Στη μεταρρύθμιση του νέου δικαστικού χάρτη της χώρας αναφέρεται διεξοδικά σε ανάρτησή του ο υπουργός Επικρατείας ‘Ακης Σκέρτσος, με αφορμή την πρόσφατη επίσκεψη αρμόδιου κλιμακίου της Παγκόσμιας Τράπεζας.

Με αφετηρία το νομικό ρητό, «Δικαιοσύνη που καθυστερεί ισοδυναμεί με άρνηση δικαίου», ο υπουργός σημειώνει ότι ο νέος δικαστικός χάρτης είναι «μια υποδειγματική μεταρρύθμιση που έσπασε τον επί δεκαετίες “ασάλευτο χρόνο” της ελληνικής δικαιοσύνης και ήδη έχει μειώσει κατά 50% το χρόνο έκδοσης αποφάσεων στον πρώτο βαθμό. Στην Ελλάδα έχουμε μάθει να συνδέουμε τον όρο “μεταρρύθμιση” με κάτι επώδυνο και δυσάρεστο που οδηγεί υποχρεωτικά σε κοινωνική και πολιτική ένταση, διαμαρτυρίες, απεργίες και ατέλειωτους τσακωμούς εντός και εκτός Βουλής, σε τηλεπαράθυρα και αμφιθέατρα».

Κι, όμως, συνεχίζει, «υπάρχει μια από τις πολλές μεταρρυθμίσεις των τελευταίων χρόνων -ίσως είναι μία από τις 3 ή 4 σημαντικότερες για την ακρίβεια- που υλοποιήθηκε κυριολεκτικά “χωρίς να ανοίξει ρουθούνι”. Αναφέρομαι στο νέο δικαστικό χάρτη που είχε ενταχθεί ως ελληνικής ιδιοκτησίας εμβληματική μεταρρύθμιση ήδη από το 2021 στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας “Ελλάδα 2.0”, και ο οποίος ψηφίστηκε και εφαρμόζεται από το 2024. Και δεν άνοιξε μύτη μολονότι το εύρος και το βάθος αυτής της μεταρρύθμισης είναι ιστορικών διαστάσεων. Ιδιαίτερα, αν αναλογιστεί κανείς ότι αφορούσε πρωτοδικεία και ειρηνοδικεία σε όλη την επικράτεια με όλες τις τοπικές ιδιαιτερότητες που πρέπει να διαχειριστεί μια κυβέρνηση που επιχειρεί συγχώνευση και εξορθολογισμό δομών. Αλλά και ότι αντίστοιχες προσπάθειες ξεκίνησαν από την εποχή του Ελευθέριου Βενιζέλου, χωρίς ποτέ έως το 2024 να έχουν τελεσφορήσει». Και, όπως εξήγησε στη συνέχεια, «μου τα θύμισε όλα αυτά η επίσκεψη την εβδομάδα που πέρασε στο Υπ. Δικαιοσύνης και η παρουσίαση που μας έκανε μια επίλεκτη ομάδα της Παγκόσμιας Τράπεζας που ήταν ο τεχνικός σύμβουλος της κυβέρνησης σε αυτή τη σπουδαία μεταρρύθμιση από το 2022 έως το 2025. Τα λόγια που ακούσαμε από τα στελέχη της Παγκόσμιας Τράπεζας ήταν συγκινητικά και ταυτόχρονα ενθαρρυντικά.

Ο νέος ελληνικός δικαστικός χάρτης θεωρείται πλέον από την ίδια την Παγκόσμια Τράπεζα ως μια εμβληματική μεταρρύθμιση σε διεθνές επίπεδο, μια διεθνής καλή πρακτική, τόσο για τα αποτελέσματα που έχει φέρει εντός ήδη του πρώτου 1,5 χρόνου εφαρμογής του όσο και ως προς την τεχνοκρατική προεργασία αλλά και την πολιτική διαχείριση που έγινε πριν, κατά και μετά την ψήφισή του. Κομβικό στοιχείο της όλης προσπάθειας ήταν η ανάλυση των δεδομένων. Δεν θα κουραστώ να το λέω: ο,τι δεν μετριέται, δεν μπορεί να αξιολογηθεί. Κι ο,τι μετριέται με αντικειμενικότητα και ευθύνη δεν μπορεί να αμφισβητηθεί πολιτικά κατά την εξέταση διαφορετικών σεναρίων μεταρρύθμισης που έχουν ως στόχο τη βελτίωση της απόδοσης στη λειτουργία κάθε πεδίου της δημόσιας ζωής». Και, στο σημείο αυτό, «είναι χρήσιμο να θυμηθούμε ορισμένα κρίσιμα στοιχεία αυτής της μεταρρύθμισης εδώ:

