Αρχική Blog

Από το Κεντάκι στην Ημαθία – Xημικός κάνει το χωράφι… τουριστικό προορισμό – Γεύματα κάτω από τις ροδακινιές και… τρίλιζα με φρούτα

Από
Έμβολος
-

Κάτω από τη σκιά των φορτωμένων με καρπούς δέντρων και με τον καυτό ήλιο του Ημαθιώτικου καλοκαιριού να κυριαρχεί στον ουρανό, ο Τζον, η Άνι, η Χέδερ, ο Κρίστοφερ και ακόμη 15 επισκέπτες από τις Ηνωμένες Πολιτείες άφησαν για λίγο την ιδιότητα του τουρίστα και φόρεσαν το «καπέλο» του αγρότη.

Στο αγρόκτημα της Επισκοπής Ημαθίας περπάτησαν ανάμεσα στις καλλιέργειες, έπιασαν στα χέρια τους φρεσκοκομμένα ροδάκινα -κάποιοι ανέβηκαν στη σκάλα και μάζεψαν και φρούτα- και γνώρισαν από κοντά τα μυστικά της καλλιέργειας και της συγκομιδής, αλλά και την καθημερινότητα των Ελλήνων αγροτών σε μία από τις πιο παραγωγικές περιοχές της χώρας. Λίγες ημέρες αργότερα, ακόμη ένα γκρουπ από τις Ηνωμένες Πολιτείες πήρε το «βάπτισμα του χωραφιού». Πρόκειται για το πιλοτικό εγχείρημα της Άννας Λογγιζίδου, αποφοίτου του Τμήματος Χημείας του Πανεπιστημίου Κρήτης, η οποία έχει στόχο να μεταφέρει τα μυστικά της ελληνικής αγροτικής ζωής και της παραγωγής φρούτων σε επισκέπτες από όλο τον κόσμο.

«Είναι μια ιδιαίτερη πρόκληση για μένα τουρίστες απο παντού να γίνουν γεωργοί. Οι δύο πρώτες ξεναγήσεις με γέμισαν άγχος αλλά και χαρά, γιατί όλοι τους είπαν πως απόλαυσαν την εμπειρία και δεν ήθελαν να τελειώσει. Με ρωτούσαν πολλά πράγματα για τα φρούτα μας, αλλά και για τις συνθήκες κάτω από τις οποίες γίνεται αυτή η δουλειά. Οι δύο πρώτες ομάδες που έγιναν “αγρότες για λίγο” αποτελούνταν κυρίως από ανθρώπους με άμεση σχέση με τον αγροτικό τομέα, ωστόσο συμμετείχαν στις ομάδες και επαγγελματίες από διαφορετικούς χώρους στις Ηνωμένες Πολιτείες», αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η Άννα Λογγιζίδου,που μεγαλώνοντας σε αγροτική οικογένεια γνωρίζει από κοντά τις περισσότερες εργασίες στο χωράφι.

IMG ea890505a4b8bd79cb2d0eeead5793a3 V11

Από την Αμερική στο χωράφι της Ημαθίας

Η ιδέα και η υλοποίησή της ξεκίνησε όταν ξεναγοί από την Αμερική ήρθαν πριν απο λίγο καιρό σε επαφή με τη νεαρή χημικό και αφού έγινε η σχετική συνεννόηση έφτασε και η στιγμή που από το πρωί στο χωράφι στην Επισκοπή Ημαθίας η γλώσσα που ακουγόταν ήταν περισσότερο τα αγγλικά παρά τα ελληνικά. Οι περισσότεροι μάλιστα συμμετείχαν ενεργά στη συγκομιδή ροδάκινων, μιας καλλιέργειας που αυτή την περίοδο βρίσκεται στο επίκεντρο της παραγωγικής δραστηριότητας στην περιοχή. Οι τουρίστες δυσκολεύτηκαν λίγο με το χνούδι και τις υψηλές θερμοκρασίες και εξέφρασαν τον θαυμασμό τους για τη δύσκολη αγροτική ζωή ενώ οι πιο τολμηροί έγιναν και οι ίδιοι αγρότες για λίγες ώρες και πήραν ανα χείρας τους κουβάδες.

20260602 12000201

«Οι επισκέπτες ήθελαν να μάθουν τα πάντα για τις καλλιέργειες της περιοχής, τις συνθήκες παραγωγής, τις αντοχές των φρούτων, τα τεχνικά χαρακτηριστικά τους, αλλά και τη διαδρομή που ακολουθούν μέχρι να φτάσουν στα ράφια και τα τραπέζια των καταναλωτών στις Ηνωμένες Πολιτείες. Με ρωτούσαν επίσης και για τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι παραγωγοί λόγω των καιρικών συνθηκών, των υψηλών θερμοκρασιών και των απαιτήσεων της διεθνούς αγοράς», σημειώνει η νεαρή απόφοιτη του Τμήματος Χημείας του Πανεπιστημίου Κρήτης.

Μάλιστα, όπως επισημαίνει, οι «τουρίστες-αγρότες» έδειξαν ιδιαίτερο ενδιαφέρον και για τις κλιματολογικές συνθήκες της περιοχής, οι οποίες διαφέρουν σημαντικά από εκείνες που επικρατούν, για παράδειγμα, στο Κεντάκι, από όπου κατάγονταν αρκετά μέλη της αποστολής.

IMG 4bca2abb9e3d1e0b6b5c973563d5480a V11

Παράλληλα, είχαν τη δυνατότητα να συνομιλήσουν με Έλληνες παραγωγούς και γεωπόνους που βρέθηκαν στο χωράφι μαζί με τη νεαρή χημικό και αντάλλαξαν απόψεις γύρω από τις σύγχρονες καλλιεργητικές πρακτικές, αλλά και τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο αγροτικός κόσμος στις δύο πλευρές του Ατλαντικού.

Η κ. Λογγιζίδου μοιράστηκε, επίσης, πληροφορίες και για τα ακτινίδια, που αποτελούν μία ακόμη σημαντική καλλιέργεια της περιοχής και είναι γνωστά στον παγκόσμιο γεωργικό χάρτη καθώς από την Επισκοπή εξάγονται στη βόρεια Αμερική, την Ευρώπη, τη Μέση Ανατολή και την Ασία.

IMG 1e4e148ed5877e0b2e17968172254eef V11

Γεύμα κάτω από τις ροδακινιές και… τρίλιζα με φρούτα

Οι «τουρίστες-αγρότες» δεν έκαναν μόνο αγροτική δουλειά αλλά είχαν και την ευκαιρία μετά το μάζεμα των καρπών να γευματίσουν κάτω από τη σκιά των δέντρων, σε ένα σκηνικό που ανέδειξε την αυθεντική ελληνική ύπαιθρο. Παραδοσιακές γεύσεις, δροσερά αναψυκτικά και νερό, σε ένα αυτοσχέδιο υπαίθριο «μπαρ» δίπλα στα τρακτέρ, συμπλήρωσαν την εμπειρία, αφήνοντας στους Αμερικανούς επισκέπτες τις καλύτερες εντυπώσεις από τη φιλοξενία και την αγροτική ζωή της Ημαθίας.

Το πρόγραμμα περιελάμβανε ακόμη παιχνίδια με πρωταγωνιστές τα φρούτα της περιοχής. Η τρίλιζα με ροδάκινα, νεκταρίνια, δαμάσκηνα και βερύκοκα αποτέλεσε μία από τις πιο ξεχωριστές και διασκεδαστικές στιγμές της επίσκεψης.

IMG cc69240ad964b28cdc2b355bac813195 V11

Η σελίδα της πρωτοβουλίας της Άννας Λογγιζίδου στο Instagram https://www.instagram.com/agriview_gr/ αποκτά συνεχώς νέους ακολούθους, ενώ μέσα από τις αναρτήσεις παρουσιάζονται στιγμιότυπα από τις δραστηριότητες των αγροτών και στιγμές καθημερινότητας  στο χωράφι με στόχο να δημιουργήσει έναν διαφορετικό τρόπο γνωριμίας με την ελληνική ύπαιθρο, φέρνοντας τους επισκέπτες πιο κοντά στη γη, στους ανθρώπους της και στην πραγματική διαδικασία παραγωγής των φρούτων και βέβαια “Τουρίστες στο χωράφι..” από κάθε γωνιά του κόσμου.

Αναστασία Τελιανίδου
*Τις φωτογραφίες παραχώρησε η Άννα Λογγιζίδου
ΑΠΕ-ΜΠΕ

ΑΑΔΕ: Πρόστιμο 1,32 εκατ. ευρώ σε επιχείρηση – Νοίκιαζε 132 αυτοκίνητα που είχε δηλώσει σε ακινησία

Από
Έμβολος
-

   Ένας έλεγχος της ΑΑΔΕ σε ενοικιαζόμενο αυτοκίνητο ήταν η αφορμή για να αποκαλυφτεί η καλοστημένη απάτη, που είχε στήσει επιχείρηση ενοικίασης αυτοκινήτων στη Δυτική Ελλάδα. Οι ελεγκτές της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων βρήκαν μέσω των ειδικών ψηφιακών ελεγκτικών εφαρμογών που χρησιμοποιούν στους επιτόπιους ελέγχους, ότι το συγκεκριμένο όχημα, παρότι είχε δηλωθεί σε ακινησία, ήταν μισθωμένο και βρισκόταν κανονικά σε κυκλοφορία. Αυτό οδήγησε τους ελεγκτές να ψάξουν βαθύτερα, όπου και διαπίστωσαν ότι συνολικά 132 οχήματα της επιχείρησης είχαν δηλωθεί σε ακινησία, ενώ παράλληλα εμφανίζονταν στο Ψηφιακό Πελατολόγιο Οχημάτων ως μισθωμένα.

  Υπενθυμίζεται ότι, για την κυκλοφορία οχήματος που έχει τεθεί σε ακινησία, προβλέπεται πρόστιμο 10.000 ευρώ, πλέον των τελών κυκλοφορίας και των λοιπών προβλεπόμενων επιβαρύνσεων. Για τα 132 οχήματα στα οποία διαπιστώθηκε η παράβαση, επιβλήθηκε συνολικό πρόστιμο 1,32 εκατ. ευρώ. Ο έλεγχος συνεχίζεται και διευρύνεται, τόσο στη συγκεκριμένη επιχείρηση, όσο και σε άλλες εταιρείες ενοικίασης αυτοκινήτων σε όλη την Ελλάδα.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ναυτιλία: Σταδιακή επιστροφή πλοίων στο Σουέζ αλλά υψηλοί ναύλοι σε τάνκερ και containers

Από
Έμβολος
-

Η εικόνα στη Διώρυγα του Σουέζ αρχίζει να αλλάζει, καθώς ολοένα και περισσότερα πλοία επανεξετάζουν τη διαδρομή μέσω της Ερυθράς Θάλασσας, περιορίζοντας σε ορισμένες περιπτώσεις τον περίπλου του Ακρωτηρίου της Καλής Ελπίδας.

Η τάση αφορά τα δεξαμενόπλοια όσο και τα πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων, χωρίς ωστόσο η επιστροφή να είναι γενικευμένη.

Στον κλάδο των δεξαμενόπλοιων, η επιλογή της διαδρομής εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το προφίλ κάθε πλοίου και τις διασυνδέσεις του.

Περισσότερο εκτεθειμένα στις απειλές των Χούθι εμφανίζονται τα πλοία που συνδέονται με σαουδαραβικά συμφέροντα, είτε μέσω πλοιοκτησίας και διαχείρισης, είτε λόγω της εμπορικής τους δραστηριότητας και των προσεγγίσεών τους σε λιμάνια της Σαουδικής Αραβίας.

Αντίθετα, δεξαμενόπλοια άλλων συμφερόντων συνεχίζουν, κατά περίπτωση, να χρησιμοποιούν το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, ακόμη και υπό αυξημένο κόστος ασφάλισης και μεγαλύτερο επιχειρησιακό κίνδυνο.

Σε ορισμένες περιπτώσεις καταγράφεται επίσης περιορισμένη εκπομπή δεδομένων AIS.

Ξεχωριστή κατηγορία αποτελούν τα πλοία κινεζικών συμφερόντων, καθώς το Πεκίνο έχει ανοίξει δίαυλο επικοινωνίας με τους Χούθι με στόχο την ασφαλή διέλευση κινεζικών δεξαμενόπλοιων από την περιοχή.

Από τις 20 Ιουλίου 2026, οπότε οι Χούθι ανακοίνωσαν ειδικό ναυτικό αποκλεισμό σε βάρος πλοίων που συνδέονται με τη Σαουδική Αραβία, έχουν στοχοποιηθεί οκτώ δεξαμενόπλοια σαουδαραβικών συμφερόντων.

Τα στοιχεία εταιρειών ναυτικής ασφάλειας αποτυπώνουν ήδη τη μεταβολή στις ροές.

Οι ημερήσιες διελεύσεις από το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, και προς τις δύο κατευθύνσεις, έχουν μειωθεί στις 30-33 από περίπου 47 πριν από τις 20 Ιουλίου. Την ίδια περίοδο, οι διελεύσεις δεξαμενόπλοιων μέσω της Διώρυγας του Σουέζ εμφανίζονται αυξημένες κατά περίπου 27%.

Η τελική επιλογή, πάντως, δεν καθορίζεται μόνο από την απειλή των Χούθι.

Σημαία, πλοιοκτησία, προορισμός του φορτίου, ασφαλιστικό κόστος και συνολική αξιολόγηση κινδύνου συνυπολογίζονται πριν από κάθε απόφαση διέλευσης.

-Περισσότερα containerships επιστρέφουν στο Σουέζ-

Παράλληλη μεταβολή καταγράφεται και στη μεταφορά εμπορευματοκιβωτίων.

Ο αριθμός των containerships που εξακολουθούν να παρακάμπτουν την Ερυθρά Θάλασσα μέσω του Ακρωτηρίου της Καλής Ελπίδας υποχωρεί, ενώ οι διελεύσεις από το Σουέζ παρουσιάζουν σταδιακή ανάκαμψη.

