Άρθρο του προέδρου ΕΒΕΠ Βασίλη Κορκίδη σχετικά με την επιτάχυνση του πληθωρισμού και την ενσωμάτωση των επιπτώσεων της ενεργειακής κρίσης

«Ο πληθωρισμός επέστρεψε δριμύτερος, μέσω των τιμών ενέργειας, φέρνοντας νέα δοκιμασία για τα εισοδήματα των νοικοκυριών και την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων στη χώρα μας. Η ανακοίνωση του Δείκτη Τιμών Καταναλωτή από την ΕΛΣΤΑΤ για τον Μάρτιο του 2026, με τον ετήσιο πληθωρισμό να διαμορφώνεται στο 3,9%, συνιστά μια εξέλιξη που δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητη. Πρόκειται για σαφή επιτάχυνση σε σχέση με τους προηγούμενους μήνες και, κυρίως, για ένδειξη ότι η ελληνική οικονομία εισέρχεται εκ νέου σε μια φάση εντεινόμενων πληθωριστικών πιέσεων, με σημαντικές επιπτώσεις τόσο για τα νοικοκυριά όσο και για τις επιχειρήσεις.

Η αύξηση του πληθωρισμού δεν αποτελεί απλώς μια στατιστική μεταβολή, αλλά αντικατοπτρίζει βαθύτερες δομικές και συγκυριακές εξελίξεις. Καταρχάς, ο βασικός παράγοντας που επαναφέρει τις πληθωριστικές πιέσεις είναι η ενέργεια. Οι αυξήσεις σε καύσιμα κίνησης, πετρέλαιο θέρμανσης και μεταφορές επηρεάζουν οριζόντια το σύνολο της οικονομικής δραστηριότητας, λειτουργώντας ως “πολλαπλασιαστής κόστους” για επιχειρήσεις και καταναλωτές. Πρόκειται, ουσιαστικά, για έναν “εισαγόμενο πληθωρισμό”, που δεν πηγάζει από υπερθέρμανση της εγχώριας ζήτησης, αλλά από διεθνείς εξελίξεις και γεωπολιτικές εντάσεις.

Ταυτόχρονα, η άνοδος των τιμών δεν περιορίζεται μόνο στην ενέργεια, αλλά και στις υπηρεσίες που εμφανίζουν επίμονη αύξηση. Η στέγαση με 5,7%, αντανακλά το αυξημένο λειτουργικό κόστος και τις πιέσεις στους μισθούς, ενώ τα τρόφιμα με 4,5% συνεχίζουν να επιβαρύνουν το οικογενειακό καλάθι. Το αποτέλεσμα είναι μια “πολύπλευρη” πληθωριστική πίεση, η οποία πλήττει ιδιαίτερα τα χαμηλότερα και μεσαία εισοδήματα, ενισχύοντας το αίσθημα ακρίβειας στην αγορά. Το πιο επικίνδυνο είναι πως δεν έχουμε έναν “μονοδιάστατο” πληθωρισμό, αλλά έχουμε να αντιμετωπίσουμε ταυτόχρονα μια τριπλή πίεση από τα μέτωπα της ενέργειας, των τροφίμων και της στέγασης.

Ιδιαίτερη σημασία έχει και η σύγκριση με την Ευρωζώνη με τον πληθωρισμό τον Μάρτιο στο 2,6%. Η Ελλάδα καταγράφει υψηλότερο πληθωρισμό από τον μέσο όρο, γεγονός που δημιουργεί ένα πρόσθετο πρόβλημα ανταγωνιστικότητας. Σε ένα περιβάλλον ενιαίου νομίσματος, όπου δεν υπάρχει δυνατότητα συναλλαγματικής προσαρμογής, η διαφορά πληθωρισμού μεταφράζεται σε αυξημένο σχετικό κόστος για την ελληνική οικονομία. Αυτό επηρεάζει άμεσα την ανταγωνιστικότητα των εξαγωγών, αλλά και την ελκυστικότητα του τουριστικού προϊόντος, ειδικά σε ένα διεθνές περιβάλλον έντονου ανταγωνισμού.