* Μελετήθηκαν αντίστοιχες μεταρρυθμίσεις σε Πορτογαλία, Δανία, ΗΒ, Γαλλία, Ολλανδία, Σλοβακία, Κροατία,

* Ενοποιήθηκαν 154 ειρηνοδικεία και 63 πρωτοδικεία, συνολικά 217 δικαστικοί σχηματισμοί, οι οποίοι μειώθηκαν σε 113 δικαστήρια πρώτου βαθμού.

* Ειρηνοδίκες και πρωτόδικες ενώθηκαν σε ένα σώμα δικαστών πρώτου βαθμού που αθροίζει πλέον πάνω από 2.000 δικαστές δημιουργώντας μια επαρκή αριθμητικά δεξαμενή δικαστών για δικαιότερη κατανομή της ύλης και ταχύτερη διεκπεραίωσή της.

* Η μεταρρύθμιση αυτή είχε ως βασική σχεδιαστική αρχή την αποκατάσταση του δικαίου πρώτα και κύρια εντός του ίδιου του δικαστικού σώματος. Καθώς διαπιστώθηκε από τη μέτρηση της ύλης και της παραγωγικότητας κάθε δικαστηρίου ότι υπήρχαν σχηματισμοί ανά την Ελλάδα με υπερβολική χρέωση υποθέσεων σε ετήσια βάση και, από την άλλη, σχηματισμοί με ελάχιστη χρέωση. Δηλαδή κάποιοι δικαστές δούλευαν πολύ και κάποιοι ελάχιστα.

* Διαπιστώθηκε επίσης ότι παρότι έχουμε σχεδόν διπλάσιο αριθμό δικαστών συγκριτικά με το μέσο όρο της Ευρώπης ο χρόνος έκδοσης μιας τελεσίδικης απόφασης ήταν διπλάσιος από την υπόλοιπη Ευρώπη.

* Αφού συγκεντρώθηκαν με εξαντλητικό τρόπο όλα τα ποσοτικά και ποιοτικά δεδομένα για τη λειτουργία κάθε δικαστηρίου (αριθμός προσωπικού, κτιριακές υποδομές, παραγωγικότητα ως προς τις εισερχόμενες και εξερχόμενες υποθέσεις, πληθυσμιακή πυκνότητα στην περιφερειακή ενότητα αναφοράς κοκ) αυτά αναλύθηκαν από τους ειδικούς της παγκόσμιας τράπεζας, την ηγεσία των Δικαστηρίων και τις υπηρεσίες του Υπ. Δικαιοσύνης και παρουσιάστηκαν στους συλλειτουργούς της δικαιοσύνης αλλά και τους τοπικούς φορείς και εκπροσώπους κάθε περιοχής.