Σύμφωνα με στοιχεία ναυλομεσιτών, περίπου 34 containerships διέρχονται πλέον κάθε εβδομάδα από τη Διώρυγα, αριθμός που αντιστοιχεί περίπου στο 43% της κίνησης που καταγραφόταν πριν από την έναρξη της κρίσης στην Ερυθρά Θάλασσα.

Παράλληλα, η Linerlytica υπολογίζει ότι λιγότερα από 300 containerships εξακολουθούν να ακολουθούν τη διαδρομή γύρω από την Αφρική. Η συνολική χωρητικότητά τους διαμορφώνεται περίπου στα 4,1 εκατ. TEUs, έναντι 5,3 εκατ. TEUs νωρίτερα μέσα στο έτος.

Η χωρητικότητα που παραμένει εκτός Σουέζ αντιστοιχεί πλέον στο 5,2% του παγκόσμιου στόλου containerships, ποσοστό που αποτελεί το χαμηλότερο επίπεδο από τον Ιανουάριο του 2024.

Η σταδιακή επιστροφή συνδέεται και με το γεγονός ότι οι απειλές στην περιοχή έχουν αποκτήσει περισσότερο στοχευμένο χαρακτήρα.

Οι Χούθι έχουν εστιάσει τις τελευταίες προειδοποιήσεις τους κυρίως σε πλοία που συνδέονται με σαουδαραβικά συμφέροντα ή προσεγγίζουν σαουδαραβικά λιμάνια. Την ίδια στιγμή, η ευρωπαϊκή επιχείρηση ASPIDES εξακολουθεί να χαρακτηρίζει αυξημένο τον κίνδυνο για πλοία με συνδέσεις με το Ισραήλ ή τις Ηνωμένες Πολιτείες.

-Κινήσεις από τις μεγάλες liner εταιρείες εμπορευματοκιβωτίων-

Η αλλαγή αποτυπώνεται και στις επιλογές μεγάλων εταιρειών τακτικών γραμμών μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων.

Οι CMA CGM και Maersk συγκαταλέγονται στις εταιρείες που αυξάνουν την παρουσία τους στη διαδρομή, ενώ κινήσεις πραγματοποιεί και η Hapag-Lloyd στο πλαίσιο της συνεργασίας Gemini.

Maersk και Hapag-Lloyd, έπειτα από αξιολόγηση των συνθηκών ασφαλείας, αποφάσισαν να τροποποιήσουν τη γραμμή SE3 του δικτύου Gemini, επαναφέροντάς την μέσω Ερυθράς Θάλασσας αντί της διαδρομής γύρω από το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας.

Χαρακτηριστική είναι η προγραμματισμένη για τις 16 Αυγούστου διέλευση προς δυσμάς του MANCHESTER MAERSK, χωρητικότητας 20.568 TEUs. Η κίνηση αυτή συνδέεται με την επιστροφή της γραμμής AE2/NE1 της Gemini, η οποία συνδέει την Ασία με τη Βόρεια Ευρώπη, στη διαδρομή μέσω της Διώρυγας του Σουέζ.

Τα μέχρι στιγμής δεδομένα δείχνουν ότι το Σουέζ ανακτά σταδιακά μέρος της κίνησης που είχε μεταφερθεί γύρω από την Αφρική. Η επιστροφή, ωστόσο, παραμένει επιλεκτική και εξαρτάται από τις ιδιαίτερες διασυνδέσεις κάθε πλοίου, το επίπεδο ασφαλείας και τις εξελίξεις στο Μπαμπ ελ-Μαντέμπ και στην ευρύτερη Ερυθρά Θάλασσα.

-Σε υψηλές ταχύτητες οι ναύλοι σε τάνκερ και container-

Σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα εξακολουθεί να κινείται η αγορά των δεξαμενόπλοιων, καθώς οι γεωπολιτικές εντάσεις, το αυξημένο κόστος κινδύνου και η περιορισμένη διαθεσιμότητα χωρητικότητας στηρίζουν τους ναύλους στις βασικές κατηγορίες πλοίων.

Στη διαδρομή Αραβικός Κόλπος-Κίνα, οι αποδόσεις των VLCC διαμορφώνονται περίπου στα 484.000 δολάρια ημερησίως, ενώ στη διαδρομή ΗΠΑ-Κίνα κινούνται κοντά στα 115.000 δολάρια την ημέρα. Στα  Aframax ο μέσος ημερήσιος ναύλος βρίσκεται περίπου στα 74.000 δολάρια.

Ανοδικές πιέσεις, αν και με διαφορετική εικόνα ανά εμπορική διαδρομή, καταγράφονται και στην αγορά μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων, όπου οι εταιρείες επιχειρούν να στηρίξουν τους ναύλους μέσω περιορισμού της διαθέσιμης χωρητικότητας και ακυρώσεων δρομολογίων.

Ο Drewry World Container Index (WCI) ο διεθνής δείκτης αναφοράς για τους spot ναύλους μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων στις βασικές θαλάσσιες εμπορικές διαδρομές Ανατολής-Δύσης ενισχύθηκε κατά 1%, στα 4.339 δολάρια ανά εμπορευματοκιβώτιο 40 ποδών, με την άνοδο να προέρχεται κυρίως από τις γραμμές του Ειρηνικού.

Στη διαδρομή Σαγκάη-Νέα Υόρκη, οι spot ναύλοι αυξήθηκαν κατά 10%, στα 8.706 δολάρια ανά 40άρι container, ενώ στη Σαγκάη-Λος ‘Αντζελες ενισχύθηκαν κατά 6%, στα 6.244 δολάρια.

Οι μεταφορείς συνεχίζουν να περιορίζουν τη διαθέσιμη χωρητικότητα μέσω ακυρώσεων δρομολογίων, με τη Drewry να εκτιμά ότι η τακτική αυτή θα συγκρατήσει τη μεταβλητότητα των ναύλων.

Αντίθετη ήταν η εικόνα στις γραμμές Ασίας-Ευρώπης. Οι ναύλοι Σαγκάη-Γένοβα υποχώρησαν κατά 8%, στα 5.080 δολάρια ανά 40άρι container, ενώ στη διαδρομή Σαγκάη-Ρότερνταμ μειώθηκαν κατά 5%, στα 4.425 δολάρια.

Παράλληλα, μεταφορείς έχουν ανακοινώσει νέους ναύλους FAK μεταξύ 6.700 και 7.100 δολαρίων για τις γραμμές Ασίας-Μεσογείου από τις 15 Αυγούστου, αν και η εξασθένηση της ζήτησης δημιουργεί αβεβαιότητα ως προς το κατά πόσο τα επίπεδα αυτά θα διατηρηθούν

ΑΠΕ-ΜΠΕ

ΕΟΔΥ για ιό Δυτικού Νείλου: Η φετινή περίοδος θεωρείται μία από τις πιο δύσκολες- Συμβουλές προστασίας

Από
Έμβολος
-

Η Ελλάδα συγκαταλέγεται και φέτος στις ευρωπαϊκές χώρες που καταγράφουν σημαντική επιβάρυνση από τον ιό του Δυτικού Νείλου, με τον ΕΟΔΥ να εκτιμά ότι η τρέχουσα περίοδος μετάδοσης ενδέχεται να εξελιχθεί σε μία από τις δυσκολότερες των τελευταίων ετών, όσον αφορά στον αριθμό κρουσμάτων που θα καταγραφούν.

 Η έντονη κυκλοφορία του ιού, ιδιαίτερα σε περιοχές της Αττικής, και η ταχεία αύξηση των κρουσμάτων ήδη από τα πρώτα στάδια της περιόδου μετάδοσης, έχει θέσει τις υγειονομικές αρχές σε αυξημένη εγρήγορση.

Την ίδια ώρα, ο ΕΟΔΥ ξεκαθαρίζει ότι δεν υπάρχουν μέχρι σήμερα επιστημονικές ενδείξεις πως ο ιός έχει αλλάξει συμπεριφορά ή εμφανίζει μεγαλύτερη μεταδοτικότητα σε σχέση με προηγούμενες περιόδους.

Η φετινή εικόνα αποδίδεται σε έναν σύνθετο συνδυασμό παραγόντων που επιδρούν στους πληθυσμούς των κουνουπιών.

Η αυξημένη θερμοκρασία και οι βροχοπτώσεις είναι οι παράμετροι που έχουν περισσότερο συσχετιστεί με τις εποχικές εξάρσεις του ιού, αναφέρει σε συνέντευξή της στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η Δανάη Περβανίδου, MD, MPH, προϊσταμένη του Τμήματος Νοσημάτων που Μεταδίδονται με Διαβιβαστές της Διεύθυνσης Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Πρόληψης Μεταδοτικών Νοσημάτων του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ).

«Παραδείγματος χάριν, ο θερμός χειμώνας του 2025-2026 στην Αττική (ο δεύτερος θερμότερος των τελευταίων 150 ετών) πιθανά συνέβαλε στην τρέχουσα επιδημιολογική εικόνα», όπως λέει.

 Ακολουθεί το κέιμενο της συνέντευξης της κ. Περβανίδου στη δημοσιογράφο του ΑΠΕ-ΜΠΕ, Έφη Φουσέκη:

Ερ.: Ποια είναι σήμερα η επιδημιολογική εικόνα του ιού του Δυτικού Νείλου στην Ελλάδα;

Απ: Στη χώρα μας, όπως και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, κρούσματα λοίμωξης από ιό Δυτικού Νείλου καταγράφονται κάθε χρόνο, από το 2010 και μετά, σε ετήσια σχεδόν βάση, σε κάθε περίοδο κυκλοφορίας των κουνουπιών. Ως εκ τούτου, εκτιμάται ότι ο ιός του Δυτικού Νείλου έχει εγκατασταθεί (και) στη χώρα μας και θεωρείται αναμενόμενη η επανεμφάνιση περιστατικών σε κάθε περίοδο μετάδοσης.

Ο ΕΟΔΥ είχε ήδη ενημερώσει, τον Μάιο 2026, τους επαγγελματίες υγείας πανελλαδικά για την ανάγκη εγρήγορσής τους για την έγκαιρη διάγνωση περιστατικών, καθώς και το κοινό, σχετικά με την αναμενόμενη επανεμφάνιση περιστατικών στη χώρα και κατά την τρέχουσα περίοδο κυκλοφορίας των κουνουπιών και τα συνιστώμενα μέτρα προστασίας.

Την περίοδο 2026, μέχρι τις 12 Αυγούστου, έχουν καταγραφεί συνολικά  110 κρούσματα της λοίμωξης στην Ελλάδα, εκ των οποίων τα 81 παρουσίασαν εκδηλώσεις από το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα και 29 κρούσματα είχαν ήπιες εκδηλώσεις. Τα κρούσματα καταγράφηκαν σε 39 Δήμους της χώρας, σε 14 Περιφερειακές Ενότητες, στις Περιφέρειες Αττικής, Θεσσαλίας, Κεντρικής Μακεδονίας και Πελοποννήσου.

Θεωρείται αναμενόμενη η διάγνωση περαιτέρω κρουσμάτων το ερχόμενο διάστημα, τόσο στις ίδιες όσο και σε νέες περιοχές, που δεν μπορούν με ασφάλεια να προβλεφθούν. Ιδίως στην Περιφέρεια Αττικής καταγράφεται φέτος ιδιαίτερα έντονη κυκλοφορία του ιού, με αυξημένο αριθμό κρουσμάτων, σε συγκεκριμένες περιοχές/ Περιφερειακές Ενότητες.

Ερ: Η Ελλάδα βρίσκεται μεταξύ των χωρών της Ευρώπης με τα περισσότερα κρούσματα. Πώς αξιολογεί ο ΕΟΔΥ τη φετινή έξαρση;

Απ: Όσον αφορά στη λοίμωξη από ιό του Δυτικού Νείλου, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η Ελλάδα συγκαταλέγεται κάθε έτος στις πιο προσβεβλημένες χώρες, όσον αφορά στον αριθμό των κρουσμάτων και στην επίπτωση της νόσου (ανά 100.000 πληθυσμού), συνήθως μαζί με την Ιταλία, και -ενίοτε- και με άλλες χώρες της κεντρικής κυρίως Ευρώπης και των Βαλκανίων.

Βέβαια, η επιδημιολογική επιτήρηση της λοίμωξης είναι ιδιαιτέρως ενισχυμένη στη χώρα μας και οι ιατροί στην Ελλάδα είναι επαρκώς ευαισθητοποιημένοι και σε εγρήγορση για τη διάγνωση περιστατικών, οπότε εκτιμούμε ότι διαγιγνώσκεται μεγάλο ποσοστό των -σοβαρών τουλάχιστον- περιστατικών. Επίσης, μέσω του συστήματος ενεργητικής εργαστηριακής επιτήρησης που διενεργείται, όλα τα διαγνωσμένα περιστατικά δηλώνονται -σε καθημερινή βάση- στον ΕΟΔΥ, δηλαδή για το συγκεκριμένο νόσημα δεν έχουμε υποδήλωση (δηλώνονται και καταγράφονται όλα τα διαγνωσμένα περιστατικά).

Είναι γεγονός ότι -κατά την τρέχουσα περίοδο μετάδοσης- καταγράφεται ιδιαιτέρως έντονη κυκλοφορία του ιού, ιδίως σε περιοχές της Αττικής, με τον αριθμό των κρουσμάτων να ξεπερνά -μέχρι στιγμής- τον αριθμό των κρουσμάτων προηγούμενων ετών, για την αντίστοιχη συγκεκριμένη χρονική περίοδο, με ταχέως αυξανόμενο αριθμό περιστατικών σε συγκεκριμένες περιοχές. Τα αίτια που καθορίζουν την ένταση της εποχικής έξαρσης της λοίμωξης, σε κάθε περίοδο μετάδοσης, είναι σύνθετα και πολυπαραγοντικά.