Για τις επιχειρήσεις, η νέα αυτή φάση πληθωρισμού δημιουργεί ένα σύνθετο πλαίσιο προκλήσεων. Από τη μία πλευρά, το κόστος παραγωγής και λειτουργίας αυξάνεται, ιδίως λόγω της ενέργειας και των μεταφορών κατά 8,1%. Από την άλλη, η δυνατότητα μετακύλισης του κόστους στους τελικούς καταναλωτές είναι περιορισμένη, καθώς η αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών πιέζεται. Το αποτέλεσμα είναι η συμπίεση των περιθωρίων κέρδους και η ενίσχυση της αβεβαιότητας, ιδιαίτερα για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις της ελληνικής οικονομίας.

Σε αυτό το πολεμικό περιβάλλον, η οικονομική πολιτική καλείται να κινηθεί με προσοχή και ισορροπία. Από τη μία πλευρά, απαιτούνται στοχευμένα μέτρα στήριξης για τα πιο ευάλωτα νοικοκυριά και επιχειρήσεις, προκειμένου να μετριαστούν οι επιπτώσεις της ακρίβειας. Από την άλλη, είναι κρίσιμο να αποφευχθούν παρεμβάσεις που θα μπορούσαν να ενισχύσουν περαιτέρω τις πληθωριστικές πιέσεις. Παράλληλα, η επιτάχυνση των επενδύσεων στην ενεργειακή αυτάρκεια των ΑΠΕ αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα, ώστε να περιοριστεί η εξάρτηση από εξωγενείς παράγοντες.

Η εξέλιξη του πληθωρισμού τους επόμενους μήνες θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την πορεία των διεθνών τιμών ενέργειας και τη γεωπολιτική σταθερότητα. Εάν οι πιέσεις αυτές αποκλιμακωθούν, είναι πιθανή μια σταδιακή επιστροφή σε χαμηλότερα επίπεδα πληθωρισμού.  Το κρίσιμο θέμα είναι πως δεν γνωρίζουμε πιο από τα δύο σενάρια, τελικά θα αντιμετωπίσουμε, κάτι παροδικό μετά από ένα γεωπολιτικό σοκ και μια τεχνική κορύφωση ή μια νέα δομική τάση, που εάν διατηρηθεί η ελληνική οικονομία ενδέχεται να βρεθεί αντιμέτωπη με ένα νέο “κανονικό” υψηλότερου πληθωρισμού.

Συνολικά, το 3,9% του Μαρτίου δεν συνιστά μια ακραία τιμή, αλλά αποτελεί σαφές προειδοποιητικό σήμα για τη συνέχεια. Υπενθυμίζει ότι η μάχη κατά της ακρίβειας θα αργήσει να κερδηθεί και ότι η ελληνική οικονομία παραμένει ευάλωτη σε εξωγενείς διαταραχές. Επισημαίνει πως η αγοραστική δύναμη συμπιέζεται, τα επιτόκια κρατώνται υψηλά και ενισχύεται μια “αγορά δύο ταχυτήτων”. Η ενίσχυση της ανθεκτικότητας, η στήριξη της ανταγωνιστικότητας και η προστασία της αγοραστικής δύναμης των πολιτών αποτελούν βασικές προτεραιότητες για τη διατήρηση της αναπτυξιακής δυναμικής της χώρας.»

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Το σχέδιο νόμου του υπουργείου Ανάπτυξης αποτελεί μια κρίσιμη μεταρρυθμιστική παρέμβαση στο πλαίσιο της συνολικής στρατηγικής της κυβέρνησης για μια πιο παραγωγική και πιο ανταγωνιστική ελληνική οικονομία.

Τα παραπάνω αναφέρουν στελέχη του υπουργείου Ανάπτυξης για τις μεταρρυθμίσεις του σχεδίου νόμου που κατατέθηκε στη Βουλή και αφορά στην εύρυθμη λειτουργία των αγορών. Όπως σημειώνουν, πρόκειται για μια συνεκτική δέσμη παρεμβάσεων και μεταρρυθμίσεων που απαντά σε χρόνιες παθογένειες της ελληνικής οικονομίας και διαμορφώνει ένα ακόμη πιο σύγχρονο, πιο λειτουργικό και αποτελεσματικό πλαίσιο για την επιχειρηματικότητα, την παραγωγή και την αγορά.