* Τα σενάρια της μεταρρύθμισης συζητήθηκαν εξαντλητικά σε κάθε τοπική κοινωνία με όλους τους επαγγελματικούς φορείς. Με τα υπέρ και τα κατά τους κατέληξαν στις βέλτιστες λύσεις. Δεν υιοθετήθηκε καμία «ξενόφερτη συνταγή». Αντιθέτως πατώντας πάνω στη διεθνή εμπειρία λήφθηκε υπόψη η εθνική θεσμική παράδοση και σχεδιάστηκαν σενάρια που τελικά μπορούσαν να εφαρμοστούν με τις λιγότερες δυνατές εντάσεις. Να πούμε βέβαια εδώ ότι μονότονη εξαίρεση σε αυτό το κλίμα συναίνεσης αποτέλεσε η αντιπολίτευση, που κατά τα λοιπά ανησυχεί για το κράτος δικαιου στην Ελλάδα, η οποία ζήτησε ονομαστική ψηφοφορία κατά τη συζήτηση στη βουλή και φυσικά καταψήφισε», επισημαίνει ο ‘Α. Σκερτσος και προσθέτει: «Στην Ελλάδα έχουμε την τάση να κρίνουμε μια μεταρρύθμιση από το θόρυβο που προκαλεί και όχι από τα αποτελέσματα που φέρνει. Ο δικαστικός χάρτης όμως είναι άλλη μια αθόρυβη μεταρρύθμιση των τελευταίων χρόνων που έχει φέρει ήδη σημαντικά αποτελέσματα μαζί με τις υπόλοιπες μεταρρυθμίσεις που εφαρμόζονται ταυτόχρονα στο χώρο της δικαιοσύνης (νέα δικονομία με στόχο την επιτάχυνση, ευρεία ψηφιοποίηση, ανανέωση κτιρίων, μεταφορά ύλης σε δικηγόρους και συμβολαιογράφους κοκ). Η συμβολή της Παγκόσμιας Τράπεζας ως προς την κατάστρωση και υλοποίηση αυτής της μεταρρύθμισης, λόγω της εκτεταμένης διεθνούς εμπειρίας της στη μεταρρύθμιση δικαστικών συστημάτων ανά τον κόσμο, ήταν καταλυτική. Χωρίς την εξειδικευμένη γνώση και τη συγκριτική ανάλυση που έφερε στο τραπέζι η Παγκόσμια Τράπεζα, αυτή η μεταρρύθμιση δεν θα ήταν εφικτή.

Κι αυτό είναι από μόνο του μια απάντηση και στον πολιτικό “θόρυβο” που προκαλεί η αντιπολίτευση για το ρόλο των τεχνικών συμβούλων σε πολλά κομβικά έργα και μεταρρυθμίσεις που έχουν υλοποιηθεί τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα. Η τεχνική συμβουλευτική υποστήριξη δεν πρέπει να είναι φαντεζί power point παρουσιάσεις ή φλύαρες μελέτες που ακριβοπληρώνονται για να μείνουν τελικά ξεχασμένες σε ένα συρτάρι.

Η σοβαρή τεχνική υποστήριξη αποτελεί εκ των ων ουκ άνευ όρο για την υλοποίηση κάθε σοβαρού μεταρρυθμιστικού προγράμματος. Αποτελεί άλλωστε όρο επιλέξιμης χρηματοδότησης των ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων που αναγνωρίζουν τη σημασία που έχει η εξωτερική τεχνική βοήθεια για κάθε σύνθετο μεταρρυθμιστικό ή επενδυτικό έργο». Τέλος, σύμφωνα με τον υπουργό Επικρατείας, «η μεταρρύθμιση αυτή δεν θα γινόταν χωρίς τρεις ακόμη παράγοντες:

* την πολιτική σταθερότητα που έχουμε κατακτήσει τα τελευταία 7 χρόνια στη βάση ενός φιλόδοξου μεταρρυθμιστικού κυβερνητικού προγράμματος.

* τη χρηματοδότηση που εξασφαλίσαμε μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης. * την πολιτική ηγεσία του Υπ. Δικαιοσύνης τόσο κατά την πρώτη θητεία της κυβέρνησης, υπό τον Κώστα Τσιάρα που φέρει την ευθύνη για την αρχική σύλληψη της μεταρρύθμισης, όσο και κατά τη δεύτερη θητεία, υπό τον Γιώργο Φλωρίδη και τον Ιωάννη Μπούγα, που σήκωσαν το κυρίως βάρος του σχεδιασμού, της ψήφισης και της υλοποίησης του νέου δικαστικού χάρτη. Όλα αυτά τα καταγράφω και για ένα ακόμη λόγο: στην Ελλάδα έχουμε συνηθίσει να λέμε “αυτά δεν γίνονται”. Κι όμως γίνονται! Αρκεί να πιστέψουμε στις δυνάμεις μας, αλλά και στην υπεραξία που δημιουργεί η σύνθεση της τεχνοκρατικής γνώσης με την πολιτική εμπειρία και διαχείριση», δηλώνει με έμφαση κλείνοντας ο υπουργός Επικρατείας.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Σερρών της Κ.Ο. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΥΣΗ – ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΒΕΛΟΠΟΥΛΟΣ κ. Κωνσταντίνου Μπούμπα προς την Υπουργό Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, με θέμα: «Ανάγκη για αποκατάσταση της αδικίας που υφίστανται στο θέμα της πρόωρης συνταξιοδότησης οι οικογένειες που φροντίζουν άτομα με βαριές αναπηρίες και εργάζονται στον ιδιωτικό τομέα».

