Πανελλαδικές Εξετάσεις 2026 – Οι εκτιμήσεις για τις βάσεις εισαγωγής στα ΑΕΙ

Με την ανακοίνωση των βαθμολογιών των υποψηφίων στις Πανελλαδικές Εξετάσεις 2026, την περασμένη Πέμπτη, και τη δημοσιοποίηση των στατιστικών στοιχείων που αφορούν όχι μόνο τις βαθμολογίες, αλλά και το συνολικό αριθμό υποψηφίων, γίνεται πλέον εφικτή μία εκτίμηση για το πώς θα κινηθούν οι βάσεις εισαγωγής στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση για την ερχόμενη ακαδημαϊκή χρονιά, 2026-27.

Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Παιδείας, συνολικά, 89.032 υποψήφιοι διαγωνίστηκαν για μία από τις 68.788 θέσεις της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης για το ερχόμενο ακαδημαϊκό έτος, 2026-27. Από αυτούς, οι 75.109 υποψήφιοι προέρχονται από τα ΓΕΛ και οι 13.923 από τα ΕΠΑΛ.

Χωρίς μεγάλες μεταβολές αναμένεται να κινηθούν οι βάσεις εισαγωγής, όπως εκτίμησε, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο Γιώργος Χατζητέγας, εκπαιδευτικός και αναλυτής.

Όπως υπολόγισε, οι Ελάχιστες Βάσεις Εισαγωγής που προκύπτουν ανά Επιστημονικό Πεδίο, με βάση τα στατιστικά στοιχεία που έδωσε στη δημοσιότητα το υπουργείο Παιδείας, έχουν ως εξής:

– 1ο Επιστημονικό Πεδίο (Ανθρωπιστικών Σπουδών): 8,91 (ελαφρά μειωμένο σε σχέση με πέρυσι: 9,04)

– 2ο Επιστημονικό Πεδίο (Θετικών Σπουδών): 10,48 (υψηλότερο σε σχέση με πέρυσι: 9,82)

– 3ο Επιστημονικό Πεδίο (Σπουδών Υγείας): 9,84 (ελαφρά αυξημένο σε σχέση με πέρυσι 9,60)

– 4ο Επιστημονικό Πεδίο (Σπουδών Οικονομίας και Πληροφορικής): 8,25 (πέρυσι 8,40)

Υπενθυμίζεται, ότι η ΕΒΕ αποτελεί το χαμηλότερο βαθμολογικό όριο, το οποίο προκύπτει από το 80% της μέσης επίδοσης των υποψηφίων.

Σε ό,τι αφορά την κίνηση των βάσεων, ο κ. Χατζητέγας εκτίμησε ότι στο 1ο και το 4ο επιστημονικό πεδίο θα υπάρξουν πτωτικές τάσεις, καθώς οι επιδόσεις των υποψηφίων κινήθηκαν σε γενικές γραμμές σε χαμηλότερα επίπεδα σε σχέση με πέρυσι.

Στο 2ο και το 3ο Επιστημονικό Πεδίο οι βάσεις θα κινηθούν ανοδικά. «Η άνοδος προέρχεται από το γεγονός ότι έχουμε τριπλασιασμό των αρίστων στην κλίμακα από 18 έως 20. Σε αυτήν την κλίμακα πέρυσι είχαμε το 10% των υποψηφίων, φέτος έχουμε το 30% των υποψηφίων, με το μάθημα της Φυσικής να ανεβάζει ουσιαστικά τις βάσεις και στα δύο επιστημονικά πεδία».

Ειδικότερα για τις ιατρικές σχολές, εκτίμησε ότι θα σημειωθεί ελαφρά άνοδος, της τάξης των 200-250 μορίων. Για τις θετικές και πολυτεχνικές σχολές, σημείωσε ότι θα υπάρξει «οπωσδήποτε άνοδος των βάσεων», κάτι που θα επιφέρει, όπως ανέφερε και τις περισσότερες κενές θέσεις στο πεδίο, «ως παρενέργεια της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής».

Συνολικά, ο κ. Χατζητέγας εκτίμησε ότι θα υπάρξουν περισσότερες από 10.000 κενές θέσεις στα δημόσια πανεπιστήμια ως απόρροια της εφαρμογής του μέτρου της ΕΒΕ.

Σημειώνεται, ότι οι υποψήφιοι μπορούν να υπολογίσουν τα μόριά τους και για τη διευκόλυνσή τους στον υπολογισμό, μπορούν να χρησιμοποιούν την ειδική εφαρμογή του υπουργείου Παιδείας, όπου, εισάγοντας τους γραπτούς βαθμούς τους, μπορούν να δουν αυτόματα τα μόριά τους για κάθε Τμήμα/Σχολή του Πεδίου ή του Τομέα που ανήκουν, στον σύνδεσμο: https://markcalc.it.minedu.gov.gr/.

Επόμενο -και τελευταίο- βήμα για τους υποψήφιους πριν την ανακοίνωση των τελικών αποτελεσμάτων των Πανελλαδικών, αποτελεί η διαδικασία συμπλήρωσης του Μηχανογραφικού Δελτίου, για την οποία εκκρεμούν οι σχετικές ανακοινώσεις του υπουργείου Παιδείας.

Τέλος, υπενθυμίζεται, ότι οι υποψήφιοι θα πρέπει να έχουν προχωρήσει στη διαδικασία δημιουργίας προσωπικού κωδικού ασφαλείας, προκειμένου να υποβάλουν Μηχανογραφικό Δελτίο ή/και Παράλληλο Μηχανογραφικό Δελτίο. Τελευταία ημέρα για τη δημιουργία προσωπικού κωδικού ασφαλείας είναι η ερχόμενη Τρίτη 30 Ιουνίου 2026.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Γιάννης Στουρνάρας: αναγκαία και χρήσιμη η νομοθετική ρύθμιση για το Νόμο Κατσέλη

«Ψήφο εμπιστοσύνης» στη νομοθετική ρύθμιση της κυβέρνησης με την οποία επιβάλλεται καθολική εφαρμογή της απόφασης του Αρείου Πάγου για τα δάνεια του Νόμου Κατσέλη, δίνει η Τράπεζα της Ελλάδος.

Ο Διοικητής της ΤτΕ, Γιάννης Στουρνάρας, εκτιμά ότι  «ήταν αναγκαία», υπογραμμίζοντας ότι με τη συγκεκριμένη νομοθετική πρωτοβουλία μειώνεται η αβεβαιότητα.

Όπως δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Στουρνάρας: « η διάταξη που έφερε ο Υπουργός Οικονομικών σχετικά με την απόφαση του Αρείου Πάγου για το νόμο 3869 ήταν αναγκαία, έδωσε απαντήσεις σε εύλογα ερωτήματα που είχαν προκύψει και τελικά ωφέλησε τους δανειολήπτες. Οριοθέτησε επίσης το εύρος της εφαρμογής αυτής της απόφασης μειώνοντας έτσι την αβεβαιότητα».

Υπενθυμίζεται ότι με την συγκεκριμένη διάταξη  η οποία υπερψηφίστηκε από την Ολομέλεια της Βουλής την προηγούμενη εβδομάδα και αφορά περίπου 100.000 δανειολήπτες που έχουν υπαχθεί στο Νόμο Κατσέλη και είναι ενήμεροι, μειώνεται δραστικά η μηνιαία δόση για την εξυπηρέτηση του χρέους τους καθώς οι τόκοι τους πρακτικά σχεδόν μηδενίζονται. Παράλληλα, επιβάλλεται αναδρομική ισχύ του τρόπου υπολογισμού των τόκων (επί της μηνιαίας δόσης) με αποτέλεσμα να συμψηφίζονται οι επιπλέον τόκοι που έχουν καταβάλει κατά το παρελθόν οι δανειολήπτες με την τρέχουσα οφειλή τους.