Πιο αναλυτικά όπως αναφέρουν, στα 250 άρθρα του πολυνομοσχεδίου περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, διατάξεις που αφορούν στα εξής:

• Eνοποίηση των διαδικασιών για τις Στρατηγικές Επενδύσεις.

Αντιμετωπίζουμε αποφασιστικά το πρόβλημα της πολυδιάσπασης των διαδικασιών αξιολόγησης επενδυτικών προτάσεων, με τη δημιουργία ενός πραγματικού «One Stop Shop» εντός του Υπουργείου Ανάπτυξης.

Το «Τμήμα Υποδοχής Επενδύσεων και Προγραμμάτων Χρηματοδότησης» στη Γενική Γραμματεία Ιδιωτικών Επενδύσεων καθίσταται ο ενιαίος και μοναδικός φορέας υποδοχής και διεκπεραίωσης των αιτήσεων υπαγωγής για τις Στρατηγικές Επενδύσεις, αντί της Enterprise Greece. Κάθε διαδικασία που σχετίζεται με την υπαγωγή επενδυτικών σχεδίων αναλαμβάνεται και διεκπεραιώνεται πλέον από αυτό το εξειδικευμένο τμήμα.

Πρόκειται για ένα σημαντικό μεταρρυθμιστικό ορόσημο για την ανάπτυξη και την ενίσχυση της οικονομίας, καθώς εξαλείφει τις χρονοβόρες διαδικασίες μεταξύ διαφορετικών υπηρεσιών και δημιουργεί ένα ενιαίο και αξιόπιστο πλαίσιο. Σε συνδυασμό με τη διαφάνεια και την αξιοπιστία των διαδικασιών του νέου Αναπτυξιακού Νόμου, ενισχύει σημαντικά την ταχύτητα και την αποτελεσματικότητα της διαδικασίας, αλλά και την εμπιστοσύνη των επενδυτών.

• Aναβάθμιση της ελληνικής βιομηχανίας.

Προχωρούμε σε ουσιαστική ενίσχυση της βιομηχανίας με παρεμβάσεις που αίρουν σημαντικά γραφειοκρατικά εμπόδια και «απαντούν» σε πραγματικές ανάγκες της παραγωγής, ανταποκρινόμενοι σε πάγια αιτήματα της αγοράς και του Συνδέσμου Επιχειρήσεων και Βιομηχανιών (ΣΕΒ).

Απλοποιούμε σημαντικά τη διαδικασία επέκτασης και εκσυγχρονισμού των υφιστάμενων βιομηχανικών μονάδων, ιδιαίτερα σε περιοχές με υψηλή συγκέντρωση δραστηριότητας, όπως η Αττική. Εφόσον δεν αλλάζει η δραστηριότητα και η περιβαλλοντική κατηγορία μιας νόμιμης μονάδας, ο μηχανολογικός ή κτιριακός της εκσυγχρονισμός θα προχωρά πλέον με μια απλή υπεύθυνη δήλωση, χωρίς αναμονή για νέες εγκρίσεις.

• Ενίσχυση των επιχειρηματικών πάρκων και των υποδομών logistics.

Ενισχύεται το πλαίσιο για τα επιχειρηματικά πάρκα και τις υποδομές logistics, με στόχο την αξιοποίηση οικονομιών κλίμακας και την ανάδειξη της Ελλάδας σε σημαντικό κόμβο εφοδιαστικής αλυσίδας στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.

Παρέχεται μεγαλύτερη ευελιξία στη λειτουργία των επιχειρηματικών πάρκων, με δυνατότητα εγκατάστασης και άλλων μονάδων και αξιοποίησης των υποδομών τους από περισσότερους φορείς.

• Απλούστευση του πλαισίου για το επιχειρείν.