Παρακαλώ, κύριε Μπούμπα, έχετε τον λόγο.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΜΠΟΥΜΠΑΣ: Κυρία Υπουργέ, καλημέρα σας!

Κύριε Πρόεδρε, σας ευχαριστώ.

Πρόκειται για ένα καυτό κοινωνικό ζήτημα ανισότητας, κυρία Υπουργέ και περιμένω μια κοινωνική δικαιοσύνη και ευαισθησία πάνω σε αυτό το ζήτημα για τους γονείς που έχουν παιδιά με αναπηρία, αυτή τη διάκριση που γίνεται ανάμεσα στον δημόσιο και στον ιδιωτικό τομέα, με διαφορετικά μέτρα και σταθμά και διαφορετική αντιμετώπιση. Υπήρχαν κάποιες ευνοϊκές ρυθμίσεις μέχρι και το 1992 για το πεντηκοστό πέμπτο έτος της ηλικίας με πλήρη σύνταξη και το πεντηκοστό με μειωμένη και πεντέμισι χιλιάδες ένσημα.

Τα πράγματα, όμως, έχουν διαφοροποιηθεί ως προς αυτό που ισχύει από το 1983 και το 1992 στους γονείς που εργάζονται στο δημόσιο. Υπάρχει μια κοινωνική απαίτηση να ισχύει ισόνομα και στους γονείς που εργάζονται στον ιδιωτικό τομέα και πραγματικά βιώνουν το δικό τους προσωπικό δράμα, όταν έχουν τέτοιες βαριές περιπτώσεις στην οικογένειά τους.

Το οξύμωρο, η αλγεινή εντύπωση που προκαλεί είναι ότι για αυτό το θέμα έχουν συσταθεί τρεις ομάδες εργασίας, το 2016, το 2021 και το 2024, όπου έπρεπε αυτή τη στιγμή να εκπονηθεί και να δοθεί πόρισμα μέχρι τις 30 Σεπτεμβρίου του 2024. Δεν δόθηκε, όμως, το πόρισμα και πρέπει οπωσδήποτε να επισπεύσουμε κάθε περιθώριο, προκειμένου να έχουμε το πόρισμα από την τρίτη ομάδα εργασίας για αυτό το καυτό κοινωνικό ζήτημα. Επιτέλους, οι άνθρωποι αυτοί, οι υπάλληλοι γονείς παιδιών με αναπηρία στον ιδιωτικό τομέα να μπορέσουν να έχουν ίση μεταχείριση με τους συμπατριώτες τους που εργάζονται στον δημόσιο τομέα.

Είναι μια αδικία, διότι μια πολιτεία πρέπει να δείξει την ευαισθησία, να δείξει ίσα δίκαια κοινωνικά κριτήρια σε αυτό το μείζον ζήτημα που απασχολεί πάρα πολλές οικογένειες και δεν μπορεί να γίνεται αυτή η διάκριση, η οποία φέρει -θα λέγαμε- οδυνηρές επιπτώσεις για τους γονείς αυτούς. Μπορεί να κάνει χρήση ο ένας εκ των δύο κ.ο.κ.

Άρα, λοιπόν, πρώτον, πρέπει να δοθεί επιτέλους το πόρισμα από την τρίτη ομάδα εργασίας για αυτό το ζήτημα για να μπορέσει να επιλυθεί. Είναι μια κοινωνική, όπως είπαμε, απαίτηση και αποκατάσταση κοινωνικής αδικίας, προκειμένου οι άνθρωποι αυτοί να χαίρουν ισονομίας και ισοπολιτείας. Υπάρχουν αυτές οι ευνοϊκές διατάξεις, όπως γνωρίζετε από τη θέση σας και από το μετερίζι, το οποίο έχετε πολιτικά, αλλά και ως νομικός που είστε. Υπάρχουν αυτές οι διατάξεις και αυτές οι ευνοϊκές ρυθμίσεις για τον δημόσιο τομέα.