Για παράδειγμα, ένας δανειολήπτης – που είχε υπόλοιπο οφειλής  τον Ιανουάριο του 2024 144.500 ευρώ, με την προηγούμενη μέθοδο υπολογισμού θα πλήρωνε μηνιαία δόση 731 ευρώ για 300 μήνες, ενώ με την νέα μέθοδο υπολογισμού η δόση γίνεται 483 ευρώ, εκ των οποίων τα 482 ευρώ αντιπροσωπεύουν το χρεολύσιο – για την εξόφληση του κεφαλαίου – ενώ ο τόκος είναι μόλις 1 ευρώ.  Το υπερβάλλον πόσο που πλήρωνε ο συγκεκριμένος δανειολήπτης από το 2024 έως σήμερα (731 -483 = 248 ευρώ) για 30 μήνες, δηλαδή 7.440 ευρώ θα αφαιρεθεί από την συνολική του οφειλή.

 Συνεπώς, αντί να του απομένουν σήμερα 270 δόσεις για την αποπληρωμή του δανείου αυτό το ποσό αφαιρείται από τις δόσεις που έχει να καταβάλει και θα πληρώσει τελικά 255 δόσεις των 483 ευρώ. Δηλαδή, ο δανειολήπτης, αντί να καταβάλει σε τόκους  74.852 ευρώ  θα πληρώσει μόνο  411 ευρώ .

Αναφορικά με την επίπτωση που θα έχει η νέα ρύθμιση στο πρόγραμμα ΗΡΑΚΛΗΣ, δηλαδή στην εγγύηση που έχει προσφέρει το Ελληνικό Δημόσιο για την τιτλοποίηση των κόκκινων δανείων ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας Κυριάκος Πιερρακάκης  εκτιμά ότι η μείωση των δόσεων συνεπάγεται χαμηλότερες μελλοντικές εισπράξεις για το πρόγραμμα εγγυήσεων «ΗΡΑΚΛΗΣ». Με ρύθμιση προβλέπεται δίκαιος επιμερισμός του σχετικού οικονομικού βάρους μεταξύ των τραπεζών και του προγράμματος κρατικών εγγυήσεων «ΗΡΑΚΛΗΣ», ανάλογα με το ύψος των ποσών που έχει εισπράξει κάθε πλευρά. Με τον τρόπο αυτό επιτυγχάνεται ισορροπία μεταξύ κοινωνικής προστασίας, χρηματοπιστωτικής σταθερότητας και δημοσιονομικής υπευθυνότητας

Συγκεκριμένα, εκτιμάται ότι η συνολική επίδραση είναι περίπου:

  • 500 εκατ. ευρώ σε βάθος 20ετίας, λόγω των χαμηλότερων δόσεων σε δάνεια συνολικού ύψους 16,5 δισ. ευρώ
  • επιπλέον περίπου 200 εκατ. ευρώ από την αναδρομική εφαρμογή της ρύθμισης.

Ωστόσο, σημαντικό μέρος του κόστους των αναδρομικών δεν θα επιβαρύνει το Δημόσιο, καθώς θα καλυφθεί από τα ίδια τα πιστωτικά ιδρύματα.

Σημειώνεται ότι η ρύθμιση δεν αφορά τις περιπτώσεις που έχουν συναφθεί μέσω του Εξωδικαστικού Μηχανισμού οι οποίες εξακολουθούν να διέπονται από το ισχύον πλαίσιο. Η μηνιαία δόση στον εξωδικαστικό υπολογίζεται ως τοκοχρεολυτική δόση επί του συνολικού ποσού της ρυθμιζόμενης οφειλής και όχι επί της μηνιαίας δόσης, όπως προβλέπεται ήδη από τον νόμο, τις κανονιστικές πράξεις και τις συμβάσεις ρύθμισης.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ψυχολογία: Όταν κάτι σας ενοχλεί, μη σωπαίνετε… αλλά μη χτυπάτε κιόλας – Γράφει ο ψυχολόγος Γιάννης Ξηντάρας

Σε κάθε σχέση υπάρχουν στιγμές που κάτι μας ενοχλεί. Μια συμπεριφορά, μια κουβέντα, μια παράλειψη, ένας τόνος της φωνής, κάτι που επαναλαμβάνεται και σιγά σιγά αρχίζει να μας βαραίνει. Το ερώτημα δεν είναι αν θα υπάρξουν τέτοιες στιγμές… είναι αναπόφευκτες. Το πραγματικό ερώτημα είναι τι κάνουμε όταν εμφανίζονται.

Γιάννης Ξηντάρας
Γράφει ο ψυχολόγος Γιάννης Ξηντάρας

Κάποιοι άνθρωποι επιλέγουν τη σιωπή. Σκέφτονται ότι «δεν πειράζει», ότι δεν αξίζει να δημιουργηθεί ένταση ή ότι κάποια στιγμή ο άλλος θα καταλάβει μόνος του. Μόνο που αυτό σπάνια συμβαίνει. Εκείνο που συνήθως συμβαίνει είναι ότι κάθε μικρή ενόχληση προστίθεται στην προηγούμενη, μέχρι που μια μέρα ξεσπάμε για κάτι ασήμαντο, κουβαλώντας στην πραγματικότητα το βάρος πολλών μηνών.

Υπάρχουν όμως και οι άνθρωποι που αντιδρούν αμέσως. Εκφράζουν αυτό που τους ενοχλεί, αλλά το κάνουν με τρόπο που πληγώνει. Η συζήτηση μετατρέπεται εύκολα σε κατηγορία, η διαφωνία σε επίθεση και ο σύντροφος, αντί να ακούσει αυτό που προσπαθούμε να του πούμε, αρχίζει να αμύνεται.

Και κάπου εκεί χάνεται η ουσία… Γιατί ο στόχος μιας συζήτησης μέσα σε μια σχέση δεν είναι να αποδείξουμε ποιος έχει δίκιο. Είναι να μπορέσουμε να συναντηθούμε ξανά. Πολλές φορές ξεχνάμε ότι υπάρχει μεγάλη διαφορά ανάμεσα στο να πω «με πλήγωσες» και στο να πω «είσαι πάντα εγωιστής». Στην πρώτη περίπτωση μιλώ για τη δική μου εμπειρία. Στη δεύτερη αποδίδω μια ταυτότητα στον άλλον. Κι όταν οι άνθρωποι νιώθουν ότι κρίνονται ως προσωπικότητες και όχι ως προς μια συγκεκριμένη συμπεριφορά τους, συνήθως κλείνουν την πόρτα της επικοινωνίας.

Δεν είναι εύκολο να ακούσεις ότι στενοχώρησες τον άνθρωπό σου. Είναι ακόμη δυσκολότερο όμως να ακούσεις ότι είσαι συνολικά ανεπαρκής. Ίσως γι’ αυτό έχει τόση σημασία ο τρόπος που ξεκινά μια δύσκολη συζήτηση. Δεν είναι το ίδιο να πεις «ποτέ δεν ενδιαφέρεσαι για μένα» με το να πεις «όταν συνέβη αυτό, ένιωσα μόνος». Οι λέξεις μπορεί να μοιάζουν κοντινές, όμως η επίδρασή τους στη σχέση είναι τελείως διαφορετική.

