Υγείας και της ευρύτερης βιομηχανικής ατζέντας της Ευρώπης. Μια φαρμακευτική μονάδα παραγωγής στην Ελλάδα ή οπουδήποτε αλλού στην Ευρώπη δεν αποτελεί απλώς μια επένδυση σε μια χώρα.
Αποτελεί επένδυση στην ανθεκτικότητα της Ευρώπης. Επένδυση στην ασφάλεια εφοδιασμού κρίσιμων φαρμάκων. Τα τελευταία χρόνια μάς δίδαξαν ένα κρίσιμο μάθημα. Η ασφάλεια δεν αφορά μόνο τα σύνορα, την άμυνα ή την ενέργεια. Αφορά επίσης τη διασφάλιση της πρόσβασης σε βασικά αγαθά όταν οι πολίτες τα χρειάζονται περισσότερο. Η πανδημία, οι γεωπολιτικές εντάσεις και οι διαταραχές στις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού κατέδειξαν ότι η πρόσβαση στα φάρμακα αποτελεί πλέον ζήτημα στρατηγικής ασφάλειας.
Γι’ αυτό η ευρωπαϊκή συζήτηση για τη στρατηγική αυτονομία δεν μπορεί να περιορίζεται στην άμυνα και την ενέργεια. Πρέπει να περιλαμβάνει και την υγεία. Πρέπει να περιλαμβάνει τη φαρμακευτική παραγωγή, τη βιοτεχνολογία, τις δραστικές φαρμακευτικές ουσίες και τις ανθεκτικές ευρωπαϊκές αλυσίδες εφοδιασμού. Μια Ευρώπη που δεν μπορεί να παράγει τα φάρμακα που χρειάζονται οι πολίτες της δεν μπορεί να θεωρηθεί πραγματικά στρατηγικά αυτόνομη. Η ενίσχυση της ευρωπαϊκής φαρμακευτικής παραγωγικής ικανότητας δεν αποτελεί απλώς επιλογή βιομηχανικής πολιτικής. Αποτελεί επένδυση στην ευρωπαϊκή κυριαρχία, την ανθεκτικότητα και την ασφάλεια».
Σύμφωνα με τον υπουργό Επικρατείας, η Ελλάδα απέδειξε ότι το κατάλληλο πλαίσιο πολιτικής μπορεί να κινητοποιήσει επενδύσεις και να ενισχύσει τη βιομηχανική παραγωγή. «Μέσω καινοτόμων εργαλείων, όπως ο μηχανισμός συμψηφισμού επενδυτικών δαπανών με το clawback, δημιουργήσαμε κίνητρα που ενθαρρύνουν τις παραγωγικές επενδύσεις, ενισχύουν την ανταγωνιστικότητα και ευθυγραμμίζουν τις εθνικές προτεραιότητες με τους ευρύτερους ευρωπαϊκούς στόχους. Παράλληλα, η ίδια η Ελλάδα έχει εξελιχθεί σε έναν ελκυστικό επενδυτικό προορισμό.
Σήμερα η Ελλάδα δεν είναι απλώς ένας τόπος παραγωγής. Είναι ένας αξιόπιστος ευρωπαϊκός προορισμός για επενδύσεις υψηλής προστιθέμενης αξίας. Προσφέρει πολιτική σταθερότητα, στρατηγική γεωγραφική θέση, υψηλά καταρτισμένο ανθρώπινο δυναμικό, σύγχρονες υποδομές και ένα οικοσύστημα που στηρίζει την καινοτομία, την έρευνα και την επιχειρηματικότητα. Για τον λόγο αυτό, θα ήθελα σήμερα να απευθύνω ένα σαφές μήνυμα στη διεθνή φαρμακευτική κοινότητα: Η Ελλάδα είναι ανοιχτή στις επενδύσεις. Είμαστε έτοιμοι να υποδεχτούμε νέες παραγωγικές μονάδες, νέα ερευνητικά κέντρα και νέες συνεργασίες στους τομείς της βιοτεχνολογίας, των προηγμένων θεραπειών και των τεχνολογιών υγείας» σημείωσε ο κ. Σκέρτσος και συνέχισε:
Καθώς προετοιμαζόμαστε για την ελληνική Προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης το 2027, βλέπουμε μια σημαντική ευκαιρία να προωθήσουμε ακριβώς αυτή την ατζέντα.
Μια ατζέντα που βασίζεται σε τέσσερις αλληλένδετες προτεραιότητες:
- πρόσβαση σε οικονομικά προσιτά και υψηλής ποιότητας φάρμακα,
- ισχυρότερη ευρωπαϊκή παραγωγική βάση,
- τεχνολογική και επιστημονική πρωτοπορία,
- και στρατηγική αυτονομία σε κρίσιμους τομείς.
«Θέλουμε μια Ευρώπη που να παραμένει παγκόσμιος ηγέτης όχι μόνο στην καινοτομία αλλά και στην παραγωγή. Μια Ευρώπη που να μην εξαρτάται υπερβολικά από τρίτες χώρες για στρατηγικής σημασίας αγαθά. Μια Ευρώπη που να μετατρέπει την επιστημονική αριστεία σε ανάπτυξη, θέσεις εργασίας και ευημερία για τους πολίτες της.
Κατά τη διάρκεια της προεδρίας μας, η Ελλάδα θα συνεργαστεί στενά με τα κράτη-μέλη, τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα, τη φαρμακοβιομηχανία και την επιστημονική κοινότητα, με στόχο την προώθηση ενός πιο ανθεκτικού, καινοτόμου και ανταγωνιστικού ευρωπαϊκού φαρμακευτικού οικοσυστήματος. Ενός οικοσυστήματος που τελικά υπηρετεί τους Ευρωπαίους πολίτες. Γιατί πιστεύουμε ακράδαντα ότι το μέλλον της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας, της υγειονομικής ασφάλειας και της στρατηγικής αυτονομίας πρέπει να οικοδομηθεί εδώ, στην Ευρώπη. Και η Ελλάδα σκοπεύει να βρίσκεται στην πρώτη γραμμή αυτής της προσπάθειας”, υπογράμμισε κλείνοντας ο Ά. Σκέρτσος.
ΑΠΕ-ΜΠΕ