Καλούνται, λοιπόν, οι άνθρωποι αυτοί να έχουν τις ίδιες ευνοϊκές ρυθμίσεις, γιατί πραγματικά είναι μεγάλο βάσανο να έχει κάποιος τέτοια παιδιά με βαριά αναπηρία και εδώ πρέπει να δείξει το κοινωνικό της πρόσωπο η πολιτεία απέναντι σε αυτούς τους γονείς, να δείξει μια κοινωνική ευαισθησία και δικαιοσύνη.

ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Ιωάννης Πλακιωτάκης): Ευχαριστούμε, κύριε Μπούμπα.

Παρακαλώ, κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.

ΑΝΝΑ ΕΥΘΥΜΙΟΥ (Υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης): Κύριε Μπούμπα, πριν από οτιδήποτε άλλο, προφανώς, κατανοώ και αντιλαμβανόμαστε τη συναισθηματική δυναμική αυτής της συζήτησης και ως γονέας, αλλά και ως πολιτικός. Προφανώς, υπάρχουν άνθρωποι και ως προς τα άτομα με αναπηρία, αλλά και ως προς τους φροντιστές τους που τους έχουν στηρίξει μια ολόκληρη ζωή, με μεγάλη θυσία και αυταπάρνηση.

Επίσης, θα ήθελα να επισημάνω ότι η εθνική έννομη τάξη προβλέπει ειδική μέριμνα για τη στήριξη των οικογενειών που αναλαμβάνουν τη φροντίδα ατόμων με αναπηρία μέσω ενός πλαισίου ρυθμίσεων το οποίο είναι ειδικό. Και σε αυτό το πλαίσιο ρυθμίσεων προσπαθεί να εξισορροπήσει την ανάγκη για προστασία, δικαιοσύνη, αλλά και βιωσιμότητα, χωρίς φυσικά να υποτιμά το έργο των γονέων αυτών. Αντίθετα, το αναγνωρίζει και το στηρίζει.

Η δυνατότητα, λοιπόν, αυτής της κατ’ εξαίρεση συνταξιοδοτικής προστασίας είναι ένα ειδικό δίκαιο, που προφανώς γίνεται για τη στήριξη των ανθρώπων με αναπηρία, αλλά, ως ειδικό δίκαιο, θα πρέπει να ερμηνεύεται στενά και μέσα στα πλαίσια της ισονομίας.

Επίσης, να πούμε ότι οι διατάξεις που αναφέρατε εσείς είναι διατάξεις που διατρέχουν την κοινωνική ασφάλιση από το 1951. Από τότε ξεκινούν αυτές οι διατάξεις. Άρα, είναι κάτι που δεν έγινε τώρα. Είναι κάτι που, προφανώς, έχει προέλθει μέσα από το διάβα όλων αυτών των χρόνων, δημιουργώντας αυτή τη διαφορετική μεταχείριση. Προφανώς, για να μην έχουν αλλάξει μέχρι σήμερα, υπήρξαν συγκεκριμένοι νομοθετικοί λόγοι, κάποια συγκεκριμένη νομοθετική φιλοσοφία.

Σε κάθε περίπτωση, όμως, όντως, έχει συσταθεί ομάδα εργασίας στο Υπουργείο Εργασίας. Αυτή η ομάδα εργασίας τι έχει ως σκοπό; Έχει ως σκοπό, πρώτον, να χαρτογραφήσει ποιες είναι οι υφιστάμενες προϋποθέσεις συνταξιοδότησης. Το ένα είναι αυτό. Δεύτερον, να εισηγηθεί ενιαιοποίηση κανόνων ως προς τη διαφορετική μεταχείριση που τυχόν υπάρχει. Και τρίτον, στόχος της είναι να γίνει και η οικονομική αποτίμηση όλου αυτού του πλέγματος, προκειμένου να μπορέσουν να γίνουν ενιαίοι κανόνες.

Μέσα, λοιπόν, στην ομάδα εργασίας μελετάται και η εξίσωση των προϋποθέσεων αυτών.