Υπάρχει ακόμη κάτι που συχνά παραβλέπουμε. Πίσω από τον εκνευρισμό μας, συνήθως κρύβεται μια ανάγκη που δεν έχει εκφραστεί. Δεν θυμώνουμε μόνο επειδή ο άλλος άργησε να γυρίσει στο σπίτι. Θυμώνουμε γιατί νιώσαμε ότι δεν υπολογιστήκαμε. Δεν μας πειράζει μόνο ότι ξέχασε κάτι που του ζητήσαμε. Μας πονά η αίσθηση ότι δεν ήμασταν σημαντικοί εκείνη τη στιγμή.

Όταν καταφέρουμε να μιλήσουμε γι’ αυτή την ανάγκη και όχι μόνο για το παράπονό μας, η συζήτηση αλλάζει εντελώς χαρακτήρα. Παύει να είναι μια αντιπαράθεση και γίνεται μια προσπάθεια να γνωρίσει ο ένας τον εσωτερικό κόσμο του άλλου. Αυτό, βέβαια, απαιτεί κάτι που δεν είναι πάντα εύκολο: να είμαστε ευάλωτοι. Είναι πιο εύκολο να φωνάξεις παρά να πεις «στενοχωρήθηκα». Είναι πιο εύκολο να κατηγορήσεις παρά να παραδεχτείς ότι φοβήθηκες ή ότι ένιωσες παραμελημένος. Κι όμως, οι σχέσεις δυναμώνουν όταν οι άνθρωποι τολμούν να δείξουν αυτό που πραγματικά αισθάνονται και όχι μόνο την άμυνά τους.

Το ίδιο σημαντικό είναι και το πότε θα επιλέξουμε να μιλήσουμε. Οι πιο ουσιαστικές συζητήσεις σπάνια γίνονται την ώρα της έντασης. Όταν και οι δύο είναι θυμωμένοι, ο στόχος γίνεται να απαντήσουμε γρήγορα και όχι να καταλάβουμε. Αντίθετα, όταν έχει περάσει λίγος χρόνος και η ένταση έχει καταλαγιάσει, οι πιθανότητες να ακουστούμε πραγματικά είναι πολύ μεγαλύτερες.

Στο τέλος, αυτό που κρατά ζωντανή μια σχέση δεν είναι η απουσία συγκρούσεων. Δεν υπάρχουν ζευγάρια που δεν πληγώνουν πότε πότε ο ένας τον άλλον. Υπάρχουν όμως ζευγάρια που έχουν μάθει να επιστρέφουν στη σχέση τους χωρίς να χρειάζεται κάθε διαφωνία να αφήνει πίσω της νικητές και ηττημένους.

Ίσως, λοιπόν, κάθε φορά που κάτι μας ενοχλεί, να αξίζει να θυμόμαστε ότι απέναντί μας δεν βρίσκεται ο αντίπαλός μας. Βρίσκεται ο άνθρωπος που κάποτε επιλέξαμε να μοιραστούμε τη ζωή μας. Και ο τρόπος με τον οποίο θα του μιλήσουμε μπορεί είτε να ανοίξει έναν δρόμο προς μεγαλύτερη οικειότητα είτε να χτίσει έναν ακόμη τοίχο ανάμεσά μας.

Καμιά φορά, δεν είναι τα δύσκολα που φθείρουν περισσότερο τις σχέσεις. Είναι ο τρόπος που επιλέγουμε να τα συζητήσουμε.

Γράφει ο Ψυχολόγος – Σύμβουλος Γάμου Γιάννης Ξηντάρας

Υγεία: Για κίνδυνο να φτάσει ο Έμπολα στο Νότιο Σουδάν, προειδοποιεί έρευνα του ΠΟΥ στο Lancet

Η επιδημία του ιού Έμπολα δεν εντοπίζεται μόνο στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, αλλά έχει ήδη εξαπλωθεί στην Ουγκάντα και έχει 70% πιθανότητες να φτάσει στο Νότιο Σουδάν στις επόμενες δώδεκα εβδομάδες, όπως προειδοποιεί μελέτη μοντελοποίησης του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «The Lancet Infectious Diseases».

Το σπάνιο στέλεχος Bundibugyo του ιού Έμπολα, που ξέσπασε στις αρχές Απριλίου του 2026, εξαπλώθηκε απαρατήρητο για έξι εβδομάδες στην ανατολική Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, προτού εντοπιστεί από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας και κηρυχθεί επίσημα κατάσταση έκτακτης ανάγκης για τη δημόσια υγεία.

Οι ερευνητές τονίζουν ότι η καθυστέρηση στον εντοπισμό του επέτρεψε στον ιό να εξαπλωθεί μέσα σε κοινότητες μιας περιοχής που ήδη αντιμετωπίζει ένοπλες συγκρούσεις, εκτοπισμούς πληθυσμών και σοβαρές ελλείψεις στις υπηρεσίες υγείας.

Το Νότιο Σουδάν, όπου εκτιμούν ότι είναι πολύ πιθανή η εξάπλωση του ιού, διαθέτει μερικές από τις πιο αδύναμες υποδομές δημόσιας υγείας, όπως τονίζεται στην έρευνα, με κενά στη διαχείριση κρουσμάτων και την ιχνηλάτηση επαφών. Η Ρουάντα και το Μπουρούντι έχουν χαμηλότερο κίνδυνο εξάπλωσης, με 8,6% και 2%, αντίστοιχα. Ωστόσο, υπογραμμίζεται ότι ο κίνδυνος μπορεί να αυξηθεί ανάλογα με την ταχύτητα των συστημάτων ανίχνευσης και απόκρισης κάθε χώρας.

Ελλείψει εμβολίου, οι επιστήμονες λένε ότι οι γειτονικές χώρες θα πρέπει να εφαρμόσουν μέτρα δημόσιας υγείας άμεσα, όπως επιτήρηση των συνόρων, ιχνηλάτηση επαφών και ασφαλείς πρακτικές ταφής. Όπως προσθέτουν, η εντατικοποιημένη αντίδραση της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό δείχνει πρώιμα σημάδια επιβράδυνσης της μετάδοσης.

Οι ερευνητές διευκρινίζουν ότι οι προβλέψεις τους δεν αποτελούν ακριβείς προγνώσεις, αλλά ένα εργαλείο έγκαιρης αξιολόγησης του κινδύνου, ώστε οι γειτονικές χώρες να ενισχύσουν άμεσα τα μέτρα πρόληψης πριν η επιδημία επεκταθεί περαιτέρω.

ΑΠΕ-ΜΠΕ/Μ.Κουζινοπούλου

Υπουργείο Εργασίας: Ο «χάρτης» των πληρωμών από τον e-ΕΦΚΑ και τη ΔΥΠΑ έως τις 3 Iουλίου

Συνολικά 1.191.311.337,31 ευρώ θα καταβληθούν σε 1.740.042 δικαιούχους, από τις 29 Ιουνίου έως τις 3 Ιουλίου 2026, στο πλαίσιο των προγραμματισμένων καταβολών του e-ΕΦΚΑ και της Δημόσιας Υπηρεσίας Απασχόλησης (ΔΥΠΑ).

