Η Ειρήνη και η Λαρίτσα της από τη Ρόδο – Μια σχέση αγάπης χωρίς όρια

Υπάρχουν στιγμές στον δρόμο και στη ζωή  που σε κάνουν να σταματάς, να σκέφτεσαι, να προβληματίζεσαι. Είναι οι εικόνες εκείνες που ξεδιπλώνονται μπροστά σου φανερώνοντάς κάτι μοναδικό και αληθινό. Κάτι ανθρώπινο. Κάτι που μέσα στον θόρυβο της καθημερινότητας μας θυμίζει τι σημαίνει αγάπη, ευθύνη και αξιοπρέπεια.

Η Ειρήνη από τη Ρόδο, κάθε πρωί, λίγο μετά τις 10 βγάζει την αγαπημένη της σκυλίτσα τη Λαρίτσα για βόλτα. Ένα Ντόγκο Αρτζεντίνο, που έχει φθάσει σε ηλικία 15 ετών. Από κουταβάκι δύο μηνών, το έχει μεγαλώσει. Και σε αυτή την ηλικία, έχουν ξεκινήσει ήδη τα σοβαρά προβλήματα υγείας, τα οποία από κοινού αντιμετωπίζουν με αξιοπρέπεια.

20260527 101630 resized

Οι βόλτες πια, γίνονται με ένα ειδικό βοηθητικό καροτσάκι. Παράλυτη στα πίσω πόδια, η Λαρίτσα, συνεχίζει να απολαμβάνει τον πρωϊνό της περίπατο, παρέα με την Ειρήνη που τη μεγάλωσε. Στη γειτονιά που βρίσκεται στην πόλη της Ρόδου, όλοι την ξέρουν και τη χαιρετούν. Κι οι περαστικοί οδηγοί δίνουν χώρο και προτεραιότητα στο μεγαλείο ψυχής που φανερώνεται μπροστά τους.

 «Την αγαπώ τη Λαρίτσα μου, πάρα πολύ. Θέλω να κάνω ό,τι μπορώ για να περνάει καλά, έστω και τώρα που είναι μεγάλη- είπε η Ειρήνη μιλώντας στο ΑΠΕ – ΜΠΕ. Μεγαλώσαμε μαζί. Δύο μηνών ήταν και τώρα πλησιάζει τα 15 χρόνια. Και όπως συμβαίνει συχνά με τα μεγαλόσωμα σκυλιά, τα προβλήματα υγείας εμφανίστηκαν με την ηλικία, κυρίως στα πίσω πόδια. Οι δυσκολίες πολλές. Βιταμίνες, θεραπείες, φάρμακα, επισκέψεις σε κτηνιάτρους, καθημερινή φροντίδα. Κάνω τα  πάντα σε συνεργασία με τον κτηνίατρό μου – και τον ευχαριστώ πολύ που μας βοηθά σε αυτή την δύσκολη φάση.»

20260527 101637 resized

Μέσα από μια τόσο απλή κουβέντα στον δρόμο, από μια εξομολόγηση από καρδιάς της Ειρήνης που δέχθηκε να μιλήσει στο ΑΠΕ – ΜΠΕ, αποτυπώνεται ένα τεράστιο κοινωνικό και διδακτικό μήνυμα. Με πολλούς αποδέκτες.

«Σήμερα ζούμε σε μια εποχή όπου πολλά ζώα αντιμετωπίζονται σαν αντικείμενα – επισήμανε με ξεκάθαρη τοποθέτησή της η Ειρήνη . Τα παίρνουμε όταν είναι μικρά και χαριτωμένα, όταν μας κάνουν παρέα, όταν “βολεύουν” τη ζωή μας. Όταν όμως μεγαλώσουν, αρρωστήσουν ή χρειαστούν περισσότερη φροντίδα, αρκετοί τα εγκαταλείπουν. Οι αριθμοί των αδέσποτων στη χώρα μας παραμένουν δραματικά υψηλοί και πίσω από κάθε εγκατάλειψη υπάρχει μια επιλογή ανθρώπου. Η δική μου επιλογή όπως και εκατοντάδων χιλιάδων άλλων ανθρώπων, είναι διαφορετική: Εγώ τη λέω επιλογή ευθύνης. Δεν το βλέπω σαν σκυλί, το βλέπω σαν το δικό μου παιδί. Και έχω χρέος να σταθώ δίπλα της μέχρι το τέλος.»

20260527 101638 resized

Η Ειρήνη περιέγραψε επίσης πώς είναι να φροντίζει κανείς καθημερινά, τώρα στα δύσκολα, ένα τέτοιο ζώο. Που σε όλη του τη ζωή, προσέφερε χαρά, αφοσίωση και ευτυχία στην ίδια και σε όσους την γνώρισαν.

Η ίδια εξήγησε επίσης πως, ενώ κάποτε σκέφτηκε να αφήσει τη σκυλίτσα της να κάνει κουτάβια, τελικά αποφάσισε να μην το κάνει. «Όταν είδα ότι αυτή η ράτσα βγάζει πολλά προβλήματα, τη στείρωσα αμέσως. Γιατί δεν ξέρω αν αυτό που κάνω εγώ θα το έκανε κι άλλος άνθρωπος» σημείωσε η ίδια.

20260527 101632 resized

Μια κουβέντα, απρόσμενη, που αποκαλύπτει υπευθυνότητα και συνείδηση. Γιατί η φιλοζωία δεν είναι μόνο χάδια και φωτογραφίες στα κοινωνικά δίκτυα. Είναι και δύσκολες αποφάσεις. Είναι η αποφυγή ανεύθυνων γεννών. Είναι η αποδοχή ότι ένα ζώο δεν είναι παιχνίδι ούτε μέσο επίδειξης.

Σε μια κοινωνία που συχνά χάνει πολλές αξίες και αρχές, αυτή η εικόνα είχε κάτι βαθιά ανθρώπινο. Γιατί η αγάπη προς τα ζώα είναι κάτι το μοναδικό, κάτι πολύ πιο βαθύ, που πολλές φορές δεν μπορεί να αποτυπωθεί, με λόγια και εικόνες. Είναι δείγμα πολιτισμού και μιας τεράστιας αγάπης που δεν χωράει σε κανένα πλαίσιο.

20260527 101644 resized

Ο τρόπος που ένας άνθρωπος συμπεριφέρεται σε ένα ανυπεράσπιστο πλάσμα λέει πολλά για τον χαρακτήρα του. Η φροντίδα ενός ηλικιωμένου ή ανάπηρου ζώου απαιτεί χρόνο, υπομονή, χρήματα, ψυχική αντοχή και κυρίως ανιδιοτέλεια. Δεν υπάρχει ανταπόδοση με ανθρώπινους όρους. Υπάρχει μόνο ένας δεσμός εμπιστοσύνης. Και ίσως εκεί, βρίσκεται η μεγαλύτερη αξία.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Μπορεί η φύση να αντιστρέψει την εγκατάλειψη της υπαίθρου; – Δύο ευρωπαϊκές ιστορίες

Μοιράζοντας τον χρόνο του μεταξύ Παρισιού και Νέας Υόρκης ο Νταβίντε Τζουζέπε Κολασάντο δεν σταμάτησε ποτέ να σκέφτεται πώς θα επιστρέψει στην πατρίδα του, την Απουλία, στη Νότια Ιταλία, για να ένα νέο ξεκίνημα. Έχοντας εργαστεί ως καθηγητής και ερευνητής στη σύγχρονη ευρωπαϊκή πολιτιστική ιστορία στο City University της Νέας Υόρκης συνειδητοποίησε ότι κάτι του έλειπε. Τότε αποφάσισε να γυρίσει στον τόπο του, εκεί που γεννήθηκε και μεγάλωσε και να ασχοληθεί με τη γεωργία.

Από την πλευρά της η Φανί Λακρουά πριν 12 χρόνια εγκαταστάθηκε σε ένα μικρό χωριό τής περιοχής Ιζέρ, στους πρόποδες των γαλλικών Άλπεων. Δήμαρχος πλέον του Σατέλ- αν- Τριέβ, κατάφερε να δώσει το έναυσμα για την εφαρμογή μιας πολιτικής που στοχεύει στην αναβίωση της υπαίθρου. Οι ιστορίες τους εκκινούν από διαφορετικές αφετηρίες, οι διαδρομές τους ωστόσο συναντήθηκαν έχοντας έναν κοινό προορισμό, να αναστρέψουν την εγκατάλειψη της υπαίθρου και να ενισχύσουν την ανθεκτικότητα των αγροτικών περιοχών. Μιλώντας στο πλαίσιο της EU Green Week που πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες, μοιράστηκαν και οι δύο τις εμπειρίες τους όχι μόνο για τον τρόπο που μπορεί να προστατευτεί η φύση αλλά πώς θα μπορούσε να συμβάλει καταλυτικά στην επιστροφή των ανθρώπων στην ύπαιθρο, βρίσκοντας προοπτική σε περιοχές που για χρόνια ήταν στο περιθώριο.

GreenWeek3

 

«Πέρασα σχεδόν επτά χρόνια στη Νέα Υόρκη διδάσκοντας ευρωπαϊκή ιστορία. Αλλά μετά αποφάσισα να επιστρέψω, να γυρίσω στην πατρίδα. Ήμουν ευτυχισμένος εκεί. Μου άρεσε πολύ αυτό που έκανα, αλλά κάτι έλειπε. Πολλές φορές αντιλαμβάνεσαι την αξία αυτού που έχεις μόνο όταν το χάνεις. Με άλλα λόγια, ίσως αποκτάς προοπτική μόνο όταν είσαι μακριά από τα πράγματα που αγαπάς. Και αυτό μου συνέβη. Προσπάθησα να γυρίσω εκεί όπου γεννήθηκα, όπου μεγάλωσα, και να ασχοληθώ με τη γεωργία», ανέφερε ο κ. Κολασάντο.

Το 2020 επέστρεψε στην Απουλία δημιουργώντας ένα βιολογικό αγρόκτημα το Bio-Distretto delle Lame, που πήρε το όνομά του από τις Lame, τις ξηρές τραχιές κοιλάδες που διαμορφώνουν το τοπίο και κατευθύνουν τα περιορισμένα νερά της περιοχής προς το έδαφος. «Μέσα από αυτή τη δραστηριότητα και την καθημερινή εργασία, η κοινότητα διερευνά πώς η βιολογική γεωργία, η τοπική ταυτότητα και η συλλογική διακυβέρνηση μπορούν από κοινού να καταστήσουν τις αγροτικές περιοχές πιο ανθεκτικές, ελκυστικές και βιώσιμες», σημειώνει.

«Ήθελα να ”λερώσω” τα χέρια μου με τη βιολογική γεωργία, με την οικολογική γεωργία. Και έτσι ξεκινήσαμε ένα αγρόκτημα», αναφέρει.

Πρόκειται για ένα συλλογικό έργο που ενσωματώνει τη βιολογική γεωργία και τις αγροοικολογικές πρακτικές, την προστασία του νερού, του εδάφους, του αέρα και της βιοποικιλότητας, το αγροτικό τοπίο και την αρχιτεκτονική των ξερολιθιών, τον πολιτισμό, την εκπαίδευση και την κοινωνική καινοτομία. Όπως εξηγεί, το Bio-Distretto delle Lame αναδεικνύει τη γεωργική και πολιτιστική κληρονομιά της Lame Murgiane, βελτιώνει την ποιότητα της παραγωγής και δημιουργεί ένα μοντέλο βιώσιμης ανάπτυξης ριζωμένο στην περιοχή.