Κρίσιμος και βασικός παράγοντας είναι, όπως σας είπα, η οικονομική αποτίμησή τους. Όταν, λοιπόν, γίνει αυτή, θα ολοκληρώσει το πόρισμα η ομάδα εργασίας, το οποίο θα κατατεθεί στην ηγεσία του Υπουργείου Εργασίας, προκειμένου να ληφθούν οι κατάλληλες αποφάσεις. Όμως, σας διαβεβαιώνω ότι σε αυτή την προσπάθεια δεν υπάρχουν κομματικά σύνορα. Αυτό που υπάρχει είναι η κοινή ευθύνη στο να διαμορφώσουμε πολιτικές που θα υπηρετούν την κοινωνική δικαιοσύνη, τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες και τους ανθρώπους φροντιστές των ατόμων με αναπηρία που, όπως προείπα, με αυταπάρνηση και θυσία προσφέρουν τα πάντα στα άτομα με αναπηρία.

Σας ευχαριστώ πολύ.

ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Ιωάννης Πλακιωτάκης): Κι εμείς ευχαριστούμε την κυρία Υπουργό.

Παρακαλώ, κύριε Μπούμπα, έχετε τον λόγο.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΜΠΟΥΜΠΑΣ: Κυρία Υπουργέ, δεν είναι μόνο το συναισθηματικό κομμάτι. Πρόκειται για μία αποκατάσταση σε ένα κράτος δικαίου. Δεν είναι κράτος δικαίου το να έχουμε πληβείους και πατρίκιους, ιππείς και μη ιππείς σε αυτό το ζήτημα. Πρέπει όλοι να χαίρουν, όπως είπαμε, ίσης μεταχείρισης. Μάλιστα, γι’ αυτό το θέμα αρκετοί ομοϊδεάτες σας Βουλευτές κατέθεσαν σχετική ερώτηση προς την Υπουργό κ. Κεραμέως και υπάρχει υπόσχεση από την Υπουργό να επιλυθεί το ζήτημα με μελλοντικό νομοσχέδιο, αλλά χωρίς να έχει δοθεί συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα. Και ξέρετε, ενώ το ίδιο το Υπουργείο που πρεσβεύετε αναγνωρίζει αυτή την αδικία, μεταθέτει την επίλυση αυτού του ζητήματος σε ένα μελλοντικό νομοσχέδιο.

Κάνοντας αυτή την αναδρομή στο παρελθόν, το ζήτημα που εγείρεται εδώ είναι ότι υπάρχουν διαφορετικά μέτρα και σταθμά για ανθρώπους που βιώνουν ακριβώς το ίδιο πρόβλημα. Άρα, λοιπόν, δεν είναι μόνο το συναισθηματικό κομμάτι, που είναι φυσικά και αυτό, διότι το ζήτημα είναι και ανθρωποκεντρικό, αλλά έχει να κάνει κυρίως με το κράτος δικαίου ανεξαρτήτως από το πότε έχουν θεσπιστεί αυτοί οι νόμοι, προκειμένου να αποκατασταθεί αυτή η αδικία. Πρόκειται για το δράμα που ζουν αυτοί οι άνθρωποι για να μπορούν να κάνουν χρήση και οι δύο γονείς. Μάλιστα, υπάρχουν περιπτώσεις που οι μητέρες στον ιδιωτικό τομέα δεν μπορούν να συμπληρώσουν ούτε τον απαιτούμενο αριθμό ενσήμων που βάζετε έχοντας διαφορετικά μέτρα και σταθμά σε σχέση το δημόσιο και λόγω του ότι πολλές εξ αυτών, τουλάχιστον στα πρώτα χρόνια της ζωής του παιδιού τους, πρέπει να είναι εκεί όλο το εικοσιτετράωρο. Δεν υπάρχουν δηλαδή κι άλλες διευκολύνσεις, προκειμένου οι μητέρες αυτές να ανταπεξέλθουν με τον κάματό τους και να μπορέσουν να συνταξιοδοτηθούν.

Και ξέρετε, πρόκειται για μία ιδιάζουσα, για μία ιδιαίτερη περίπτωση, αφού πρέπει να αποκατασταθεί και η κοινωνική αδικία όσον αφορά τους γονείς που βιώνουν αυτό το μεγάλο πρόβλημα το οποίο είναι και κοινωνικής, αλλά και οικονομικής φύσεως, αλλά και να μπορέσει το κράτος να αμβλύνει αυτή την αδικία και να φέρει μια ισορροπία, διότι αντιλαμβάνεται ο καθένας ότι όταν οι άνθρωποι στον δημόσιο τομέα έχουν αυτά τα προνόμια, ενώ οι αντίστοιχοι γονείς στον ιδιωτικό τομέα δεν τα έχουν, αυτό δημιουργεί δικαίως μια κοινωνική στεναχώρια, έναν κοινωνικό θυμό.