Ειδικότερα, όπως αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωση:

Από τον e-ΕΦΚΑ:

– στις 29 Ιουνίου, θα καταβληθούν 1.120.191.337,31 ευρώ σε 1.659.252 δικαιούχους για την πληρωμή κύριων και επικουρικών συντάξεων Ιουλίου 2026,

– στις 30 Ιουνίου, θα καταβληθούν 2.800.000 ευρώ σε 7.600 δικαιούχους για την πληρωμή προκαταβολών συντάξεων μηνός Ιουλίου 2026 του νόμου 4778/2021,

– στις 3 Ιουλίου, θα καταβληθούν 320.000 ευρώ σε 390 δικαιούχους για την πληρωμή εξωιδρυματικών επιδομάτων του ΤΑΥΤΕΚΩ μηνός Ιουλίου 2026 και

– από τις 29 Ιουνίου έως τις 3 Ιουλίου, θα καταβληθούν 15.000.000 ευρώ σε 800 δικαιούχους σε συνέχεια έκδοσης αποφάσεων για εφάπαξ.

Από τη ΔΥΠΑ θα καταβληθούν:

– 22.000.000 ευρώ σε 36.000 δικαιούχους για επιδόματα ανεργίας και λοιπά επιδόματα,

– 13.000.000 ευρώ σε 19.000 μητέρες για επιδοτούμενη άδεια μητρότητας και

– 18.000.000 ευρώ σε 17.000 δικαιούχους στο πλαίσιο επιδοτούμενων προγραμμάτων απασχόλησης.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Τρίκαλα – Ανδρέας Φλουρής: Η Ευρώπη είναι η ταχύτερα θερμαινόμενη ήπειρος του πλανήτη

Ιδιαίτερα υψηλές θερμοκρασίες επικρατούν τον τελευταίο καιρό σε μεγάλο μέρος της Δυτικής και Κεντρικής Ευρώπης, με επαναλαμβανόμενους καύσωνες να δημιουργούν σοβαρά προβλήματα στην καθημερινότητα εκατομμυρίων πολιτών. Για την εμμονή της ζέστης στην Ευρώπη το Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων συζήτησε με τον δρ Ανδρέα Φλουρή, καθηγητή Φυσιολογίας και διευθυντή του Εργαστηρίου Περιβαλλοντικής Φυσιολογίας FAME Lab του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.

«Η κλιματική αλλαγή δεν είναι πλέον μια αφηρημένη συζήτηση για το περιβάλλον. Μπαίνει στο σπίτι, στο χωράφι, στο εργοτάξιο, στο σχολείο και στην επιχείρηση. Μειώνει την ικανότητα του ανθρώπου να εργάζεται με ασφάλεια, πιέζει την αγροτική παραγωγή και τα εισοδήματα, αυξάνει το κόστος ενέργειας, υγείας και ασφάλισης και δοκιμάζει υποδομές που σχεδιάστηκαν για ένα ηπιότερο κλίμα. Με απλά λόγια, η άνοδος της θερμοκρασίας μετατρέπεται σε απώλεια υγείας, χρόνου εργασίας και οικονομικής ασφάλειας». Αυτά, μεταξύ άλλων, αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Φλουρής, τονίζοντας πως η κλιματική αλλαγή δεν δοκιμάζει μόνο το άτομο, για να προσθέσει:

«Δοκιμάζει την κοινωνία ως σύνολο. Και το βάρος δεν κατανέμεται ισότιμα: οι ηλικιωμένοι, τα παιδιά, οι άνθρωποι με χρόνια νοσήματα, οι εργαζόμενοι σε εξωτερικούς χώρους και τα νοικοκυριά με χαμηλό εισόδημα πλήττονται πρώτοι και περισσότερο». Η Ευρώπη, σύμφωνα με τον ίδιο, βρίσκεται στην πρώτη γραμμή αυτής της αλλαγής, και συνεχίζει:

«Είναι η ταχύτερα θερμαινόμενη ήπειρος του πλανήτη και, κατά τις τελευταίες τρεις δεκαετίες, οι θερμοκρασίες της αυξάνονται με ρυθμό μεγαλύτερο από το διπλάσιο του παγκόσμιου μέσου όρου. Αυτό δεν σημαίνει μόνο θερμότερα καλοκαίρια. Σημαίνει συχνότερες και μεγαλύτερες περιόδους θερμικής καταπόνησης, θερμότερες νύχτες που δεν επιτρέπουν στο σώμα να ανακάμψει, μεγαλύτερες δυσκολίες στην διαχείριση του νερού, στην παραγωγή τροφίμων, στα δίκτυα ενέργειας και στις υπηρεσίες υγείας».

Και, δυστυχώς, η ζέστη τονίζει ο κ. Φλουρής στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, δεν έρχεται μόνη. Φανταστείτε το κλίμα σαν μια αλυσίδα, στην οποία κάθε κρίκος τραβά τον επόμενο, για να εξηγήσει: «Η υψηλή θερμοκρασία κάνει την ατμόσφαιρα να “διψά”, αφαιρώντας υγρασία από το έδαφος και τη βλάστηση και, όταν συνδυάζεται με ξηρασία και ισχυρούς ανέμους, δημιουργεί τις ιδανικές συνθήκες για γρήγορη εξάπλωση πυρκαγιών. Στη συνέχεια, ο καπνός μεταφέρει λεπτά σωματίδια πολύ μακριά από το μέτωπο της φωτιάς, επιβαρύνοντας την καρδιά και τους πνεύμονες ανθρώπων που μπορεί να βρίσκονται εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά.

Αντίστοιχα, οι αμμοθύελλες και οι σκονοθύελλες γεννιούνται από ισχυρούς ανέμους πάνω από ξηρά και εκτεθειμένα εδάφη. Δεν προκαλείται κάθε επεισόδιο αφρικανικής σκόνης άμεσα από την κλιματική αλλαγή. Όμως η ξηρασία, η υποβάθμιση των εδαφών και οι μεταβολές στην ατμοσφαιρική κυκλοφορία αλλάζουν το υπόβαθρομ μέσα στο οποίο αυτά τα επεισόδια εκδηλώνονται. Όταν, μάλιστα, η σκόνη συμπίπτει με καύσωνα, καπνό ή αστική ρύπανση, ο οργανισμός δεν αντιμετωπίζει έναν κίνδυνο αλλά πολλούς ταυτόχρονα». Για να καταλήξει τονίζοντας:

«Γι’ αυτό η απάντησή μας δεν μπορεί να περιορίζεται σε έκτακτες ανακοινώσεις κάθε φορά που έρχεται ένα ακραίο φαινόμενο. Χρειαζόμαστε έγκαιρες προειδοποιήσεις που συνδυάζουν θερμοκρασία, ποιότητα αέρα και κίνδυνο πυρκαγιάς, ανθεκτικές υποδομές, προστασία στην εργασία, ενίσχυση της δημόσιας υγείας και ουσιαστική μείωση των εκπομπών. Αν αντιμετωπίζουμε κάθε κίνδυνο χωριστά, θα βρισκόμαστε πάντα ένα βήμα πίσω. Η κλιματική ανθεκτικότητα αρχίζει όταν προστατεύουμε ταυτόχρονα τον άνθρωπο, το εισόδημα και την κοινωνική συνοχή».

ΑΠΕ-ΜΠΕ/Αποστόλης Ζώης

Η κλιματική αλλαγή ευθύνεται “αναμφίβολα” για την ένταση του καύσωνα που πλήττει τη δυτική Ευρώπη (WWA)

Η κλιματική αλλαγή ευθύνεται «αναμφισβήτητα» για την ένταση του καύσωνα που πλήττει τη δυτική Ευρώπη, ένα φαινόμενο που θα ήταν σχεδόν αδύνατο πριν από 50 χρόνια, σύμφωνα με τα συμπεράσματα μελέτης της ομάδας επιστημόνων του World Weather Attribution (WWA) που δημοσιεύθηκε σήμερα.