Θεσπίζουμε ένα σύγχρονο, συνεκτικό και ολοκληρωμένο σύστημα αδειοδότησης και εποπτείας οικονομικών δραστηριοτήτων, με στόχο την περαιτέρω απλούστευση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος, την επιτάχυνση των επενδύσεων και τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας, εκπληρώνοντας δεσμεύσεις της χώρας στο πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF).

Ειδικότερα, για μια σειρά από οικονομικές δραστηριότητες, όπως τα κέντρα ηλικιωμένων, οι μονάδες προσχολικής αγωγής, οι δραστηριότητες ευεξίας, τουρισμού και μεταφορών, διαμορφώνεται ένα σαφές και λειτουργικό κανονιστικό περιβάλλον που ενισχύει την ασφάλεια, την ποιότητα των υπηρεσιών και τη διαφάνεια, αφαιρώντας περιττό διοικητικό βάρος για επιχειρήσεις και επαγγελματίες.

Οι διαδικασίες ίδρυσης και λειτουργίας γίνονται ψηφιακά μέσω του Open Business, ενώ η μεταρρύθμιση στηρίζεται σε δύο βασικούς πυλώνες: την αντικειμενική αξιολόγηση κινδύνου μιας δραστηριότητας με βάση το δημόσιο συμφέρον και την ψηφιακή γνωστοποίηση.

Πρόκειται για μια ουσιαστική μεταρρύθμιση του υπουργείου Ανάπτυξης σε συντονισμό με τα συναρμόδια υπουργεία Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Τουρισμού, Υγείας, Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής και Υποδομών και Μεταφορών.

• Κατάργηση του αναχρονιστικού Δελτίου Βιομηχανικής Κίνησης και μετάβαση στο ψηφιακό Δελτίο Επιχειρηματικής Δραστηριότητας.

Το Δελτίο Βιομηχανικής Κίνησης είναι ένα εργαλείο σχεδόν 70 ετών που βασιζόταν σε έγχαρτες διαδικασίες χωρίς διαλειτουργικότητα με άλλα μητρώα του Δημοσίου. Το νέο Μητρώο ως Δελτίο Επιχειρηματικής Δραστηριότητας, θα είναι πλήρως ψηφιακό, με διασυνδέσεις ώστε να εφαρμόζεται στην πράξη η αρχή «one-only» – τα στοιχεία να δηλώνονται μία φορά και να αντλούνται όπου και όποτε χρειάζεται. Θα αποτελέσει κομβικό εργαλείο συλλογής και διάχυσης επιχειρηματικών δεδομένων για τη χάραξη βιομηχανικής πολιτικής και τον παραγωγικό μετασχηματισμό της οικονομίας, καθώς το κράτος θα διαθέτει επικαιροποιημένα και αξιόπιστα δεδομένα για τη βιομηχανική δραστηριότητα και παραγωγή.

• Μεταρρυθμίσεις στον Αναπτυξιακό Νόμο.

Απαγορεύεται η ένταξη επενδυτικών σχεδίων στον αναπτυξιακό νόμο 4887/2022, σε περίπτωση παλαιότερης απένταξης και παραβίασης της εργατικής νομοθεσίας. Παράλληλα μέσα σε διάστημα 6 μηνών από τη δημοσίευση της απόφασης ολοκλήρωσης και έναρξης της παραγωγικής λειτουργίας, ο φορέας του επενδυτικού σχεδίου, υποχρεούται να υποβάλλει τα απαραίτητα δικαιολογητικά. Σε διαφορετική περίπτωση η επένδυση ανακαλείται και η ενίσχυση ανακτάται εντόκως.

• Προστασία και ανάδειξη της ελληνικής παραγωγής στη χειροτεχνία και τα βιομηχανικά προϊόντα.