Άρα, λοιπόν, η τρίτη ομάδα εργασίας έπρεπε να έχει παραδώσει το πόρισμά της στις 30 Σεπτεμβρίου του 2024, αλλά καθυστερεί χαρακτηριστικά. Αυτή η καθυστέρηση είναι αδικαιολόγητη. Δεν είναι απλά ότι οι άνθρωποι αυτοί θα πρέπει να πάρουν ένα επίδομα, όπως συμβαίνει σε πολλές κοινωνικές τάξεις εργασίας, αλλά εδώ πρόκειται για γονείς, κάτι που είπατε κι εσείς στην πρωτολογία σας, που έχουν να κάνουν με ψυχές, έχουν να κάνουν με τα ίδια τους τα βλαστάρια, με τα ίδια τους τα παιδιά. Όταν, λοιπόν, αυτοί οι γονείς θα ανησυχήσουν, διότι δεν θα μπορούν να θεμελιώσουν συνταξιοδοτικά δικαιώματα, μπαίνει εύλογα το ερώτημα που αφορά το τι θα απογίνουν αυτά τα παιδιά.

Άρα, λοιπόν, πρέπει να έχουν κι αυτοί οι γονείς τις ίδιες ευνοϊκές ρυθμίσεις. Διότι, όπως αντιλαμβάνεστε, δεν μπορούν να βλέπουν τους γονείς των άλλων παιδιών να συνταξιοδοτούνται με λιγότερα χρόνια υπηρεσίας και να μπορούν να κάνουν χρήση αυτού του δικαιώματος και οι δύο γονείς ανεξαρτήτου φύλου, ενώ οι αντίστοιχοι γονείς με το ίδιο ακριβώς πρόβλημα να μην έχουν τα ίδια προνόμια.

Αφού, λοιπόν, πρόκειται για ένα ζήτημα για το οποίο θα έπρεπε να έχει ήδη εκπονηθεί το πόρισμα, θα έπρεπε να πιέσετε κι εσείς προς αυτήν την κατεύθυνση, ώστε να δούμε τι λέει η τρίτη ομάδα εργασίας, αλλά και για να υλοποιηθεί και η υπόσχεση της Υπουργού κ. Κεραμέως που αφορά την επίλυση αυτού του κοινωνικού ζητήματος.

Σας ευχαριστώ.

ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Ιωάννης Πλακιωτάκης): Κι εμείς ευχαριστούμε.

Παρακαλώ, κυρία Υπουργέ, έχετε τον λόγο για τη δευτερολογία σας.

ΑΝΝΑ ΕΥΘΥΜΙΟΥ (Υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης): Κατ’ αρχάς, κύριε Μπούμπα, θα μείνω στο συναισθηματικό κομμάτι που είναι και πολύ ουσιαστικό. Προφανώς, όμως, έχω θέσει και τη διάσταση που αφορά το ότι πρόκειται για ένα βαθύ κοινωνικό ζήτημα, όπως και τη διάσταση της νομοθεσίας που ήδη υπάρχει. Πρόκειται για νομοθεσία που έχει κάνει αυτή τη διαφορετική μεταχείριση με δύο πλέγματα που είναι από το 1951, το 1992 και το 2010. Δεν είναι τώρα, δεν είναι προϊόν τωρινής νομοθέτησης. Έρχεται από πάρα πολύ παλιά μέσα στο κοινωνικοοικονομικό μας σύστημα.

Και για να ξεκαθαρίσω τα πράγματα, το πλέγμα των διατάξεων είναι διπλό. Το ένα αφορά τη συνταξιοδότηση γονέων και αδελφών και συζύγων με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον 67% και συζύγων με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον 80%. Το άλλο πλέγμα είναι η συνταξιοδότηση γονέων με τέκνα ανίκανα για κάθε βιοποριστική εργασία. Προφανώς αυτό έχει και μικρότερα ηλικιακά όρια, λόγω της βαρύτητας της αναπηρίας. Άρα, μιλάμε για δύο διαφορετικά ειδικά συνταξιοδοτικά καθεστώτα, τα οποία δεν πρέπει να συγχέονται.