Μιλώντας στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων αναφέρεται στις νέες συνθήκες και προκλήσεις που καλούνται να διαχειριστούν λόγω της κλιματικής κρίσης. Όπως τονίζει η συνεργασία και η εκπαίδευση αποτελούν τα «σημεία-κλειδιά» για να υπερβούν τις αντιξοότητες που προκύπτουν. «Θα έδινα προτεραιότητα στην εκπαίδευση για τις νέες πρακτικές που μπορούν να συμβάλλουν και να ενισχύσουν την ανθεκτικότητα της αγροτικής ζωής. Ένα παράδειγμα θα μπορούσε να είναι η αγροδασοκομία ή κάποιες οικολογικές πρακτικές», επισημαίνει. Όπως σημειώνει και στην Ιταλία αλλά και σε άλλες περιοχές της Μεσογείου παρατηρούνται προβλήματα λόγω του όλο και πιο θερμού κλίματος. «Για παράδειγμα είχαμε ένα πρόβλημα με τον παγετό, τον πρόωρο παγετό τον Μάρτιο. Επειδή το κλίμα είναι πιο ζεστό, τα δέντρα ανθίζουν νωρίτερα, και έτσι ο παγετός μπορεί να είναι πιο επικίνδυνος. Κάναμε μια συνάντηση στην οποία οι άνθρωποι ήρθαν σε επαφή και έμαθαν για νέες ποικιλίες δέντρων που μπορούν να αντέξουν, που μπορούν να ανθίσουν αργότερα. Παράλληλα έχουμε ζητήματα με την ανομβρία και την ξηρασία. Έτσι συζητήσαμε τρόπους όπου μπορεί να διατηρηθεί η υγρασία στο έδαφος», αναφέρει χαρακτηριστικά. Σύμφωνα με τον κ. Κολασάντο ιδιαίτερη βαρύτητα πρέπει να δίνεται στη συνεργασία. Στο πλαίσιο αυτό μάλιστα, όπως ανέφερε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, συμμετέχουν στο πρότζεκτ «BIO-DISTRICT APP», όπου μεταξύ των φορέων που έχουν λάβει μέρος είναι και ο Δήμος Αρχαίας Ολυμπίας, στοχεύοντας στην προώθηση βιώσιμων και ανθεκτικών πρακτικών και εργαλείων βιολογικής γεωργίας. Πρόκειται για μία ελληνο-ιταλική συνεργασία, όπου μέσω του συγκεκριμένου έργου αναπτύσσεται μία κοινή ψηφιακή πλατφόρμα που θα προσφέρει καινοτόμες υπηρεσίες για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας στον τομέα της βιολογικής γεωργίας.

Οι «μικρές νίκες» ενός χωριού

Η Φανί Λακρουά δεν μεγάλωσε στην ύπαιθρο, αλλά σε μία συνοικία της Ανμάς στα σύνορα Γαλλίας- Ελβετίας. Πριν από δώδεκα χρόνια βρέθηκε σχεδόν τυχαία στο Châtel-en-Trièves, ένα χωριό 500 κατοίκων στους πρόποδες των γαλλικών Άλπεων, που δημιουργήθηκε το 2017 από τη συγχώνευση δύο άλλων χωριών: του Saint-Sébastien και του Cordéac. Όταν το 2016 και το 2018 αποφασίστηκε το κλείσιμο των σχολείων αυτών των δύο περιοχών οι τοπικές αρχές ένωσαν τις δυνάμεις τους για να αντιμετωπίσουν αυτή την κατάσταση. Η δημιουργία μιας νέας κοινότητας σηματοδότησε έναν διαρκή αγώνα ενάντια στην ερήμωση του τόπου, που ήδη βίωνε εδώ και δεκαετίες. Υπηρεσίες είχαν κλείσει, κάτοικοι είχαν φύγει – παρ’ όλα αυτά, όπως διαπίστωσε η ίδια, κάτι παρέμενε ζωντανό: η διάθεση των ανθρώπων για συλλογική δράση.

«Αν δεν αναγνωρίσεις τον πλούτο των ανθρώπων που αποτελούν μια κοινότητα, δεν πρόκειται να συμβεί τίποτα καινούργιο. Μερικές φορές συμβαίνουν πράγματα σε μέρη που γνωρίζουμε ελάχιστα, όπου δεν υπάρχουν απαραίτητα πολλοί κάτοικοι, αλλά έχουν μεγάλη αξία τόσο από ανθρώπινη όσο και από οικολογική άποψη», σημείωσε κατά τη διάρκεια σχετικής συζήτησης στο πλαίσιο της EU Green Week.

GreenWeek2

Αυτό που την εντυπωσίασε όπως εξηγεί ήταν η επιμονή του αγροτικού κόσμου «να σηκώσουμε ξανά τα μανίκια, να παλέψουμε για ό,τι μας είναι αγαπητό». Το 2020 εξελέγη δήμαρχος του χωριού ενώ είναι και αντιπρόεδρος της Ένωσης Δημάρχων Υπαίθρου της Γαλλίας ενώ η ιστορία της ενέπνευσε την ταινία «Les petites victoires» (Μικρές Νίκες), σε σκηνοθεσία της Mélanie Auffret, η οποία περιγράφει την πολυάσχολη καθημερινότητα μιας νεαρής δημάρχου μιας αγροτικής κοινότητας και συγκέντρωσε ένα εκατομμύριο θεατές.

Για την κα Λακρουά, η οικολογική μετάβαση ξεκινά σε επίπεδο κοινότητας. Εμπνευσμένη από τη δέσμευσή της σε τοπικό επίπεδο, ήταν επικεφαλής ενός σημαντικού εκπαιδευτικού εργαστηρίου οικολογικής μετάβασης με 100 εθελοντές δημάρχους, ευαισθητοποιώντας τους σχετικά με την κλιματική έκτακτη ανάγκη και εντάσσοντάς τους στον πολιτικό διάλογο.

Για εκείνη, οι νέες προκλήσεις που φέρει η κλιματική κρίση δημιουργούν την ανάγκη για την ανάπτυξη λύσεων και επενδύσεων γύρω από τη διατήρηση των φυσικών χώρων αλλά και την πρόληψη.

«Θα χρειαστεί επίσης πολιτικό θάρρος για να τεθούν αυτά τα θέματα ψηλά στην ατζέντα. Γι’ αυτό θα έλεγα στους ανθρώπους που ζουν σε ευάλωτες περιοχές: Εμπλακείτε. Εμπλακείτε στους δήμους, στα τοπικά όργανα λήψης πολιτικών αποφάσεων, για να αναδείξετε τα ζητήματα και να μπορέσετε να διαμορφώσετε αύριο τα νέα επαγγέλματα, τους κλάδους των δημόσιων υπηρεσιών που θα μπορούν ακριβώς να διατηρήσουν τις αγροτικές υποδομές και να προλάβουν τους επόμενους φυσικούς κινδύνους», σημειώνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ.

Όπως τονίζει το μήνυμα που θα ήθελε να μεταφέρει είναι ότι οι αγροτικές περιοχές δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται μόνο ως τόποι που στερούνται πόρων ή υποδομών. «Μπορούν να αποτελέσουν χώρους καινοτομίας, κοινωνικής συνοχής και περιβαλλοντικής ανθεκτικότητας, αρκεί οι ίδιοι οι κάτοικοί τους να έχουν λόγο στη διαμόρφωση του μέλλοντός τους», επισημαίνει. Παραθέτοντας παραδείγματα για τη λειτουργία της κοινότητας εξηγεί ότι μέσω πολλών και διαρκών συζητήσεων με τους κατοίκους προέκυψαν συγκεκριμένες προτάσεις για την καθημερινότητα του χωριού, όπως ένα συνεταιριστικό καφέ-παντοπωλείο που θα στηρίζει τους τοπικούς παραγωγούς, κοινόχρηστοι κήποι που θα λειτουργούν ως χώροι συνάντησης και ανταλλαγής γνώσεων, αλλά και η αξιοποίηση εγκαταλελειμμένων κτιρίων που παρέμεναν ανενεργά επί χρόνια. Το πιο σημαντικό, σύμφωνα με την ίδια, είναι οι κάτοικοι να γίνουν πρωταγωνιστές τής «αναζωογόνησης» του χωριού τους.

Όσον αφορά τις μεγαλύτερες δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι περιοχές της υπαίθρου, όπως εξηγεί η κα Λακρουά, αυτές είναι κυρίως η έλλειψη πόρων.

«Ένας αγροτικός δήμος, σήμερα, διαθέτει πολύ λίγα μέσα για να λειτουργήσει, κάτι που μπορεί να τον περιορίσει στις προοπτικές και τα έργα του. Επίσης έχει λιγοστή τεχνική υποστήριξη. Δεν αντιπροσωπεύουμε απλώς περιοχές με λίγους κατοίκους. Αντιπροσωπεύουμε ποτάμια, αλπικά λιβάδια, βουνά», καταλήγει.

Προέλευση φωτο: Γενική Διεύθυνση Περιβάλλοντος (DG-ENV) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
ΑΠΕ-ΜΠΕ

Οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν ότι κατέρριψαν δύο drones του Ιράν

Ο Αμερικανικός στρατός ανακοίνωσε το βράδυ χθες Σάββατο (λίγο πριν από τις 04:00 ώρα Ελλάδας) ότι κατέρριψε δυο ιρανικά μη επανδρωμένα εναέρια οχήματα εφόρμησης διότι απειλούσαν, κατ’ αυτόν, την ναυσιπλοΐα στο στενό του Ορμούζ.

«Δυνάμεις των ΗΠΑ (…) κατέρριψαν δυο drones επίθεσης του Ιράν που απειλούσαν τη διεθνή ναυσιπλοΐα στο στενό του Ορμούζ», γνωστοποίησε μέσω X το μεικτό διοικητήριο των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων που είναι αρμόδιο για τη Μέση Ανατολή (CENTCOM, «κεντρική διοίκηση»).

«Οι αμερικανικές δυνάμεις παραμένουν σε επιφυλακή και έτοιμες να συνεχίσουν να αμύνονται έναντι οποιασδήποτε επίθεσης του Ιράν», πρόσθεσε η ίδια πηγή.

Προχθές Παρασκευή το βράδυ, η CENTCOM ανακοίνωσε ότι κατέρριψε τέσσερα ιρανικά μη επανδρωμένα εναέρια οχήματα εφόρμησης που κατευθύνονταν στο στενό, και κατόπιν ότι έπληξε εγκαταστάσεις ραντάρ παράκτιας επιτήρησης στο ιρανικό έδαφος.

Σε αντίποινα, το Ιράν ανακοίνωσε ότι εκτόξευσε ομοβροντία πυραύλων εναντίον «εχθρικών» στρατιωτικών εγκαταστάσεων στο Κουβέιτ και στο Μπαχρέιν, βασίλεια του Κόλπου που συγκαταλέγονται στους συμμάχους των ΗΠΑ στην περιοχή. Ο αμερικανικός στρατός ανέφερε ότι κατέρριψε έξι βαλλιστικούς πυραύλους και ότι έβδομος αστόχησε.