Οι ιδιαίτερα αυξημένες θερμοκρασίες στη διάρκεια της ημέρας αλλά και της νύκτας θα ήταν «ουσιαστικά αδύνατες» την ίδια περίοδο το 1976-μια χρονιά που επίσης παρατηρήθηκε καύσωνας-, σύμφωνα με τους επιστήμονες που εξετάζουν κατά πόσο η ανθρωπογενής κλιματική απορρύθμιση ευθύνεται για τα ακραία μετεωρολογικά φαινόμενα. Ένα παρόμοιο κύμα καύσωνα το 1976 θα συνοδευόταν από θερμοκρασίες κατά 3,5° Κελσίου πιο χαμηλές κατά τη διάρκεια της ημέρας και κατά 2,4° Κελσίου στη διάρκεια της νύκτας, εκτίμησαν οι επιστήμονες.

«Καταλήξαμε στο συμπέρασμα ότι τα τελευταία 50 χρόνια, κατά τα οποία η θερμοκρασία του πλανήτη έχει αυξηθεί κατά 1,1° Κελσίου, η πιθανότητα ενός τέτοιου καύσωνα έχει αλλάξει τρομερά», τόνισε ο Θίοντορ Κίπινγκ του Imperial College του Λονδίνου και ένας από τους συντάκτες της έρευνας. «Αυτό το επεισόδιο (καύσωνα) δεν θα μπορούσε να συμβεί τον Ιούνιο χωρίς την κλιματική αλλαγή», πρόσθεσε.

Η δυτική Ευρώπη είναι αντιμέτωπη με ακραίες θερμοκρασίες εδώ και περισσότερο από μία εβδομάδα, συνέπεια της παρουσίας μιας τεράστιας μάζας θερμού αέρα που προέρχεται από την Αφρική η οποία συμπιέζεται από την υψηλή πίεση σε υψόμετρο. Αυτό «το κλιματικό φαινόμενο δεν είναι ιδιαίτερα ασυνήθιστο αλλά οι θερμοκρασίες είναι, ή τουλάχιστον ήταν πριν από την ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή», σχολίασε η Φριντερίκε Ότο του Imperial College.

«Δυσάρεστο κι επικίνδυνο»

Η ανθρωπογενής κλιματική αλλαγή πηγάζει από την εκτεταμένη χρήση ορυκτών καυσίμων – άνθρακα, πετρελαίου και φυσικού αερίου – και σε μικρότερο βαθμό από την αποψίλωση των δασών. Για την έκθεσή τους οι επιστήμονες, που έχουν την έδρα τους σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες, συνέκριναν τρέχοντα στοιχεία μετεωρολογικών παρατηρήσεων αλλά και προβλέψεις για τις επόμενες ημέρες με δεδομένα από το 2003 και το 1976.

Αυτή η μελέτη, η οποία δημοσιεύτηκε πολύ γρήγορα, δεν έχει αξιολογηθεί από άλλους ερευνητές, όπως συμβαίνει συνήθως με τις επιστημονικές δημοσιεύσεις. Ωστόσο, οι συντάκτες της τονίζουν ότι η μεθοδολογία που χρησιμοποιήθηκε έχει ήδη επικυρωθεί από την επιστημονική κοινότητα. Σε ό,τι αφορά τις πιθανότητες, οι θερμές νύκτες έχουν γίνει 100 φορές πιο πιθανές σήμερα σε σχέση με τον καύσωνα του 2003. Τα πικ της ζέστης κατά τη διάρκεια της ημέρας έχουν γίνει περίπου 10 φορές πιο πιθανά, υπολόγισαν οι ερευνητές.

Απέκλεισαν επίσης το ενδεχόμενο το φαινόμενο ελ Νίνιο να διαδραμάτισε ρόλο στο κύμα καύσωνα. «Η θερμική καταπόνηση», η οποία συνδυάζει υψηλές θερμοκρασίες και επίπεδα υγρασίας, καθιστά επίσης αυτό το κύμα καύσωνα «ιδιαίτερα δυσάρεστο και επικίνδυνο», σημείωσε η Ότο. Σύμφωνα με την έκθεση, σχεδόν το 45% των 854 πόλεων που ανέλυσαν οι επιστήμονες σε 30 ευρωπαϊκές χώρες έχουν ήδη καταρρίψει ή οδεύουν να καταρρίψουν το ιστορικό τους ρεκόρ της θερμικής καταπόνησης.

Η ανάλυση του WWA επισημαίνει ότι οι επιπτώσεις στην υγεία αυτού του κύματος καύσωνα μόλις έχουν αρχίσει να διαφαίνονται, ενώ παρέπεμψε σε επιστημονική έρευνα που κατέληξε στο συμπέρασμα ότι περισσότεροι από 60.000 άνθρωποι πέθαναν από αίτια που σχετίζονται με τη ζέστη εν μέσω σειράς καυσώνων το καλοκαίρι του 2022.

«Δεν κάνουμε αρκετά για να επιβραδύνουμε τον ρυθμό της υπερθέρμανσης του πλανήτη αυτή τη στιγμή. Και καθώς αυτός ο ρυθμός υπερθέρμανσης συνεχίζεται (…) θα πρέπει να περιμένουμε να δούμε θερμοκρασίες ρεκόρ να ξεπερνιούνται όλο και πιο συχνά», δήλωσε η Κλερ Μπαρνς, ερευνήτρια στο Imperial College. Η Ευρώπη είναι η ήπειρος που θερμαίνεται με τους πιο γρήγορους ρυθμούς.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Οι ΗΠΑ δεν θέλουν συμφωνία με το Ιράν «με οποιοδήποτε τίμημα»

Η ενδεχόμενη οριστική συμφωνία με το Ιράν για τον τερματισμό του πολέμου στη Μέση Ανατολή δεν μπορεί να συναφθεί με «οποιοδήποτε τίμημα», προειδοποίησε η Ουάσιγκτον, εκφράζοντας ανησυχία για το «απόλυτο χάος» που θα ενέσκηπτε, κατ’ αυτήν, αν η Τεχεράνη επέβαλε πράγματι τέλη για κάθε διέλευση του στενού του Ορμούζ—όπου φορτηγό πλοίο υπέστη επίθεση χθες Πέμπτη.

Η επίθεση, με βλήμα άγνωστου τύπου, που δεν είναι σαφές από πού προήλθε, σύμφωνα με πληροφορίες της βρετανικής υπηρεσία ασφάλειας της ναυσιπλοΐας UKMTO, είχε αποτέλεσμα την αναστολή της εφαρμογής του σχεδίου εσπευσμένης απομάκρυνσης χιλιάδων ναυτικών, που άρχισε δύο ημέρες νωρίτερα, ώστε να μπορέσουν να φύγουν κάπου 600 πλοία αποκλεισμένα στον Κόλπο από το ξέσπασμα του πολέμου την 28η Φεβρουαρίου, ανακοίνωσε ο Διεθνής Ναυτιλιακός Οργανισμός (ΔΝΟ). Το φορτηγό πλοίο, το οποίο δεν ήταν ενταγμένο στο σχέδιο αυτό, χτυπήθηκε στον Κόλπο του Ομάν, αφού είχε διασχίσει το στενό στρατηγικής σημασίας.