Ερ: Υπάρχει κάποια ένδειξη ότι ο ιός παρουσιάζει διαφορετική συμπεριφορά ή μεγαλύτερη μεταδοτικότητα σε σχέση με προηγούμενες περιόδους ή η αύξηση αποδίδεται κυρίως στις περιβαλλοντικές συνθήκες;

Απ: Δεν υπάρχουν, επί του παρόντος, επιστημονικές ενδείξεις διαφορετικής μεταδοτικής ικανότητας ή συμπεριφοράς του ιού. Είναι γνωστό ότι η επιδημιολογία του ιού είναι σύνθετη και καθορίζεται από πολλούς παράγοντες, που καθορίζουν την ένταση της κυκλοφορίας και μετάδοσής του, όπως: τις μεταναστευτικές οδούς των πτηνών (που αποτελούν τη βασική δεξαμενή-reservoir του ιού στη φύση και «εισάγουν» τον ιό σε μια περιοχή), τους πληθυσμούς, την ποικιλομορφία και την ανοσία των πληθυσμών των άγριων πτηνών – reservoir (μεταναστευτικών και ντόπιων), τους πληθυσμούς των κουνουπιών-διαβιβαστών και τις περιβαλλοντικές και κλιματικές παραμέτρους. Γι΄ αυτό και δεν μπορούμε να προβλέψουμε εύκολα ούτε την ένταση της κυκλοφορίας του ιού ούτε τη γεωγραφική του κατανομή, σε κάθε περίοδο μετάδοσης.

Μετεωρολογικές και κλιματικές παράμετροι επιδρούν τόσο στους πληθυσμούς των κουνουπιών όσο και στην ικανότητα των κουνουπιών να προσλαμβάνουν, να διατηρούν και να μεταδίδουν τον ιό, και κατ’ επέκταση στο ποσοστό μολυσμένων κουνουπιών που κυκλοφορούν και στην ένταση της κυκλοφορίας του ιού.  Η αυξημένη θερμοκρασία και οι βροχοπτώσεις είναι οι παράμετροι που έχουν περισσότερο συσχετιστεί με τις εποχικές εξάρσεις του ιού. Παραδείγματος χάριν, ο θερμός χειμώνας του 2025-2026 στην Αττική (ο δεύτερος θερμότερος των τελευταίων 150 ετών) πιθανά συνέβαλε στην τρέχουσα επιδημιολογική εικόνα.

Ερ: Πόσο ανησυχεί τον ΕΟΔΥ η αυξημένη κυκλοφορία του ιού στην Αττική, δεδομένου του μεγάλου πληθυσμού και της πυκνότητας κατοίκησης;

Απ: Ο φετινός αυξημένος ρυθμός καταγραφής κρουσμάτων αρκετά νωρίς στην τρέχουσα περίοδο μετάδοσης, ιδίως σε περιοχές της Αττικής, υποδεικνύει κίνδυνο συνεχιζόμενης καταγραφής ιδιαιτέρως αυξημένου αριθμού περιστατικών κατά τις ερχόμενες εβδομάδες, σαν συνέπεια της έντονης κυκλοφορίας του ιού σε κουνούπια σε περιοχές με αυξημένη πληθυσμιακή πυκνότητα. Εάν συνεχιστεί ο ίδιος ρυθμός καταγραφής κρουσμάτων, προβλέπεται η φετινή περίοδος να είναι μία από τις πιο δύσκολες περιόδους, όσον αφορά στον αριθμό κρουσμάτων που θα καταγραφούν. Γι’ αυτό χρειάζεται εγρήγορση και γρήγορα αντανακλαστικά από τις αρμόδιες τοπικές αρχές για την άμεση εφαρμογή των συνιστώμενων δράσεων απόκρισης σε τοπικό επίπεδο, αλλά και ευαισθητοποίηση του κοινού για την σχολαστική λήψη μέτρων ατομικής προστασίας από τα κουνούπια.

Ερ: Πότε αναμένεται η κορύφωση της φετινής περιόδου μετάδοσης;

Απ:  Βάσει των ιστορικών δεδομένων, η κορύφωση της εποχικής έξαρσης της λοίμωξης συμβαίνει συνήθως κατά το δεύτερο μισό του Αυγούστου, από τα μέσα – τέλη Αυγούστου έως και τις αρχές-μέσα Σεπτεμβρίου.

Ερ: Τι προβλέπει ο σχεδιασμός του ΕΟΔΥ για τις επόμενες εβδομάδες και ποια επιπλέον μέτρα θα μπορούσαν να ληφθούν εφόσον συνεχιστεί η αυξητική τάση;

Απ: Η επιδημιολογική επιτήρηση που διενεργεί ο ΕΟΔΥ είναι από τις πιο ενισχυμένες στην Ευρώπη. Όλα τα διαγνωσμένα κρούσματα δηλώνονται άμεσα στον ΕΟΔΥ απευθείας από τα συνεργαζόμενα εργαστήρια και ο ΕΟΔΥ διερευνά τα κρούσματα εντός 24-48 ωρών από τη διάγνωσή τους, και ενημερώνει άμεσα τις αρχές που πρέπει να δράσουν. Ενημερώνει άμεσα τους Δήμους και τις Περιφέρειες για τα κρούσματα και -σε τακτική βάση- για το Επίπεδο Κινδύνου του κάθε Δήμου. Υπάρχει εθνικό Σχέδιο Δράσης, στο οποίο περιγράφονται οι συνιστώμενες δράσεις πρόληψης και απόκρισης, σε κάθε Επίπεδο Κινδύνου. Επιπρόσθετα, ο ΕΟΔΥ ενημερώνει άμεσα τις τοπικές Μονάδες Υγείας για την κυκλοφορία του ιού σε τοπικό επίπεδο. Ενημερώνει τους επαγγελματίες υγείας και δημόσιας υγείας και το κοινό μέσω των εβδομαδιαίων εκθέσεων και μέσω Δελτίων Τύπου, όταν κρίνεται σκόπιμο. Φέτος ήδη έχουν εκδοθεί τρία Δελτία Τύπου για τη λοίμωξη από τον ιό του Δυτικού Νείλου. Η επιτήρηση και η απόκριση από την πλευρά των εθνικών αρχών δημόσιας υγείας λειτουργούν ήδη στο μέγιστο επίπεδο.

Τα «επιπλέον μέτρα» που χρειάζεται να λαμβάνονται περιγράφονται αναλυτικά στο Σχέδιο Δράσης και αφορούν κυρίως στη συνεχιζόμενη, συστηματική και έκτακτη, απόκριση των αρχών τοπικής αυτοδιοίκησης, για την εντατικοποίηση των δράσεων διαχείρισης των κουνουπιών και των δράσεων ενημέρωσης του κοινού (για τα μέτρα ατομικής προστασίας και την εξάλειψη των εστιών αναπαραγωγής κουνουπιών στους ιδιωτικούς χώρους).

Ερ: Ποιο είναι το μήνυμα του ΕΟΔΥ προς τους πολίτες;

Απ: Καταρχάς, οι πολίτες πρέπει να τηρούν με συνέπεια τα μέτρα ατομικής προστασίας από τα κουνούπια, δηλαδή να αποφεύγουν -όσο γίνεται- τα τσιμπήματά τους. Δεν σημαίνει ότι όλα τα κουνούπια είναι μολυσμένα – τα περισσότερα δεν είναι. Όμως, επειδή κάποια κουνούπια είναι μολυσμένα, σε ορισμένες περιοχές, θα πρέπει οι πολίτες να λαμβάνουν τα μέτρα τους.

Να χρησιμοποιούν εγκεκριμένα εντομοαπωθητικά σώματος και χώρου (π.χ. ταμπλέτες, «φιδάκια»), σύμφωνα με τις οδηγίες χρήσης, να χρησιμοποιούν σήτες, κουνουπιέρες, κλιματιστικά/ανεμιστήρες και να φορούν -ιδίως από το σούρουπο και μετά- μακριά ρούχα (όσο βέβαια το επιτρέπει αυτό ο καιρός).

Να παρακολουθούν και να ενημερώνονται για τις περιοχές όπου σίγουρα κυκλοφορεί ο ιός, δηλαδή για τις περιοχές όπου έχουν καταγραφεί κρούσματα, και εάν διαμένουν ή επισκέπτονται αυτές τις περιοχές να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί.

Τα άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, τα άτομα με ανοσοκαταστολή (π.χ. λέμφωμα, λευχαιμία, άλλες κακοήθειες, αυτοάνοσα νοσήματα, μεταμοσχευμένοι, όσοι λαμβάνουν ανοσοκατασταλτικά φάρμακα), ή με άλλα χρόνια υποκείμενα νοσήματα πρέπει να τηρούν τα μέτρα προστασίας από κουνούπια με ιδιαίτερη συνέπεια, καθώς κινδυνεύουν περισσότερο να νοσήσουν σοβαρά. Η ηλικία είναι ο βασικότερος παράγοντας κινδύνου για σοβαρή νόσηση και -έως και θανατηφόρες- επιπλοκές, και όσοι έχουν ανοσοκαταστολή κινδυνεύουν επίσης σοβαρά.

Παράλληλα, ένα σημαντικό μέτρο πρόληψης είναι η απομάκρυνση/ εξάλειψη εστιών στάσιμου νερού, όπου τα κουνούπια αφήνουν τα αβγά τους, ώστε να περιορισθούν οι εστίες αναπαραγωγής τους στους ιδιωτικούς χώρους. Για τη μείωση των εστιών αυτών, η συμμετοχή της κοινότητας είναι καθοριστική, καθώς στους ιδιωτικούς χώρους δεν  μπορούν να παρέμβουν οι αρμόδιες αρχές τοπικής αυτοδιοίκησης. Επί του πρακτέου, θα πρέπει να ελέγχονται τακτικά και ενδελεχώς όλοι οι ιδιωτικοί χώροι (αυλές, κήποι, βεράντες, ταράτσες, μπαλκόνια, χωράφια, οικόπεδα) για την ύπαρξη εστιών στάσιμων νερών και αυτές να εξαλείφονται. Όλα τα αντικείμενα που ενδέχεται να συγκεντρώνουν νερό πρέπει να είναι αναποδογυρισμένα ή καλυμμένα, ή το νερό τους να ανανεώνεται τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα. Πρέπει να καθαρίζονται υδρορροές, φρεάτια και λούκια, και να καλύπτονται με σήτα οι αγωγοί εξαερισμού ή άλλες ανοικτές δίοδοι των βόθρων.

Εν κατακλείδι, είναι σημαντικό να αναγνωρίζουμε τον ρόλο των κουνουπιών ως φορέων νοσημάτων και να λαμβάνουμε τα κατάλληλα μέτρα πρόληψης. Δεν χρειάζεται ανησυχία, αλλά είναι σημαντικό να υπάρχει ενημέρωση, εγρήγορση και συνέπεια στην εφαρμογή των μέτρων προστασίας.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Επιθεώρηση Εργασίας: Θωράκιση των χώρων εργασίας απέναντι στη βία και στην παρενόχληση

Από
Έμβολος
-

Οι κανονισμοί εργασίας ως εργαλείο πρόληψης

Μήνυμα μηδενικής ανοχής απέναντι σε κάθε μορφή βίας και παρενόχλησης στους χώρους εργασίας στέλνει η Ανεξάρτητη Αρχή Επιθεώρησης Εργασίας, περνώντας από την αντιμετώπιση των καταγγελιών στην πρόληψη, στην έγκαιρη παρέμβαση και στη διαμόρφωση ασφαλών εργασιακών χώρων.

Σύμφωνα με αρμόδια στελέχη της Ανεξάρτητης Αρχής, η προσέγγιση αυτή δεν περιορίζεται στην αντιμετώπιση των περιστατικών που καταγγέλλονται, αλλά επεκτείνεται στην πρόληψη, στην ενημέρωση και στην εμπέδωση μιας κουλτούρας ασφάλειας, σεβασμού και προστασίας των εργαζομένων.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το 2025, κατά το οποίο το αυτοτελές τμήμα για την παρακολούθηση της βίας και της παρενόχλησης στην εργασία υλοποίησε ένα συνεκτικό σχέδιο δράσεων, με στόχο την αποτελεσματική διαχείριση των καταγγελιών, αλλά και τη διαμόρφωση ενός εργασιακού περιβάλλοντος στο οποίο κάθε μορφή βίας και παρενόχλησης αντιμετωπίζεται με μηδενική ανοχή.

Με έμφαση στην πρόληψη, στην ενημέρωση και στην εκπαίδευση, υλοποιήθηκαν στοχευμένες πρωτοβουλίες που απευθύνθηκαν τόσο στους Επιθεωρητές Εργασίας όσο και στους εργοδότες, στις επιχειρήσεις και στους εργαζόμενους.

Όπως επισημαίνει η επικεφαλής του αυτοτελούς τμήματος για την παρακολούθηση της βίας και παρενόχλησης στην εργασία, Γεωργία Βαζάκη, στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, οι πρωτοβουλίες αυτές ενίσχυσαν τη γνώση του θεσμικού πλαισίου, προώθησαν την έγκαιρη αναγνώριση και αντιμετώπιση περιστατικών και καλλιέργησαν ένα ισχυρό μήνυμα πρόληψης σε ολόκληρη την αγορά εργασίας.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε στην ενίσχυση των εργαλείων που έχουν στη διάθεσή τους οι Επιθεωρητές Εργασίας για την αποτελεσματική διαχείριση των σχετικών υποθέσεων.

Το αυτοτελές τμήμα για την παρακολούθηση της βίας και της παρενόχλησης στην εργασία παρέχει συνεχή συμβουλευτική υποστήριξη στις αρμόδιες Υπηρεσίες Επιθεώρησης Εργασιακών Σχέσεων, συμβάλλοντας στην ορθή παρακολούθηση της πορείας των εργατικών διαφορών και στην ενιαία εφαρμογή του θεσμικού πλαισίου.

Παράλληλα, αναπτύσσονται διαρκώς στοχευμένες πρωτοβουλίες ενημέρωσης, επιμόρφωσης και ευαισθητοποίησης, με αποδέκτες τις επιχειρήσεις, τους εργοδότες και τους εργαζόμενους.

Στο πλαίσιο αυτό, κατά το προηγούμενο έτος, απεστάλη ενημερωτική επιστολή προληπτικού χαρακτήρα για τη βία και την παρενόχληση στην εργασία σε περίπου 2.000 μικρομεσαίες επιχειρήσεις, με έμφαση στους κλάδους του εμπορίου (λιανικού και χονδρικού) και του τουρισμού (εστίασης και καταλυμάτων), όπου, σύμφωνα με τα ευρήματα της ετήσιας έκθεσης του 2024, διαπιστώθηκε ανάγκη ενημέρωσης. Η επιστολή αναρτήθηκε ταυτόχρονα, τον Ιούνιο του 2025, στο Πληροφοριακό Σύστημα «ΕΡΓΑΝΗ», ώστε το μήνυμα της πρόληψης να είναι διαθέσιμο στο σύνολο των επιχειρήσεων.