Η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη είναι γνωστό πως διεξάγουν τις τελευταίες εβδομάδες έμμεσες συνομιλίες με σκοπό να τερματιστεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή. Αλλά δεν υπάρχει καμιά ένδειξη πως σημειώνεται πρόοδος στις διαπραγματεύσεις.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Έξι χρόνια gov.gr – Πώς μετριέται η αξία του ψηφιακού κράτους

Έξι χρόνια μετά την έναρξη του gov.gr, η συζήτηση για τον ψηφιακό μετασχηματισμό του κράτους πλέον έχει μεταφερθεί πέρα από τις εξαγγελίες και τις τεχνολογικές καινοτομίες. Το ενδιαφέρον στρέφεται όλο και περισσότερο στα μετρήσιμα αποτελέσματα που παράγουν οι ψηφιακές υπηρεσίες για πολίτες, επιχειρήσεις και δημόσια διοίκηση. Και τα στοιχεία δείχνουν ότι η μετάβαση στην ψηφιακή εποχή δεν αποτελεί πλέον μόνο ένα σχέδιο εκσυγχρονισμού, αλλά μία μεταρρύθμιση με απτό οικονομικό, κοινωνικό και περιβαλλοντικό αποτύπωμα.

Τα ευρήματα είναι ενδεικτικά της έκτασης της αλλαγής. Η αποτίμηση 39 δράσεων ψηφιοποίησης και απλούστευσης διοικητικών διαδικασιών καταγράφει ετήσια εξοικονόμηση πόρων που υπερβαίνει τα 562 εκατ. ευρώ, μείωση εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα άνω των 43.000 τόνων και εξοικονόμηση περισσότερων από 205 εκατομμυρίων φύλλων χαρτιού κάθε χρόνο. Αυτά τα στοιχεία δεν αποτυπώνουν απλώς ένα οικονομικό όφελος. Αντανακλούν χρόνο που δεν χάνεται σε ουρές και μετακινήσεις, διοικητικό κόστος που εξαλείφεται και πόρους που επανακατευθύνονται σε πιο παραγωγικές δραστηριότητες.

Πίσω από αυτά τα αποτελέσματα βρίσκεται μία πολιτική επιλογή που ξεκίνησε το 2019. Από την πρώτη στιγμή, ο εκσυγχρονισμός του κράτους μέσω της τεχνολογίας αποτέλεσε μία από τις βασικές προτεραιότητες της κυβερνητικής πολιτικής. Η αντιμετώπιση της γραφειοκρατίας ως ζητήματος οργάνωσης και όχι ως αναπόφευκτης παθογένειας του Δημοσίου βρέθηκε στον πυρήνα αυτής της στρατηγικής.

Το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης ανέλαβε την υλοποίηση αυτής της στρατηγικής, προχωρώντας στη δημιουργία ενός ενιαίου οικοσυστήματος ψηφιακών υπηρεσιών, στη διασύνδεση πληροφοριακών συστημάτων και στην ανάπτυξη κοινών προτύπων διαλειτουργικότητας. Το gov.gr αποτέλεσε την πιο ορατή έκφραση αυτής της πολιτικής, λειτουργώντας ως η ενιαία ψηφιακή πύλη του κράτους και μεταβάλλοντας ριζικά τον τρόπο με τον οποίο οι πολίτες συναλλάσσονται με τη δημόσια διοίκηση.

«Για δεκαετίες, η σχέση του πολίτη με το κράτος περνούσε μέσα από φακέλους, σφραγίδες και γκισέ. Συχνά ο πολίτης καλούνταν να αποδείξει ξανά και ξανά όσα το ίδιο το Δημόσιο ήδη γνώριζε. Έξι χρόνια μετά την έναρξη του gov.gr, η μεγαλύτερη αλλαγή δεν είναι οι χιλιάδες υπηρεσίες που έγιναν ψηφιακές. Είναι η αλλαγή νοοτροπίας. Το κράτος οργανώνεται γύρω από τις ανάγκες του πολίτη και όχι ο πολίτης γύρω από τις ανάγκες του κράτους. Είναι διαφορετική αντίληψη δημόσιας διοίκησης, που βασίζεται στην εμπιστοσύνη, στη διαφάνεια και στην καλύτερη αξιοποίηση των δεδομένων. Το gov.gr δεν αποτελεί το τέλος μιας διαδρομής. Αποτελεί την απόδειξη ότι όταν υπάρχει σταθερός σχεδιασμός, συνέχεια και πολιτική βούληση, όπως αυτή εκφράστηκε διαχρονικά από τον πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη, το κράτος μπορεί να αλλάξει. Και, κυρίως, μπορεί να αλλάξει προς όφελος των πολιτών», δήλωσε στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου.

** Το αποτύπωμα του gov.gr σε αριθμούς **

Η πρώτη ολοκληρωμένη αξιολόγηση 20 υπηρεσιών του gov.gr αποτυπώνει το μέγεθος της μεταβολής. Σύμφωνα με τα στοιχεία της αποτίμησης, οι συγκεκριμένες υπηρεσίες παράγουν ετήσιο όφελος που φθάνει τα 312 εκατ. ευρώ. Ο χρόνος ολοκλήρωσης των διαδικασιών μειώθηκε κατά 88% για πολίτες και επιχειρήσεις και έως 97% για τη δημόσια διοίκηση. Παράλληλα, αποφεύγονται κάθε χρόνο περίπου 19,1 εκατομμύρια μετακινήσεις, εξοικονομούνται περισσότερα από 62,5 εκατομμύρια φύλλα χαρτιού και μειώνονται οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα κατά περίπου 33.000 τόνους.

Αυτοί οι αριθμοί αποκτούν ιδιαίτερη βαρύτητα αν αναλογιστεί κανείς ότι αφορούν μόνο ένα τμήμα των υπηρεσιών που παρέχονται σήμερα μέσω του gov.gr. Παράλληλα, οι πολίτες καταγράφουν υψηλά επίπεδα ικανοποίησης, αναδεικνύοντας ως σημαντικότερα πλεονεκτήματα την ευκολία χρήσης, την αποφυγή φυσικής παρουσίας στις υπηρεσίες και τη συνολική επιτάχυνση των διαδικασιών. Δεν είναι τυχαίο ότι το gov.gr καταγράφεται πλέον ως το προτιμώμενο κανάλι επικοινωνίας με τη δημόσια διοίκηση.

Εξίσου αποκαλυπτικά είναι τα ευρήματα από την αποτίμηση δέκα επιδραστικών διοικητικών διαδικασιών, όπως η έκδοση ψηφιακών βεβαιώσεων της ΑΑΔΕ, η ανανέωση δελτίου ανεργίας, η χορήγηση επιδόματος θέρμανσης, η έκδοση πιστοποιητικών στρατολογικής κατάστασης και άλλες υπηρεσίες με μεγάλη συχνότητα χρήσης. Οι συγκεκριμένες παρεμβάσεις οδηγούν σε ετήσια μείωση διοικητικού κόστους που υπερβαίνει τα 70 εκατ. ευρώ, αποτρέπουν τουλάχιστον 2,7 εκατομμύρια φυσικές μετακινήσεις πολιτών, εξοικονομούν περίπου 12,8 εκατομμύρια φύλλα χαρτιού και μειώνουν τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα κατά περίπου 8.400 τόνους κάθε χρόνο.

Οι μετρήσεις αναδεικνύουν και μία λιγότερο ορατή αλλά εξίσου σημαντική διάσταση της μεταρρύθμισης: Το υψηλό επίπεδο ψηφιακής ωριμότητας που αποκτούν οι διαδικασίες. Η εκτεταμένη αξιοποίηση της διαλειτουργικότητας μεταξύ οργανισμών, η αυτοματοποίηση βασικών σταδίων, η μείωση της ανάγκης φυσικής παρουσίας και η μεγαλύτερη προβλεψιμότητα στην ολοκλήρωση των αιτημάτων ενισχύουν την αξιοπιστία και τη διαφάνεια της διοικητικής λειτουργίας.

Σημαντικό κεφάλαιο της ψηφιακής μετάβασης αποτελεί και η ψηφιοποίηση των φυσικών αρχείων του Δημοσίου. Η εμβληματική δράση που αφορά περίπου 1,2 δισεκατομμύρια σελίδες αρχείων σε κρίσιμους τομείς, όπως η Δικαιοσύνη, η Υγεία, το Κτηματολόγιο, η Μετανάστευση και το Άσυλο, αναμένεται να αποφέρει ετήσιο οικονομικό όφελος της τάξης των 180 εκατ. ευρώ. Παράλληλα, υπολογίζεται ότι θα εξοικονομούνται περίπου 130 εκατομμύρια φύλλα χαρτιού ετησίως, ενώ οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα θα μειωθούν κατά περίπου 2.100 τόνους.

Πέρα από τα οικονομικά και περιβαλλοντικά μεγέθη, η σημασία του έργου βρίσκεται στη δημιουργία νέων δυνατοτήτων για τη δημόσια διοίκηση. Η ταχύτερη αναζήτηση πληροφοριών, η βελτίωση της διαχείρισης δεδομένων, η ενίσχυση της διαλειτουργικότητας μεταξύ φορέων, αλλά και η μελλοντική αξιοποίηση εργαλείων Τεχνητής Νοημοσύνης και ανάλυσης μεγάλων δεδομένων δημιουργούν τις προϋποθέσεις για ένα διαφορετικό μοντέλο διοίκησης τα επόμενα χρόνια.

Σε αυτήν τη νέα αρχιτεκτονική υπηρεσιών εντάσσεται και το έργο CRM – Ενιαία Ψηφιακή Υποδομή για την Εξυπηρέτηση Πολιτών και Επιχειρήσεων. Πρόκειται για μία παρέμβαση που επιχειρεί να μετατοπίσει το κέντρο βάρους από τη διαχείριση των διαδικασιών στη διαχείριση της εμπειρίας του πολίτη. Μέσω της ενοποιημένης παρακολούθησης αιτημάτων και αλληλεπιδράσεων, το έργο φιλοδοξεί να βελτιώσει ουσιαστικά την ποιότητα εξυπηρέτησης και να ενισχύσει τον ανθρωποκεντρικό χαρακτήρα της δημόσιας διοίκησης.

** Η αξία των μετρήσιμων μεταρρυθμίσεων **

Η εικόνα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία αν ληφθεί υπόψη η κλίμακα της παρέμβασης. Μέχρι σήμερα έχουν ολοκληρωθεί 39 αποτιμήσεις δράσεων, άλλες δέκα βρίσκονται σε εξέλιξη, ενώ στο Εθνικό Μητρώο Διαδικασιών «Μίτος» ήδη έχουν καταγραφεί περισσότερες από 4.200 διοικητικές διαδικασίες. Για πρώτη φορά το ελληνικό κράτος αποκτά έναν μηχανισμό συστηματικής χαρτογράφησης, μέτρησης και αξιολόγησης του τρόπου λειτουργίας του, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για τεκμηριωμένο σχεδιασμό πολιτικών και διαρκή παρακολούθηση των αποτελεσμάτων τους.