Σε περιοδεία σε μοναρχίες του Κόλπου, αφοσιωμένους συμμάχους των ΗΠΑ, ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο προσπάθησε να καθησυχάσει τους συνομιλητές του, καθώς η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη άρχισαν την περασμένη εβδομάδα συνομιλίες στην Ελβετία με σκοπό να καταλήξουν σε διαρκή επίλυση της σύγκρουσης, μετά την υπογραφή τη 17η Ιουνίου «μνημονίου κατανόησης»—πρωτοκόλλου συμφωνίας. «Μολονότι θέλουμε συμφωνία, δεν θέλουμε συμφωνία με οποιοδήποτε τίμημα», τόνισε ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας στο Μπαχρέιν, απευθυνόμενος στους ομολόγους του των κρατών του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου (ΣΣΚ).

Αναφερόταν ειδικά στην κατάσταση στο στενό του Ορμούζ, αγκάθι στις συνομιλίες των δυο πλευρών: το Ιράν έχει σκοπό να εισπράττει «τέλη» για «υπηρεσίες» που σχετίζονται με τη διέλευση, που δεν υπήρχαν πριν από τον πόλεμο—η Ουάσιγκτον εναντιώνεται. Η θαλάσσια οδός, πλάτους κάπου τριάντα χιλιομέτρων, ανάμεσα στο Ιράν και το Ομάν, χαρακτηρίζεται στρατηγικής σημασίας, καθώς από αυτήν διερχόταν το 20% των υδρογονανθράκων που καταναλώνονται παγκοσμίως πριν από τον πόλεμο.

«Επιδημία»

«Αν αποδεχόμασταν πως κάποιος μπορεί να επιβάλλει πληρωμή για τη χρήση διεθνούς θαλάσσιας οδού επειδή βρίσκεται πλησίον του εδάφους του, αυτό θα εξαπλωνόταν σε όλο τον κόσμο σαν επιδημία», έκρινε ο κ. Ρούμπιο. Το Ομάν, στην άλλη όχθη του στενού, μοιάζει επίσης να διαφωνεί με την προσέγγιση της Τεχεράνης. Το σουλτανάτο ανακοίνωσε ότι δεν προβλέπεται κανένα «τέλος διέλευσης» στις μελλοντικές διευθετήσεις για το στενό, αναφερόμενο εξάλλου στη διάνοιξη «προσωρινού θαλάσσιου διαδρόμου», που παρουσίασε ως πρωτοβουλία σε συντονισμό με τον ΟΗΕ.

Αλλά οι Φρουροί της Επανάστασης—ο ιδεολογικός στρατός της Ισλαμικής Δημοκρατίας—απείλησαν να αντιδράσουν λαμβάνοντας τα «προσήκοντα μέτρα» αν διαπιστώσουν οποιαδήποτε απόπειρα διέλευσης δίχως την εκ των προτέρων δική τους έγκριση. Πέρα από το Ορμούζ, οι χώρες του Κόλπου, που μπήκαν επανειλημμένα στο στόχαστρο της Τεχεράνης κατά τη διάρκεια του πολέμου, ανησυχούν για το πρόγραμμα κατασκευής βαλλιστικών πυραύλων και την υποστήριξη σε ένοπλες οργανώσεις στην περιοχή και θα ήθελαν να δουν τα ζητήματα αυτά να θίγονται στις αμερικανοϊρανικές διαπραγματεύσεις.

Για να υπάρξει «διαρκής ειρήνη και ασφάλεια στην περιφέρεια απαιτείται να αντιμετωπιστεί το σύνολο των ιρανικών απειλών», συμπεριλαμβανομένων αυτών των ζητημάτων, αναφέρει ανακοίνωση των επικεφαλής της διπλωματίας των μελών του ΣΣΚ. Δεν γίνεται ωστόσο καμιά αναφορά σε αυτά στο «μνημόνιο κατανόησης». «Θέλουμε να διαβεβαιώσουμε ότι κανένα μέρος σε αυτή τη συμφωνία δεν μπορεί να βλάψει (…) την ασφάλεια, τη σταθερότητα ή την ευημερία οποιουδήποτε από τους εταίρους μας στην περιοχή του Κόλπου», επέμεινε ο κ. Ρούμπιο.

Σχεδόν 88 δισεκατομμύρια

Το ότι οι εχθροπραξίες έχουν ανασταλεί επέτρεψε να ξαναρχίσει η κίνηση στο στενό του Ορμούζ. Καταγράφτηκαν 70 διελεύσεις πλοίων από την πλατφόρμα Kpler, ρυθμός πάντως υποδιπλάσιος από ό,τι υπό κανονικές συνθήκες. Μετά την επίθεση χθες Πέμπτη, οι τιμές του πετρελαίου αυξήθηκαν, ενώ είχαν υποχωρήσει σε προπολεμικά επίπεδα νωρίτερα.

Η καταρχήν συμφωνία άνοιξε τον δρόμο για τη διεξαγωγή διαπραγματεύσεων για εξήντα ημέρες ώστε να κλειστεί οριστική. Σύμφωνα με τον Μάρκο Ρούμπιο, η επόμενη συνάντηση αντιπροσωπειών των δυο πλευρών για τεχνικές συνομιλίες προγραμματίζεται να διεξαχθεί την Δευτέρα 29η ή την Τρίτη 30ή Ιουνίου στην Ελβετία.

Στις ΗΠΑ, οι επικρίσεις πολλαπλασιάζονται για τις παραχωρήσεις του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ—ο ρεπουμπλικάνος πιεζόταν να βάλει τέλος σε αυτόν τον ιδιαίτερα αντιδημοφιλή πόλεμο, μερικούς μήνες πριν από τις βουλευτικές εκλογές του μέσου της δεύτερης θητείας του.

Ο Λευκός Οίκος ζήτησε από το Κογκρέσο να εγκρίνει συμπληρωματικό προϋπολογισμό κάπου 88 δισεκατομμυρίων δολαρίων (77 δισεκ. ευρώ), το «μεγαλύτερο» μέρος του οποίου προορίζεται να καλύψει «επείγουσες ανάγκες» συνδεόμενες με τον πόλεμο εναντίον του Ιράν, πάνω απ’ όλα την «αποκατάσταση των αποθεμάτων πυρομαχικών»

Οι διαφωνίες για το άλλο ακανθώδες ζήτημα, αυτό του προγράμματος πυρηνικής ενέργειας του Ιράν, παραμένουν άλυτες. Η Τεχεράνη επιμένει πως είναι αναφαίρετο δικαίωμά της να έχει τέτοιο πρόγραμμα και διαψεύδει πάντα πως θέλει να αποκτήσει πυρηνικό οπλοστάσιο, όπως ερίζουν η Δύση και το Ισραήλ. Όσο για τον Λίβανο, όπου το Ισραήλ ενεπλάκη σε νέο πόλεμο με το σιιτικό κίνημα Χεζμπολά, που πρόσκειται στο Ιράν, και κατέλαβε τμήμα του νόμου, η Τεχεράνη επέβαλε να συμπεριληφθεί στο «μνημόνιο κατανόησης».

Το σιιτικό κίνημα κατηγόρησε το Ισραήλ χθες Πέμπτη για νέα «κατάφωρη παραβίαση» της κατάπαυσης του πυρός, έπειτα από πλήγμα drone με τουλάχιστον τρεις νεκρούς. Ο ισραηλινός στρατός ανέφερε ότι στοχοποίησε μαχητές του σιιτικού κινήματος. Ο ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου επανέλαβε για πολλοστή φορά χθες ότι ο στρατός του θα παραμείνει ανεπτυγμένος στο λιβανικό έδαφος «για όσο χρειαστεί».