Την ίδια στιγμή, το αυτοτελές τμήμα συνεχίζει να λειτουργεί ως σημείο αναφοράς για την παροχή εξειδικευμένης γνώσης και υποστήριξης. Μέσα από έγγραφες κατευθυντήριες οδηγίες για τη διαχείριση υποθέσεων βίας και παρενόχλησης, αλλά και μέσω της συμμετοχής των στελεχών του σε εκπαιδευτικές δράσεις, εισηγήσεις και παρουσιάσεις, ενισχύεται η επιχειρησιακή ετοιμότητα των Επιθεωρητών Εργασίας και διασφαλίζεται μια πιο συνεκτική και αποτελεσματική προσέγγιση στην εφαρμογή του θεσμικού πλαισίου.

Όπως αναφέρουν αρμόδια στελέχη της Ανεξάρτητης Αρχής, οι δράσεις αυτές ενδυναμώνουν την εμπιστοσύνη των πολιτών και ενθαρρύνουν την προσφυγή στους διαθέσιμους μηχανισμούς προστασίας.

Τα πρόσφατα ευρήματα της έκθεσης για το 2025 καταδεικνύουν ότι η βία και η παρενόχληση στον χώρο εργασίας εξακολουθούν να εκδηλώνονται κυρίως μέσα από ψυχολογικές και λεκτικές συμπεριφορές, οι οποίες αντιστοιχούν στο 79% των καταγεγραμμένων περιστατικών. Αντίθετα, οι περιπτώσεις σωματικής βίας (15%) και σεξουαλικής παρενόχλησης (6%) καταγράφονται σε μικρότερη συχνότητα.

Ιδιαίτερη σημασία έχει η σταθερή αύξηση των επώνυμων καταγγελιών για εργατικές διαφορές που σχετίζονται με περιστατικά βίας και παρενόχλησης ενώπιον της Επιθεώρησης Εργασίας.

Κατά το 2025, υποβλήθηκαν συνολικά 455 αιτήσεις εργατικών διαφορών που αφορούσαν περιστατικά βίας και παρενόχλησης, σημειώνοντας αύξηση κατά 43% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος.

Στην έκθεση τονίζεται ότι η εξέλιξη αυτή δεν αποτυπώνει μόνο τη συνεχιζόμενη παρουσία του φαινομένου στους χώρους εργασίας, αλλά και τη μεγαλύτερη ορατότητά του, καθώς περισσότεροι εργαζόμενοι επιλέγουν να αναζητήσουν θεσμική προστασία και να αξιοποιήσουν τα διαθέσιμα εργαλεία υποστήριξης.

Όπως σχολιάζουν αρμόδια στελέχη της Επιθεώρησης Εργασίας, ιδιαίτερα θετικό στοιχείο αποτελεί το σταθερά υψηλό ποσοστό επίλυσης των υποθέσεων μέσω της ειδικής διαδικασίας εργατικών διαφορών.

Επιπλέον, το γεγονός ότι το 73% των περιστατικών καταγράφεται σε σχέσεις κάθετης ιεραρχικής σύνδεσης μεταξύ των εμπλεκομένων αναδεικνύει τη συχνότερη εμφάνιση τέτοιων φαινομένων σε περιβάλλοντα όπου υφίστανται διαφορετικά επίπεδα διοικητικής ή οργανωτικής ευθύνης.

Σύμφωνα με την έκθεση, η αύξηση του ποσοστού των καταγγελιών από εργαζόμενους ηλικίας 25-34 ετών, το οποίο ανήλθε στο 21,8% το 2025 από 14% το 2024, αποτελεί απόδειξη μεγαλύτερης ενημέρωσης και ενεργοποίησης των νεότερων εργαζομένων, με παράλληλη υποχώρηση της ανοχής απέναντι σε προσβλητικές ή απαξιωτικές συμπεριφορές στον χώρο εργασίας.

Όπως προκύπτει από τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, σημαντική είναι και η μεταβολή στη σύνθεση των καταγγελλομένων προσώπων. Το ποσοστό των γυναικών μεταξύ των καταγγελλομένων αυξήθηκε στο 38% το 2025 έναντι 30% το προηγούμενο έτος, ενώ οι άνδρες εξακολουθούν να αποτελούν την πλειονότητα με ποσοστό 62%. Για πρώτη φορά, καταγράφεται σεξουαλική παρενόχληση μεταξύ γυναικών (10%) και μεταξύ ανδρών (11%), στοιχείο που, σύμφωνα με την έκθεση, υπογραμμίζει ότι η αντιμετώπιση του φαινομένου πρέπει να επικεντρώνεται στην προστασία της αξιοπρέπειας και της ασφάλειας στην εργασία, ανεξάρτητα από το φύλο των εμπλεκομένων.

Για πρώτη φορά, στην έκθεση του 2025 αποτυπώνεται ο δείκτης παραβατικότητας, ο οποίος ανέρχεται συνολικά στο 9%, εμφανίζοντας, ωστόσο, διαφοροποιήσεις ανά κλάδο δραστηριότητας. Οι υψηλότερες τιμές, που φτάνουν έως και το 23%, καταγράφονται σε επιμέρους τομείς, όπως οι υπηρεσίες υγείας και διαχείρισης ακινήτων, οι δραστηριότητες αισθητικής και κομμωτικής, καθώς και οι νομικές και λογιστικές υπηρεσίες. Αντίθετα, κλάδοι όπως το λιανικό εμπόριο (8%), το χονδρικό εμπόριο και τα καταλύματα (9%), καθώς και η εστίαση (12%), κινούνται κοντά στον συνολικό δείκτη, γεγονός που συνδέεται και με τις στοχευμένες παρεμβάσεις ενημέρωσης και ελέγχου που πραγματοποιήθηκαν εντός του 2025.

Ο δείκτης παραβατικότητας, συνολικά και ανά δραστηριότητα, υπολογίζεται με βάση το πηλίκο των διαπιστωθεισών παραβάσεων προς το σύνολο των περιπτώσεων, ενοποιώντας ουσιαστικά τα δεδομένα των εργατικών διαφορών, των καταγεγραμμένων ελέγχων και του μητρώου των παραβατών εργοδοτών, κατά των οποίων έχει επιβληθεί διοικητική κύρωση για παράβαση της απαγόρευσης βίας και παρενόχλησης στην εργασία.

Τέλος, η επεξεργασία των στοιχείων αναδεικνύει ότι η επίλυση των διαφορών επιτυγχάνεται συχνότερα, όταν η εργασιακή σχέση εξακολουθεί να υφίσταται, γεγονός που καταδεικνύει τη σημασία της έγκαιρης αναφοράς, παρέμβασης και ενεργοποίησης των προβλεπόμενων μηχανισμών προστασίας.

Κανονισμοί εργασίας με ενσωματωμένη πολιτική για τη βία και την παρενόχληση

Επίσης, η ενσωμάτωση πολιτικών πρόληψης και αντιμετώπισης της βίας και της παρενόχλησης στους κανονισμούς εργασίας αποτελεί πλέον βασικό στοιχείο της οργανωτικής λειτουργίας των επιχειρήσεων.

Κατά το 2025, συνεχίστηκε η εφαρμογή της σχετικής υποχρέωσης των εργοδοτών, με στόχο τη δημιουργία σαφών διαδικασιών πρόληψης, αναφοράς και διαχείρισης τέτοιων περιστατικών στους χώρους εργασίας.

Με βάση τα στοιχεία που τηρούν οι αρμόδιες υπηρεσίες της Επιθεώρησης Εργασίας, μέσα στο 2025, υποβλήθηκαν συνολικά 271 κανονισμοί εργασίας προς κύρωση, οι οποίοι περιλάμβαναν πολιτικές για την πρόληψη και την αντιμετώπιση της βίας και της παρενόχλησης, όπως προβλέπει το ισχύον θεσμικό πλαίσιο.

Η πλειονότητα των υποβολών (68%) προήλθε από τις μεγάλες Περιφερειακές Ενότητες της Αττικής και της Κεντρικής Μακεδονίας, όπου συγκεντρώνεται σημαντικός αριθμός επιχειρήσεων με περισσότερους από 20 εργαζόμενους, οι οποίες έχουν σχετική υποχρέωση κατάρτισης κανονισμού.

Παράλληλα, αξιοσημείωτη ήταν η συμμετοχή των Περιφερειακών Διευθύνσεων Επιθεώρησης Εργασιακών Σχέσεων Κρήτης και Αιγαίου, που συγκέντρωσαν το 19% των υποβολών, κυρίως λόγω της έντονης παρουσίας μεγάλων τουριστικών επιχειρήσεων.

Σύμφωνα με την έκθεση του 2025, η σταθερή υποβολή κανονισμών εργασίας με ενσωματωμένες πολιτικές κατά της βίας και της παρενόχλησης από την έναρξη εφαρμογής της σχετικής υποχρέωσης αποδεικνύει ότι οι επιχειρήσεις σταδιακά ενσωματώνουν την πρόληψη στην καθημερινή τους λειτουργία. Πέρα από την τυπική συμμόρφωση με τις απαιτήσεις του νόμου, η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί τη σταδιακή διαμόρφωση μιας εργασιακής κουλτούρας μηδενικής ανοχής, με έμφαση στην έγκαιρη διαχείριση καταγγελιών, στην προστασία των εργαζομένων και στη διατήρηση ενός ασφαλούς και υγιούς εργασιακού περιβάλλοντος.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Αφορολόγητα ενοίκια για 36 μήνες: “Κούρσα” 100 ημερών για τους ιδιοκτήτες – Ποιοι προλαβαίνουν πριν εκπνεύσει το μέτρο

Από
Έμβολος
-

Η ώρα των αποφάσεων πλησιάζει για ιδιοκτήτες ακινήτων που θέλουν να εξασφαλίσουν τριετή απαλλαγή από φόρο ενοικίων, για κατοικίες τις οποίες θα διαθέσουν για πρώτη φορά μετά από χρόνια προς μακροχρόνια μίσθωση.

Το φορολογικό «παράθυρο» κλείνει στις 31 Δεκεμβρίου και ο χρόνος μετρά ήδη αντίστροφα για την αξιοποίησή του.

Παρά τις εισηγήσεις και τα αιτήματα για χρονική επέκταση του κινήτρου ώστε να ισχύσει και μετά το 2026, είναι ασαφές εάν τούτο θα καταστεί δυνατό. Όπως όλα δείχνουν, οι οριστικές αποφάσεις του οικονομικού επιτελείου της κυβέρνησης θα ληφθούν πιθανότατα στο τέλος του έτους, μαζί με την κατάθεση στη Βουλή του σχεδίου Προϋπολογισμού για το 2027.

Ωστόσο, αυτή η αβεβαιότητα βάζει σε δίλημμα πολλούς ιδιοκτήτες που θα ήθελαν -όπως από το 2024 γνωρίζουν ότι ισχύει- να μην πληρώνουν ούτε ευρώ φόρο εισοδήματος επί τρία χρόνια, για ακίνητα τα οποία θα διαθέσουν προς μακροχρόνια ενοικίαση. Το ρίσκο για αυτούς είναι πως,  στην περίπτωση που περάσουν ο Σεπτέμβριος και η ΔΕΘ χωρίς να έχει ακόμα αποκρυσταλλωθεί αν θα δοθεί παράταση στο κίνητρο ή όχι, οι ενδιαφερόμενοι θα έχουν πλέον περιορισμένο χρονικό διάστημα στη διάθεσή τους, για να προβούν στις αναγκαίες κινήσεις -με κίνδυνο τότε όμως να μη προλάβουν να κατοχυρώσουν το φορολογικό όφελος και να το χάσουν.

«Ο χρόνος είναι χρήμα»

Το μόνο στοιχείο που μπορούν να λάβουν ως δεδομένο οι ιδιοκτήτες κατοικιών που μέχρι σήμερα παραμένουν κλειστές ή αξιοποιούνται σε καθεστώς βραχυχρόνιας μίσθωσης (“τύπου Airibnb”) είναι ότι, εφόσον πληρούνται συγκεκριμένες προϋποθέσεις και το μισθωτήριο συναφθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, προλαβαίνουν να εξασφαλίσουν πλήρη απαλλαγή από τον φόρο εισοδήματος για τα μισθώματα τριών ετών (36 ενοίκια), για κάθε σπίτι που θα διαθέσουν προς μακροχρόνια ενοικίαση από εφέτος.

Το μέτρο ίσχυσε εξ αρχής ως έκτακτο και προσωρινό. Είχε εξ αρχής «ημερομηνία λήξης», ως κίνητρο για την επιστροφή κατοικιών στη μακροχρόνια μίσθωση, με στόχο την αύξηση της προσφοράς των διαθέσιμων κατοικιών για ενοικίαση και μετριασμό των πιέσεων στο στεγαστικό και στις τιμές ενοικίων.

Καθώς όμως η αβεβαιότητα για το 2027 παραμένει, το ρίσκο για τους ιδιοκτήτες είναι διπλό:

  • από τη μια, τυχόν βιαστική μίσθωση ενός ακινήτου χωρίς -ενδεχομένως – ορθό έλεγχο του μισθωτή, της σύμβασης και των τεχνικών προϋποθέσεων μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα.
  • από την άλλη, η αναμονή ενδεχόμενης παράτασης ενέχει τον κίνδυνο να μη προλάβουν τελικώς τις προθεσμίες και να χάσουν το κίνητρο που ισχύει σήμερα.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η χρονική διορία έως 31/12/2026 δεν αφορά απλώς αιτήσεις ή προετοιμασίες, αλλά την ολοκλήρωση της επιλέξιμης μίσθωσης. Ξεκινάει έτσι πλέον μία «κούρσα» 100 ημερών για να μπορέσουν οι ενδιαφερόμενοι -μέχρι τέλη Νοεμβρίου ή αρχές Δεκεμβρίου ουσιαστικά- να διασφαλίσουν πως έχουν προβεί σε όλες τις απαιτούμενες κινήσεις. Αντιθέτως όσοι βρεθούν “ανοιχτοί” σε εκκρεμείς διαδικασίες μετά το χρονικό αυτό όριο, διακινδυνεύουν και να μη προλάβουν να τις ολοκληρώσουν μέσα στο 2026, χάνοντας το όφελος το οποίο επιδίωκαν.