Καθοριστική συμβολή σε αυτήν την προσπάθεια συστηματικής καταγραφής και αξιολόγησης έχει το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης και Ηλεκτρονικού Περιεχομένου (ΕΚΤ), το οποίο, σε συνεργασία με τα αρμόδια υπουργεία, εφαρμόζει διεθνώς αναγνωρισμένες μεθοδολογίες μέτρησης διοικητικών βαρών και αξιολόγησης δημόσιων πολιτικών. Η συμβολή του δεν περιορίζεται στην παραγωγή στατιστικών στοιχείων. Συνδέεται με τη δημιουργία ενός μόνιμου μηχανισμού τεκμηρίωσης, ο οποίος επιτρέπει για πρώτη φορά τη συστηματική αποτίμηση των αποτελεσμάτων που παράγουν οι μεταρρυθμίσεις του κράτους.

Η συμπλήρωση έξι ετών λειτουργίας του gov.gr θα αποτελέσει το κεντρικό θέμα της εκδήλωσης «6 χρόνια gov.gr: Κλικ και έγινε!», που διοργανώνει το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης στις 9 Ιουνίου 2026, στην Τεχνόπολη του Δήμου Αθηναίων. Η παρουσία του πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη, ο οποίος θα απευθύνει ομιλία, προσδίδει ιδιαίτερο συμβολισμό σε μία πρωτοβουλία που έχει ταυτιστεί με τον εκσυγχρονισμό του κράτους και την καθημερινή εμπειρία εκατομμυρίων πολιτών.

Η εκδήλωση πραγματοποιείται στο πλαίσιο του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0», με χρηματοδότηση από την Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω του NextGenerationEU.

Έξι χρόνια μετά την έναρξη του gov.gr, όπως αποτυπώνεται και στη δήλωση του υπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης, το ενδιαφέρον, πλέον, δεν περιορίζεται στον αριθμό των ψηφιακών υπηρεσιών που προσφέρονται στους πολίτες. Το ουσιαστικότερο στοιχείο είναι ότι ο ψηφιακός μετασχηματισμός αρχίζει να αποτυπώνεται σε μετρήσιμα αποτελέσματα: Σε λιγότερη γραφειοκρατία, μικρότερο διοικητικό κόστος, εξοικονόμηση πόρων και καλύτερη εξυπηρέτηση. Και ίσως για πρώτη φορά μία τόσο εκτεταμένη μεταρρύθμιση του Δημοσίου μπορεί να αξιολογηθεί όχι με βάση τις εξαγγελίες, αλλά με βάση τα δεδομένα που παράγει.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ενίσχυση της δηλωμένης απασχόλησης και αύξηση των ασφαλιστικών εσόδων μέσω της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας

Νίκη Κεραμέως: Προστατεύουμε ολοένα περισσότερους εργαζόμενους

Σημαντική αύξηση στις δηλωμένες υπερωρίες, καθώς και στα έσοδα των εργαζομένων και του ασφαλιστικού συστήματος, καταγράφει το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, από την εφαρμογή της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας.

Όπως επισημαίνει η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, «η αύξηση αυτή οφείλεται στην επιτυχημένη εφαρμογή της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας, η οποία διαρκώς επεκτείνεται σε νέους επαγγελματικούς κλάδους, προστατεύοντας ολοένα περισσότερους εργαζόμενους, καθώς επίσης και στο νέο πλαίσιο υπολογισμού των ασφαλιστικών εισφορών που έχουμε θεσπίσει για υπερεργασία, υπερωρίες, νυχτερινή απασχόληση και εργασία σε αργίες, προκειμένου να δώσουμε κίνητρα για μεγαλύτερη συμμόρφωση, την οποία και επιτύχαμε».

Με βάση το ισχύον πλαίσιο, οι ασφαλιστικές εισφορές για τις συγκεκριμένες μορφές απασχόλησης υπολογίζονται επί του ωρομισθίου της οκτάωρης εργασίας, χωρίς να συνυπολογίζεται η προσαύξηση που αντιστοιχεί σε υπερεργασία, υπερωρίες, νυχτερινή εργασία και απασχόληση σε ημέρες αργίας.

Η ρύθμιση αυτή, σύμφωνα με την κ. Κεραμέως, «συμβάλλει στη δημιουργία ενός πιο ευνοϊκού περιβάλλοντος για τη δήλωση της πρόσθετης εργασίας και την ακριβέστερη καταγραφή των πραγματικών ωρών απασχόλησης. Παράλληλα, συμβάλλει και στην καταπολέμηση της αδήλωτης και υποδηλωμένης εργασίας, καθώς και του αθέμιτου ανταγωνισμού.

Επιπλέον, η προσαύξηση στην αμοιβή των εργαζομένων εξακολουθεί να καταβάλλεται στο ακέραιο, ενώ τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν τάση ενίσχυσης της δηλωμένης απασχόλησης και μεγαλύτερη συμμόρφωση στην καταγραφή αποδοχών και ασφαλιστικών υποχρεώσεων για υπερωρίες, υπερεργασία, νυχτερινή εργασία και εργασία σε αργίες».

Όπως προκύπτει από τα στοιχεία του Πληροφοριακού Συστήματος «ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ», για την περίοδο Μαρτίου-Δεκεμβρίου 2025, οι αποδοχές από υπερωρίες και υπερεργασία αυξήθηκαν από 328,8 εκατ. ευρώ το 2024 σε 455,7 εκατ. ευρώ το 2025, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 126,9 εκατ. ευρώ ή 39%.

Κατά την ίδια περίοδο, οι ασφαλιστικές εισφορές που καταβλήθηκαν επί των συγκεκριμένων αποδοχών αυξήθηκαν από 116,7 εκατ. ευρώ σε 150,9 εκατ. ευρώ, δηλαδή κατά 34,2 εκατ. ευρώ ή 29%.

Τα στοιχεία αυτά δείχνουν ότι κατά το διάστημα Μαρτίου-Δεκεμβρίου 2025 καταγράφηκε σημαντική ενίσχυση της δηλωμένης υπερωριακής και υπερεργασιακής απασχόλησης, ενώ, παράλληλα, η ασφαλιστική επιβάρυνση ως ποσοστό των σχετικών αποδοχών ήταν χαμηλότερη σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2024, γεγονός που συνδέεται με την εφαρμογή του μέτρου μείωσης των ασφαλιστικών εισφορών στις υπερωρίες, στην υπερεργασία, στη νυχτερινή απασχόληση και στην εργασία κατά τις αργίες.

Ταυτόχρονα, οι λοιπές αποδοχές που αφορούν τη νυχτερινή απασχόληση και την εργασία κατά τις αργίες σημείωσαν άνοδο από 277,3 εκατ. ευρώ το 2024 σε 320,5 εκατ. ευρώ το 2025, αυξημένες κατά 43,2 εκατ. ευρώ ή 16%. Οι αντίστοιχες ασφαλιστικές εισφορές διαμορφώθηκαν σε 108,5 εκατ. ευρώ το 2025 από 76,4 εκατ. ευρώ το 2024, εμφανίζοντας αύξηση κατά 32,1 εκατ. ευρώ ή 42%.

Όπως υπογραμμίζουν αρμόδια στελέχη του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, παρά τη μεταβολή στον τρόπο υπολογισμού των εισφορών γι’ αυτές τις μορφές απασχόλησης, η σημαντική αύξηση των δηλωμένων αποδοχών είχε ως αποτέλεσμα και την αύξηση των αντίστοιχων εισφορών σε απόλυτα μεγέθη.

Συνολικά, τα στοιχεία για την περίοδο Μαρτίου-Δεκεμβρίου 2025 αποτυπώνουν ενίσχυση της δηλωμένης απασχόλησης στις υπερωρίες, στην υπερεργασία, στη νυχτερινή εργασία και στην εργασία κατά τις αργίες, καθώς οι σχετικές αποδοχές αυξήθηκαν σημαντικά σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2024.

Επιπλέον, οι ασφαλιστικές εισφορές που καταβλήθηκαν επί των αποδοχών αυτών παρουσίασαν αύξηση, με αποτέλεσμα τη διεύρυνση της ασφαλιστέας βάσης και την ενίσχυση της καταγεγραμμένης απασχόλησης στις συγκεκριμένες μορφές εργασίας.

Τα στοιχεία δείχνουν επίσης ότι η αύξηση δεν έχει συγκυριακά χαρακτηριστικά, αλλά διατηρείται σε όλη τη διάρκεια του έτους, με ιδιαίτερα ισχυρές επιδόσεις κατά τους ανοιξιάτικους και θερινούς μήνες, γεγονός που υποδηλώνει ότι η ενίσχυση της δηλωμένης εργασίας αποκτά πλέον πιο μόνιμα χαρακτηριστικά στην αγορά εργασίας.

Νέα επέκταση της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας

Επιπροσθέτως, σύμφωνα με το υπουργείο, η θετική πορεία που καταγράφεται στην αγορά εργασίας ανοίγει τον δρόμο για την περαιτέρω επέκταση της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας, η οποία εισέρχεται σε νέα φάση εφαρμογής με την ένταξη πρόσθετων κλάδων στο σύστημα ψηφιακής καταγραφής του χρόνου απασχόλησης.

Η διεύρυνση του μέτρου θα υλοποιηθεί σε δύο νέες πιλοτικές φάσεις και αναμένεται να καλύψει περίπου 476.000 εργαζόμενους, επεκτείνοντας σημαντικά το πεδίο εφαρμογής.

Η πρωτοβουλία εντάσσεται στον σχεδιασμό για τη σταδιακή εφαρμογή της Ψηφιακής Κάρτας σε όλο το φάσμα της οικονομικής δραστηριότητας, με βασικούς στόχους τη διασφάλιση της τήρησης του ωραρίου, την προστασία των εργαζομένων και την ενίσχυση του υγιούς ανταγωνισμού μέσω της καταπολέμησης της αδήλωτης και υποδηλωμένης εργασίας και της εισφοροδιαφυγής.

Με την ολοκλήρωση και των νέων φάσεων, ο συνολικός αριθμός των εργαζομένων που θα καλύπτονται από το σύστημα εκτιμάται ότι θα προσεγγίσει τα 2,5 εκατομμύρια, ενδυναμώνοντας τη διαφάνεια στην αγορά εργασίας και βελτιώνοντας την αποτελεσματικότητα των ελεγκτικών μηχανισμών.

Η πρώτη πιλοτική φάση της νέας διεύρυνσης ξεκίνησε στις 2 Ιουνίου και θα διαρκέσει έως τις 11 Οκτωβρίου 2026.

Σε αυτήν εντάσσονται δραστηριότητες του τομέα της υγείας, όπως νοσοκομεία, διαγνωστικά και θεραπευτικά κέντρα, με εξαίρεση τους ιατρούς, καθώς και κλάδοι υποστήριξης της απασχόλησης και των τηλεπικοινωνιών.

Επίσης, στο πεδίο εφαρμογής εντάσσονται επιμέρους υπηρεσίες, όπως κομμωτήρια, κέντρα αισθητικής και καθαριστήρια, αλλά και δραστηριότητες παροχής υπηρεσιών σε κτίρια και εξωτερικούς χώρους, με έμφαση στις υπηρεσίες καθαρισμού.