Παράλληλα, οι κυβερνήσεις του Ισραήλ και του Λιβάνου διεξάγουν απευθείας συνομιλίες υπό αμερικανική αιγίδα. Ο πέμπτος κύκλος τους άρχισε αυτή την εβδομάδα κι αναμενόταν να ολοκληρωθεί χθες Πέμπτη στην Ουάσιγκτον. Ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο έκανε λόγο για πρόοδο στις συνομιλίες αυτές—τις οποίες απορρίπτει η Χεζμπολά.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Τάκης Θεοδωρικάκος: Το πλαφόν οδήγησε σε μείωση τιμών σε 2.000 προϊόντα – Στόχος της εθνικής κοινωνικής συμφωνίας η μείωση τιμών

Στο μέτρα της κυβέρνησης για τον έλεγχο φαινομένων αισχροκέρδειας και τη συγκράτηση των τιμών στην αγορά αναφέρθηκε νωρίτερα σήμερα ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος, μιλώντας στον ΣΚΑΪ 100,3.

Όπως τόνισε, η κυβέρνηση έχει λάβει «πολύ παρεμβατικά μέτρα, τα οποία δεν έχει ξαναπάρει ελληνική κυβέρνηση, ούτε άλλη ευρωπαϊκή χώρα», σημειώνοντας πως το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους εκτείνεται σε όλη την αλυσίδα της αγοράς: στα σούπερ μάρκετ, στους χονδρεμπόρους και στη βιομηχανία τροφίμων.

«Από την ημέρα που επιβλήθηκε αυτό το μέτρο, 2.000 κωδικοί προϊόντων είχαν μείωση τιμής, με μέση μείωση 5%», είπε, εξηγώντας ότι οι μειώσεις έγιναν επειδή αν οι επιχειρήσεις διατηρούσαν τις τιμές στα ίδια επίπεδα, θα υπερέβαιναν το ποσοστό κέρδους της προηγούμενης χρονιάς και θα αντιμετώπιζαν πρόστιμα από την Ανεξάρτητη Αρχή. «’Αρα, το μέτρο που πήραμε έχει αποδώσει», πρόσθεσε.

Επισήμανε ότι η κυβέρνηση δεν θέλει να έχει μόνιμο χαρακτήρα το μέτρο, καθώς πιστεύει «σε μια ελεύθερη, πιο δίκαιη και υγιώς ανταγωνιστική αγορά». Πρόσθεσε, όμως, ότι η υγιής επιχειρηματικότητα πρέπει να συμβάλει στη συλλογική προσπάθεια: «Πρέπει να βάλει πλάτη και να μειώσει το μεσοσταθμικό της κέρδος αυτή τη στιγμή, διότι πρέπει να συναισθανθούν όλοι ότι υπάρχει ένα σοβαρό τμήμα της κοινωνίας που δυσκολεύεται πάρα πολύ».

Για τη σύσκεψη της Δευτέρας υπό τον Πρωθυπουργό, με τη συμμετοχή εκπροσώπων της βιομηχανίας και του λιανεμπορίου, ο Υπουργός Ανάπτυξης σημείωσε ότι η συζήτηση γίνεται «στο ανώτατο επίπεδο», με στόχο να υπάρξουν μειώσεις σε βασικά προϊόντα ευρείας κατανάλωσης. «Το κρίσιμο που ζητάμε τώρα ως κυβέρνηση είναι να μειωθούν τιμές σε βασικά προϊόντα και να επιτευχθεί μια συμφωνία μείωσης αυτών των τιμών, ώστε να την αισθανθεί όσο είναι δυνατόν ο πολίτης, η μέση ελληνική οικογένεια, όταν πηγαίνει να ψωνίσει στο σούπερ μάρκετ», είπε.

Για το πλαφόν στα καύσιμα, ο κ. Θεοδωρικάκος είπε πως «η διεθνής τιμή του πετρελαίου πλησιάζει περίπου εκεί που ήταν πριν αρχίσει ο πόλεμος. Πηγαίνουμε σε μια οριστική αποκλιμάκωση της πολεμικής αναμέτρησης. Tο μέτρο του Υπουργείου Ανάπτυξης που έβαζε πλαφόν στο περιθώριο κέρδους στα καύσιμα λήγει στις 30 Ιουνίου και δεν σκοπεύουμε να το ανανεώσουμε», επισημαίνοντας πως έχει συζητήσει το θέμα με τον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, αλλά και τον υπουργό Οικονομικών Κυριάκο Πιερρακάκη.

Στη συνέχεια αναφέρθηκε στους ελέγχους της Ανεξάρτητης Αρχής Εποπτείας Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή, σημειώνοντας ότι είναι συνεχείς και δεν περιορίζονται στο ράφι, αλλά καλύπτουν όλη την αλυσίδα της αγοράς. «Ελέγχονται όλα και όλοι. Η Ανεξάρτητη Αρχή έχει ήδη υπό έλεγχο μεγάλες εταιρείες χονδρεμπορίου», τόνισε, επισημαίνοντας ότι πρόσφατα η Αρχή επέβαλε πρόστιμο ύψους 3 εκατομμυρίων ευρώ σε μεγάλη πολυεθνική επιχείρηση και προσθέτοντας πως, εκτός από τα πρόστιμα, έχει μεγάλη σημασία και η δυσφήμιση που προκαλείται για μία εταιρεία, όταν παραβιάζει τον νόμο.

Απαντώντας σε ερώτηση για τον Αλέξη Τσίπρα και τις προτάσεις του για τη φορολογική πολιτική, ο Υπουργός Ανάπτυξης έθεσε ζήτημα πολιτικής αξιοπιστίας και τόνισε πως «θα περίμενα καταρχήν μια ξεκάθαρη τοποθέτηση για τα τέσσερα χρόνια που κυβέρνησε την Ελλάδα, όταν η μεσαία τάξη στέναξε από την άγρια υπερφορολόγηση». Πρόσθεσε ότι «η εμπιστοσύνη στην πολιτική δύσκολα κερδίζεται και εύκολα χάνεται» και υπογράμμισε ότι η κυβέρνηση ακολουθεί μια πολιτική που μειώνει τη φοροδιαφυγή, έχει οδηγήσει σε 83 μειώσεις φόρων και επιτρέπει τη μείωση του χρέους, αλλά και τη στήριξη της μεσαίας τάξης, των οικογενειών με παιδιά, των νέων και των συνταξιούχων.

Αναφερόμενος, τέλος, στο πολιτικό δίλημμα των επόμενων εκλογών, σημείωσε ότι αυτό θα είναι «αν θα συνεχίσουμε με τη Νέα Δημοκρατία και τον Κυριάκο Μητσοτάκη, με ακόμη καλύτερα αποτελέσματα, για μια ακόμη πιο παραγωγική οικονομία και μια Ελλάδα που θα συνεχίσει να είναι ασφαλής, ή αν θα επιστρέψουμε στο πείραμα που περιέγραψε ο κ. Τσίπρας με την πολιτική παρουσία του στην κυβέρνηση από το 2015 έως το 2019»

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Το… ΚΗΔΙΣΟ της… πολύ πολύ Δεξιάς… – Γράφει ο Νίκος Γ. Σακελλαρόπουλος

Στην Ελλάδα δεν ιδρύονται μόνο κόμματα. Ανασταίνονται και πολιτικές φιλοδοξίες. Κάθε λίγα χρόνια κάποιος πρώην πιστεύει ότι το πρόβλημα δεν ήταν ποτέ ο ίδιος, αλλά ότι οι ψηφοφόροι δεν είχαν καταλάβει ακόμη το μεγαλείο του. Έτσι γεννιούνται τα κόμματα της δεύτερης ευκαιρίας. Και, συνήθως, «πεθαίνουν» στην πρώτη κάλπη.