Ποιες ενέργειες «τρώνε χρόνο»

Το πρώτο βήμα για τους ιδιοκτήτες είναι να ελέγξουν -με τη βοήθεια λογιστή πιθανότατα- το φορολογικό ιστορικό του ακινήτου που θέλουν να αξιοποιήσουν. Για να τύχουν φοροαπαλλαγής δεν αρκεί να δηλώσουν απλώς σε μία αίτηση ότι το σπίτι ήταν «κλειστό». Πρέπει να μπορεί να αποδειχθεί μέσα από την πλατφόρμα της ΑΑΔΕ, ότι το ακίνητο είχε δηλωθεί ως κενό στο έντυπο Ε2  κατά το απαιτούμενο από το νόμο χρονικό διάστημα ή, αλλιώς, ότι είχε δηλωθεί σε καθεστώς βραχυχρόνιας μίσθωσης στο σχετικό Μητρώο.

Στη συνέχεια, ο ιδιοκτήτης πρέπει να εκτιμήσει αν η κατοικία είναι πρακτικά κατάλληλη και έτοιμη για να διατεθεί μακροχρόνια μίσθωση. Για σπίτια που παρέμεναν κλειστά επί τρία χρόνια -ή και δεκαετίες ίσως- αυτό σημαίνει ότι μπορεί να απαιτούνται: βάψιμο, επανασύνδεση στο δίκτυο ρεύματος ή ύδρευσης, πιστοποιητικά, ηλεκτρολογικές ή υδραυλικές επισκευές, αλλαγές κουφωμάτων ή δαπέδων, ανακαίνιση μπάνιου ή κουζίνας, έλεγχο θέρμανσης και κλιματισμού,  βασικές εργασίες ενεργειακής και λειτουργικής αναβάθμισης κλπ.

Όλα αυτά απαιτούν τα χρόνο τους. Συνεπώς ιδιοκτήτες που γνωρίζουν ότι το ακίνητο χρειάζεται παρεμβάσεις, θα ήταν πρακτικά χρήσιμο να ξεκινήσουν πιο νωρίς.

Χρόνο θα απαιτήσει άλλωστε και η αναζήτηση του κατάλληλου ενοικιαστή, η ανάρτηση αγγελιών ή η επιλογή μεσίτη, επισκέψεις για γνωριμία και συμφωνία με τον υποψήφιο μισθωτή, διαπραγμάτευση και σύνταξη μισθωτηρίου.

Τίποτα από αυτά δεν επαρκεί όμως για να «κλειδώσει»  η φοροαπαλλαγή, αν δεν γίνει και η ηλεκτρονική δήλωση του μισθωτηρίου στην πλατφόρμα myProperty της ΑΑΔΕ. Ακόμα και αν «δώσουν χέρια» με τον ενοικιαστή της επιλογής τους, μπουν υπογραφές ή δοθούν προκαταβολές, καμία από τις παραπάνω ενέργειες δεν διασφαλίζει την φοροαπαλλαγή, αν δεν κατατεθεί στην ΑΑΔΕ το συμβόλαιο της επιλέξιμης μίσθωσης, με τήρηση όλων των προϋποθέσεων.

Για το λόγο αυτό, ασφαλέστερη πρακτική είναι να έχει ολοκληρωθεί η αναζήτηση ενοικιαστή και να μπουν υπογραφές έως τα τέλη Νοεμβρίου ή αρχές Δεκεμβρίου, αν δεν θέλουν να κινούνται «στο όριο» υπό την πίεση προθεσμιών, διαδικασιών ή και απρόβλεπτων εμπλοκών.

Ποιοι και πώς κερδίζουν έως 45%

Η φοροαπαλλαγή αφορά φυσικά πρόσωπα που μετατρέπουν σε μακροχρόνια μίσθωση:

– κατοικία η οποία ήταν δηλωμένη ως κενή για τουλάχιστον τρία χρόνια,

– κατοικία που είχε διατεθεί σε βραχυχρόνια μίσθωση.

Το ακίνητο πλέον θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί αποκλειστικά ως κατοικία, με ηλεκτρονικό μισθωτήριο μακροχρόνιας διάρκειας.

Η βασική διάρκεια της μακροχρόνιας μίσθωσης είναι τουλάχιστον τρία έτη, όπως προκύπτει από το ηλεκτρονικό μισθωτήριο. Ειδική πρόβλεψη υπάρχει για μίσθωση διάρκειας τουλάχιστον έξι συνεχόμενων μηνών σε δημόσιους υπαλλήλους, εκπαιδευτικούς, ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό της Γενικής Κυβέρνησης, καθώς και ένστολους των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας.

Το μέτρο εφαρμόζεται για μισθωτήρια που συνάπτονται από τις 8 Σεπτεμβρίου 2024 έως και τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Για τις κενές κατοικίες, η προηγούμενη κατάσταση πρέπει να προκύπτει από το έντυπο Ε2. Για τα ακίνητα βραχυχρόνιας μίσθωσης, πρέπει να αποδεικνύεται η προηγούμενη χρήση τους μέσω των σχετικών δηλώσεων και στοιχείων.

Πώς υπολογίζεται το όφελος

Η απαλλαγή ξεκινά από τον μήνα κατά τον οποίο συνάπτεται η σχετική σύμβαση μίσθωσης και αφορά κατοικίες έως 120 τετραγωνικά μέτρα, με προσαύξηση 20 τετραγωνικών μέτρων για κάθε εξαρτώμενο τέκνο.

Η ρύθμιση δεν σημαίνει ότι ο ιδιοκτήτης απαλλάσσεται από κάθε φορολογική ή λειτουργική υποχρέωση που συνδέεται με το ακίνητο. Η απαλλαγή αφορά τον φόρο εισοδήματος 15%-45% επί των ενοικίων που θα εισπράττει κατά την συγκεκριμένη αυτή περίοδο. Ωστόσο δεν καταργεί τον ΕΝΦΙΑ ή τα έξοδα για ασφαλιστικές ή άλλες υποχρεώσεις που μπορεί να συνδέονται με την κατοχή και τη μίσθωση του ακινήτου.

Το όφελος είναι σημαντικό, επειδή τα εισοδήματα από ακίνητα φορολογούνται αυτοτελώς με κλίμακα. Επομένως, ένας ιδιοκτήτης που εισπράττει ενοίκια για τρία χρόνια μπορεί να προϋπολογίσει πόσο φόρο θα εξοικονομήσει, ανάλογα με το ύψος του εισοδήματος που εισπράττει από τα ακίνητα που εκμισθώνει.

Σε κάθε περίπτωση, η ακριβής ωφέλεια δεν είναι ίδια για όλους. Εξαρτάται από:

– το μηνιαίο και ετήσιο μίσθωμα,

-τη διάρκεια της μίσθωσης,

-το αν πληρούνται όλες οι προϋποθέσεις,

-το ιδιοκτησιακό καθεστώς,

-το αν υπάρχουν συνιδιοκτήτες,

-τη σωστή δήλωση του μισθωτηρίου στην ΑΑΔΕ.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Νεοφυείς επιχειρήσεις στην Ελλάδα: Τα προγράμματα που ανοίγουν δρόμο σε χρηματοδότηση, mentoring και διεθνείς αγορές

Από
Έμβολος
-

Η ενίσχυση της νεοφυούς επιχειρηματικότητας και της καινοτομίας συνεχίζει να αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα για τις ελληνικές τράπεζες και τους φορείς του οικοσυστήματος, οι οποίοι μέσα από διαγωνισμούς, προγράμματα επιτάχυνσης και πρωτοβουλίες υποστήριξης δημιουργούν νέες ευκαιρίες για ερευνητικές ομάδες, νεοφυείς επιχειρήσεις (startups) και επιχειρήσεις υψηλής τεχνολογίας. Το τελευταίο διάστημα βρίσκονται σε εξέλιξη ή ανακοινώθηκαν νέοι κύκλοι δράσεων που καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα τεχνολογικών και επιχειρηματικών πεδίων, από την τεχνητή νοημοσύνη και το fintech έως το deep tech, την κυβερνοασφάλεια και τις πράσινες τεχνολογίες.

 Σε διαρκή ανοικτή γραμμή με το οικοσύστημα των νεοφυών επιχειρήσεων βρίσκεται το egg – enter grow go της Eurobank, με τις νεοφυείς επιχειρήσεις να έχουν πλέον τη δυνατότητα να ενταχθούν σε αυτό μετά από σχετική διαδικασία, χωρίς πλέον να υπάρχουν προσκλήσεις και κύκλοι. Πρόσφατα στο egg Hub στο Μοσχάτο, ήρθαν σε κοινό χώρο startups, επενδυτές, ερευνητές, θεσμικοί εκπρόσωποι και στελέχη της αγοράς σε Summit που διοργανώθηκε και εστίασε σε τομείς υψηλής προστιθέμενης αξίας, όπως η Βιοεπιστήμη, η Βιωσιμότητα, η Υψηλή Τεχνολογία (Deep Tech) και η Ασφάλεια, με στόχο την ενίσχυση των εμπορικών συνεργασιών και των επενδυτικών ευκαιριών. Με παρουσία δεκατριών ετών, το egg έχει διαμορφώσει ένα ισχυρό και διαχρονικό αποτύπωμα στην ελληνική startup σκηνή. Από το 2013 έως σήμερα, έχει υποστηρίξει περισσότερες από 460 επιχειρηματικές ομάδες και πάνω από 1.600 νέους επιχειρηματίες, συμβάλλοντας στην ανάπτυξη τεχνογνωσίας σε κρίσιμους κλάδους για την ελληνική οικονομία.

Το egg – enter grow go της Eurobank έχει υποστηρίξει συνολικά 1.600 νέους επιχειρηματίες, από το 2013 ως σήμερα εντάσσοντας 460 επιχειρηματικές ομάδες στις πλατφόρμες του. Από αυτές, 97 ομάδες προέρχονται από πανεπιστήμια της Ελλάδας και του εξωτερικού, ενώ 232 επιχειρηματικές ομάδες έχουν σήμερα νομική μορφή. Επιπλέον στο egg έχουν υποστηριχθεί περισσότερες από 170 ερευνητικές ομάδες με συνολικά 570 ερευνήτριες/ες και καθηγήτριες/ες, από όλα τα Πανεπιστήμια της χώρας, μέσα από δίμηνο πρόγραμμα υποστήριξης της έρευνας και της καινοτομίας στο πλαίσιο του pre-acceleration προγράμματος που στηρίζει την έρευνα στα Πανεπιστήμια.

Φοιτητικός Διαγωνισμός Ανοικτής Καινοτομίας 2026 ΕΚΠΑ

Σε εξέλιξη βρίσκεται ο 4ος Φοιτητικός Διαγωνισμός Ανοικτής Καινοτομίας 2026, που διοργανώνει η Μονάδα Μεταφοράς Τεχνολογίας και Καινοτομίας «Αρχιμήδης» του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ), με την προθεσμία υποβολής αιτήσεων να λήγει στις 30 Σεπτεμβρίου 2026. Μετά την ολοκλήρωση των αιτήσεων θα ακολουθήσει η αξιολόγηση των συμμετοχών και η συγκρότηση διεπιστημονικών ομάδων, οι οποίες θα συμμετάσχουν στην κύρια διαγωνιστική διαδικασία, που θα πραγματοποιηθεί από 6 έως 8 Νοεμβρίου 2026. Κατά τη διάρκειά της, οι φοιτητές θα αναπτύξουν λύσεις σε πραγματικές τεχνολογικές και επιχειρηματικές προκλήσεις που έχουν διαμορφωθεί σε συνεργασία με επιχειρήσεις και φορείς της αγοράς, με την υποστήριξη μεντόρων, εξειδικευμένων εργαστηρίων και στελεχών του οικοσυστήματος καινοτομίας.

Ο διαγωνισμός υλοποιείται με την υποστήριξη του Κέντρου Καινοτομίας της Περιφέρειας Αττικής, του Συνδέσμου Εταιρειών Καινοτόμων Εφαρμογών Ελλάδος (ΣΕΚΕΕ) και της ψηφιακής τράπεζας Snappi, οι οποίοι συμμετέχουν ενεργά και στη διαμόρφωση των τεχνολογικών προκλήσεων. Οι καλύτερες ομάδες θα διεκδικήσουν συμμετοχή με όλα τα έξοδα καλυμμένα στο Mobile World Congress 2027 στη Βαρκελώνη, καθώς και χρηματικά έπαθλα για τη δεύτερη και τρίτη θέση, ενώ οι προτάσεις που θα ξεχωρίσουν θα εξεταστεί να εξελιχθούν περαιτέρω και να εφαρμοστούν πιλοτικά σε πραγματικό επιχειρηματικό περιβάλλον, ενισχύοντας τη σύνδεση της πανεπιστημιακής έρευνας με την αγορά και την επιχειρηματικότητα. Ο διαγωνισμός απευθύνεται σε προπτυχιακούς, μεταπτυχιακούς και διδακτορικούς φοιτητές του ΕΚΠΑ και έχει στόχο να φέρει πιο κοντά το πανεπιστήμιο με την αγορά εργασίας. Οι συμμετέχοντες καλούνται να αναπτύξουν λύσεις σε συγκεκριμένες τεχνολογικές προκλήσεις που έχουν σχεδιαστεί σε συνεργασία με επιχειρηματικούς φορείς, αποκτώντας εμπειρία που δύσκολα συναντά κανείς στο πλαίσιο των κλασικών σπουδών.

Οι θεματικές του φετινού διαγωνισμού κινούνται στην αιχμή της τεχνολογίας και της ψηφιακής οικονομίας. Μεταξύ άλλων περιλαμβάνονται εφαρμογές ανάλυσης δεδομένων και πρόβλεψης ζήτησης, συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης για επιχειρησιακές λειτουργίες, εργαλεία ανίχνευσης οικονομικής απάτης, εφαρμογές κυβερνοασφάλειας για περιβάλλοντα AI, καθώς και λύσεις fintech που αξιοποιούν σύγχρονες τεχνολογίες για τη βελτίωση τραπεζικών και χρηματοοικονομικών υπηρεσιών.