Η ελληνική χειροτεχνία αναγνωρίζεται ως ένας σημαντικός κλάδος της οικονομίας που πρέπει να αναδειχθεί και να προστατευθεί από τον αθέμιτο ανταγωνισμό. Δημιουργούμε -για πρώτη φορά- ολοκληρωμένο θεσμικό πλαίσιο προστασίας Γεωγραφικών Ενδείξεων για βιομηχανικά και χειροτεχνικά προϊόντα, ενισχύοντας την εξωστρέφεια ελληνικών παραδοσιακών προϊόντων και δημιουργώντας νέες ευκαιρίες ανάπτυξης για μικρομεσαίες επιχειρήσεις και Έλληνες παραγωγούς σε όλη τη χώρα.

Με τον ευρωπαϊκό τίτλο προστασίας, εμβληματικά προϊόντα της πατρίδας μας -όπως τα ξυλόγλυπτα Τήνου, τα μαχαίρια Κρήτης, τα μάρμαρα Πεντέλης, τα κεραμικά Σίφνου, τα ασημικά Ιωαννίνων, τα κιλίμια Θράκης και τα υφαντά Μετσόβου- αποκτούν αναγνωρίσιμη ποιότητα και ταυτότητα, προσφέροντας παράλληλα ισχυρά κίνητρα επενδύσεων και ενισχύοντας τη θέση τους στη διεθνή αγορά.

Πρόκειται για μια πολύ σημαντική παρέμβαση με βαθύ αναπτυξιακό και κοινωνικό αποτύπωμα που στηρίζει την περιφέρεια, ενισχύει την εξωστρέφεια και την ανταγωνιστικότητα και δίνει προστιθέμενη αξία στην ελληνική παραγωγή.

• Εκσυγχρονισμός των λαϊκών αγορών.

Εκσυγχρονίζουμε το πλαίσιο για το υπαίθριο εμπόριο και τις λαϊκές αγορές, με στόχο τη διευκόλυνση των παραγωγών και των επαγγελματιών και τη διασφάλιση της διαφάνειας και του υγιούς ανταγωνισμού.

Καταργούμε τις γραφειοκρατικές διαδικασίες ψηφιοποιώντας τις άδειες και καθιερώνοντας την επ’ αόριστον ισχύ τους. Η χορήγηση άδειας παραγωγού απλοποιείται και ολοκληρώνεται πλέον εντός μόλις 5 ημερών με την προσκόμιση δύο μόνο δικαιολογητικών, ενώ η κάλυψη των κενών θέσεων γίνεται μέσω διαφανών ηλεκτρονικών κληρώσεων. Στηρίζουμε έμπρακτα τον Έλληνα αγρότη, θεσμοθετώντας εποχικές θέσεις παραγωγών σε κάθε λαϊκή αγορά, εντός μόλις 48 ωρών από την αίτηση. Με τον τρόπο αυτό, ενισχύουμε το αγροτικό εισόδημα και διασφαλίζουμε την πρόσβαση των καταναλωτών σε ποιοτικά και φρέσκα προϊόντα.

• Προσυσκευασμένα προϊόντα, των οποίων η ποσότητα μειώνεται χωρίς αντίστοιχη μείωση τιμής.

Ενισχύουμε το πλαίσιο προστασίας του καταναλωτή έναντι αθέμιτων πρακτικών, επιβάλλοντας υποχρεωτική σήμανση σε προϊόντα των οποίων η ποσότητα μειώνεται χωρίς αντίστοιχη μείωση της τιμής, με αυστηρές κυρώσεις που φτάνουν έως και τα 2.000.000 ευρώ.

• Ηλεκτρονική εφαρμογή MYKATAGGELIES.

Ενισχύονται οι μηχανισμοί ελέγχου με ψηφιακά εργαλεία που διευκολύνουν την άμεση συμμετοχή του πολίτη, όπως η ηλεκτρονική εφαρμογή mykataggelies που επιτρέπει την υποβολή ανώνυμων ή επώνυμων καταγγελιών, με δυνατότητα επισύναψης φωτογραφιών με δεδομένα χρονοσήμανσης και γεωεντοπισμού. Τη διαχείριση των καταγγελιών και τη διαπίστωση των παραβάσεων αναλαμβάνει η Ανεξάρτητη Αρχή Προστασίας του Καταναλωτή και Ελέγχου της Αγοράς.

ΑΠΕ-ΜΠΕ