Η δεύτερη πιλοτική φάση θα εφαρμοστεί από τις 29 Ιουνίου έως τις 15 Νοεμβρίου 2026 και περιλαμβάνει κλάδους των συμβουλευτικών υπηρεσιών, της διαφήμισης και ευρύτερα δραστηριότητες γραφείου, καθώς και τον τομέα των επισκευών.

Στο ίδιο στάδιο εντάσσονται οι δραστηριότητες αποθήκευσης και οι υποστηρικτικές υπηρεσίες μεταφορών (logistics), η διαχείριση νερού και λυμάτων, καθώς και ο κλάδος των τυχερών παιγνίων.

Κατά την πιλοτική εφαρμογή προβλέπεται εκτενής κύκλος διαβούλευσης με τους εμπλεκόμενους κλάδους, ώστε το νέο πλαίσιο να λαμβάνει υπ’ όψιν τις ιδιαιτερότητες κάθε δραστηριότητας και να βελτιώνεται η λειτουργικότητά του στην πράξη.

Στο υπουργείο Εργασίας δίνεται έμφαση στη διαδικασία σταδιακής προσαρμογής, με κοινωνικό διάλογο και εφαρμογή ανά κλάδο, ώστε η μετάβαση να πραγματοποιείται ομαλά.

Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία από τους κλάδους που έχουν ήδη ενταχθεί στο μέτρο, η εφαρμογή της Ψηφιακής Κάρτας έχει οδηγήσει σε σημαντική αύξηση των δηλωμένων υπερωριών, η οποία σε ορισμένες περιπτώσεις υπερβαίνει το 1.200%.

Συνολικά, το 2025 δηλώθηκαν περίπου 2,7 εκατομμύρια περισσότερες υπερωρίες σε σχέση με το προηγούμενο έτος, επιβεβαιώνοντας τη συμβολή του μέτρου στην καταγραφή του πραγματικού χρόνου εργασίας και στην ενίσχυση της διαφάνειας στην αγορά εργασίας.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Κυριάκος Μητσοτάκης: Οι αλλαγές που εισηγούμαστε μπορεί να φαίνονται τολμηρές, είναι όμως αναγκαίες για μια χώρα που θέλει να κοιτάξει με αυτοπεποίθηση το μέλλον

Στον εβδομαδιαίο απολογισμό του κυβερνητικού έργου ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης μιλάει για την Ελλάδα του 2030. «Μια χώρα πιο σύγχρονη, πιο λειτουργική και πιο ώριμη, που αφήνει οριστικά πίσω της προβλήματα και εκκρεμότητες του παρελθόντος», σημειώνει. Αναφέρεται στην συνταγματική αναθεώρηση,  που όπως υπογραμμίζει προτείνει τολμηρές αλλά αναγκαίες αλλαγές, την οικονομία, το ΕΣΥ, το δημόσιο και την πολιτική προστασία.

«Οι αλλαγές που εισηγούμαστε μπορεί να φαίνονται τολμηρές σε κάποιους. Πιστεύω, όμως, ότι είναι αναγκαίες για μια χώρα που θέλει να κοιτάξει με αυτοπεποίθηση το μέλλον. Προτείνουμε την ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων, την αλλαγή του άρθρου περί ευθύνης υπουργών και την περαιτέρω ενίσχυση της ανεξαρτησίας της δικαιοσύνης, τη σύνδεση της μονιμότητας στο δημόσιο με την αξιολόγηση, τη συνταγματική προστασία της χώρας από κάθε απειλή πτώχευσης, την αναγνώριση της προσιτής στέγης ως υποχρέωσης της πολιτείας, ισχυρότερες προβλέψεις για την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης και ένα πλαίσιο αρχών για την αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης προς όφελος του ανθρώπου και της κοινωνίας» τονίζει ο πρωθυπουργός.

«Διαφορετικές παρεμβάσεις, με έναν κοινό στόχο: μια χώρα πιο έτοιμη για τις προκλήσεις του μέλλοντος. Δεν προτείνουμε αυτές τις αλλαγές με ορίζοντα την επόμενη εκλογική αναμέτρηση, αλλά την επόμενη δεκαετία» προσθέτει.

Επίσης ο πρωθυπουργός αναφέρεται στην απόφαση της Eυρωπαϊκής Eπιτροπής να θέσει την Ελλάδα εκτός της λίστας των κρατών με «μακροοικονομικές ανισορροπίες», κλείνοντας και επίσημα έναν κύκλο που άνοιξε πριν από 16 χρόνια, στην αρχή της κρίσης χρέους. «Για πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια, η Ελλάδα δεν συζητείται στην Ευρώπη ως μέρος του προβλήματος, αλλά ως παράδειγμα προόδου και σταθερότητας. Γι’ αυτό δυσκολεύομαι να καταλάβω όσους σπεύδουν να υποβαθμίσουν τη σημασία αυτής της εξέλιξης. Διότι ακριβώς αυτές οι μακροοικονομικές ανισορροπίες στις οποίες είχαμε εγκλωβιστεί επί χρόνια είναι που κρατούν σε απόκλιση τα εισοδήματα των πολιτών από αυτά άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Και είναι μια εξέλιξη που δεν είναι ούτε τυχαία ούτε αυτονόητη. Είναι αποτέλεσμα της προσπάθειας των πολιτών και της πολιτικής σταθερότητας που επέτρεψε στη χώρα να προχωρήσει μπροστά μέσα σε μια περίοδο αλλεπάλληλων διεθνών κρίσεων» αναφέρει ο πρωθυπουργός, υπογραμμίζοντας ότι η χώρα διαθέτει πλέον πολύ πιο στέρεες βάσεις για να αντιμετωπίσει  τις προκλήσεις και να συνεχίσει να συγκλίνει με τις πιο ανεπτυγμένες ευρωπαϊκές οικονομίες.

Ακολουθεί η ανάρτηση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη:

Καλημέρα και καλή Κυριακή. Αν έπρεπε να βρω μια φράση που συνδέει πολλά από τα θέματα της σημερινής ανασκόπησης, αυτή θα ήταν η «Ελλάδα του 2030». Μια χώρα πιο σύγχρονη, πιο λειτουργική και πιο ώριμη, που αφήνει οριστικά πίσω της προβλήματα και εκκρεμότητες του παρελθόντος. Θα καταλάβετε στη συνέχεια γιατί το λέω.

Ας ξεκινήσω, λοιπόν, από την πρότασή μας για τη συνταγματική αναθεώρηση, μία ακόμη δέσμευσή μας που γίνεται πράξη. Οι αλλαγές που εισηγούμαστε μπορεί να φαίνονται τολμηρές σε κάποιους. Πιστεύω, όμως, ότι είναι αναγκαίες για μια χώρα που θέλει να κοιτάξει με αυτοπεποίθηση το μέλλον. Προτείνουμε την ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων, την αλλαγή του άρθρου περί ευθύνης υπουργών και την περαιτέρω ενίσχυση της ανεξαρτησίας της δικαιοσύνης, τη σύνδεση της μονιμότητας στο δημόσιο με την αξιολόγηση, τη συνταγματική προστασία της χώρας από κάθε απειλή πτώχευσης, την αναγνώριση της προσιτής στέγης ως υποχρέωσης της πολιτείας, ισχυρότερες προβλέψεις για την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης και ένα πλαίσιο αρχών για την αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης προς όφελος του ανθρώπου και της κοινωνίας. Διαφορετικές παρεμβάσεις, με έναν κοινό στόχο: μια χώρα πιο έτοιμη για τις προκλήσεις του μέλλοντος. Δεν προτείνουμε αυτές τις αλλαγές με ορίζοντα την επόμενη εκλογική αναμέτρηση, αλλά την επόμενη δεκαετία. Το 2030 συμπληρώνονται 200 χρόνια από την επίσημη συγκρότηση του ελληνικού κράτους. Θα ήθελα τότε να μπορούμε να πούμε ότι κάναμε ορισμένα βήματα που η χώρα χρωστούσε στον εαυτό της εδώ και δεκαετίες. Και ελπίζω όλες οι πολιτικές δυνάμεις να καταθέσουν τις θέσεις τους, γιατί αυτό το εγχείρημα μας υπερβαίνει όλους και μας χρειάζεται όλους.

Αν υπάρχει, πάντως, μια εξέλιξη που δείχνει ότι η χώρα αφήνει πράγματι πίσω της ορισμένες από τις πιο βαριές εκκρεμότητες του παρελθόντος, είναι η απόφαση της ευρωπαϊκής επιτροπής να θέσει την Ελλάδα εκτός της λίστας των κρατών με «μακροοικονομικές ανισορροπίες», κλείνοντας και επίσημα έναν κύκλο που άνοιξε πριν από 16 χρόνια, στην αρχή της κρίσης χρέους. Για πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια, η Ελλάδα δεν συζητείται στην Ευρώπη ως μέρος του προβλήματος, αλλά ως παράδειγμα προόδου και σταθερότητας. Γι’ αυτό δυσκολεύομαι να καταλάβω όσους σπεύδουν να υποβαθμίσουν τη σημασία αυτής της εξέλιξης. Διότι ακριβώς αυτές οι μακροοικονομικές ανισορροπίες στις οποίες είχαμε εγκλωβιστεί επί χρόνια είναι που κρατούν σε απόκλιση τα εισοδήματα των πολιτών από αυτά άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Και είναι μια εξέλιξη που δεν είναι ούτε τυχαία ούτε αυτονόητη. Είναι αποτέλεσμα της προσπάθειας των πολιτών και της πολιτικής σταθερότητας που επέτρεψε στη χώρα να προχωρήσει μπροστά μέσα σε μια περίοδο αλλεπάλληλων διεθνών κρίσεων. Σήμερα η ελληνική οικονομία αναπτύσσεται με ταχύτερους ρυθμούς από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, μειώνει το δημόσιο χρέος με τον ταχύτερο ρυθμό στην Ευρώπη και έχει δημιουργήσει σχεδόν 600.000 νέες θέσεις εργασίας. Και όσο η οικονομία γίνεται ισχυρότερη, τόσο περισσότερες δυνατότητες έχουμε να επιστρέφουμε το μέρισμα αυτής της προόδου στην κοινωνία. Προφανώς, η έξοδος από αυτήν τη λίστα δεν σημαίνει ότι λύθηκαν όλα τα προβλήματα. Δεν σημαίνει ότι η ακρίβεια εξαφανίστηκε ή ότι τα εισοδήματα βρίσκονται εκεί που θέλουμε. Σημαίνει όμως ότι η χώρα διαθέτει πλέον πολύ πιο στέρεες βάσεις για να αντιμετωπίσει αυτές τις προκλήσεις και να συνεχίσει να συγκλίνει με τις πιο ανεπτυγμένες ευρωπαϊκές οικονομίες.