FinQuest 2026: Για μία ακόμη χρονιά η Alpha Bank καλεί το ευρωπαϊκό startup οικοσύστημα να συνδιαμορφώσει το μέλλον του ελληνικού banking

Παράταση έως τις 20 Σεπτεμβρίου για τις αιτήσεις του φετινού διαγωνισμού καινοτομίας. Με στόχο την ανάδειξη προτάσεων και λύσεων που θα μετασχηματίσουν το τραπεζικό σύστημα, η Alpha Bank ανακοίνωσε τις προηγούμενες ημέρες ότι διατηρεί ανοιχτές τις αιτήσεις συμμετοχής στον διαγωνισμό FinQuest 2026 για startups, fintechs και scale-ups έως τις 20 Σεπτεμβρίου. Φέτος, μάλιστα, ο διαγωνισμός αποκτά ακόμη πιο έντονο ευρωπαϊκό προσανατολισμό, καθώς η τράπεζα έχει απευθύνει ανοιχτή πρόσκληση σε startups από όλη την Ευρώπη, αναζητώντας καινοτόμες λύσεις από σχήματα που δραστηριοποιούνται σε διαφορετικές αγορές, για την αντιμετώπιση κρίσιμων προκλήσεων του χρηματοπιστωτικού τομέα.

Η ομάδα που θα κατακτήσει την πρώτη θέση θα έχει την ευκαιρία να υλοποιήσει πιλοτική εφαρμογή της πρότασής της με την Alpha Bank, συνεργαζόμενη στενά με επιχειρησιακές και τεχνολογικές ομάδες της τράπεζας για την αξιολόγηση της λύσης της σε πραγματικό τραπεζικό περιβάλλον, ενώ μέσω της Alpha Bank αποκτά πρόσβαση στους κατάλληλους stakeholders και τη δυνατότητα διερεύνησης μιας ευρύτερης εμπορικής συνεργασίας. Παράλληλα, θα λάβει και το χρηματικό έπαθλο των 15.000 ευρώ για την περαιτέρω ανάπτυξη της λύσης της.

Μετά τη λήξη των αιτήσεων, μια εξειδικευμένη επιτροπή θα αξιολογήσει τις συμμετοχές, ώστε οι έξι καλύτερες ιδέες να περάσουν στην επόμενη φάση, με τη συμμετοχή τους σε ένα δίμηνο πρόγραμμα επιτάχυνσης (Accelerator), που θα πραγματοποιηθεί τον Οκτώβριο και τον Νοέμβριο του 2026 και θα περιλαμβάνει mentoring, workshops, networking και συνεχή υποστήριξη. Τέλος, οι φιναλίστ startups θα παρουσιάσουν τις τελικές τους προτάσεις σε μια ειδική εκδήλωση αφιερωμένη στην καινοτομία, όπου η κριτική επιτροπή θα αναδείξει τις τρεις νικήτριες ομάδες.

Το FinQuest προσφέρει στις συμμετέχουσες ομάδες μια μοναδική ευκαιρία να έρθουν σε επαφή με έναν από τους μεγαλύτερους τραπεζικούς οργανισμούς της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, αποκτώντας άμεση πρόσβαση σε business stakeholders και decision makers της Alpha Bank.

Ξεκίνησε ο 17ος Διαγωνισμός Καινοτομίας και Τεχνολογίας NBG Business Seeds της Εθνικής Τράπεζας

Ξεκίνησε ο 17ος Διαγωνισμός Καινοτομίας και Τεχνολογίας NBG Business Seeds της Εθνικής Τράπεζας, συνεχίζοντας έναν θεσμό που εδώ και 16 χρόνια στηρίζει τη νεοφυή επιχειρηματικότητα, την καινοτομία και την τεχνολογική ανάπτυξη στην Ελλάδα. Μέσα από το πρόγραμμα, η Εθνική Τράπεζα υποστηρίζει την ανάπτυξη καινοτόμων επιχειρήσεων με έμφαση στο Fintech, την Τεχνητή Νοημοσύνη (AI/GenAI), το Blockchain, τις τεχνολογίες ESG (Cleantech και Climate Tech), την ηλεκτρονική επιχειρηματικότητα και συναφείς τεχνολογικούς τομείς.

Η έναρξη του νέου κύκλου ανακοινώθηκε με την ολοκλήρωση της 16ης διοργάνωσης του διαγωνισμού, στην οποία συμμετείχαν 344 ομάδες και νεοφυείς επιχειρήσεις από την Ελλάδα και το εξωτερικό. Συνολικά διακρίθηκαν 12 ομάδες, ενώ χρηματικά έπαθλα απονεμήθηκαν στους τρεις πρώτους νικητές, καθώς και στους νικητές των ειδικών κατηγοριών Χρηματοοικονομικής Ενδυνάμωσης (Financial Empowerment) και Property Technology. Πρώτο βραβείο απέσπασε η κυπριακή MammoCheck, δεύτερη αναδείχθηκε η Tinkery από τη Βαρκελώνη και τρίτη η ελληνική Steganomos.

Πέρα από τον ετήσιο διαγωνισμό, το NBG Business Seeds λειτουργεί ως ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα στήριξης της καινοτόμου και εξωστρεφούς επιχειρηματικότητας, προσφέροντας δράσεις χρηματοδότησης, επιτάχυνσης (accelerator), εκπαίδευσης, καθοδήγησης (mentoring), δικτύωσης και προβολής καινοτόμων ιδεών και επιχειρήσεων. Με την προκήρυξη του 17ου Διαγωνισμού, η Εθνική Τράπεζα συνεχίζει να επενδύει στη σύνδεση της καινοτομίας με την πραγματική οικονομία και στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του ελληνικού οικοσυστήματος νεοφυούς επιχειρηματικότητας. Μέχρι σήμερα, πάνω από 5.500 ομάδες έλαβαν καθοδήγηση και υποδομές, ενώ περισσότερες από 160 ομάδες βραβεύτηκαν μέσα από τον ετήσιο κύκλο του Προγράμματος.

Το Envolve Entrepreneurship συνεχίζει να ενισχύει το οικοσύστημα καινοτομίας

Το Envolve Entrepreneurship [https://envolveglobal.org] συνεχίζει να ενισχύει το οικοσύστημα καινοτομίας, μέσα από προγράμματα επιχειρηματικής  επιτάχυνσης που απευθύνονται σε startups, ερευνητές και νέους επιχειρηματίες σε όλη την Ευρώπη.΄Το EnvolveXL [https://envolveglobal.org/envolvexl], το πρόγραμμα – ναυαρχίδα του οργανισμού, ολοκληρώνει τον 3ο κύκλο του, με την ανακοίνωση των πέντε startups που θα λάβουν μικροεπένδυση συνολικού ύψους 62.500 ευρώ να αναμένεται το προσεχές διάστημα, ενώ θα ακολουθήσει νέος γύρος επενδύσεων. Παράλληλα, ο επόμενος κύκλος του προγράμματος πρόκειται να ξεκινήσει το φθινόπωρο, συνεχίζοντας να υποστηρίζει νεοφυείς επιχειρήσεις με mentoring, επενδυτική προετοιμασία και ευκαιρίες χρηματοδότησης, καθώς και ουσιαστική διασύνδεση με την επιχειρηματική κοινότητα. Προ-εγγραφή για τον επόμενο κύκλο γίνεται στον ακόλουθο σύνδεσμο: https://bit.ly/4w3DTL6

Την ίδια στιγμή, το Envolve Entrepreneurship υλοποιεί δύο ακόμη προγράμματα επιτάχυνσης, στο πλαίσιο ευρωπαϊκά χρηματοδοτούμενων έργων.

Το 6G-Versus Accelerator [https://6g-versus.eu/ecosystem-building-and-accelerator/], πρόγραμμα επιτάχυνσης που ξεκινάει τον Σεπτέμβριο,  υποστηρίζει startups και μικρομεσαίες επιχειρήσεις από όλη την Ευρώπη, παρέχοντας επιχειρηματική και τεχνική καθοδήγηση, υποστήριξη για την ανάπτυξη των ιδεών τους καθώς και προετοιμασία για την προσέλκυση επενδύσεων και την είσοδο στην αγορά. Παράλληλα, Το 5G-DiGITs Accelerator [https://5g-digits.eu/accelerator/]  απευθύνεται σε φοιτητές, νέους ερευνητές & επιχειρηματίες που επιθυμούν να αναπτύξουν καινοτόμες λύσεις αξιοποιώντας τις τεχνολογίες 5G για την πράσινη και ψηφιακή μετάβαση. Το πρόγραμμα συνδυάζει εκπαίδευση, εξειδικευμένο mentoring και ανάπτυξη επιχειρηματικών δεξιοτήτων με μια βιωματική προσέγγιση (challenge based), καλώντας τους συμμετέχοντες να δώσουν λύσεις σε πραγματικές προκλήσεις που θέτουν επιχειρήσεις και οργανισμοί.

Οι αιτήσεις και για τα δύο προγράμματα γίνονται δεκτές έως τις αρχές Σεπτεμβρίου. Μέσα από αυτές τις πρωτοβουλίες, το Envolve Entrepreneurship ενισχύει τον ρόλο του ως ένας από τους σημαντικότερους φορείς επιτάχυνσης και καινοτομίας, δημιουργώντας ευκαιρίες ανάπτυξης, συνεργασίας και διεθνούς δικτύωσης για την επόμενη γενιά επιχειρήσεων.

Στο ίδιο πλαίσιο ενίσχυσης της εξωστρεφούς επιχειρηματικότητας και της ανάπτυξης επιχειρήσεων υψηλής τεχνολογίας, νέος κύκλος προγραμμάτων ανακοινώθηκε και από την Endeavor Greece.

Η Endeavor Greece ανακοίνωσε την έναρξη του 10ου κύκλου του προγράμματος Scale Up, του πρώτου διεθνούς προγράμματος στην Ελλάδα που επιλέγει και υποστηρίζει ιδρυτές εταιρειών με υψηλές προοπτικές ανάπτυξης, οι οποίοι είτε έχουν άμεση σχέση με τη χώρα είτε επιδιώκουν να αναπτύξουν ισχυρούς δεσμούς με το ελληνικό οικοσύστημα καινοτομίας. Στον νέο κύκλο επιλέχθηκαν οκτώ εταιρείες που δραστηριοποιούνται σε τομείς όπως η τεχνητή νοημοσύνη, η διαστημική τεχνολογία, το healthtech, η κυβερνοασφάλεια, οι διεθνείς πληρωμές και η ρομποτική.

Οι εταιρείες του νέου κύκλου έχουν έδρες στην Αθήνα, τη Λευκωσία, τη Βοστώνη, το Κέιμπριτζ, το Σαν Φρανσίσκο και το Σιάτλ, έχουν αντλήσει μέχρι σήμερα συνολική χρηματοδότηση που προσεγγίζει τα 45 εκατ. δολάρια και έχουν δημιουργήσει περισσότερες από 150 θέσεις εργασίας διεθνώς. Παράλληλα, αναπτύσσουν τεχνολογίες και λύσεις που απευθύνονται σε αγορές υψηλής εξειδίκευσης και διεθνούς εμβέλειας.

Με την προσθήκη των νέων εταιρειών, το χαρτοφυλάκιο του Scale Up της Endeavor Greece αριθμεί πλέον 50 επιχειρήσεις, οι οποίες συνολικά έχουν συγκεντρώσει χρηματοδότηση άνω των 650 εκατ. δολαρίων από την ίδρυσή τους και έχουν δημιουργήσει περισσότερες από 2.500 θέσεις εργασίας διεθνώς, αποτυπώνοντας τη διεύρυνση του δικτύου και τη διεθνή παρουσία της ελληνικής επιχειρηματικής κοινότητας.

Εξάλλου, ολοκληρώθηκε τον Μάιο το OpenAI Greek Startup Accelerator, το οποίο εντάσσεται σε μια κοινή προσπάθεια της Endeavor Greece, της OpenAI και της ελληνικής κυβέρνησης για την ενίσχυση της καινοτομίας και της επιχειρηματικότητας υψηλής προστιθέμενης αξίας, την προσέλκυση ταλέντου και την καθιέρωση της Ελλάδας ως σύγχρονου οικοσυστήματος τεχνολογίας και τεχνητής νοημοσύνης. Το τρίμηνο πρόγραμμα, το πρώτο στο είδος του, στήριξε ελληνικές AI-native νεοφυείς επιχειρήσεις. Συγκέντρωσε 240 αιτήσεις, από τις οποίες επιλέχθηκαν 21 ομάδες από 11 διαφορετικούς κλάδους, όπως healthtech, fintech, robotics και defense tech. Οι περισσότερες εδρεύουν στην Ελλάδα, ενώ ορισμένες δραστηριοποιούνται διεθνώς, αναδεικνύοντας το ισχυρό αποτύπωμα της ελληνικής επιχειρηματικής διασποράς. Το πρόγραμμα βασίζεται στη συνεργασία «OpenAI for Greece» (Σεπτέμβριος 2025) και προσέφερε πρόσβαση σε τεχνολογίες αιχμής, τεχνική υποστήριξη, mentoring και διεθνή δίκτυα, με στόχο τη δημιουργία παγκοσμίως ανταγωνιστικών εταιρειών από την Ελλάδα.

Πέρα όμως από τις επιμέρους πρωτοβουλίες, ενδιαφέρον παρουσιάζει και το πώς οι ίδιες οι αναπτυσσόμενες επιχειρήσεις αποτιμούν σήμερα τις προοπτικές και τις προκλήσεις του ελληνικού οικοσυστήματος. Την εικόνα αυτή καταγράφει η Scale-Ups Confidence Survey 2026 της Deloitte, στην οποία συμμετείχαν 100 ελληνικές scale-ups. Ο βαθμός αισιοδοξίας τους για τη διατήρηση ή επιτάχυνση της ανάπτυξης διαμορφώνεται στο 8,1 με άριστα το 10, ενώ το 75% θέτει ως βασική προτεραιότητα τη διεύρυνση του πελατολογίου και την αύξηση των εσόδων και το 57% τη διείσδυση και διαφοροποίηση στις αγορές. Οι Ηνωμένες Πολιτείες αποτελούν την πρώτη επιλογή διεθνούς επέκτασης για το 24% των ελληνικών scale-ups.