Νίκος Σακελλαρόπουλος
Γράφει ο συνεργάτης του Έμβολος δημοσιογράφος Νίκος Γ. Σακελλαρόπουλος

Αν τελικά ο Αντώνης Σαμαράς επιλέξει να κάνει το επόμενο βήμα, θα πρέπει πρώτα να απαντήσει σε ένα απλό ερώτημα: ποιο ακριβώς πολιτικό κενό έρχεται να καλύψει; Γιατί, άλλο πράγμα η προσωπική διαφωνία με την ηγεσία ενός κόμματος και άλλο η ύπαρξη κοινωνικής ανάγκης για ένα νέο πολιτικό φορέα.

Η …αγορά δεν είναι άδεια. Στα Δεξιά της Νέας Δημοκρατίας υπάρχει ήδη πολυκατοικία. Με διαμερίσματα μικρά, μεγάλα, επιπλωμένα και ημιτελή. Άλλα φωνάζουν περισσότερο, άλλα λιγότερο. Όλα όμως διεκδικούν το ίδιο κοινό: τον ψηφοφόρο που πιστεύει ότι η κυβέρνηση είναι υπερβολικά μετριοπαθής και χρειάζεται μεγαλύτερη δόση εθνικής αυστηρότητας, περισσότερη καταγγελία και λιγότερους συμβιβασμούς.

Μόνο που η πολιτική δεν είναι διαγωνισμός πατριωτικού πλειστηριασμού. Δεν κερδίζει όποιος υψώνει περισσότερο τη φωνή ούτε όποιος ανακαλύπτει καθημερινά μια καινούργια εθνική καταστροφή. Αν ήταν έτσι, η Ελλάδα θα είχε σωθεί δεκάδες φορές από τηλεοπτικά πάνελ.

Και κάπου εδώ έρχεται στον νου το ΚΗΔΙΣΟ. Το κόμμα που ίδρυσε ο Γιώργος Παπανδρέου με τη βεβαιότητα ότι το επίθετό του αρκούσε για να προκαλέσει πολιτικό σεισμό. Προκάλεσε, τελικά, μόνο ποτάμια γραφικότητας. Έμεινε εκτός Βουλής και πέρασε στην ιστορία περισσότερο ως πολιτικό ανέκδοτο παρά ως πολιτικό γεγονός.

Οι εποχές αλλάζουν, αλλά οι αυταπάτες όχι. Η πεποίθηση ότι ένα βαρύ πολιτικό όνομα αρκεί για να γεννήσει νέο ρεύμα έχει διαψευστεί πολλές φορές. Οι ψηφοφόροι μπορεί να συγκινούνται από το παρελθόν, αλλά ψηφίζουν για το αύριο. Και το αύριο δύσκολα οικοδομείται πάνω σε προσωπικές δικαιώσεις, εμμονές και παλιούς λογαριασμούς.

Υπάρχει, βέβαια, πάντα το επιχείρημα ότι ένας πρώην πρωθυπουργός διαθέτει κύρος. Διαθέτει. Όπως διαθέτει και παρελθόν. Και στην πολιτική το παρελθόν δεν λειτουργεί μόνο ως παράσημο. Λειτουργεί και ως λογαριασμός. Οι πολίτες θυμούνται όχι μόνο όσα λες σήμερα, αλλά και όσα έκανες όταν κρατούσες το τιμόνι.

Το ενδιαφέρον είναι ότι όσοι ονειρεύονται ένα νέο κόμμα παρουσιάζουν την υπόθεση περίπου ως ιστορική αναγκαιότητα. Σαν να περιμένει η ελληνική κοινωνία έναν πολιτικό Μεσσία που θα συγκεντρώσει όλους τους δυσαρεστημένους της Δεξιάς κάτω από μία σημαία.

Ίσως όμως να πρόκειται για κάτι πολύ πιο πεζό. Όχι για πολιτική ίδρυση, αλλά για πολιτική ανακύκλωση.

Σαν εκείνες τις ρωσικές μπάμπουσκες. Ανοίγεις τη μία και βρίσκεις μέσα άλλη μία. Κι άλλη μία. Και στο τέλος ανακαλύπτεις ότι όλες είναι αντίγραφα της πρώτης, απλώς σε μικρότερο μέγεθος.

Έτσι κινδυνεύει να εξελιχθεί και μια νέα κομματική απόπειρα στα Δεξιά της Νέας Δημοκρατίας. Ανοίγεις το πρώτο κέλυφος και βρίσκεις μέσα έναν πρώην. Ανοίγεις το δεύτερο και εμφανίζεται άλλος πρώην. Ανοίγεις το τρίτο και συναντάς πολιτευτές που η κάλπη έχει ήδη αξιολογήσει κι η κοινωνία έχει στείλει σπίτια τους. Όσα μαθαίνουμε για την επικείμενη… μπάμπουσκα του Σαμαρά, τέτοιες περιπτώσεις φέρνει στο φως. Πρόσωπα τελειωμένα, που έχουν απορριφτεί. Μιλάμε για ανακύκλωση προσώπων παρά παραγωγή πολιτικής.

Το ερώτημα δεν είναι αν μπορεί να ιδρυθεί ένα ακόμη κόμμα. Στην Ελλάδα αυτό είναι σχεδόν εθνικό σπορ. Το ερώτημα είναι αν υπάρχει κοινωνία που το περιμένει… Δεν διαφαίνεται κάτι τέτοιο… Μόνο κάποιοι που θέλουν να ρίξουν τον Μητσοτάκη επειδή δεν κατάλαβαν ποτέ ότι δεν τους απέρριψε εκείνος, αλλά τους προσπέρασε η ζωή κι η κοινωνία…

Η πολιτική δεν είναι μουσείο, όπου τα εκθέματα αποκτούν ξανά ζωή επειδή άναψαν οι προβολείς. Είναι χώρος σκληρής αξιολόγησης. Και οι πολίτες έχουν αποδείξει ότι καμιά φορά μπορεί να συγχωρούν πολλά. Δεν συγχωρούν όμως εύκολα την αίσθηση ότι κάποιος τους σερβίρει ως καινούργιο αυτό που έχει ήδη δοκιμαστεί.

Αν, λοιπόν, δούμε ένα νέο κόμμα να ξεπροβάλλει από τα Δεξιά της Νέας Δημοκρατίας, ίσως η πιο εύστοχη περιγραφή να μην είναι «νέα αρχή». Ίσως να είναι κάτι πιο γνώριμο. Ένα πολιτικό déjà vu. Ένα… ΚΗΔΙΣΟ της πολύ, πολύ Δεξιάς… Για να ξανασμίξουν στα μισοσκόταδα της πολιτικής ιστορίας και να πάθουν ακριβώς το ίδιο (δηλαδή να αποτύχουν παταγωδώς με τα προσωπικά τους κόμματα) οι δυο συγκάτοικοι και συμφοιτητές στο Amherst College, στις αρχές της δεκαετίας του 1970…