Μια ακόμα εκκρεμότητα δεκαετιών που κλείνει είναι η κωδικοποίηση της χωροταξικής και πολεοδομικής νομοθεσίας. Με τον νέο Κώδικα Χωροταξίας-Πολεοδομίας που ψηφίστηκε στη Βουλή, συγκεντρώνονται για πρώτη φορά σε ένα ενιαίο πλαίσιο διατάξεις που μέχρι σήμερα ήταν διάσπαρτες σε 119 νομοθετήματα και 53 προεδρικά διατάγματα, ορισμένα από τα οποία χρονολογούνταν ακόμη και από το 1923! Μια σημαντική μεταρρύθμιση που βάζει τάξη σε ένα πεδίο που για χρόνια ταλαιπωρούσε πολίτες, επαγγελματίες, επενδυτές και τη δημόσια διοίκηση. Στην επίτευξη αυτού του εμβληματικού εγχειρήματος, καταλυτικός ήταν ο ρόλος του Νίκου Ταγαρά, τον οποίο χάσαμε πρόσφατα. Ένας σπάνιος άνθρωπος και ένας μετριοπαθής, ικανός πολιτικός, σεβαστός και από τους πολιτικούς αντιπάλους. Για μένα, ένας φίλος. Διαπνεόταν από την ηθική της ευθύνης, με προσφορά στην πατρίδα σε όποια θέση και αν βρέθηκε. Γι’ αυτό και δώσαμε το όνομά του στο έργο της Χωροταξικής Οργάνωσης, ως ελάχιστη τιμή σε έναν πραγματικό δημόσιο λειτουργό.

Αλλάζω θέμα και έρχομαι στο ΕΣΥ, η αναβάθμιση του οποίου συνεχίζεται με ορατά τα αποτελέσματα αυτής της μεγάλης μεταρρύθμισης. Έχουμε και λέμε: μόνο τις τελευταίες ημέρες παραδόθηκαν πλήρως ανακαινισμένα τρία ακόμη Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών στο Κιλκίς, την Καβάλα και την Αλεξανδρούπολη, ενώ ολοκληρώθηκε η ανακαίνιση του Κέντρου Υγείας Θέρμης. Παράλληλα, εγκαινιάστηκαν δύο νέες κλινικές, η Οφθαλμολογική στο Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο «ΑΧΕΠΑ», και η Πνευμονολογική στο Γενικό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης «Ιπποκράτειο», αλλά και το Κέντρο Ημέρας Ολικής Φροντίδας «IASIS Generations | Kilkis», μία από τις επτά σύγχρονες δομές που παρέχουν ολοκληρωμένες υπηρεσίες σε άτομα με άνοια, νόσο Alzheimer και συναφείς νευροεκφυλιστικές διαταραχές. Ιδιαίτερα στον τομέα της άνοιας και του αυτισμού, βλέπουμε ότι αυτές οι δομές καλύπτουν πραγματικές ανάγκες των οικογενειών και των τοπικών κοινωνιών. Γι’ αυτό και προχωράμε στη δημιουργία 40 νέων μονάδων σε όλη τη χώρα, 20 για την άνοια και 20 για τον αυτισμό.

‘Αλλες σημαντικές κυβερνητικές δράσεις: αυξάνουμε το όριο προστασίας στους ακατάσχετους λογαριασμούς από τα 1.250 στα 1.600 ευρώ, προσαρμόζοντάς το για πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια στα σημερινά δεδομένα. Στόχος μας είναι όσοι έχουν οφειλές να μπορούν να διατηρούν ένα μεγαλύτερο ποσό διαθέσιμο για τις βασικές ανάγκες της καθημερινότητάς τους, χωρίς αυτό να αναιρεί φυσικά την υποχρέωση εξόφλησης των χρεών τους.

Η ψηφιακή κάρτα εργασίας επεκτείνεται πλέον και στους κλάδους της υγείας, των τηλεπικοινωνιών, των υπηρεσιών καθαρισμού, των επισκευών και σε άλλες δραστηριότητες, καλύπτοντας επιπλέον 476.000 εργαζόμενους. Θα γίνει σταδιακά σε δύο φάσεις, με στόχο την προστασία περισσότερων εργαζομένων με την καταπολέμηση της αδήλωτης και υποδηλωμένης εργασίας και την ακριβή καταγραφή του πραγματικού χρόνου απασχόλησης. Η Ψηφιακή Κάρτα Εργασίας καλύπτει πλέον περίπου 2,5 εκατομμύρια εργαζόμενους και αξίζει να πω ότι το 2025 είχαν δηλωθεί και πληρωθεί πάνω από 2,7 εκατομμύρια πρόσθετες ώρες υπερωριών σε σχέση με το 2024.

Μια ακόμη σημαντική αλλαγή περνά πλέον από τη θεωρία στην πράξη. Τέθηκε σε λειτουργία η πλατφόρμα politis.gov.gr, μέσω της οποίας οι πολίτες μπορούν να ενημερώνονται ψηφιακά για την πορεία των αιτήσεών τους στο Δημόσιο. Για πρώτη φορά θα γνωρίζουν με ακρίβεια σε ποιο στάδιο βρίσκεται η υπόθεσή τους, ποια υπηρεσία τη χειρίζεται και ποιος είναι ο εκτιμώμενος χρόνος ολοκλήρωσής της.

‘Ανοιξε επίσης για τους γονείς η πλατφόρμα του προγράμματος «Νταντάδες της Γειτονιάς» στο ntantades.gov.gr, ώστε οι οικογένειες να μπορούν να επιλέξουν επιμελητή ή επιμελήτρια για τη φροντίδα παιδιών από 2 μηνών έως 2,5 ετών. Τα πρώτα στοιχεία δείχνουν ότι το πρόγραμμα καλύπτει μια πραγματική ανάγκη, καθώς το ενδιαφέρον είναι ήδη ιδιαίτερα μεγάλο. Θυμίζω ότι το πρόγραμμα προβλέπει οικονομική ενίσχυση έως 500 ευρώ τον μήνα για γονείς που εργάζονται με πλήρη απασχόληση ή είναι ελεύθεροι επαγγελματίες και έως 300 ευρώ για γονείς που εργάζονται με μερική απασχόληση ή αναζητούν εργασία. Μάλιστα, επιμελητής ή επιμελήτρια μπορεί να είναι και πρόσωπο από το οικογενειακό περιβάλλον, όπως η γιαγιά, εφόσον πληροί τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις. Επιπλέον, προχωράμε και σε μια αναγκαία τροποποίηση στο σπουδαίο πρόγραμμα του Προσωπικού Βοηθού. Σε μικρά νησιά, όπου συχνά δεν υπάρχει επαρκής διαθεσιμότητα προσωπικών βοηθών, θα μπορούν πλέον να αναλαμβάνουν τον ρόλο αυτό και συγγενικά πρόσωπα. Έτσι, οι συμπολίτες μας με αναπηρία δεν θα στερούνται μια τόσο σημαντική υπηρεσία λόγω του τόπου κατοικίας τους, ενώ η καθημερινή φροντίδα που συχνά παρέχεται από την ίδια την οικογένεια θα μπορεί πλέον να εντάσσεται επίσημα στο πρόγραμμα και να υποστηρίζεται έμπρακτα.

Μιας και αναφέρθηκα σε νέες δυνατότητες και νέες επιλογές, να σταθώ σε μια πρωτοβουλία με ιδιαίτερο συμβολισμό. Οι ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις, για πρώτη φορά, υποδέχθηκαν γυναίκες εθελόντριες που επέλεξαν να υπηρετήσουν τη στρατιωτική τους θητεία. Συνολικά 72 Ελληνίδες παρουσιάστηκαν στο Κέντρο Εκπαίδευσης Νεοσυλλέκτων στη Λαμία και θα ορκιστούν στα τέλη Ιουνίου. Το πρόγραμμα εθελοντικής στράτευσης λειτουργεί πιλοτικά και προβλέπει θητεία 12 μηνών για γυναίκες ηλικίας 20 έως 26 ετών. Κίνητρα για όσες θέλουν να υπηρετήσουν είναι η αναγνώριση της περιόδου θητείας τους ως προϋπηρεσίας και η μοριοδότησή τους σε διαγωνισμούς ΑΣΕΠ για πρόσληψη ως επαγγελματίες οπλίτες ή πρόσληψη πτυχιούχων ως πολιτικό προσωπικό. Καλή αρχή στις στρατιωτίνες μας!

Στον χώρο του πολιτισμού, θέλω να αναφέρω μια σημαντική κίνηση εκ μέρους της χώρας μας, η οποία επέστρεψε στην Κύπρο 48 αρχαιότητες που προέρχονται από τη συλλογή του πρέσβη Χρήστου Ζαχαράκη, οι κληρονόμοι του οποίου ζήτησαν από το ελληνικό Δημόσιο να επιστραφούν εκεί όπου ανήκουν. Είναι μια κίνηση που επιβεβαιώνει, αν μη τι άλλο, ότι η Ελλάδα εφαρμόζει τις ίδιες αρχές που επικαλείται όταν διεκδικεί τον επαναπατρισμό των δικών της αρχαιοτήτων.

Μπήκαμε πλέον στον Ιούνιο και μαζί στην πιο απαιτητική ζώνη της αντιπυρικής περιόδου. Το εύλογο ερώτημα των πολιτών είναι αν η χώρα είναι σήμερα καλύτερα προετοιμασμένη απέναντι στον κίνδυνο των πυρκαγιών σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια. Η απάντηση δεν μπορεί να δοθεί με λόγια, αλλά με τη συνεχή ενίσχυση των μέσων και των δυνατοτήτων της Πολιτικής Προστασίας. Σε αυτό το πλαίσιο, το Πυροσβεστικό Σώμα παρέλαβε 10 νέους τράκτορες που θα καλύπτουν κρίσιμες ανάγκες μεταφοράς πυροσβεστικών οχημάτων και ειδικού εξοπλισμού σε ολόκληρη τη χώρα. Θα διατεθούν στις Περιφερειακές Διοικήσεις της ηπειρωτικής Ελλάδας και της Κρήτης, συμβάλλοντας στην ταχύτερη κινητοποίηση δυνάμεων όπου χρειαστεί. Πρόκειται για μία ακόμη προσθήκη στον εξοπλισμό που αποκτά η χώρα μέσω του προγράμματος «ΑΙΓΙΣ», με στόχο να είμαστε όσο το δυνατόν πιο έτοιμοι απέναντι στις ολοένα πιο δύσκολες συνθήκες που δημιουργεί η κλιματική κρίση.

Πριν κλείσω, να συγχαρώ τους αλιείς της Αμοργού για τη βράβευση του «Αμοργοράματος» με το πρώτο Ετήσιο Βραβείο Βιώσιμης Αλιείας που καθιερώθηκε από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης. Όσοι διαβάζετε συχνά τις ανασκοπήσεις μου ίσως θυμάστε ότι έχω αναφερθεί και στο παρελθόν σε αυτήν την πρωτοβουλία, η οποία έχει εξελιχθεί σε σημείο αναφοράς για τη βιώσιμη αλιεία στη Μεσόγειο. Χαίρομαι ιδιαίτερα όταν τέτοιες προσπάθειες αναγνωρίζονται και επιβραβεύονται.