Την ίδια στιγμή, η έρευνα της Deloitte αναδεικνύει και τις προκλήσεις της επόμενης ημέρας: μόλις το 33% των ελληνικών scale-ups διαθέτει συγκεκριμένο σχέδιο εξόδου, ενώ η έλλειψη εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού παραμένει σημαντικό εμπόδιο. Στην τεχνητή νοημοσύνη, μία στις πέντε ελληνικές scale-ups (20%) δηλώνει ότι το AI δεν έχει ακόμη ουσιαστικό αντίκτυπο, δείχνοντας ότι η ουσιαστική επιχειρηματική αξιοποίησή του παραμένει ένα από τα επόμενα βήματα για το οικοσύστημα.

Οι παραπάνω πρωτοβουλίες, σε συνδυασμό με την εικόνα που αποτυπώνουν τα στοιχεία της Deloitte, καταδεικνύουν τη σταδιακή ωρίμανση του ελληνικού οικοσυστήματος καινοτομίας, με την τεχνητή νοημοσύνη, τις χρηματοοικονομικές τεχνολογίες, το deep tech και τις πράσινες τεχνολογίες να βρίσκονται ολοένα και περισσότερο στο επίκεντρο των νέων επενδύσεων και επιχειρηματικών συνεργασιών. Παράλληλα, η συνεργασία τραπεζών, πανεπιστημίων, επιχειρήσεων και επενδυτικών φορέων δημιουργεί περισσότερες ευκαιρίες χρηματοδότησης, επιτάχυνσης, δικτύωσης και διεθνούς ανάπτυξης για τις ελληνικές νεοφυείς επιχειρήσεις, ενισχύοντας τη σύνδεση της έρευνας με την πραγματική οικονομία.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Η συναισθηματική υγεία του παιδιού και 8 τρόποι που την ευνοούν

Από
Έμβολος
-

 

Γιάννης Ξηντάρας
Γράφει ο Ψυχολόγος Γιάννης Ξηντάρας

Κάθε γονιός νοιάζεται για το παιδί του. Θέλει το καλό του. Ενδιαφέρεται να είναι υγιές και ευτυχισμένο, ”να περνάει καλά”. Για τους λόγους αυτούς προσέχουμε τη διατροφή του, τη μόρφωσή του… γενικότερα ότι συντελεί στην ποιότητα της ζωής του.

Στο κείμενο αυτό θα προσπαθήσουμε να σταθούμε στα βασικά βήματα που ευνοούν την καλή συναισθηματική υγεία των παιδιών και πως οι γονείς θα μπορούσαν να τα βοηθήσουν σε αυτην την κατεύθυνση.

1 ΚΑΤΑΝΟΗΣΤΕ ΤΙΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΣΑΣ

Τα παιδιά χρειάζονται:
ΑΓΑΠΗ: Το πιο σημαντικό! Ζεστή, προσωπική επαφή και αληθινό ενδιαφέρον.
ΑΠΟΔΟΧΗ: Για το ποιά είναι ως ξεχωριστά άτομα
ΑΣΦΑΛΕΙΑ: Να γνωρίζουν ότι θα είστε δίπλα τους, εάν σας χρειαστούν.

  1. ΕΝΘΑΡΡΥΝΕΤΕ ΤΗΝ ΑΝΕΞΑΡΤΗΣΙΑ ΤΟΥΣ

Τα παιδιά χρειάζονται να ξέρουν ότι εμπιστεύεστε τις ικανότητες τους. Αφήστε τα, για παράδειγμα, να τρώνε και να ντύνονται μόνα τους, χωρίς την δικιά σας βοήθεια, όσο το δυνατόν νωρίτερα θεωρείται ότι είναι ικανά να το κάνουν. Αφήστε να συμμετάσχουν στις καθημερινές δουλειές του σπιτιού. Μην είστε υπερπροστατευτικοί ή πάρα πολύ αυστηροί. Όλοι μας, παιδιά και ενήλικες, χρειάζεται να κάνουμε λάθη για να μάθουμε. Δώστε στα παιδιά σας την ελευθερία να μεγαλώσουν.

  1. ΔΩΣΤΕ ΚΑΘΟΔΗΓΗΣΗ

Δώστε στο παιδί σας τις βάσεις για να κάνει υγιείς επιλογές μέσα στον κόσμο της σύγχυσης όπου ζούμε. Συζητήστε μαζί του τις αξίες και τις πεποιθήσεις σας . Διδάξτε με το παράδειγμα σας… Το παιδί μαθαίνει περισσότερο από αυτά που κάνετε παρά από αυτά που λέτε.

  1. ΘΕΣΤΕ ΟΡΙΑ

Τα όρια δίνουν στο παιδί την αίσθηση της ασφάλειας. Θέστε δίκαια όρια και φροντίστε αυτά να τηρούνται. Χρειάζεται να είστε συνεπής (τηρείται την ίδια στάση κάθε φορά που το όριο παραβιάζεται) και σταθεροί (ένα όριο δεν αλλάζει παρά μόνο όταν αυτό απαιτείται, επειδή το παιδί μεγαλώνει) αλλά ποτέ υπερβολικοί.

  1. ΜΟΙΡΑΣΤΕΙΤΕ ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ

…όχι όμως τα ζητήματα του ζευγαριού!
Να είστε ειλικρινείς σε καταστάσεις όπως:
ΘΑΝΑΤΟΣ: Μην κρύβεται την θλίψη και τον πόνο. Μάθετε στο παιδί σας ότι ο θάνατος είναι μέρος της ζωής.
ΔΙΑΖΥΓΙΟ: Πείτε στο παιδί σας το «γιατί», διαφορετικά μπορεί να νοιώθει ένοχο για τον χωρισμό σας. Δείξτε του την αγάπη σας .
ΧΡΗΜΑΤΑ: Εξηγήστε του τι μπορείτε και τι δεν μπορείτε να αντέξετε οικονομικά και γιατί.

  1. ΓΝΩΡΙΣΤΕ ΤΟΥΣ ΦΙΛΟΥΣ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΣΑΣ

Τα παιδιά επηρεάζονται σημαντικά από τους συντρόφους τους στο παιχνίδι και πάντα προσπαθούν να ανταποκριθούν στις προσδοκίες και τα στάνταρ τους.
Δεν χρειάζεται να κάνετε ότι «κάνουν και οι άλλοι γονείς». Τα παιδιά θα σας σεβαστούν, επειδή έχετε τα δικά σας δεδομένα και τις δικές σας αρχές.
Μην προσπαθείτε να επιλέξετε τους φίλους του παιδιού σας. Συνήθως αυτό προκαλεί δυσανασχέτηση και αντίδραση.

  1. ΒΟΗΘΗΣΤΕ ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΣΑΣ ΝΑ ΜΑΘΕΙ

Μάθετε για τις εμπειρίες του παιδιού σας στο σχολείο. Ακούστε τι έχει να σας πει. Μιλήστε με δασκάλους, συμβούλους κλπ.
Μην πιέζετε το παιδί σας να επιτύχει. Τα παιδιά μαθαίνουν καλύτερα όταν είναι χαλαρά.
Παραμερίστε τα εμπόδια στην μάθηση. Για παράδειγμα, φροντίστε να αντιμετωπίσετε κάθε πρόβλημα υγείας, όπως όρασης , μαθησιακές δυσκολίες κλπ.

  1. ΜΟΙΡΑΣΤΕΙΤΕ ΜΑΖΙ ΤΟΥ

Μιλήστε στο παιδί σας για τη δουλειά που κάνετε και πως έτσι συνεισφέρετε στο εισόδημα της οικογένειας. Αφιερώστε μέρος από τον ελεύθερο χρόνο σας, σε δραστηριότητες που μπορεί να μοιραστεί όλη η οικογένεια.

Αυτοί είναι 8 τρόποι, ιδέες, προτάσεις για μια καλύτερη συναισθηματική υγεία των παιδιών. Φυσικά κάθε γονιός, κάθε οικογένεια, τις προσαρμόζει στον δικό της τρόπο ζωής, σύμφωνα με το δικό τους σύστημα αξιών και αντιλήψεων. Γιατί πάνω από όλα, όλες τις ιδέες, τις προτάσεις και τις θεωρίες, είναι η αγάπη, η ευθύνη και τελικά η συνείδηση του καθενός μας, του γονιού χωριστά.

Γράφει ο Ψυχολόγος, Γιάννης Ξηντάρας, www.xidaras.gr

Κοζάνη: Οι χειροποίητες κιθάρες του Β. Βασιλειάδη που ταξιδεύουν σε όλο τον κόσμο – βίντεο

Από
Έμβολος
-

Η πρώτη κατασκευή έγινε με οδηγίες από τις σελίδες ενός περιοδικού

Πριν τα ξύλα μεταμορφωθούν σε όργανα υψηλής οργανοποιίας και οι δημιουργίες του ταξιδέψουν σε όλη την Ευρώπη, ήταν απλώς ένα παιδί που ανακάλυπτε τη χαρά της κατασκευής φτιάχνοντας τόξα, βέλη και κάθε λογής παιχνίδια. Εκείνη η παιδική περιέργεια δεν χάθηκε ποτέ. Αντίθετα, εξελίχθηκε σε μια τέχνη που σήμερα κάνει το όνομά του γνωστό στους κλασικούς κιθαριστές εντός και εκτός συνόρων.

Δείτε το βίντεο:

Ο λόγος για τον Βασίλη Βασιλειάδη, έναν από τους σημαντικούς Έλληνες κατασκευαστές κλασικής κιθάρας, ο οποίος από το εργαστήριό του στην Κοζάνη δημιουργεί όργανα που ξεχωρίζουν για την αισθητική, τον ήχο και τη λεπτομέρεια της κατασκευής τους. Η δεξιοτεχνία του έχει εκτιμηθεί από διάσημους κιθαριστές σε όλο τον κόσμο, ενώ κάθε κιθάρα κατασκευάζεται εξ ολοκλήρου στο χέρι, προσαρμοσμένη στις ανάγκες του μουσικού που θα την αποκτήσει. «Από πολύ μικρός είχα μία τάση να κατασκευάζω διάφορα πράγματα. Αφού έκανα παιχνίδια στα παιδικά μου χρόνια, μετά έκανα μικρά οργανάκια, ξεκινώντας από τις ποντιακές λύρες», εξηγεί, μιλώντας στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, ο Βασίλης Βασιλειάδης.

Το κατάλληλο έδαφος για να αρχίσει ν’ ασχολείται μ’ αυτήν την τέχνη, του το έδωσε ο πατέρας του, που ως μελισσοκόμος διέθετε ξυλουργικά εργαλεία κι έτσι εξοικειώθηκε κι ο ίδιος από πολύ μικρός στο χειρισμό τους. Μετά τις λύρες, σειρά πήρε το μπαγλαμαδάκι, ο τζουράς, ο κεμανές, το λαούτο και το μπουζούκι, ενώ παράλληλα φρόντιζε να μαθαίνει να παίζει κάθε όργανο που κατασκεύαζε.

Ωστόσο, η στιγμή που θα καθόριζε το μέλλον του, ήρθε στα 25 του χρόνια, μέσα από τις σελίδες ενός περιοδικού και συγκεκριμένα μέσα από ένα άρθρο με τίτλο «Φτιάξ’ την μόνος σου», από το οποίο πήρε «σάρκα και οστά» η πρώτη του κιθάρα. «Το 1982 έπεσε στα χέρια μου το περιοδικό TaR, του οποίου εκδότης ήταν ο συνθέτης, τραγουδοποιός και κιθαριστής Νότης Μαυρουδής. Εκεί είχε σε στάδια και σε συνέχειες την κατασκευή της κιθάρας. Κι έτσι τότε, κατασκεύασα την πρώτη μου κλασική κιθάρα», θυμάται ο κ. Βασιλειάδης, που παρά την κύρια απασχόλησή του στη ΔΕΗ, από τότε δεν σταμάτησε να κατασκευάζει κλασικές κιθάρες.

Περιγράφοντας τα πρώτα χρόνια κατασκευής του οργάνου, θυμάται τους κιθαριστές φίλους του, να δοκιμάζουν κάθε ένα όργανο που είναι έτοιμο και να κάνουν την κριτική τους. «Ερχόταν εδώ και άρχιζαν να παίζουν, να δοκιμάζουν, να τεστάρουν και τελικά να αποφασίζουμε να αλλάξω κάποια πράγματα. Τα πρώτα χρόνια γινόταν αυτό κάθε φορά. Τώρα όμως, στα 70 μου χρόνια, υπάρχει η εμπειρία πλέον να κρίνω ένα όργανο αν είναι σωστό ή όχι», δηλώνει.

κιθάρα

Η φυσική που κρύβεται πίσω από την κατασκευή κιθάρας

Από εκείνη την πρώτη κιθάρα μέχρι σήμερα έχουν περάσει περισσότερες από τέσσερις δεκαετίες συνεχούς αναζήτησης. Με σύμμαχο τις σπουδές του ως μηχανικός αυτοματισμού, μελέτησε σε βάθος την ακουστική και τη συμπεριφορά των υλικών και επένδυσε αμέτρητες ώρες στην εξέλιξη της τέχνης του. Στις κιθάρες του χρησιμοποιεί επιλεγμένα ξύλα, σύγχρονες τεχνικές και ιδιαίτερη προσοχή στον συντονισμό όλων των τμημάτων του οργάνου, ώστε να επιτυγχάνεται η μέγιστη ποιότητα ήχου. «Χορδές, καπάκι, πλάτη και αέρινος όγκος λειτουργούν ως “ταλαντωτές” και πρέπει να συνεργάζονται στις σωστές συχνότητες, ώστε η κιθάρα να αποδίδει τον καλύτερο δυνατό ήχο», εξηγεί, αποκαλύπτοντας ότι πίσω από κάθε κιθάρα κρύβεται και πολλή …φυσική. Ο ίδιος ακολουθεί τη φιλοσοφία του Ισπανού κατασκευαστή Ιγκνάσιο Φλέτα, επιλέγοντας η πλάτη να μη συντονίζεται με το καπάκι, ώστε η ενέργεια των χορδών να μεταφέρεται σχεδόν αποκλειστικά εκεί όπου παράγεται ο πλούσιος και δυνατός ήχος.