Σε κάθε περίπτωση, επαναλαμβάνω ότι η Υπουργός είπε ότι θα έρθει ένα νομοσχέδιο. Όμως, για να έρθει αυτό το νομοσχέδιο, θα πρέπει να μελετήσει το πόρισμα της ομάδας εργασίας. Ξαναλέω ότι η ομάδα εργασίας έχει πολύ συγκεκριμένο τρόπο που δουλεύει και πρέπει να γίνει και η αποτίμηση όλων αυτών των οικονομικών επιπτώσεων της εξίσωσης, κάτι που, όπως αντιλαμβάνεστε, παίρνει πολύ χρόνο. Δεν είναι κάτι απλό. Επαναλαμβάνω ότι αυτό που θέτει το ίδιο το κοινωνικοασφαλιστικό σύστημα ότι είναι μια ειδική διάταξη και πρέπει να τηρείται πιστά, λόγω τήρησης της ισονομίας.

Σε κάθε περίπτωση, όμως, εγώ θα ήθελα να διαβεβαιώσω τόσο εσάς όσο και όλους τους εκπροσώπους του Ελληνικού Κοινοβουλίου ότι η στήριξη των ατόμων με αναπηρία και των οικογενειών τους δεν αποτελεί απλά μια πολιτική προτεραιότητα, αλλά μια διαρκή δέσμευση της Κυβέρνησής μας. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ότι στο κομμάτι του κοινωνικοασφαλιστικού με τον ν.5078/2023 δώσαμε τη δυνατότητα στα άτομα με αναπηρία να εργάζονται, κάτι που είναι πολύ ουσιαστικό και βλέπουμε να έχει μεγάλο αποτύπωμα στη ζώσα πραγματικότητα.

Επίσης, δώσαμε τη δυνατότητα με συγκεκριμένη νομοθέτηση να χορηγείται αυξημένη σύνταξη στα αμφοτεροπλεύρως ορφανά τέκνα με αναπηρία και διασφαλίσαμε την εφαρμογή της και στο δημόσιο και στο ΝΑΤ. Άρα, προβλέπεται η δυνατότητα χορήγησης ως και 100% της σύνταξης του θανόντος γονέα στα πλέον ευάλωτα παιδιά με βαριά αναπηρία. Και φυσικά πριν από περίπου δύο, τρεις εβδομάδες, πριν από έναν μήνα, τροποποιήσαμε και τον ν. 612/1977 που θέτει ένα ειδικό συνταξιοδοτικό καθεστώς και τον διευρύναμε ώστε να περιλαμβάνει κι άλλες ασθένειες, όπως είναι η κληρονομική σιδηροβλαστική αναιμία, η φωκομέλεια, η μυοπάθεια και η μυασθένεια.

Ακόμα, θα ήθελα να πω ότι έχουμε εκσυγχρονίσει και τα ΚΕΠΑ στο Γαλάτσι, στο ΣΕΦ και την Κοζάνη με υλικοτεχνική υποδομή, αλλά και με νέα κριτήρια, ενώ οι γιατροί και οι ειδικότητές τους έχουν αυξηθεί, από πεντακόσιες σε χίλιες διακόσιες. Ακόμα, διευρύναμε τη λίστα των μη αναστρέψιμων παθήσεων, κάτι που είναι μία ούτως η άλλως δυναμική διαδικασία και φροντίζουμε να χρησιμοποιήσουμε την τεχνολογία, ώστε να μπορέσουμε να κάνουμε πιο εύκολη τη ζωή των ατόμων με αναπηρία και στις κατ’ οίκον επισκέψεις. Άρα, έχουμε δημιουργήσει ένα συνολικό πλέγμα και μια ολιστική αντιμετώπιση.

Όσον αφορά τώρα στο κομμάτι που λέτε, προφανώς ενδιαφέρει κι εμάς να βγει το πόρισμα, ώστε να μπορέσουμε να αντιμετωπίσουμε αυτή τη μη ίση μεταχείριση.

Σας ευχαριστώ πολύ.