Κλείνω επιστρέφοντας στη σκέψη με την οποία ξεκίνησα. Μπορεί τα θέματα που διαβάσατε σήμερα να είναι πολύ διαφορετικά μεταξύ τους. Από το Σύνταγμα και την οικονομία μέχρι το ΕΣΥ, το δημόσιο ή την πολιτική προστασία. Έχουν όμως κάτι κοινό: δείχνουν μια χώρα που δεν μένει στάσιμη, αλλά προσπαθεί να λύνει προβλήματα που τη συνόδευαν για χρόνια. Γι’ αυτό μίλησα στην αρχή για την Ελλάδα του 2030. Γιατί αυτή η Ελλάδα δεν θα προκύψει ξαφνικά κάποια μέρα. Χτίζεται βήμα-βήμα, μέσα από τις αλλαγές που γίνονται σήμερα. Καλή σας ημέρα

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Γιατί Κομισιόν, ΟΟΣΑ και αγορές δίνουν ψήφο εμπιστοσύνης στην ελληνική οικονομία

Από το μαύρο πρόβατο της ΕΕ την εποχή των μνημονίων, λόγω υπερβολικών ελλειμμάτων, χρέους και αδύναμης οικονομίας, η Ελλάδα αποτελεί πλέον παράδειγμα ισχυρής ανάπτυξης και ανθεκτικότητας παρά τις επιπτώσεις από την κρίση της Μέσης Ανατολής.

   Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα των δύο εκθέσεων που δόθηκαν στη δημοσιότητα τις προηγούμενες ημέρες από τον ΟΟΣΑ και την Κομισιόν, παρά τις επιμέρους επισημάνσεις τους για τομείς στους οποίους απαιτείται μεγαλύτερη πρόοδος.

   Η Κομισιόν, μάλιστα, αφαίρεσε την Ελλάδα από τον κατάλογο των χωρών με μακροοικονομικές ανισορροπίες, βάζοντας τέλος σε κάθε μορφή επιτήρησης προς τη χώρα μας και σε έναν κύκλο που ξεκίνησε πριν από 16 χρόνια. Είναι αξιοσημείωτο ωστόσο ότι την ίδια στιγμή που η Ελλάδα βγαίνει οριστικά από κάθε είδους επιτήρηση, 10 χώρες της ευρωζώνης βρίσκονται σε διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος.

   Οικονομικοί παράγοντες και αναλυτές εκτιμούν ότι το βασικό συμπέρασμα των δύο εκθέσεων, όχι μόνο στέλνει ένα ακόμη θετικό μήνυμα προς τις αγορές στην σημερινή κρίσιμη περίοδο της γεωπολιτικής αστάθειας λόγω του πολέμου στο Ιράν αλλά προσθέτει ισχυρές πιθανότητες για νέα αναβάθμιση, εντός της επενδυτικής βαθμίδας, της πιστοληπτικής ικανότητας της ελληνικής οικονομίας από τους οίκους αξιολόγησης στον νέο γύρο το ερχόμενου φθινοπώρου.

   Η εικόνα αυτή αποτυπώνεται ήδη στις αγορές ομολόγων: Η απόδοση του δεκαετούς ομολόγου του ελληνικού δημοσίου κυμαίνεται στα επίπεδα του 3,7%, χαμηλότερη από της Ιταλίας (3,78%). Η απόδοση του 10ετούς γαλλικού ομολόγου βρίσκεται στην περιοχή του 3,6%, του ισπανικού στο 3,45%, του πορτογαλικού στο 3,4% ενώ το βρετανικό 10ετές ομόλογο έχει εκτοξευθεί στο 4.9%

   Οι αγορές τιμολογούν, όπως σημειώνουν οι ίδιοι παράγοντες, το επίπεδο ανάπτυξης της κάθε οικονομίας και τη δυναμική της, σε συνδυασμό την δημοσιονομική εικόνα η οποία στη συγκεκριμένη περίπτωση αποτελεί ισχυρό χαρτί λόγω των υψηλών ετήσιων πρωτογενών πλεονασμάτων που προβλέπεται ότι θα συνεχιστούν φέτος και τα επόμενα χρόνια και επιτρέπουν την ταχεία μείωση του χρέους.

   Είναι ενδεικτικές οι προβλέψεις των δύο εκθέσεων:

   Η ανάπτυξη

   Ο ΟΟΣΑ προβλέπει ότι ο ρυθμός ανάπτυξης στην Ελλάδα το 2026, παρά τις αναθεωρήσεις που έχει επιβάλει ο πόλεμος στο Ιράν, θα ανέλθει εφέτος στο 1,9% και στο 2% το 2027. Η Κομισιόν εκτιμά ότι η ανάπτυξη θα τρέξει εφέτος με ρυθμό 1,8% και με ρυθμό 1,6% το 2027.

   Σύμφωνα με την έκθεση της Κομισιόν η Γερμανία θα σημειώσει ρυθμό ανάπτυξης 0,6% το 2026 και 0,9% το 2027, η Γαλλία 0,8% και 1,1% αντίστοιχα, η Ιταλία 0,5% και 0,6% αντίστοιχα

   Το χρέος

   Σύμφωνα με την έκθεση του ΟΟΣΑ το δημόσιο χρέος της χώρας μας θα μειωθεί εφέτος στο 135,8% του ΑΕΠ, από 146,5% πέρυσι, για να περιοριστεί περαιτέρω στο 129,8% του ΑΕΠ το 2027.

   Η Κομισιόν προβλέπει ότι το χρέος θα διαμορφωθεί εφέτος στο 140,7% του ΑΕΠ από 146,1% πέρυσι για να υποχωρήσει στο 134,4% του ΑΕΠ το 2027.

   Σύμφωνα με την Κομισιόν το χρέος της Ιταλίας θα ανέλθει στο 138,5% του ΑΕΠ εφέτος και ακόμη υψηλότερα στο 139,2% του ΑΕΠ το 2027. Στην Γαλλία το χρέος θα ανέλθει στο 118,1% του ΑΕΠ εφέτος για να αυξηθεί στο 120,9% του ΑΕΠ το 2027.

   Στην Γερμανία το χρέος προβλέπεται στο 65,8% του ΑΕΠ εφέτος και στο 68% του ΑΕΠ το 2027.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ψυχολογία: Ο ερωτισμός δεν χάνεται ξαφνικά στις μακροχρόνιες σχέσεις – Γράφει ο ψυχολόγος Γιάννης Ξηντάρας

Στην αρχή μιας σχέσης ο ερωτισμός μοιάζει σχεδόν αυτονόητος. Υπάρχει ένταση, προσμονή, επιθυμία. Οι άνθρωποι αναζητούν ο ένας τον άλλον φυσικά, χωρίς ιδιαίτερη προσπάθεια. Ένα βλέμμα, ένα άγγιγμα, μια μικρή κίνηση αρκούν για να δημιουργήσουν σύνδεση. Με τον χρόνο όμως οι σχέσεις αλλάζουν.

Γιάννης Ξηντάρας
Γράφει ο ψυχολόγος Γιάννης Ξηντάρας

Η καθημερινότητα γίνεται πιο απαιτητική, οι υποχρεώσεις αυξάνονται, οι ρυθμοί κουράζουν. Το ζευγάρι καλείται να διαχειριστεί δουλειά, παιδιά, άγχος, ευθύνες. Και πολλές φορές, χωρίς να το καταλάβει, αρχίζει να λειτουργεί περισσότερο σαν μια οργανωμένη ομάδα που διεκπεραιώνει τη ζωή παρά σαν δύο άνθρωποι που συνεχίζουν να επιθυμούν ο ένας τον άλλον. Κάπου εκεί ο ερωτισμός αρχίζει να μετακινείται σιωπηλά στο περιθώριο.

Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι η αγάπη χάθηκε. Σημαίνει όμως ότι η σχέση χρειάζεται φροντίδα και σε αυτό το κομμάτι. Γιατί ο ερωτισμός δεν διατηρείται μόνο από την αρχική έλξη. Χρειάζεται χώρο, επαφή, συναισθηματική εγγύτητα. Και κυρίως, χρειάζεται να μη θεωρείται δεδομένος.

Πολλά ζευγάρια πιστεύουν ότι η σεξουαλική ζωή αφορά αποκλειστικά τη στιγμή της ερωτικής πράξης. Στην πραγματικότητα όμως, το σεξ σε μια μακροχρόνια σχέση αρχίζει πολύ πριν από το κρεβάτι. Αρχίζει στον τρόπο που οι δύο άνθρωποι μιλούν μεταξύ τους. Στο αν υπάρχει ακόμα τρυφερότητα μέσα στην ημέρα. Στο αν αγγίζονται περνώντας δίπλα ο ένας από τον άλλον. Στο αν συνεχίζουν να βλέπουν ο ένας τον άλλον ως σύντροφο και όχι μόνο ως συνεργάτη της καθημερινότητας. Ο ερωτισμός τρέφεται από μικρά καθημερινά σήματα που λένε χωρίς λόγια:

«Σε προσέχω ακόμα.»
«Συνεχίζεις να με ελκύεις.»
«Είσαι σημαντικός για μένα.»

Και ίσως αυτό να είναι το πιο ουσιαστικό κομμάτι. Γιατί η ερωτική επαφή δεν είναι μόνο σωματική εκτόνωση. Είναι και μια μορφή αποδοχής. Ένας τρόπος να αισθανθεί ο άνθρωπος επιθυμητός, κοντά, συνδεδεμένος. Μέσα σε μια σχέση, το σώμα συχνά μιλά εκεί όπου οι λέξεις δεν επαρκούν.

Βέβαια, με τα χρόνια όλα αλλάζουν. Οι ρυθμοί, οι ανάγκες, οι αντοχές, ακόμα και ο τρόπος που βιώνεται η επιθυμία. Αυτό είναι φυσικό: το πρόβλημα δεν είναι η αλλαγή, το πρόβλημα είναι όταν το ζευγάρι σταματά να επικοινωνεί γύρω από αυτήν. Όταν η απόσταση θεωρείται «λογική συνέπεια του χρόνου». Όταν η έλλειψη επαφής παγιώνεται χωρίς να συζητιέται ποτέ πραγματικά. Και τότε, σιγά σιγά, χάνεται κάτι πολύ βαθύτερο από τη σεξουαλική πράξη. Χάνεται η αίσθηση της ερωτικής συνάντησης.

Ο ερωτισμός στις μακροχρόνιες σχέσεις δεν έχει πάντα την ένταση της αρχής. Μπορεί όμως να αποκτήσει κάτι άλλο: βάθος.νΈνα άγγιγμα που κουβαλά οικειότητα, ένα φιλί που περιέχει ιστορία, μια επαφή που δεν βασίζεται μόνο στην επιθυμία του στιγμιαίου, αλλά και στη βαθιά γνώση του άλλου ανθρώπου. Και αυτό έχει τη δική του ομορφιά.

Οι άνθρωποι συχνά ξεχνούν ότι το ζευγάρι είναι ο πυρήνας της οικογένειας και της κοινής ζωής που έχτισαν. Αν αυτός ο πυρήνας μείνει συναισθηματικά και ερωτικά αφρόντιστος, κάποια στιγμή όλο το υπόλοιπο αρχίζει να επηρεάζεται. Γι’ αυτό και η φροντίδα του ερωτικού στοιχείου δεν είναι επιφανειακή ή «δευτερεύουσα», είναι μέρος της ψυχικής ζωής της σχέσης.

Δεν χρειάζονται πάντα μεγάλα πράγματα. Μερικές φορές αρκεί να θυμηθούν δύο άνθρωποι να ξαναπλησιάσουν λίγο ο ένας τον άλλον. Να βρουν χρόνο χωρίς μόνο πρακτικές συζητήσεις, χωρίς μόνο υποχρεώσεις. Να επιτρέψουν ξανά στο βλέμμα, στο άγγιγμα, στη διάθεση να υπάρξουν μέσα στην καθημερινότητα. Γιατί ο ερωτισμός δεν είναι ξεχωριστός από την αγάπη. Είναι ένας από τους τρόπους με τους οποίους η αγάπη συνεχίζει να παίρνει ζωή μέσα στο σώμα, στη σχέση και στον χρόνο.