Για κάθε κιθάρα, όπως λέει, απαιτείται περίπου ενάμισης μήνας εργασίας, αν και οι χρόνοι αναμονής ανάμεσα στα στάδια της κατασκευής, του επιτρέπουν να δουλεύει παράλληλα έως και τρία όργανα.

Η ποιότητα της δουλειάς του έχει οδηγήσει σε συνεργασίες με τέσσερις μεγάλους οίκους κλασικής κιθάρας στη Σλοβενία, τη Γερμανία, τη Γαλλία και την Πολωνία, ενώ οι κιθάρες του βρίσκονται πλέον στα χέρια μουσικών σε πολλές χώρες της Ευρώπης.

Παρά τη διεθνή αναγνώριση, ο ίδιος δείχνει να απολαμβάνει περισσότερο τις στιγμές που το εργαστήριό του γεμίζει παιδικές φωνές. Τα καλοκαίρια, έρχονται -από τη μεγαλούπολη όπου ζουν- τα έξι εγγόνια του και όπως χαρακτηριστικά λέει, «κάνουν κατάληψη στο εργαστήριο». Το μεγαλύτερο έχει ήδη κατασκευάσει μαζί του πέρυσι έναν μπαγλαμά, ενώ φέτος σειρά έχουν μια βαλλίστρα κι ένα τόξο, θυμίζοντας τη δική του πορεία…

Βαρβάρα Καζαντζίδου
*Φωτογραφίες - βίντεο ΑΠΕ-ΜΠΕ: Δημήτρης Στραβού
ΑΠΕ-ΜΠΕ

«Τα χρέη μας» – Γράφει ο Επίσκοπος Μελιτηνής Μάξιμος Παφίλης

Από
Έμβολος
-

Ομιλία στην ευαγγελική περικοπή Ματθ. (18, 23-35)

Υπάρχει μια παράξενη οικονομία στις ανθρώπινες σχέσεις. Θυμόμαστε με ακρίβεια όσα μας οφείλουν και πολύ πιο αμυδρά όσα μας χαρίστηκαν. Μια λέξη που ειπώθηκε σε λάθος ώρα, ένα μήνυμα που έμεινε αναπάντητο, η απουσία κάποιου ακριβώς όταν τον χρειαζόμασταν, μια αδικία παλιά που εξακολουθεί να μετακινείται μέσα μας σαν μικρό έπιπλο σε σκοτεινό δωμάτιο, σκοντάφτουμε επάνω της ακόμη κι όταν νομίζαμε πως την είχαμε ξεχάσει. Στη σημερινή ζωή μάλιστα το κατάστιχο έγινε σχεδόν τεχνικά ακριβές. Υπάρχουν ημερομηνίες, συνομιλίες αποθηκευμένες, φωτογραφίες, αποδείξεις. Η μνήμη απέκτησε σκληρό δίσκο. Κι έτσι η παραβολή των μυρίων ταλάντων, με τον βασιλιά που αποφασίζει να συνάξει λογαριασμό με τους δούλους του, έρχεται κοντά μας περισσότερο απ’ όσο θα θέλαμε. Γιατί ο Χριστός χρησιμοποιεί τη γλώσσα του χρέους για να αγγίξει κάτι που δύσκολα μετριέται, τον τρόπο με τον οποίο κουβαλά ένας άνθρωπος τον άλλον μέσα του.

Ο πρώτος οφειλέτης χρωστά μύρια τάλαντα, το ποσό αγγίζει τα όρια του αδιανόητου, σχεδόν παύει να λειτουργεί ως πραγματικό οικονομικό μέγεθος και γίνεται εικόνα μιας ζωής που δεν μπορεί να εξοφλήσει μόνη της όσα έλαβε, όσα σπατάλησε, όσους πλήγωσε. Εκείνος, παρ’ όλα αυτά, υπόσχεται ότι θα αποδώσει τα πάντα. Λόγος ανθρώπινος, κάπως απελπισμένος. Ξέρει κατά βάθος πως δε μπορεί. Ο κύριός του όμως «σπλαγχνισθεὶς… ἀπέλυσεν αὐτόν, καὶ τὸ δάνειον ἀφῆκεν αὐτῷ» (Ματθ. 18, 27). Η οφειλή εξαφανίζεται χωρίς διαπραγμάτευση, χωρίς διακανονισμό, χωρίς μικρά γράμματα στο τέλος της συμφωνίας. Εδώ βρίσκεται ένα από τα σκοτεινότερα δωμάτια του μυαλού μας, επειδή ο άνθρωπος έχει συνηθίσει να καταλαβαίνει ευκολότερα την ανταπόδοση. Κάτι έκανες, κάτι θα λάβεις. Κάτι κατέστρεψες, κάτι θα πληρώσεις. Η συγχώρηση εισέρχεται μέσα σε αυτή τη λογική σαν νερό από χαραμάδα και σβήνει τους αριθμούς πριν προλάβουμε να τους ξαναμετρήσουμε.

Ύστερα ο ελεύθερος πια δούλος βγαίνει στο δρόμο. Εκεί συμβαίνει το πραγματικά ανησυχητικό. Βρίσκει έναν σύνδουλό του που του οφείλει εκατό δηνάρια και τον πιάνει από τον λαιμό. Η απόσταση ανάμεσα στα μύρια τάλαντα και στα εκατό δηνάρια είναι τεράστια, όμως η παραβολή δεν ενδιαφέρεται απλώς για μια αριθμητική υπερβολή. Δείχνει πόσο γρήγορα μπορεί η μνήμη της δωρεάς να σβήσει όταν εμφανίζεται μπροστά μας η πληγή που μας αφορά προσωπικά. Πριν από λίγα λεπτά ικέτευε γονατιστός. Τώρα ακούει από άλλο στόμα σχεδόν τα ίδια λόγια, «μακροθύμησον ἐπ’ ἐμοί» (Ματθ. 18, 29), και δεν τα αναγνωρίζει. Η δική του φωνή επέστρεψε ως ξένη και δεν τον άγγιξε. Αυτό ίσως συμβαίνει συχνότερα από όσο φανταζόμαστε στις οικογένειες, στις φιλίες, ακόμη και μέσα στην εκκλησιαστική ζωή, όπου άνθρωποι που γνωρίζουν πολύ καλά πόσο έχουν χρειαστεί την επιείκεια μπορούν να γίνουν εξαιρετικά ακριβείς όταν εξετάζουν το σφάλμα κάποιου άλλου.

Παράξενη η λήθη της ευεργεσίας, δεν κρατά πολύ πάντοτε η επίγνωση ότι κάποτε βρεθήκαμε κι εμείς χαμηλά, εκτεθειμένοι, εξαρτημένοι από τη μακροθυμία κάποιου. Η καθημερινότητα ξαναφτιάχνει γρήγορα τις παλιές άμυνες. Μπαίνει στη μέση η αξιοπρέπεια, η ανάγκη δικαιώσεως, εκείνο το επίμονο «μου το χρωστάει» που άλλοτε αφορά χρήματα και άλλοτε μια συγγνώμη, μια αναγνώριση, μια εξήγηση που δε δόθηκε ποτέ. Υπάρχουν άνθρωποι που περιμένουν χρόνια μια φράση. Και ώσπου να ειπωθεί, η απουσία της μεγαλώνει, αποκτά δική της καρέκλα στο σπίτι. Κάποτε μάλιστα ο άλλος έχει ξεχάσει εντελώς το περιστατικό, ενώ εσύ το έχεις συντηρήσει με τόση προσοχή ώστε σχεδόν φοβάσαι τι θα απομείνει αν το αφήσεις.

Στο σημείο αυτό η σκέψη του Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά γίνεται ιδιαίτερα διεισδυτική. Ο άνθρωπος, όταν σφάλλει ο ίδιος, περιμένει συνήθως από τον πλησίον μακροθυμία και συγχώρηση, επειδή του φαίνονται τότε δίκαιες και φυσικές. Η ίδια στάση, λέει ουσιαστικά ο Παλαμάς, οφείλει να στραφεί και προς τον άλλον, ώστε εκείνο που εύλογα ζητούμε για τον εαυτό μας να γίνεται μέτρο της δικής μας συμπεριφοράς.[1] Αυτή η παρατήρηση αγγίζει ένα γνώρισμα πολύ συνηθισμένο: είμαστε επιεικείς ερμηνευτές των δικών μας κινήτρων και σχολαστικοί αναγνώστες των πράξεων των άλλων. Για τη δική μας σκληρή κουβέντα θυμόμαστε την κούραση, την πίεση, όσα προηγήθηκαν εκείνη την ημέρα. Για τη δική τους κουβέντα θυμόμαστε κυρίως τις λέξεις.

Η συγχώρηση βέβαια αγγίζει και κάτι βαθύτερο από την ψυχολογική ανακούφιση. Ο Χριστός συνδέει ευθέως τη σχέση με τον Θεό με τη σχέση προς τον οφειλέτη μας. Στην Κυριακή Προσευχή το αίτημα είναι σχεδόν επικίνδυνα συγκεκριμένο: «καὶ ἄφες ἡμῖν τὰ ὀφειλήματα ἡμῶν, ὡς καὶ ἡμεῖς ἀφίεμεν τοῖς ὀφειλέταις ἡμῶν» (Ματθ. 6, 12). Ο άνθρωπος βάζει ο ίδιος μέσα στην προσευχή του ένα μέτρο που τον εκθέτει. Ζητεί έλεος και συγχρόνως αναφέρει τι κάνει με το έλεος που πέρασε ήδη από τα χέρια του. Ίσως γι’ αυτό η συγχώρηση από καρδιάς είναι τόσο δύσκολη. Αφορά μια μετακίνηση που φτάνει ως εκεί όπου φυλάσσεται η πληγή μαζί με την ιστορία της, κι εκεί τα επιχειρήματα χάνουν κάπως τη δύναμή τους. Είναι σαν να είσαι κλειδωμένος σε άδειο δωμάτιο. Το κλειδί όμως βρίσκεται στη μέσα μεριά.

Ο στίχος «ἀπὸ τῶν καρδιῶν ὑμῶν» (Ματθ. 18, 35) δεν περιγράφει λήθη. Υπάρχουν πράγματα που δεν ξεχνιούνται και ίσως ο άνθρωπος να μη χρειάζεται να τα ξεχάσει. Η μνήμη έχει και προστατευτική λειτουργία, ιδίως όταν έχει προηγηθεί κακοποίηση, προδοσία, επαναλαμβανόμενη βλάβη. Η συγχώρηση μπορεί να συνυπάρχει με όρια, με απόσταση, με μια πόρτα που παραμένει κλειστή επειδή πίσω της φυλάσσεται κάτι εύθραυστο. Εκείνο που αλλάζει βρίσκεται βαθύτερα – η απαίτηση να πληρώσει ο άλλος μέσα μας επ’ αόριστον. Να υπάρχει πάντοτε δεμένος στο ίδιο σφάλμα. Να μην του επιτρέπουμε ούτε μέσα στη δική μας σκέψη να γίνει κάτι περισσότερο από εκείνη τη μία πράξη που έκανε.

Και οι βασανιστές στο τέλος της παραβολής έχουν μια σκοτεινή επικαιρότητα. Ο άνθρωπος που κρατά αδιάκοπα τον λογαριασμό κάποτε αρχίζει να βασανίζεται από τον ίδιο τον λογαριασμό. Επιστρέφει στις συνομιλίες, ανασυνθέτει σκηνές, προσθέτει απαντήσεις που θα μπορούσε να είχε δώσει, δικάζει ξανά μια υπόθεση τελειωμένη εξωτερικά εδώ και χρόνια. Ο άλλος ίσως κοιμάται ήσυχος, εκείνος όμως παραμένει στο παλιό δωμάτιο και μετακινεί τα ίδια αντικείμενα, χωρίς έξοδο ακόμη.

Ίσως η πιο σκληρή λεπτομέρεια της παραβολής βρίσκεται ακριβώς εκεί, ότι ο άσπλαχνος δούλος είχε ήδη ελευθερωθεί. Θα μπορούσε να φύγει, να επιστρέψει σπίτι του, να δει διαφορετικά τον κόσμο επειδή μόλις του είχε χαριστεί η ζωή. Κι όμως πήρε μαζί του τη λογική της φυλακής και την εφάρμοσε στον πρώτο άνθρωπο που βρήκε μπροστά του. Μερικές φορές συμβαίνει αυτό και σε εμάς. Μας έχει δοθεί χώρος, χρόνος, συγχώρηση, δεύτερη αρχή, και μέσα μας εξακολουθούν να ακούγονται τα παλιά κλειδιά. Το έλεος του Θεού έχει ανοίξει την πόρτα, ενώ το χέρι επιμένει για λίγο ακόμη να ψάχνει την κλειδαριά.

Επίσκοπος Μελιτηνής Μάξιμος Παφίλης

________________________________________

[1] Γρηγόριος Παλαμάς, Αρχιεπίσκοπος Θεσσαλονίκης, Τα Ευρισκόμενα Πάντα, Patrologiæ Græce, τόμ. 151, επιμ. J.-P. Migne (Paris, 1865), στ. 457: «Τοσαῦτα καὶ τηλικαῦτα τοίνυν ὀφείλων τῷ Θεῷ τάλαντα, καὶ μακροθυμίαν μόνον αἰτήσας, σὺ δὲ καὶ τελείαν ἄφεσιν παρ᾿ αὐτοῦ λαβὼν τοῦ ὀφλήματος, εἶτα πρὸς μικρὰν ἀργυρίων ὀφειλήν […] παρὰ τοῦ ὀφείλοντος συνδούλου μακροθυμίαν αἰτούμενος, οὐ παρέξεις προθύμως;» URL: https://www.google.com/books/edition/Patrologiae_cursus_completus/njVS3CEPCT0C?hl=el&gbpv=1
123...18,122Σελίδα 1 από 18,122