Γράφει ο Ψυχολόγος – Σύμβουλος Γάμου Γιάννης Ξηντάρας

Υγεία: Παχυσαρκία και ύπνος – Γιατί ο εγκέφαλος ζητά junk food – Γράφει η Έλενα Περράκη

Η κακή ποιότητα και η μειωμένη διάρκεια ύπνου δεν επηρεάζουν μόνο την ενέργεια μέσα στην ημέρα, αλλά και τον τρόπο που τρώμε. Πολλοί άνθρωποι παρατηρούν ότι όταν δεν κοιμούνται καλά, πεινάνε περισσότερο και έχουν ιδιαίτερη προτίμηση για γλυκά και λιπαρά τρόφιμα. Αυτό δεν είναι απλώς θέμα θέλησης, αλλά αποτέλεσμα συγκεκριμένων ορμονικών και νευροβιολογικών μηχανισμών.

Ελένη Περράκη
Γράφει η Έλενα Περράκη

Σε ορμονικό επίπεδο, η στέρηση ύπνου διαταράσσει την ισορροπία μεταξύ λεπτίνης και γκρελίνης. Η λεπτίνη, που προάγει τον κορεσμό, μειώνεται, ενώ η γκρελίνη, που διεγείρει την όρεξη, αυξάνεται (Taheri et al., 2004; Spiegel et al., 2004). Παράλληλα, διαταράσσεται και ο κιρκάδιος ρυθμός αυτών των ορμονών, με αποτέλεσμα η πείνα να εμφανίζεται σε ώρες που φυσιολογικά θα έπρεπε να υπάρχει κορεσμός, όπως τη νύχτα.

Ωστόσο, η αυξημένη πρόσληψη τροφής δεν εξηγείται μόνο από τη «βιολογική πείνα». Κεντρικό ρόλο διαδραματίζουν τα κυκλώματα ανταμοιβής του εγκεφάλου. Σε συνθήκες στέρησης ύπνου, παρατηρείται αυξημένη δραστηριότητα σε περιοχές που σχετίζονται με την ευχαρίστηση από το φαγητό, ενώ μειώνεται ο έλεγχος από τον προμετωπιαίο φλοιό. Αυτό οδηγεί σε αυξημένη επιθυμία για τρόφιμα υψηλής θερμιδικής αξίας και μειωμένη ικανότητα αυτορρύθμισης (Greer et al., 2013).

Σε αυτό το σημείο, το ενδοκανναβινοειδές σύστημα φαίνεται να παίζει καθοριστικό ρόλο. Το σύστημα αυτό, μέσω ουσιών όπως το 2-arachidonoylglycerol (2-AG), ρυθμίζει την όρεξη και την «ανταποδοτική αξία» της τροφής. Σε συνθήκες έλλειψης ύπνου, τα επίπεδα του 2-AG αυξάνονται σημαντικά, ιδιαίτερα κατά τις απογευματινές και βραδινές ώρες (Hanlon et al., 2016).

Λένα 3

Η αύξηση αυτή δεν οδηγεί απλώς σε μεγαλύτερη πείνα, αλλά κυρίως σε ενίσχυση της ηδονικής πρόσληψης τροφής. Με άλλα λόγια, το φαγητό γίνεται πιο «ελκυστικό»  και ευχάριστο, ανεξάρτητα από τις πραγματικές ενεργειακές ανάγκες. Το ενδοκανναβινοειδές σύστημα αλληλοεπιδρά στενά με τη ντοπαμίνη, ενισχύοντας τη δραστηριότητα των κυκλωμάτων ανταμοιβής και αυξάνοντας την επιθυμία για snack και τρόφιμα πλούσια σε ζάχαρη και λιπαρά.

Έλενα 2Παράλληλα, η στέρηση ύπνου επηρεάζει και τον μεταβολισμό. Παρατηρείται μειωμένη ευαισθησία στην ινσουλίνη και διαταραχή της ρύθμισης της γλυκόζης, γεγονός που οδηγεί σε αυξημένη ανάγκη για άμεση ενεργειακή πρόσληψη (St-Onge et al., 2011). Επιπλέον, αυξάνονται τα επίπεδα κορτιζόλης, ιδιαίτερα τις απογευματινές και βραδινές ώρες, ενισχύοντας την όρεξη και τη συναισθηματική κατανάλωση τροφής (Benedict et al., 2011).

Συνολικά, η στέρηση ύπνου δημιουργεί ένα «διπλό χτύπημα»: από τη μία αυξάνει τη βιολογική πείνα και από την άλλη ενισχύει την επιθυμία για ευχάριστες τροφές μέσω του ενδοκανναβινοειδούς συστήματος και των κυκλωμάτων ανταμοιβής. Το αποτέλεσμα είναι αυξημένη κατανάλωση ενεργειακά πυκνών τροφών και αυξημένος κίνδυνος παχυσαρκίας.

Συνεπώς, η βελτίωση του ύπνου, δεν αφορά μόνο την ξεκούραση, αλλά αποτελεί βασικό εργαλείο για τη ρύθμιση της όρεξης, της διατροφικής συμπεριφοράς και της μεταβολικής υγείας.

  • Η Ελένη Περράκη είναι πνευμονολόγος, εξειδικευμένη στις διαταραχές ύπνου. Είναι από το 2002 συνεργάτης της κλινικής ύπνου του νοσοκομείου Ευαγγελισμός, ενώ το ιατρείο της βρίσκεται επί της οδού Ζωοδόχου Πηγής 4, στο Χαλάνδρι.

Διάστημα: Εντοπίστηκαν για πρώτη φορά ενδείξεις για τον άνεμο που εκπέμπει η μαύρη τρύπα στο κέντρο του Γαλαξία μας

Έπειτα από περισσότερα από 50 χρόνια αναζητήσεων, αστροφυσικοί του Πανεπιστημίου Northwestern εντόπισαν στοιχεία για έναν ισχυρό άνεμο που πνέει από την υπερμεγέθη μαύρη τρύπα στο κέντρο του Γαλαξία μας, τον Τοξότη A*.

Η ανακάλυψη, λένε οι ερευνητές, επιβεβαιώνει μια θεμελιώδη πρόβλεψη της θεωρητικής φυσικής και της κατανόησής μας για την εξέλιξη των γαλαξιών: καθώς οι μαύρες τρύπες καταναλώνουν ύλη, αναμένεται να παράγουν ισχυρούς ανέμους ή πίδακες σωματιδίων. Ακόμη και μικρές ποσότητες αερίου που πέφτουν σε μια μαύρη τρύπα θα πρέπει να απελευθερώνουν αρκετή ενέργεια ώστε να εκτοξεύουν την ύλη προς τα έξω. Ωστόσο, μέχρι σήμερα κανείς δεν είχε καταφέρει να ανιχνεύσει αυτό το φαινόμενο στον Τοξότη A* και σύμφωνα με τους ερευνητές, αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι η μαύρη τρύπα βρίσκεται σήμερα σε μια σχετικά ήρεμη φάση της ζωής της και επιπλέον είναι εξαιρετικά δύσκολο να παρατηρηθεί μέσα από τα πυκνά νέφη αερίου και σκόνης του Γαλαξία.

Η μελέτη, που δημοσιεύεται στο επιστημονικό περιοδικό «The Astrophysical Journal Letters», προσφέρει την πιο λεπτομερή εικόνα μέχρι σήμερα για τον τρόπο με τον οποίο ο Τοξότης Α* αλληλεπιδρά με το περιβάλλον του.

Χρησιμοποιώντας πέντε χρόνια εξαιρετικά εκτεταμένων παρατηρήσεων από τα ραδιοτηλεσκόπια ALMA στη Χιλή, οι ερευνητές δημιούργησαν την πιο λεπτομερή εικόνα που έχει ληφθεί ποτέ για το ψυχρό μοριακό αέριο γύρω από τον Τοξότη A*. Η περιοχή που απεικονίστηκε ήταν πολύ κοντά στον Τοξότη Α*, σε απόσταση μόλις ενός παρσέκ (περίπου τριών ετών φωτός) από τη μαύρη τρύπα. Στη συνέχεια, οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν ειδική τεχνική βαθμονόμησης για να αφαιρέσουν τα φωτεινά ραδιοσήματα της ίδιας της μαύρης τρύπας.

Το αποτέλεσμα ήταν μια εικόνα 100 φορές πιο λεπτομερής και 80 φορές πιο ευκρινής από προηγούμενες χαρτογραφήσεις της περιοχής. Με αυτό το επίπεδο λεπτομέρειας αποκαλύφθηκαν δομές που ήταν εντελώς αόρατες σε προηγούμενες παρατηρήσεις.

Συγκεκριμένα, η ανάλυση αποκάλυψε μια τεράστια κωνική κοιλότητα, μήκους σχεδόν ενός παρσέκ και γωνιακού ανοίγματος περίπου 45 μοιρών, που δεν είχε παρατηρηθεί στο παρελθόν και στερούνταν ψυχρού μοριακού αερίου. Σύμφωνα με τους ερευνητές, μόνο ο καυτός ενεργητικός άνεμος που φυσάει από τη μαύρη τρύπα θα μπορούσε να έχει δημιουργήσει αυτή την κοίλη περιοχή. Επιπλέον, η κωνική δομή δείχνει ακριβώς προς την μαύρη τρύπα.

Ενώ και τα αστέρια δημιουργούν ανέμους, οι ερευνητές επισημαίνουν ότι οι αστρικοί άνεμοι δεν είναι αρκετά ισχυροί για να χαράξουν μια περιοχή αυτού του μεγέθους. Ακόμα και η συνδυασμένη ισχύς όλων των κοντινών αστεριών είναι ανεπαρκής.

Για να επιβεβαιώσουν τα ευρήματά τους, οι επιστήμονες συνέκριναν τα δεδομένα τους με παρατηρήσεις του διαστημικού τηλεσκοπίου ακτίνων Χ Chandra της NASA. Οι φωτεινές εκπομπές ακτίνων Χ ταυτίζονταν ακριβώς με την περιοχή όπου έλειπε το ψυχρό αέριο.

Οι ερευνητές εκτιμούν ότι ο άνεμος είναι ενεργός για τουλάχιστον 20.000 χρόνια.

 

Σ.Σ. Επισυνάπτεται μια φωτογραφία με σύνδεση δεδομένων. Η λευκή κουκκίδα στο κέντρο υποδεικνύει τον Τοξότη Α*. Με πορτοκαλί εμφανίζονται τα δεδομένα από τα ραδιοτηλεσκόπια του ALMA που χαρτογραφούν τη θέση του ψυχριού αερίου. Με μπλε χρώμα εμφανίζονται τα δεδομένα ακτίνων Χ από το Παρατηρητήριο Chandra της NASA.

CREDIT: X-ray: NASA/CXC/Northwestern Univ./M. Gorski; Radio: ESO/NAOJ/NRAO/ALMA; Image processing: NASA/CXC/SAO/K. Arcand and P. Edmonds

ΑΠΕ-ΜΠΕ